Nghiên Cứu Biện Pháp Phòng Và Trị Bệnh Nấm Ngoài Da Trên Chó Tại Phòng Khám Thú Y Hoàng An

Bệnh nấm ngoài da ở chó là một trong những vấn đề sức khỏe phổ biến mà nhiều chủ nuôi thú cưng gặp phải. 51 trang · Đại Học Thái Nguyên · 2023.

• Tác giả: Vũ Đức Thắng
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Vũ Quang
• Trường học: Đại Học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú Y
• Đề tài: Nghiên Cứu Các Biện Pháp Phòng Và Trị Bệnh Nấm Ngoài Da Trên Chó Tại Phòng Khám Thú Y Hoàng An
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục tiêu và yêu cầu
• 2. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Điều kiện cơ sở nơi thực tập
• 2.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.1.1.1. Vị trí địa lý
• 2.1.1.2. Điều kiện khí hậu
• 2.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 2.1.2.1. Tình hình xã hội
• 2.1.2.2. Tình hình kinh tế
• 2.1.3. Mô tả sơ lược về phòng khám thú y
• 2.1.3.1. Chức năng - nhiệm vụ
• 2.1.3.2. Cơ cấu tổ chức của phòng khám
• 2.1.3.3. Cơ sở vật chất
• 2.2. Tổng quan tài liệu và những kết quả nghiên cứu trong ngoài nước có liên quan đến nội dung của chuyên đề
• 2.2.1. Hiểu biết chung về loài chó
• 2.2.1.1. Một số giống chó trong nước
• 2.2.1.1.1. Giống chó Cỏ (chó Ta)
• 2.2.1.1.2. Chó Bắc Hà
• 2.2.1.2. Một số giống chó nhập ngoại
• 2.2.1.2.1. Chó Phốc hươu
• 2.2.1.2.2. Chó Poodle
• 2.2.1.2.3. Chó Phốc Sóc
• 2.2.1.2.4. Chó Corgi
• 2.2.1.2.5. Chó Alaska
• 2.2.2. Cấu tạo và sinh lý của da chó
• 2.2.2.1. Cấu tạo da chó
• 2.2.2.1.1. Lớp biểu bì (lớp ngoài cùng)
• 2.2.2.1.2. Chân bì
• 2.2.2.1.3. Hạ bì
• 2.2.2.2. Phần phụ khác cấu tạo nên da chó
• 2.2.2.2.1. Lông
• 2.2.2.2.2. Nang lông
• 2.2.2.2.3. Tuyến dầu (tuyến bã nhờn)
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
• 3.1. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.2. Nội dung thực hiện
• 3.3. Các chỉ tiêu và phương pháp thực hiện
• 3.3.1. Các chỉ tiêu theo dõi
• 3.3.2. Phương pháp theo dõi (thu thập thông tin)
• 3.3.3. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. KẾT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH KẾT QUẢ
• 4.1. Kết quả theo dõi tình hình chó được đưa đến khám, chữa bệnh tại phòng khám thú y Vi Hoàng An
• 4.2. Kết quả theo dõi số chó được đưa đến tiêm phòng vắc-xin phòng bệnh tại phòng khám thú y Vi Hoàng An
• 4.3. Kết quả nghiên cứu bệnh nấm gặp ở chó được đưa đến khám tại phòng khám thú y
• 4.4. Tình hình mắc bệnh nấm ở chó được đưa đến khám chữa bệnh tại phòng khám thú y
• 4.5. Tỷ lệ mắc bệnh nấm ở chó được đưa đến khám tại phòng khám thú y
• 4.6. Kết quả theo dõi chó mắc bệnh ngoài da theo kiểu lông (lông ngắn, lông dài)
• 4.7. Kết quả điều trị bệnh nấm ở chó đến khám tại phòng khám thú y
• 4.8. Kết quả thực hiện một số công tác khác tại phòng khám thú y
• 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Bệnh Nấm Ngoài Da Ở Chó Tại Phòng Khám Thú Y Hoàng An

Bệnh nấm ngoài da ở chó là một trong những vấn đề sức khỏe phổ biến mà nhiều chủ nuôi thú cưng gặp phải. Tại phòng khám thú y Hoàng An, việc nhận diện và điều trị bệnh nấm ngoài da được thực hiện một cách chuyên nghiệp. Bệnh này không chỉ gây khó chịu cho chó mà còn có thể lây lan sang các vật nuôi khác và con người. Do đó, việc hiểu rõ về bệnh nấm ngoài da và các biện pháp phòng ngừa là rất cần thiết.

1.1. Dấu Hiệu Nhận Biết Bệnh Nấm Ngoài Da Trên Chó

Các dấu hiệu của bệnh nấm ngoài da trên chó bao gồm ngứa ngáy, rụng lông, và viêm da. Những triệu chứng này có thể xuất hiện ở nhiều vị trí khác nhau trên cơ thể chó, thường là ở vùng mặt, tai và chân. Việc phát hiện sớm các triệu chứng này giúp cho việc điều trị trở nên hiệu quả hơn.

1.2. Nguyên Nhân Gây Bệnh Nấm Ở Chó

Nguyên nhân chính gây bệnh nấm ngoài da ở chó thường liên quan đến môi trường ẩm ướt và vệ sinh kém. Các loại nấm như Microsporum canis và Trichophyton mentagrophytes là những tác nhân phổ biến. Ngoài ra, hệ miễn dịch yếu cũng là một yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

II. Các Biện Pháp Phòng Ngừa Bệnh Nấm Ngoài Da Cho Chó

Phòng ngừa bệnh nấm ngoài da cho chó là một trong những nhiệm vụ quan trọng của chủ nuôi. Tại phòng khám thú y Hoàng An, các biện pháp phòng ngừa được khuyến nghị bao gồm vệ sinh thường xuyên, kiểm tra sức khỏe định kỳ và tiêm phòng. Những biện pháp này không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe cho chó mà còn giảm thiểu nguy cơ lây lan bệnh ra cộng đồng.

2.1. Vệ Sinh Định Kỳ Cho Chó

Vệ sinh định kỳ cho chó bao gồm tắm rửa, cắt tỉa lông và kiểm tra da. Việc này giúp loại bỏ bụi bẩn và vi khuẩn, đồng thời phát hiện sớm các dấu hiệu bệnh. Sử dụng các sản phẩm chăm sóc da chuyên dụng cũng là một cách hiệu quả để bảo vệ sức khỏe cho chó.

2.2. Kiểm Tra Sức Khỏe Định Kỳ

Kiểm tra sức khỏe định kỳ tại phòng khám thú y giúp phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe, bao gồm bệnh nấm ngoài da. Các bác sĩ thú y sẽ thực hiện các xét nghiệm cần thiết để xác định tình trạng sức khỏe của chó và đưa ra các biện pháp điều trị kịp thời.

III. Phương Pháp Điều Trị Bệnh Nấm Ngoài Da Trên Chó

Việc điều trị bệnh nấm ngoài da trên chó cần được thực hiện một cách khoa học và hiệu quả. Tại phòng khám thú y Hoàng An, các bác sĩ sử dụng nhiều phương pháp điều trị khác nhau, bao gồm thuốc uống, thuốc bôi và liệu pháp ánh sáng. Mục tiêu là loại bỏ nấm và phục hồi sức khỏe cho chó.

3.1. Sử Dụng Thuốc Trị Nấm

Thuốc trị nấm thường được sử dụng để điều trị bệnh nấm ngoài da ở chó. Các loại thuốc này có thể là thuốc uống hoặc thuốc bôi, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh. Việc sử dụng thuốc cần tuân theo chỉ định của bác sĩ thú y để đảm bảo an toàn và hiệu quả.

3.2. Liệu Pháp Ánh Sáng

Liệu pháp ánh sáng là một phương pháp điều trị hiện đại giúp tiêu diệt nấm và cải thiện tình trạng da cho chó. Phương pháp này thường được áp dụng cho những trường hợp nấm nặng và cần sự can thiệp nhanh chóng.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Từ Nghiên Cứu Tại Phòng Khám Thú Y Hoàng An

Nghiên cứu về bệnh nấm ngoài da trên chó tại phòng khám thú y Hoàng An đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các biện pháp phòng và trị bệnh đã được áp dụng hiệu quả, giúp giảm tỷ lệ mắc bệnh và nâng cao sức khỏe cho chó. Những kết quả này không chỉ có giá trị cho phòng khám mà còn cho cộng đồng nuôi thú cưng.

4.1. Tỷ Lệ Mắc Bệnh Giảm

Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ mắc bệnh nấm ngoài da ở chó đã giảm đáng kể sau khi áp dụng các biện pháp phòng ngừa và điều trị. Điều này chứng tỏ hiệu quả của các phương pháp đã được triển khai tại phòng khám.

4.2. Nâng Cao Nhận Thức Của Chủ Nuôi

Thông qua các buổi tư vấn và hội thảo, phòng khám đã nâng cao nhận thức của chủ nuôi về bệnh nấm ngoài da và các biện pháp phòng ngừa. Sự quan tâm và hợp tác của chủ nuôi là yếu tố quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe cho chó.

V. Kết Luận Về Bệnh Nấm Ngoài Da Trên Chó

Bệnh nấm ngoài da trên chó là một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa và điều trị hiệu quả. Tại phòng khám thú y Hoàng An, việc áp dụng các biện pháp khoa học và hiện đại đã giúp nâng cao sức khỏe cho chó. Tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và cải tiến các phương pháp điều trị để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của cộng đồng.

5.1. Tương Lai Của Nghiên Cứu Bệnh Nấm

Nghiên cứu về bệnh nấm ngoài da trên chó sẽ tiếp tục được mở rộng để tìm ra các phương pháp điều trị hiệu quả hơn. Sự phát triển của công nghệ và y học thú y sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện sức khỏe cho chó.

5.2. Khuyến Khích Chủ Nuôi Tham Gia

Khuyến khích chủ nuôi tham gia vào các hoạt động phòng ngừa và điều trị bệnh nấm ngoài da là rất cần thiết. Sự hợp tác giữa chủ nuôi và bác sĩ thú y sẽ tạo ra một môi trường an toàn và khỏe mạnh cho chó.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh đô thị hóa và hội nhập quốc tế, phong trào nuôi động vật đồng hành, đặc biệt là các giống chó cảnh ngoại nhập (như Poodle, Phốc Sóc, Corgi, Alaska, Phốc Hươu...) ngày càng phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam. Tuy nhiên, điều kiện khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng ẩm, mưa nhiều và độ ẩm không khí thường xuyên ở mức cao là môi trường thuận lợi cho các vi sinh vật gây hại bùng phát, trong đó các bệnh lý da liễu như nấm ngoài da, ghẻ ngầm, viêm da kế phát có chiều hướng gia tăng rõ rệt. Động vật ngoại nhập thường gặp khó khăn trong việc thích nghi với khí hậu, dễ rơi vào trạng thái căng thẳng (stress) và suy giảm sức đề kháng, dẫn đến tỷ lệ mắc bệnh ngoài da cao.

Nhằm đánh giá thực trạng dịch tễ học lâm sàng và xây dựng quy trình can thiệp hiệu quả, đề tài "Nghiên cứu các biện pháp phòng và trị bệnh nấm ngoài da trên chó tại phòng khám thú y Hoàng An, phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Thái Nguyên" đã được thực hiện với các nhiệm vụ cụ thể:

• Mục tiêu nghiên cứu:
  1. Xác định tình trạng chó mắc bệnh nấm ngoài da được đưa đến khám tại phòng khám thú y Vi Hoàng An, thành phố Thái Nguyên.
  2. Thực hiện công tác chẩn đoán, xây dựng và đánh giá hiệu quả phác đồ phòng, điều trị bệnh nấm ở chó tiếp nhận tại cơ sở.
• Yêu cầu nghiên cứu:
  1. Làm quen và thực hành quy trình khám, chữa bệnh tại phòng khám thú y cơ sở.
  2. Nắm vững kỹ thuật nuôi dưỡng, chăm sóc, vệ sinh và phòng bệnh cho đàn chó đến khám chữa trị.
  3. Xác định tỷ lệ nhiễm nấm da trên tổng số ca bệnh da liễu, phân tích theo cơ cấu giống (nội/ngoại) và đặc điểm kiểu lông (lông dài/lông ngắn).
  4. Đề xuất quy trình can thiệp và biện pháp điều trị bệnh nấm ngoài da đạt hiệu quả cao.
• Đối tượng nghiên cứu: Đàn chó được chủ nuôi đưa đến khám, tiêm phòng và điều trị bệnh tại phòng khám thú y Vi Hoàng An.
• Phạm vi không gian và thời gian:
  • Địa điểm: Phòng khám thú y Vi Hoàng An, số 52, tổ 30, phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Thái Nguyên (cơ sở có diện tích 200 m², gồm 8 phòng chức năng chuyên môn).
  • Thời gian thực hiện: Từ tháng 06/2022 đến tháng 12/2022 (giai đoạn chuyển tiếp từ mùa mưa ẩm sang mùa khô lạnh).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết chuyên ngành kết hợp các phương pháp chẩn đoán lâm sàng và phi lâm sàng trong thú y:

• Cơ sở giải phẫu và sinh lý da chó: Phân tích cấu trúc 3 tầng mô của da chó gồm biểu bì (epidermis - dày từ 12-15 μm với 45-52 lớp tế bào sừng hóa), chân bì (dermis - gồm 97% sợi collagen và 1,6% sợi đàn hồi) và hạ bì (hypodermis). Đánh giá vai trò của hệ vi sinh vật bề mặt, hoạt động của tuyến bã nhờn (sebaceous glands - tiết acid béo duy trì màng lipid bảo vệ), tuyến mồ hôi (epitrichial và atrichial), nang lông và cơ chế mất nước xuyên biểu bì.
• Căn bệnh học nấm da (Dermatophytosis): Tập trung vào 2 giống nấm da chính ký sinh trên mô sừng hóa (keratin) của chó:
  • Microsporum: Gồm Microsporum canis (khuẩn lạc trắng/vàng sáng, bào tử lớn hình thoi chia 6-15 vách ngăn) và Microsporum gypseum (khuẩn lạc dạng bột màu vàng sậm, bào tử hình elip 2-6 vách ngăn).
  • Trichophyton: Gồm Trichophyton mentagrophytes (bào tử hình điếu thuốc 3-7 vách ngăn) và Trichophyton rubrum (khuẩn lạc trắng bông, mặt dưới đỏ tía, sinh bào tử hình chùy).
• Cơ sở pháp lý: Trích dẫn và vận dụng Điều 7 Khoản 1 Nghị định 05/2007/NĐ-CP của Chính phủ quy định về phòng chống bệnh dại ở động vật (tiêm phòng bắt buộc).
• Phương pháp nghiên cứu lâm sàng và cận lâm sàng:
  • Khám lâm sàng: Quan sát triệu chứng đặc trưng (rụng lông hình tròn/bầu dục, da ửng đỏ, mụn mủ, đóng vảy gàu, ngứa ngáy).
  • Phương pháp trực tiếp: Cạo vảy da, nhổ gốc lông tổn thương, xử lý bằng dung dịch kiềm KOH 10% hoặc NaOH 10%, hơ nhẹ đèn cồn để làm trong mô tế bào, soi kính hiển vi quang học tìm sợi nấm và bào tử; nhuộm Lactophenol amann.
  • Phương pháp gián tiếp: Cơ sở lý thuyết về nuôi cấy bệnh phẩm trên thạch Sabouraud bổ sung kháng sinh penicillin và vitamin nhóm B, C ở nhiệt độ 37°C.
• Phương pháp xử lý số liệu: Thu thập dữ liệu qua sổ nhật ký ca bệnh và hồ sơ bệnh án điện tử/sổ theo dõi cá thể; xử lý số liệu bằng phương pháp thống kê sinh vật học ứng dụng trong chăn nuôi thú y (theo tài liệu của Nguyễn Văn Thiện, 2008) thông qua phần mềm Microsoft Excel.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ sự gia tăng của phong trào nuôi thú cưng tại đô thị Thái Nguyên. Phân tích tác động bất lợi của thời tiết nhiệt đới ẩm đối với sức đề kháng của các giống chó nhập ngoại. Xác định rõ ràng hệ thống 2 mục tiêu và 4 yêu cầu cụ thể của đợt nghiên cứu thực nghiệm tại cơ sở thú y.

Phần 2: Tổng quan nghiên cứu

• Điều kiện cơ sở thực tập: Phân tích đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội của phường Hoàng Văn Thụ và thành phố Thái Nguyên (GRDP tỉnh năm 2022 đạt 8,59%, thu nhập bình quân 107 triệu đồng/người/năm). Giới thiệu cơ sở vật chất phòng khám Vi Hoàng An (thành lập từ 2016, diện tích 200 m², 8 phòng chuyên dụng, trang bị máy siêu âm, đèn mổ, bàn mổ ngoại khoa).
• Tổng quan sinh học và giống: Mô tả đặc tính sinh học, cấu trúc cơ thể của các giống chó bản địa (chó Cỏ, chó Bắc Hà) và chó ngoại nhập (Phốc Hươu, Poodle, Phốc Sóc, Corgi, Alaska).
• Cơ chế bệnh sinh và phòng trị: Hệ thống hóa cấu tạo giải phẫu da, chức năng điều hòa thân nhiệt, các yếu tố dinh dưỡng (nhu cầu protein 25-30% cho chó trưởng thành, 30-35% cho chó con; chất béo 10-15%), rối loạn nội tiết (suy giáp, hội chứng Cushing). Tổng quan các nghiên cứu trong nước (Phạm Sỹ Lăng, Bùi Thị Tho, Nguyễn Văn Thanh) và quốc tế (Quinn P., Ron Hines, Xhaxhiu) về ký sinh trùng và nấm da.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp tiến hành

Xác định rõ đối tượng theo dõi là toàn bộ số chó đưa đến khám, tiêm chủng và điều trị từ tháng 06/2022 đến tháng 12/2022. Thiết lập 6 chỉ tiêu theo dõi trọng tâm, các công thức toán học tính tỷ lệ phần trăm (%) tiêm phòng, tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ điều trị khỏi.

Phần 4: Kết quả và phân tích kết quả

Trình bày số liệu thực nghiệm qua 7 bảng thống kê chi tiết:

1. Lưu lượng khám chữa bệnh: Tiếp nhận 269 ca, tỷ lệ chó ngoại chiếm ưu thế vượt trội (82,16%) so với chó nội (17,84%). Tháng 10 ghi nhận số lượng đông nhất (74 ca), tháng 6 thấp nhất (10 ca).
2. Công tác tiêm phòng vắc-xin: Đạt 242 lượt tiêm. Vắc-xin phòng dại chiếm tỷ lệ cao nhất (112 con, gồm 42 chó nội và 70 chó ngoại), tiếp đến là vắc-xin 5 bệnh (71 con) và vắc-xin 7 bệnh (59 con).
3. Thực trạng nhiễm nấm da theo giống: Tỷ lệ nhiễm nấm ở chó ngoại là 50,68% (112/221 con), cao hơn so với chó nội là 45,83% (22/48 con).
4. Cơ cấu nguyên nhân gây bệnh da liễu: Trong 269 ca biểu hiện viêm da, có 134 ca xác định do nấm (chiếm 49,81%) và 135 ca do các nguyên nhân khác như ve, ghẻ, chấn thương, dị ứng xà phòng (chiếm 50,19%).
5. Tương quan giữa kiểu lông và tỷ lệ mắc bệnh: Chó có bộ lông dài ghi nhận 113 ca mắc nấm (chiếm 84,32%), cao gấp hơn 5 lần so với nhóm chó lông ngắn chỉ có 21 ca (chiếm 15,68%).
6. Thử nghiệm phác đồ điều trị: Can thiệp điều trị 134 ca nấm da bằng phác đồ kết hợp: cạo lông khu trú + sát trùng bằng dung dịch cồn Iod 2% (tối thiểu 2 lần/ngày) + tắm sữa tắm kháng nấm (3 ngày/lần) + xịt thuốc Alkin Fungikur (2 lần/ngày). Kết quả ghi nhận 134/134 ca khỏi bệnh hoàn toàn (đạt hiệu quả 100%). Đồng thời, 135 ca bệnh da liễu khác được điều trị khỏi thông qua cải thiện vệ sinh chuồng nuôi, đệm lót và xả sạch bọt xà phòng phù hợp.
7. Thực hành kỹ năng nghề nghiệp khác: Tác giả hoàn thành 737 lượt tắm sấy, 731 lượt vệ sinh tai, 670 lượt cắt mài móng/nhổ lông tai, 237 lần khử trùng chuồng nuôi, 13 ca hỗ trợ phẫu thuật triệt sản... đạt tỷ lệ hoàn thành từ 97,26% đến 100%.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đúc kết các phát hiện dịch tễ và hiệu quả lâm sàng; kiến nghị nâng cao truyền thông cho chủ nuôi về công tác tiêm chủng định kỳ và kỹ thuật chăm sóc, sấy khô lông đối với các giống chó cảnh ngoại nhập.

---

Kết quả và đóng góp

1. Dữ liệu tổng hợp thực trạng khám và dịch tễ học nấm da

Tiêu chí phân loại	Phân nhóm	Số lượng theo dõi (con)	Số ca mắc/tiêm (con)	Tỷ lệ (%)
Cơ cấu bệnh nhân đến khám	Chó ngoại nhập Chó nội địa Tổng số ca khám	269 269 269	221 48 269	82,16% 17,84% 100,00%
Công tác tiêm chủng	Vắc-xin Dại Vắc-xin 5 bệnh Vắc-xin 7 bệnh Tổng lượt tiêm phòng	242 242 242 242	112 71 59 242	46,28% 29,34% 24,38% 100,00%
Tỷ lệ mắc nấm theo giống	Chó ngoại nhập Chó nội địa	221 48	112 22	50,68% 45,83%
Phân loại căn nguyên bệnh da	Do nấm (Dermatophytes) Do nguyên nhân khác	269 269	134 135	49,81% 50,19%
Tỷ lệ mắc nấm theo kiểu lông	Chó lông dài Chó lông ngắn Tổng số ca nấm	134 134 134	113 21 134	84,32% 15,68% 100,00%

2. Phác đồ điều trị và hiệu quả thực tế

Khóa luận đã chứng minh hiệu quả tuyệt đối (134/134 ca khỏi bệnh, tỷ lệ 100%) của phác đồ can thiệp 4 bước đối với bệnh nấm ngoài da:

• Bước 1 (Xử lý cơ học): Cạo sạch lông khu vực tổn thương để thuốc tiếp xúc trực tiếp với bề mặt vi nấm, tránh ẩm ứ.
• Bước 2 (Sát trùng cục bộ): Lau rửa bề mặt vùng tổn thương bằng dung dịch cồn Iod 2% định kỳ tối thiểu 2 lần/ngày nhằm sát khuẩn và làm mềm các lớp vảy sừng.
• Bước 3 (Vệ sinh thân thể chuyên dụng): Sử dụng sữa tắm kháng nấm chuyên dụng với chu kỳ 3 ngày/lần; tuyệt đối không dùng xà phòng người hoặc sữa tắm có tính kiềm mạnh.
• Bước 4 (Dược trị liệu đặc hiệu): Phun xịt dung dịch Alkin Fungikur trực tiếp lên vùng da nấm với liều lượng 2 lần/ngày; kết hợp đeo loa chống liếm (vòng cổ Elizabeth) để ngăn ngừa ngộ độc thuốc.

3. Đóng góp của đề tài

• Cung cấp bức tranh thực tế về cơ cấu giống vật nuôi và mô hình bệnh tật da liễu tại phòng khám thú y tư nhân trên địa bàn thành phố Thái Nguyên năm 2022.
• Chứng minh bằng số liệu thực nghiệm mối liên hệ rõ rệt giữa độ dài bộ lông và nguy cơ nhiễm nấm (chó lông dài chiếm tới 84,32% tổng số ca bệnh).
• Chuẩn hóa một phác đồ điều trị nấm da an toàn, dễ triển khai tại các phòng khám thú y cơ sở với tỷ lệ khỏi bệnh đạt 100%.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:
  • Phạm vi khảo sát giới hạn tại một cơ sở điều trị (Phòng khám thú y Vi Hoàng An) trong khoảng thời gian 6 tháng (từ tháng 6 đến tháng 12), chưa phản ánh đầy đủ biến động dịch tễ học trọn vẹn trong cả 4 mùa quanh năm (đặc biệt là mùa xuân nồm ẩm).
  • Nghiên cứu chủ yếu dựa trên chẩn đoán lâm sàng và soi kính trực tiếp; chưa thực hiện phân lập, định danh chi tiết từng loài nấm chuyên sâu (M. canis, M. gypseum, T. mentagrophytes) trên từng cá thể bệnh bằng phương pháp sinh học phân tử hay nuôi cấy định danh quy mô lớn.
• Hướng mở rộng:
  • Kéo dài thời gian theo dõi liên tục nhiều năm trên phạm vi nhiều phòng khám thú y tại khu vực trung du miền núi phía Bắc.
  • Nghiên cứu sâu hơn về tính kháng thuốc của các chủng vi nấm ngoài da trên chó mèo và đánh giá các phác đồ dùng thuốc kháng nấm toàn thân đường uống (Griseofulvin, Ketoconazole, Itraconazole) trên những ca bệnh thể nặng mãn tính.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên ngành Thú y và Chăn nuôi Thú y: Là tài liệu tham khảo thực tế về phương pháp thu thập dữ liệu lâm sàng, cách lập biểu bảng theo dõi dịch tễ và quy trình thực hiện các thao tác phi lâm sàng (lấy mẫu da, soi tươi bằng KOH/NaOH, chăm sóc ngoại khoa).
• Đối với bác sĩ thú y thực hành và kỹ thuật viên spa thú cưng: Cung cấp quy trình can thiệp trị liệu nấm da chuẩn xác, hướng dẫn cách vệ sinh dụng cụ spa, cách ly gia súc bệnh và xử lý chuồng nuôi bằng dung dịch sát trùng (Chloramin B 0,5%, ND Iodine, thuốc tím 0,1%) để tránh lây nhiễm chéo.
• Đối với chủ nuôi thú cưng: Cung cấp thông tin về phòng ngừa bệnh da liễu thông qua kiểm soát độ ẩm, sấy khô lông sau khi tắm, chế độ dinh dưỡng giàu kẽm, acid béo và tuân thủ lịch tiêm phòng dại bắt buộc.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Trong thời gian nghiên cứu, tỷ lệ chó nội và chó ngoại đến khám tại phòng khám có sự chênh lệch như thế nào? Trong tổng số 269 con chó được đưa đến khám từ tháng 06/2022 đến tháng 12/2022, chó ngoại chiếm đa số với 221 con (tỷ lệ 82,16%), trong khi chó nội chỉ có 48 con (tỷ lệ 17,84%).

