BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH PHẠM NGỌC LÂM CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN Ý ĐỊNH MUA BẢO HIỂM Y TẾ CỦA HỘ GIA ĐÌNH TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ QUẢNG NGÃI Chuyên ngành: QUẢN TRỊ KINH DOANH Mã chuyên ngành: 8340101 LUẬN VĂN THẠC SĨ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH, NĂM 2022 Công trình được hoàn thành tại Trường Đại học Công nghiệp TP. Hồ Chí Minh. Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Anh Tuấn Luận văn thạc sĩ được bảo vệ tại Hội đồng chấm bảo vệ Luận văn thạc sĩ Trường Đại học Công nghiệp thành phố Hồ Chí Minh ngày 20 tháng 01 năm 2022 Thành phần Hội đồng đánh giá luận văn thạc sĩ gồm: 1. Nguyễn Thành Long . - Chủ tịch Hội đồng 2. Ngô Quang Huân . Nguyễn Ngọc Hiền . Nguyễn Quốc Cường . - Thư ký (Ghi rõ họ, tên, học hàm, học vị của Hội đồng chấm bảo vệ luận văn thạc sĩ) CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG TRƯỞNG KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH BỘ CÔNG THƯƠNG CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP Độc lập - Tự do - Hạnh phúc THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ Họ tên học viên: Phạm Ngọc Lâm . MSHV: 18001725 Ngày, tháng, năm sinh: 18/05/1979 . Nơi sinh: Quảng Ngãi Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh . TÊN ĐỀ TÀI: Các yếu tố ảnh hưởng đến ý định mua bảo hiểm y tế của hộ gia đình trên địa bàn Thành phố Quảng Ngãi NHIỆM VỤ VÀ NỘI DUNG: Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định mua BHYT hộ gia đình trên địa bàn Thành phố Quảng Ngãi, từ đó đề xuất hàm ý chính sách nhằm nâng cao tỷ lệ mua BHYT hộ gia đình tại Thành phố Quảng Ngãi. NGÀY GIAO NHIỆM VỤ: Theo Quyết định số 193/QĐ-ĐHCN ngày 05 tháng 02 năm 2021 của Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghiệp TP. NGÀY HOÀN THÀNH NHIỆM VỤ: Ngày 05 tháng 08 năm 2021. NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. Nguyễn Anh Tuấn Tp. Hồ Chí Minh, ngày … tháng … năm 20 … NGƯỜI HƯỚNG DẪN CHỦ NHIỆM BỘ MÔN ĐÀO TẠO (Họ tên và chữ ký) (Họ tên và chữ ký) TS. Nguyễn Anh Tuấn TRƯỞNG KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH LỜI CẢM ƠN Trong quá trình hoàn thành luận văn này, tôi đã nhận được sự giúp đỡ hỗ trợ của các thầy cô giáo, bạn bè đồng nghiệp. Tôi xin chân thành cảm ơn quý thầy cô giáo Trường Đại học Công nghiệp Thành Phố Hồ Chí Minh đã truyền đạt kiến thức trong suốt thời gian học tập tại trường. Tôi xin đặc biệt bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn người đã chỉ bảo tận tâm, nhiệt tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn sự quan tâm giúp đỡ của các bạn bè đồng nghiệp, đã tạo điều kiện, hỗ trợ, ủng hộ về tinh thần để tôi có thể hoàn thành luận văn. Mặc dù đã cố gắng trong quá trình nghiên cứu luận văn, tuy nhiên do hạn chế về năng lực và thời gian nghiên cứu, luận văn chắc chắn không tránh khỏi những sai sót, rất mong được sự góp ý chỉ bảo của thầy cô, các bạn bè và đồng nghiệp. Trân trọng cảm ơn. i TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ Mục tiêu của luận văn là nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định mua BHYT hộ gia đình tại Thành phố Quảng Ngãi. Tham khảo lý thuyết của các nhà nghiên cứu trên trên thế giới và trong nước, mô hình nghiên cứu xây dựng bao gồm 5 nhân tố: Công tác tuyên truyền; Cơ sở vật chất khám chữa bệnh; Thủ tục hành chính; Quyền lợi tham gia