2. Tỷ lệ mắc bệnh nấm da ở nhóm chó lông dài so với chó lông ngắn được ghi nhận ra sao? Kết quả theo dõi trên 134 con chó mắc nấm cho thấy chó lông dài có tỷ lệ mắc vượt trội với 113 con (chiếm 84,32%), trong khi chó lông ngắn chỉ có 21 con (chiếm 15,68%). Nguyên nhân do lông dài dễ bị bết dính, giữ ẩm lâu sau khi tắm hoặc khi đi mưa, tạo điều kiện cho nấm phát triển.

3. Khóa luận sử dụng loại thuốc xịt và dung dịch sát trùng nào trong phác đồ điều trị nấm đạt tỷ lệ khỏi 100%? Phác đồ sử dụng dung dịch cồn Iod 2% để vệ sinh bề mặt vùng da nấm (tối thiểu 2 lần/ngày), kết hợp xịt thuốc trị nấm Alkin Fungikur (2 lần/ngày), tắm sữa tắm kháng nấm chuyên dụng định kỳ 3 ngày/lần và cạo lông vùng tổn thương.

4. Trong 242 lượt chó tiêm phòng, loại vắc-xin nào được sử dụng nhiều nhất? Vắc-xin phòng bệnh Dại có số lượng chó tiêm cao nhất với 112 con (42 chó nội và 70 chó ngoại), tiếp theo là vắc-xin phòng 5 bệnh (71 con) và vắc-xin phòng 7 bệnh (59 con).

5. Phương pháp chẩn đoán phi lâm sàng trực tiếp tìm nấm được tiến hành bằng hóa chất gì? Bệnh phẩm (vảy da, chân lông) được đặt trên lam kính, nhỏ vài giọt dung dịch KOH 10% hoặc NaOH 10% rồi hơ nhẹ trên ngọn lửa đèn cồn để làm trong tổ chức mô trước khi soi dưới kính hiển vi quang học tìm sợi nấm và bào tử; hoặc nhuộm bằng dung dịch Lactophenol amann.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Vũ Đức Thắng đã phản ánh chi tiết thực trạng dịch tễ học bệnh ngoài da trên đàn chó nuôi tại địa bàn thành phố Thái Nguyên, khẳng định tỷ lệ mắc nấm da chiếm tới 49,81% tổng số ca bệnh da liễu và tập trung chủ yếu ở các giống chó ngoại lông dài. Đề tài đã xây dựng và kiểm chứng thành công phác đồ điều trị kết hợp giữa cạo lông, sát trùng cồn Iod, tắm sữa tắm nấm và xịt Alkin Fungikur đạt hiệu quả khỏi bệnh 100%. Các số liệu và giải pháp kỹ thuật trong công trình là nguồn tư liệu thực tiễn hữu ích cho công tác đào tạo lâm sàng thú y và quản lý sức khỏe thú cảnh tại các phòng khám tư nhân hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Chó là loài động vật đã được con người thuần hóa khoảng 30 ngàn năm trước và được coi là loài động vật đồng hành, gần gũi nhất với con người. Trên khắp thế giới và đặc biệt là ở Việt Nam, vai trò của động vật đồng hành hay thú cưng ngày càng trở nên quan trọng. Chó và những vật nuôi khác đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của con người, giữa con người và vật nuôi luôn luôn có mối quan hệ mật thiết. Chính vì vậy, việc chăm sóc, phòng và điều trị bệnh cho thú cưng nói chung và chó nói riêng ngày càng được con người quan tâm nhiều hơn.

Người Việt Nam hiện nay không những chỉ nuôi các giống chó trong nước mà ngày càng thích các giống chó ngoại, cùng với quá trình phát triển hội nhập của đất nước và việc nhập các giống chó ngoại ngày càng trở nên dễ dàng hơn. Kết quả là số lượng và chủng loại tiếp tục tăng lên. Tuy nhiên, Việt Nam là vùng có khí hậu nhiệt đới ẩm, gió mùa không ổn định là điều kiện thuận lợi cho các loại mầm bệnh tồn tại và phát triển trong đó có nhiều bệnh gây nguy hại cho chó như bệnh dại, ghẻ, care, xoắn khuẩn,… Hiện nay các bệnh ngoài da như bệnh nấm da, bệnh mò bao lông, bệnh ghẻ ngầm đang có xu hướng tăng, khi chó nhiễm bệnh thường ngứa ngáy, khó chịu, viêm nhiễm kế phát kèm theo. Xuất phát từ tình hình thực tế trên, được sự đồng ý của BCN khoa, thầy giáo hướng dẫn và cơ sở thực tập em đã tiến hành thực hiện đề tài: “Nghiên cứu các biện pháp phòng và trị bệnh nấm ngoài da trên chó tại phòng khám thú y Hoàng An, phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Thái Nguyên”.

Mục tiêu và yêu cầu 1. Mục tiêu - Xác định tình trạng chó mắc bệnh nấm ngoài da được đưa đến khám tại phòng khám thú y Vi Hoàng An - TP Thái Nguyên. - Thực hiện công tác chẩn đoán và phòng, điều trị bệnh nấm ở chó được đưa đến khám, chữa trị tại phòng khám thú y. Yêu cầu - Làm quen với việc khám, chữa bệnh tại phòng khám thú y.

- Biết cách nuôi dưỡng, cách chăm sóc, vệ sinh phòng bệnh cho chó đến khám và chữa trị bệnh tại phòng khám thú y. - Xác định được tỷ lệ nhiễm bệnh nấm thường gặp trên chó đến khám tại phòng khám thú y. - Đề xuất biện pháp phòng, điều trị bệnh nấm cho chó. 3 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2.

Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên 2. Vị trí địa lý Phòng khám thú y Vi Hoàng An có địa chỉ tại số nhà 52, tổ 30, phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Thái Nguyên. Điều kiện khí hậu Phòng khám thú y Vi Hoàng An, nằm trên địa bàn thành phố Thái Nguyên, do đó mang tính chất đặc trưng của tỉnh Thái Nguyên.

Mang khí hậu nhiệt đới gió mùa, thời tiết chia thành 4 mùa rõ rệt: Xuân - Hạ - Thu - Đông, chủ yếu hai mùa chính là mùa mưa và mùa khô. Mùa mưa, bão tập trung vào tháng 7 đến tháng 8, nhiệt độ trong khoảng từ 24 - 350C, ẩm độ trung bình từ 80 - 85%. Lượng mưa trung bình hàng năm khoảng 2. Mùa khô kéo dài từ tháng 10 đến tháng 5, tháng lạnh nhất là tháng 1 với nhiệt độ trong khoảng từ 8 - 260C, ẩm độ từ 70 - 80%.

Về mùa Đông chịu ảnh hưởng khá mạnh của gió mùa Đông Bắc gây ra rét đậm và có sương muối ảnh hưởng xấu tới sức khỏe của vật nuôi. Điều kiện kinh tế - xã hội 2.