BHYT; Chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh. Kết hợp hai phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng, tác giả tiến hành khảo sát 250 hộ gia đình trên địa bàn Thành phố Quảng Ngãi. Dựa trên dữ liệu thu thập được, tiến hành phân tích để điểm định các giả thuyết và mô hình nghiên cứu. Kết quả phân tích cho thấy số hộ gia đình tham gia BHYT liên tục tăng trong những năm gần đây. Đồng thời, kết quả nghiên cứu cho thấy, ý định mua bảo hiểm y tế hộ gia đình chịu ảnh hưởng bởi 5 yếu tố với mức ảnh hưởng được xếp theo thứ tự như sau: (1) Quyền lợi khi tham gia BHYT; (2) Chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh; (3) Cơ sở vật chất khám chữa bệnh; (4) Công tác tuyên truyền; (5) Thủ tục hành chính. Kết quả nghiên cứu này cũng phù hợp với các nghiên cứu trước đây của Bùi Thị Tuyết Thanh, (2020), Nguyễn Thị Thúy Nga, (2020) và Trần Thị Kim Oanh và Nguyễn Việt Hồng Anh, (2021). Dựa vào kết quả nghiên cứu này, tác giả đề xuất một số hàm ý chính sách giúp cho Lãnh đạo cơ quan Bảo hiểm xã hội tỉnh Quảng Ngãi hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến ý định tham gia BHYT hộ gia đình.Qua đó sẽ có những chính sách phù hợp để khuyến khích người dân tham gia BHYT hộ gia đình ngày càng nhiều hơn. ii ABSTRACT The objective of the thesis was to study the factors affecting the intention to buy household health insurance in Quang Ngai city. Referring to the theories of in the world and in the country, the construction research model includes 5 factors: Propagate; Medical examination and treatment facilities; Administrative procedures; Health insurance benefits; Quality of medical examination service. Combining two methods of qualitatative and quantitative research, the author conducted a survey of 250 households in Quang Ngai city. Based on the collected data, conducts analysis to test the research hypotheses and models. The results of the analysis show that the number of households participating in health insurance has continuously increased in recent years. The research results show that the intention ti buy household health insurance is influenced by 5 factors with the influence level ranked in the following: (1) Health insurance benefits; (2) Quality of medical examination service; (3) Medical examination and treatment facilities; (4) Propagate; (5) Administrative procedures. The results of this study are consistent with previous studies by Bui Thi Tuyet Thanh, (2020), Nguyen Thi Thuy Nga, (2020) and Tran Thi Kim Oanh và Nguyen Viet Hong Anh, (2021). Based on the results of this study, the author proposes some policy implications to help the leaders of the Social Insurance Agency of Quang Ngai province better understand the fators affecting the intention to participate in household health insurance. Thereby, proposing appropriate policies to encourage people to participate in household health insurance more and more. iii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của bản thân tôi. Các kết quả nghiên cứu và các kết luận trong luận văn là trung thực, không sao chép từ bất kỳ một nguồn nào và dưới bất kỳ hình thức nào. Việc tham khảo các nguồn tài liệu đã được thực hiện trích dẫn và ghi nguồn tài liệu tham khảo đúng quy định. Học viên PHẠM NGỌC LÂM iv MỤC LỤC MỤC LỤC .v DANH MỤC HÌNH ẢNH . ix DANH MỤC BẢNG BIỂU .x DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT . xii CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ LĨNH VỰC NGHIÊN CỨU .1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu .2 Mục tiêu nghiên cứu .1 Mục tiêu tổng quát .2 Mục tiêu cụ thể .3 Câu hỏi nghiên cứu .4 Phương pháp nghiên cứu .1 Phương pháp nghiên cứu định tính .2 Phương pháp nghiên cứu định lượng .5 Đối tương nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu .1 Đối tượng nghiên cứu .2 Phạm vi nghiên cứu .6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn .7 Kết cấu của luận văn .4 TÓM TẮT CHƯƠNG 1 .5 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU .1 Tổng quan về bảo hiểm y tế .1 Khái niệm về bảo hiểm y tế .2 Bản chất của BHYT .3 Vai trò của BHYT trong đời sống xã hội .4 Đối tượng tham gia BHYT.5 Nhận thức của người dân về lợi ích khi mua BHYT .6 Nội dung của BHYT hộ gia đình .2 Các mô hình lý thuyết có liên quan .1 Mô hình lý thuyết hành vi hợp lý (TRA – Theory of Reasoned Action) .2 Mô hình lý thuyết hành vi có kế hoạch (TPB – Theory of Planned Behaviour) .3 Lược khảo các nghiên cứu về ý định mua BHYT hộ gia đình .1 Mô hình nghiên cứu của Jayaraman và cộng sự (2017) .2 Mô hình nghiên cứu của Abu-Salim và cộng sự (2017) .3 Mô hình nghiên cứu của Violeta Wilfred (2020) .4 Mô hình nghiên cứu của Trần Thị Kim Oanh và cộng sự (2021) .5 Mô hình nghiên cứu của Bùi Thị Tuyết Thanh (2020) .6 Mô hình nghiên cứu của Phan Thái Trường Phúc và công sự (2019) .7 Mô hình nghiên cứu của Lê Cảnh Bích Thơ và cộng sự (2017) .8 Một số mô hình nghiên cứu khác .4 Các yếu tố tác động đến ý định mua BHYT hộ gia đình .5 Mô hình và giả thuyết nghiên cứu.1 Mô hình nghiên cứu đề xuất.2 Các giả thuyết nghiên cứu .27 TÓM TẮT CHƯƠNG 2 .30 CHƯƠNG 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1 Quy trình nghiên cứu .2 Nghiên cứu định tính .1 Thiết kế nghiên cứu hoàn thiện mô hình.2 Nghiên cứu định tính hoàn thiện thang đo .3 Thang đo và mã hóa thang đo .3 Nghiên cứu định lượng.1 Phương pháp chọn mẫu .2 Phương pháp thu thập dữ liệu .4 Phương pháp xử lý thông tin .1 Phương pháp thống kê mô tả.2 Kiểm định độ tin cậy Cronbach’s Alpha .3 Phân tích nhân tố khám phá EFA.4 Phân tích tương quan Pearson .5 Phân tích hồi quy đa biến .6 Kiểm định độ phù hợp của mô hình .7 Kiểm định giả thuyết .8 Kiểm định sự vi phạm của dữ liệu .52 TÓM TẮT CHƯƠNG 3 .53 CHƯƠNG 4 PHÂN TÍCH KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN.1 Khái quát về tình hình kinh tế - xã hội của thành phố Quảng Ngãi .1 Đặc điểm về tự nhiên và dân số .2 Tình hình kinh tế của thành phố Quảng Ngãi trong những năm qua .3 Điều kiên tự nhiên, xã hội ảnh hưởng đến phát triển đối tượng tham gia BHYT hộ gia đình .2 Tổng quan về cơ quan Bảo hiểm xã hội tỉnh Quảng Ngãi .1 Khái quát sử hình thành và phát triển .2 Nhiệm vụ và quyền hạn của BHXH Quảng Ngãi .3 Kết quả thực hiện BHYT tại Quảng Ngãi từ năm 2018 đến năm 2020 .4 Kết quả thực hiện BHYT hộ gia đình trên địa bàn Quảng Ngãi .3 Kết quả nghiên cứu .1 Kết quả thống kê mô tả mẫu nghiên cứu .2 Kiểm định Cronbach’s Alpha của các thang đo .3 Phân tích nhân tố khám phá EFA ảnh hưởng đến ý định mua BHYT hộ gia đình .4 Phân tích hồi quy.4 Thảo luận kết quả nghiên cứu .88 TÓM TẮT CHƯƠNG 4 .91 CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ .2 Đề xuất hàm ý quản trị .1 Nâng cao ý định mua BHYT HGĐ thông qua yếu tố quyền lợi của người tham gia BHYT .2 Nâng cao ý định mua BHYT HGĐ thông qua yếu tố chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh .
