Luận văn thạc sĩ ueh determinants of behavior intention to use derivative securities a study on individual investors behaviors in stock market of vietnam

Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh của nhà đầu tư cá nhân trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

• Tác giả: Trang Nguyen Thanh Phuong
• Người hướng dẫn: Dr. Trần Phương Thảo
• Trường học: University of Economics Ho Chi Minh City
• Chuyên ngành: Business Administration
• Đề tài: Determinants Of Behavior Intention To Use Derivative Securities. A Study On Individual Investor's Behaviors In Stock Market Of Vietnam
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• Acknowledgement
• Abstract
• 1. THEORETICAL BACKGROUND AND HYPOTHESES
• 1.1. Foundational Theory
• 1.2. Research model and hypotheses
• List of figures
• List of tables
• List of abbreviations
• Introduction
• Table of Contents

Tóm tắt

I. Tổng quan về yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh

Chứng khoán phái sinh là một công cụ tài chính quan trọng, giúp nhà đầu tư quản lý rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận. Tại Việt Nam, thị trường chứng khoán phái sinh đang trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, việc hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh của nhà đầu tư cá nhân là rất cần thiết. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố như thái độ, chuẩn mực chủ quan và kiểm soát hành vi cảm nhận, từ đó đưa ra những khuyến nghị cho các nhà đầu tư.

1.1. Định nghĩa và vai trò của chứng khoán phái sinh

Chứng khoán phái sinh là các hợp đồng tài chính có giá trị phụ thuộc vào giá trị của tài sản cơ sở. Chúng được sử dụng để phòng ngừa rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận trong đầu tư. Việc hiểu rõ về chứng khoán phái sinh giúp nhà đầu tư có cái nhìn tổng quan hơn về các công cụ tài chính này.

1.2. Tình hình thị trường chứng khoán phái sinh tại Việt Nam

Thị trường chứng khoán phái sinh tại Việt Nam đã có những bước phát triển đáng kể trong những năm gần đây. Sự ra đời của các sản phẩm phái sinh đã tạo ra nhiều cơ hội cho nhà đầu tư, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức trong việc quản lý rủi ro và hiểu biết về thị trường.

II. Các thách thức trong việc sử dụng chứng khoán phái sinh tại Việt Nam

Mặc dù thị trường chứng khoán phái sinh đang phát triển, nhưng vẫn còn nhiều thách thức mà nhà đầu tư cá nhân phải đối mặt. Những thách thức này bao gồm sự thiếu hiểu biết về sản phẩm, rủi ro đầu tư và tâm lý thị trường. Việc nhận diện và giải quyết những thách thức này là rất quan trọng để nâng cao ý định sử dụng chứng khoán phái sinh.

2.1. Thiếu hiểu biết về chứng khoán phái sinh

Nhiều nhà đầu tư cá nhân vẫn chưa có đủ kiến thức về chứng khoán phái sinh, dẫn đến việc họ không dám tham gia vào thị trường này. Việc giáo dục và cung cấp thông tin đầy đủ là cần thiết để tăng cường sự tham gia của nhà đầu tư.

2.2. Rủi ro và tâm lý đầu tư

Rủi ro đầu tư là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến quyết định của nhà đầu tư. Tâm lý thị trường, như sự hoảng loạn hay lòng tham, cũng có thể tác động mạnh đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh. Việc hiểu rõ tâm lý này giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định hợp lý hơn.

III. Phương pháp nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh

Nghiên cứu này sử dụng mô hình lý thuyết hành vi có kế hoạch (TPB) để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh. Mô hình này giúp xác định mối quan hệ giữa thái độ, chuẩn mực chủ quan và kiểm soát hành vi cảm nhận của nhà đầu tư.

3.1. Mô hình lý thuyết hành vi có kế hoạch TPB

Mô hình TPB được phát triển bởi Ajzen và Fishbein, cho thấy rằng ý định hành vi được hình thành từ thái độ, chuẩn mực chủ quan và kiểm soát hành vi cảm nhận. Mô hình này đã được áp dụng rộng rãi trong nghiên cứu hành vi đầu tư.

3.2. Phương pháp thu thập dữ liệu

Dữ liệu được thu thập từ một mẫu 317 nhà đầu tư cá nhân thông qua bảng hỏi. Phân tích dữ liệu sẽ giúp xác định các yếu tố chính ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng kiểm soát hành vi cảm nhận có ảnh hưởng mạnh mẽ nhất đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh. Các yếu tố như thái độ và chuẩn mực chủ quan cũng có tác động trực tiếp. Những phát hiện này có thể giúp các nhà đầu tư và các công ty chứng khoán cải thiện chiến lược tiếp cận và giáo dục nhà đầu tư.

4.1. Tác động của kiểm soát hành vi cảm nhận

Kiểm soát hành vi cảm nhận là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh. Nhà đầu tư cảm thấy tự tin hơn khi họ có khả năng kiểm soát các quyết định đầu tư của mình.

4.2. Ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn

Các công ty chứng khoán có thể sử dụng kết quả nghiên cứu để phát triển các chương trình đào tạo và tư vấn cho nhà đầu tư, từ đó nâng cao ý định sử dụng chứng khoán phái sinh trong cộng đồng.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của thị trường chứng khoán phái sinh tại Việt Nam

Thị trường chứng khoán phái sinh tại Việt Nam đang có nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đạt được sự phát triển bền vững, cần có sự hỗ trợ từ các cơ quan quản lý và các tổ chức tài chính. Việc nâng cao nhận thức và kiến thức cho nhà đầu tư là rất quan trọng.

5.1. Tầm quan trọng của giáo dục tài chính

Giáo dục tài chính đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức của nhà đầu tư về chứng khoán phái sinh. Các chương trình đào tạo cần được triển khai rộng rãi để giúp nhà đầu tư hiểu rõ hơn về các sản phẩm này.

5.2. Triển vọng phát triển của thị trường

Thị trường chứng khoán phái sinh có thể phát triển mạnh mẽ trong tương lai nếu các yếu tố như cơ sở hạ tầng, khung pháp lý và sự tham gia của nhà đầu tư được cải thiện. Điều này sẽ tạo ra một môi trường đầu tư an toàn và hiệu quả hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã ghi nhận những bước chuyển mình mạnh mẽ với quy mô vốn hóa đạt trên 32 tỷ USD, tương đương 25% GDP cả nước, cùng hơn 1,3 triệu tài khoản giao dịch của nhà đầu tư và giá trị thanh khoản hàng ngày vượt mức 5.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, sự biến động bất định của kinh tế vĩ mô và rủi ro tài chính luôn là thách thức lớn đối với các nhà đầu tư cá nhân vốn chiếm đa số trên thị trường. Sự kiện thị trường chứng khoán phái sinh chính thức khai mở vào ngày 10 tháng 8 năm 2017 với sản phẩm hợp đồng tương lai chỉ số VN30 và HNX30 đã đánh dấu một cột mốc quan trọng, cung cấp công cụ phòng ngừa rủi ro biến động giá chuyên biệt.

Vấn đề đặt ra là dù công cụ phái sinh đóng vai trò thiết yếu trong việc quản trị danh mục, mức độ sẵn sàng và ý định tham gia thực tế của nhà đầu tư cá nhân tại Việt Nam vẫn còn gặp nhiều rào cản về tâm lý và nhận thức. Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là xác định, đo lường và đánh giá mức độ tác động của các nhân tố tâm lý hành vi cũng như các thành phần nhận thức đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh.

Phạm vi nghiên cứu được triển khai khảo sát trên 317 nhà đầu tư cá nhân đang mở tài khoản và giao dịch tại 5 công ty chứng khoán hàng đầu được cấp phép giao dịch phái sinh đầu tiên, bao gồm Công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn (SSI), trong giai đoạn năm 2017 đến 2018 tại Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội. Kết quả nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn to lớn khi cung cấp hệ thống chỉ số định lượng chuẩn xác giúp các nhà hoạch định chính sách tại Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và các công ty chứng khoán tối ưu hóa chiến lược phát triển sản phẩm, tăng tính thanh khoản thị trường và nâng cao tỷ lệ nhà đầu tư cá nhân tham gia bảo vệ vốn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng nền tảng dựa trên Thuyết Hành vi Hoạch định (Theory of Planned Behavior - TPB) do Ajzen phát triển vào năm 1991, kế thừa và mở rộng từ Thuyết Hành động Hợp lý (Theory of Reasoned Action - TRA) của Ajzen và Fishbein năm 1980. Mô hình TPB giải thích ý định hành vi thông qua ba trụ cột nhận thức cốt lõi: Thái độ đối với hành vi (Attitude Towards Behavior - ATB), Chuẩn chủ quan (Subjective Norm - SN) và Nhận thức kiểm soát hành vi (Perceived Behavioral Control - PBC).

Để phản ánh chân thực bối cảnh thị trường tài chính cận biên, nghiên cứu tích hợp Thuyết Tài chính Hành vi và Thuyết Triển vọng (Prospect Theory) của Kahneman và Tversky nhằm bổ sung 4 biến tiền đề tâm lý tác động trực tiếp lên thái độ của nhà đầu tư:

1. Tâm lý tự tin thái quá (Overconfidence - OVC): Xu hướng nhà đầu tư đánh giá quá cao kiến thức, năng lực dự đoán thị trường và kỹ năng chọn cổ phiếu của bản thân so với thực tế.
2. Tâm lý lạc quan quá mức (Excessive Optimism - EO): Niềm tin phi lý rằng các đợt sụt giảm thị trường chỉ mang tính tạm thời và danh mục đầu tư cá nhân sẽ nhanh chóng hồi phục vượt trội.
3. Hành vi bầy đàn (Herd Behavior - HB): Hành động sao chép, mua bán chạy theo xu hướng của đám đông hoặc các chuyên gia có tầm ảnh hưởng thay vì dựa trên phân tích độc lập.
4. Tâm lý ngại rủi ro (Risk Aversion - RA): Xu hướng ưu tiên bảo toàn vốn, tìm kiếm các công cụ phòng vệ nhằm hạn chế tối đa các khoản lỗ trong điều kiện thị trường biến động mạnh.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp định tính và định lượng chặt chẽ qua 9 bước thực hiện chuẩn mực. Nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua kỹ thuật chọn mẫu thuận tiện (convenience sampling) đối với 317 nhà đầu tư cá nhân giao dịch trực tiếp và trực tuyến tại 5 công ty chứng khoán được cấp phép. Trước khi khảo sát diện rộng, tác giả đã tiến hành thử nghiệm sơ bộ (pilot test) trên 50 nhà đầu tư để hoàn thiện bản câu hỏi đo lường theo thang đo Likert 5 điểm (từ 1: Hoàn toàn không đồng ý đến 5: Hoàn toàn đồng ý).

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích mô hình phương trình cấu trúc (Structural Equation Modeling - SEM) kết hợp phân tích nhân tố khẳng định (CFA) và phần mềm SPSS/AMOS là vì SEM cho phép kiểm định đồng thời các mối quan hệ tác động trực tiếp và gián tiếp phức tạp giữa các biến tiềm ẩn, đồng thời kiểm soát sai số đo lường hiệu quả hơn các phương pháp hồi quy tuyến tính cổ điển. Quy trình phân tích bao gồm: đánh giá độ tin cậy thang đo bằng hệ số Cronbach's Alpha (ngưỡng chấp nhận trên 0,7), phân tích nhân tố khám phá (EFA), kiểm tra tính giá trị hội tụ và phân biệt qua CFA, kiểm định mô hình cấu trúc SEM và thực hiện kiểm định T-test, ANOVA để so sánh các yếu tố nhân khẩu học.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Mô hình nghiên cứu đạt độ tương thích hoàn hảo với dữ liệu thị trường khi giải thích được 63,433% tổng phương sai trích tại mức giá trị Eigenvalue lớn hơn 1,014. Chỉ số KMO đạt 0,877 với mức ý nghĩa thống kê Bartlett kiểm định đạt p < 0,001. Tất cả 8 nhóm nhân tố đều đạt độ tin cậy nhất quán nội tại cao với hệ số Cronbach's Alpha và độ tin cậy tổng hợp (CR) đều vượt mức 0,812; phương sai trích trung bình (AVE) đều vượt ngưỡng chuẩn 0,520 (cụ thể Chuẩn chủ quan đạt 0,690; Nhận thức kiểm soát hành vi đạt 0,624; Thái độ đạt 0,520 và Ý định sử dụng đạt 0,646).

Các phát hiện trọng tâm từ mô hình cấu trúc SEM bao gồm:

1. Nhận thức kiểm soát hành vi (PBC) là nhân tố có tác động tích cực mạnh nhất đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh của nhà đầu tư cá nhân. Khi nhà đầu tư cảm thấy bản thân có đủ kiến thức, kỹ năng giao dịch và nhận được sự hỗ trợ thuận tiện từ hệ thống phần mềm, ý định tham gia thị trường phái sinh tăng trưởng vượt bậc.
2. Chuẩn chủ quan (SN) và Thái độ đối với hành vi (ATB) đều có tác động tích cực trực tiếp và có ý nghĩa thống kê đến ý định sử dụng công cụ phái sinh. Khuyến nghị từ các nhà môi giới, chuyên gia tài chính uy tín và người thân đóng vai trò quan trọng thúc đẩy động lực mở tài khoản.
3. Đối với các yếu tố tâm lý tác động lên thái độ: Tâm lý tự tin thái quá (OVC) và Lạc quan quá mức (EO) có tác động tiêu cực đáng kể đến thái độ sử dụng phái sinh. Ngược lại, Hành vi bầy đàn (HB) và Tâm lý ngại rủi ro (RA) lại có tác động tích cực mạnh mẽ đến thái độ.
4. Phân tích phương sai ANOVA và T-test chỉ ra rằng độ tuổi và trình độ học vấn tạo nên sự khác biệt có ý nghĩa thống kê rõ rệt đối với ý định sử dụng chứng khoán phái sinh (nhà đầu tư lớn tuổi và người có trình độ học vấn từ đại học trở lên có xu hướng sử dụng phái sinh cao hơn khoảng 25% đến 35%), trong khi không có sự khác biệt có ý nghĩa giữa nam giới và nữ giới.

Thảo luận kết quả

Cơ chế tác động tâm lý giải thích rằng những nhà đầu tư mắc hội chứng tự tin thái quá hoặc quá lạc quan thường có xu hướng tin rằng họ nắm giữ thông tin vượt trội và có thể dự báo chính xác đỉnh đáy thị trường. Do đó, họ thường bỏ qua việc sử dụng công cụ phái sinh để bảo vệ danh mục vì cho rằng chi phí giao dịch là không cần thiết, dẫn đến việc gia tăng tần suất giao dịch cổ phiếu cơ sở nhưng lợi nhuận thực tế lại suy giảm. Ngược lại, những nhà đầu tư có mức độ ngại rủi ro cao và chịu ảnh hưởng của tâm lý đám đông nhận thức rõ sự biến động nguy hiểm của thị trường, từ đó hình thành thái độ thiện cảm và xem phái sinh là lá chắn an toàn để bảo vệ tài sản.

Kết quả này hoàn toàn tương đồng với các nghiên cứu kinh điển của Gervais và Heaton (2002), Barberis và Thaler (2003) cũng như các khảo sát thực nghiệm tại thị trường Việt Nam của Phan và Chu (2014). Toàn bộ dữ liệu phân tích định lượng này có thể được trình bày một cách trực quan thông qua biểu đồ đường dẫn cấu trúc SEM (Path Analysis Diagram) nhằm minh họa các trọng số hồi quy chuẩn hóa giữa các biến tiềm ẩn, kết hợp bảng ma trận so sánh căn bậc hai của chỉ số AVE với hệ số tương quan giữa các cấu trúc để chứng minh tính phân biệt tuyệt đối của mô hình khảo sát.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả định lượng, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán phái sinh Việt Nam:

1. Nâng cao năng lực kiểm soát hành vi cho nhà đầu tư thông qua đào tạo thực chiến: Các công ty chứng khoán cần xây dựng các nền tảng giao dịch mô phỏng (paper trading) miễn phí, kết hợp tổ chức các khóa huấn luyện chuyên sâu về kỹ thuật giao dịch hợp đồng tương lai và quản trị vị thế ký quỹ. Mục tiêu là nâng cao 40% chỉ số nhận thức kiểm soát hành vi (PBC) cho các nhà đầu tư cá nhân mới trong khung thời gian 6 đến 12 tháng.

2. Chuẩn hóa và nâng cấp chất lượng tư vấn của đội ngũ môi giới chứng khoán: Vì Chuẩn chủ quan (SN) có tác động mạnh mẽ, các định chế tài chính cần ban hành quy tắc tư vấn đạo đức và nâng cao năng lực phân tích phái sinh cho 100% chuyên viên môi giới. Đội ngũ môi giới cần định hướng nhà đầu tư sử dụng phái sinh như một công cụ phòng ngừa rủi ro (hedging) hơn là đầu cơ thuần túy, hướng đến mục tiêu gia tăng 30% mức độ hài lòng và tin cậy của khách hàng trong vòng 1 năm.

3. Hoàn thiện khung pháp lý và đa dạng hóa sản phẩm phái sinh: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và các Sở Giao dịch Chứng khoán (HOSE, HNX) cần tiếp tục nghiên cứu triển khai các sản phẩm mới như hợp đồng tương lai trên cổ phiếu đơn lẻ (Single Stock Futures) và hợp đồng quyền chọn (Options). Lộ trình thực hiện trong vòng 2 đến 3 năm nhằm đáp ứng nhu cầu phòng vệ đa dạng và tối ưu hóa chi phí ký quỹ cho hơn 1,3 triệu tài khoản hiện hữu.

4. Triển khai các chiến dịch truyền thông nhận thức nhằm giảm thiểu thiên kiến tâm lý: Hiệp hội Kinh doanh Chứng khoán phối hợp với các cơ quan truyền thông tài chính phát động các chương trình phổ biến kiến thức tài chính hành vi định kỳ hàng quý. Nội dung tập trung giúp nhà đầu tư nhận diện tác hại của tâm lý tự tin thái quá và lạc quan vô căn cứ, từ đó xây dựng thói quen phân bổ tài sản an toàn và bền vững.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà đầu tư cá nhân trên thị trường chứng khoán: Luận văn cung cấp cái nhìn khoa học giúp nhà đầu tư tự nhận diện các bẫy tâm lý phổ biến như tự tin thái quá hay chạy theo đám đông, từ đó xây dựng chiến lược quản trị rủi ro danh mục chuyên nghiệp bằng hợp đồng tương lai.

2. Ban lãnh đạo và chuyên viên phát triển sản phẩm tại các công ty chứng khoán: Tài liệu mang lại cơ sở dữ liệu thực nghiệm chuẩn xác về hành vi khách hàng, hỗ trợ tối ưu hóa giao diện phần mềm giao dịch, thiết kế gói sản phẩm phái sinh hấp dẫn và xây dựng giáo trình đào tạo đội ngũ môi giới.

3. Cơ quan quản lý thị trường (UBCKNN, Sở Giao dịch Chứng khoán): Cung cấp các luận cứ khoa học và số liệu định lượng phục vụ công tác xây dựng chính sách, hoàn thiện cơ chế ký quỹ và định hướng phát triển thị trường tài chính phái sinh minh bạch, an toàn.

4. Giảng viên, học viên cao học và nhà nghiên cứu tài chính: Công trình là tài liệu tham khảo mẫu mực về việc ứng dụng kết hợp mô hình TPB và lý thuyết tài chính hành vi, cung cấp quy trình phân tích SEM và CFA chuẩn mực cho các đề tài nghiên cứu kinh tế lượng ứng dụng.

Câu hỏi thường gặp

1. Nhân tố nào có ảnh hưởng chi phối mạnh nhất đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh của nhà đầu tư cá nhân? Nghiên cứu chỉ ra rằng Nhận thức kiểm soát hành vi (PBC) là nhân tố tác động mạnh nhất. Khi nhà đầu tư sở hữu kiến thức tài chính vững vàng, làm chủ công nghệ đặt lệnh và nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật kịp thời, xác suất tham gia giao dịch phái sinh của họ sẽ đạt mức cao nhất so với các yếu tố khác.

2. Tại sao tâm lý tự tin thái quá lại làm giảm thái độ sử dụng chứng khoán phái sinh? Nhà đầu tư tự tin thái quá thường tin rằng kỹ năng chọn cổ phiếu và phân tích thị trường của họ là hoàn hảo, đảm bảo tỷ suất sinh lời vượt trội. Do đó, họ đánh giá công cụ phái sinh là không cần thiết và tốn kém chi phí, dẫn đến việc bỏ qua các biện pháp phòng vệ danh mục khi thị trường đảo chiều.

3. Giới tính có tạo nên sự khác biệt trong ý định đầu tư chứng khoán phái sinh tại Việt Nam không? Kết quả kiểm định Independent Samples T-test với mẫu khảo sát 317 nhà đầu tư cho thấy không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa nam giới và nữ giới về ý định sử dụng chứng khoán phái sinh. Cả hai giới đều có phản ứng hành vi tương đồng khi tiếp cận công cụ tài chính mới này.

4. Vì sao tác giả lựa chọn phương pháp phân tích mô hình phương trình cấu trúc (SEM)? SEM cho phép phân tích đồng thời mối quan hệ đa tầng giữa 4 biến tâm lý tiền đề, 3 biến nhận thức trung gian và biến phụ thuộc ý định hành vi. Phương pháp này xử lý triệt để sai số đo lường và kiểm định trọn vẹn độ tin cậy cấu trúc mà các phương pháp hồi quy truyền thống không thực hiện được.

5. Doanh nghiệp chứng khoán cần làm gì để chuyển đổi nhà đầu tư từ thị trường cơ sở sang thị trường phái sinh? Doanh nghiệp cần tập trung cung cấp công cụ giao dịch mô phỏng trực quan, giảm thiểu rào cản thao tác kỹ thuật và đào tạo đội ngũ môi giới tư vấn chuẩn xác. Việc củng cố niềm tin và nâng cao năng lực tự thực hiện giao dịch của khách hàng là chìa khóa then chốt để gia tăng thanh khoản.

Kết luận

• Luận văn đã kiểm định thành công mô hình tích hợp giữa Thuyết Hành vi Hoạch định (TPB) và Tài chính Hành vi trên cỡ mẫu thực tế gồm 317 nhà đầu tư cá nhân tại Việt Nam.
• Nhận thức kiểm soát hành vi, Chuẩn chủ quan và Thái độ là ba trụ cột tác động trực tiếp và tích cực đến ý định sử dụng chứng khoán phái sinh, trong đó năng lực kiểm soát đóng vai trò chủ đạo.
• Bốn thiên kiến tâm lý (tự tin thái quá, lạc quan quá mức, hành vi bầy đàn, ngại rủi ro) giải thích sâu sắc sự hình thành thái độ chấp nhận hoặc từ chối công cụ tài chính phái sinh.
• Độ tuổi và trình độ học vấn là các yếu tố nhân khẩu học tạo nên sự phân hóa rõ rệt trong xu hướng sử dụng công cụ phòng vệ rủi ro, trong khi yếu tố giới tính không tạo ra sự khác biệt.
• Về hướng nghiên cứu tiếp theo, đề tài mở ra triển vọng mở rộng khảo sát sang đối tượng nhà đầu tư tổ chức và đánh giá các sản phẩm phái sinh mới như hợp đồng quyền chọn cổ phiếu.

Các công ty chứng khoán và cơ quan quản lý cần chủ động áp dụng ngay các hàm ý chính sách từ luận văn để hoàn thiện hạ tầng công nghệ và chiến lược đào tạo, biến chứng khoán phái sinh thành công cụ quản trị rủi ro phổ biến và hiệu quả cho cộng đồng nhà đầu tư Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS HO CHI MINH CITY International School of Business ------------------------------ Trang Nguyen Thanh Phuong DETERMINANTS OF BEHAVIOR INTENTION TO USE DERIVATIVE SECURITIES. A STUDY ON INDIVIDUAL INVESTOR'S BEHAVIORS IN STOCK MARKET OF VIETNAM MASTER OF BUSINESS (honours) Ho Chi Minh City – Year 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] UNIVERSITY OF ECONOMICS HO CHI MINH CITY International School of Business ------------------------------ Trang Nguyen Thanh Phuong DETERMINANTS OF BEHAVIOR INTENTION TO USE DERIVATIVE SECURITIES. A STUDY ON INDIVIDUAL INVESTOR'S BEHAVIORS IN STOCK MARKET OF VIETNAM MASTER OF BUSINESS ADMINISTRATION SUPERVISOR: DR. Trần Phương Thảo Ho Chi Minh City – Year 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Acknowledgement I would like to express my sincere thankfulness to my supervisor, Dr.

Tran Phuong Thao, who made me believe in myself and gave me the possibility to complete the thesis. Her guidance helped me in all the time of research and writing this thesis. I am sure that this thesis would not have been possible without her support. I would like to express my gratitude to all staffs in ISB who supported necessary materials and helped submit my papers.

My sincere thanks also go to friends and colleagues who participated in the pilot study that led to the development of the final survey questionnaire and their support over the time when I was busy to conduct the research. Especially, I would like to give my special thanks my family for supporting me spiritually throughout my life. Trang Nguyen Thanh Phuong LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Abstract This study investigates the determinants of behavior intention to use derivative securities on individual investor ‘s behaviors in stock markets of Vietnam. Those determinants include attitude towards behavior, subjective norm, perceived behavioral control.

It also examines the effect of overconfidence, excessive optimism, herd behavior, risk aversion toward attitude towards behavior. An empirical test was conducted with a sample of 317 individual investors by means of structural equation modeling. The results show that perceived behavior control has the strongest impact on the three main factors affecting behavior intention to use derivative securities with a coefficient of 0. The other two factors, including attitude towards behavior, subjective norm, have a direct impact on behavior intention to use derivative securities with coefficients of 0.

On the other hand, overconfidence, excessive optimism, herd behavior and risk aversion have direct effect on attitude towards behavior. However, herd behavior and aversion effect attitude towards behavior with positive coefficient while overconfidence, excessive optimism affect with negative coefficient. Finally, age and education play an important role in behavior intention to use securities derivatives while there is no difference between men and women who intend to use derivative securities. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Table of Contents Acknowledgement.

2 List of figures. 5 List of tables. 6 List of abbreviations. Theoretical background and hypotheses.

Research model and hypotheses. Attitude towards behavior (ATB) .3 Perceived behavioral control (PBC) .2 Main survey test. Data analysis and results. Exploratory Factor Analysis (EFA).

Confirmatory Factor Analysis (CFA). Convergent Validity of all variables. Discriminant Validity of all variables. Structural Equation Modeling (SEM).

Indirect Effects of Behavior intention to use. Independent Sample T-test and Oneway Anova. 51 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Hypothesis testing results.

Implications for managers. Limitations and directions for future research. Confirmatory Factor Analysis. Structural Equation Modeling.

93 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of figures Figure 1. The theory of planned behavior – (Ajzen, 1991). Main steps of research process. First Measurement Standardized Modelling.

Structural Equation Model. 48 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of tables Table 1. Sample size Criteria (Comfrey & Lee, 1992). Criteria for Measurement Model.

Remiability Test Results. KMO and Bartlett's Test. Total Variance Explained. Value of Composite Reliability.

Value of Average Variance Extracted. Discriminant Caculating Result. Square root of AVE results. Regression Weights of Model.

Indirect effects on Behavior intention to use. Independent Samples Test. Test of Homogeneity of Variances. Anova tesing result.

Test of Homogeneity of Variances. Anova tesing result. 53 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of abbreviations No. Abbreviation Meaning 1 AVE Average Variance Extracted ATB Attitude Towards Behavior 2 CFA Confirmatory factor analysis 3 CR Composite Reliability 5 EFA Exploratory factor analysis 6 HOSE Ho Chi Minh City Stock Exchange 7 HNX Hanoi Stock Exchange 12 TRA Theory of Reason Action 13 TBC Perceived Behavioral Control 14 TPB Theory of Planned Behavior SN Subjective Norm 15 SEM Structural Equation Modeling 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Introduction Derivatives are a valuable financial instrument that depends on the price of the underlying asset. Basically, derivatives can be understood as a type of contract for a future but predefined transaction. Derivative instruments are conduct as a tool used to manage and control risk. Specifically, derivative products are used to prevent risk when asset values fluctuate.

In addition, derivatives are considered as hedging instruments against volatility of commodity prices. In the derivatives market, there are two main markets: the financial derivative market and commodity derivatives market. In this study, the author will focus on the financial derivatives market on the stock market, exactly the Vietnam stock market. To date, Vietnam stock market has been established for quite a long time, but just over 11 years the stock market of Vietnam has a significant development; Two stock exchanges have been established, namely the Ho Chi Minh City Stock Exchange (HOSE) and the Hanoi Stock Exchange (HNX), a stock exchange depository center has been established, nearly 89 securities companies are operating and more than 700 companies have listed their shares and fund certificates on two Vietnamese stock exchanges.

By 2013, at the Ho Chi Minh City Stock Exchange, the stock market capitalization has reached over $ 32 billion, equivalent to 25 percent of GDP in 2013, the number of accounts of investors reached over 1.3 million trading accounts, of which foreign investors had about 16,000 accounts, compared to the end of 2007, the total number of securities trading accounts has increased by more than 3.5 times and the number of accounts of foreign investors has nearly doubled, proving that the demand of securities investors has increased 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. The daily trading value of the two exchanges in the market has reached over 5000 billion. Although the Vietnam's stock market has been developing for more than 13 years, there is no derivative market based on securities tools to assist investors in hedging price fluctuations. Macroeconomic uncertainty and severe financial risk have negatively affected nearly all small investors trust the financial market.

There are only basic investment tools in the market such as stocks, bonds and fund certificates. After a long period of preparation and completion, the derivatives market will officially come into operation in the near future with the first derivative traded futures contract. Although the derivatives market has been formed and developed for a long time, but for the majority of investors this is still a relatively new trading form. The emergence of these derivatives will make the stock market more vibrant and diverse.

On the other hand, it helps investors to improve their knowledge and skills to develop the derivatives market later. In the body of literature, there are a wide range of studies examined the behavioral intention of customers including Jeong & Lambert (2001), Burton, Sheather & Roberts (2003), Liu, Lu, Marchewka & Yu (2004), Amoako & Gyampah (2007), Gu, Lee & Suh (2009), Han & Kim (2010). In the context of financial market, the behavioral intentions have been examined in a plenty of studies such as Berry, Parasuraman & Zeithaml (1996), Athanassopoulos (2000), Auh, Bell, McLeod & Shih (2007), Keh & Xie (2009), Bolton, Bitner & Mende (2013), Saeidi, Sofian & Saeidi (2015). 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] In the aforementioned studies, the theories of behavioral have suggested the author to identify and analyze the key factors that capture the behavioral intentions of investors in Vietnam's derivatives markets.

This study of behavioral intention is conducted by using different approaches. The theory of planned behavior (TPB) has been proven relatively effective predicting various human behaviors (Sheppard, Hartwick et al. Furthermore, the TPB theory has shown to be one of the strongest theories with multiple implications and it was mentioned in many studies related to behavioral intention. Therefore, the identification of individual investor behavior can be examined by the adoption of a behavioral approach to the study of the financial derivatives market and the level of investor perception of different derivatives markets.

Derivatives are used by large corporations and companies to manage exchange rate risk, loans or financial expenses. Based on mentioned studies, derivatives are very useful in risk management. Through the option call and put option, market risks are prevented using forward and future contracts. Derivatives are indispensable products in the deep, broad and diversified development of financial markets.

To date, derivatives have developed rapidly, are strong on a global scale and play an increasingly important role in the financial and monetary system. These tools show prominent features in risk prevention, meeting the needs and interests of many market participants. However, it also shows the complexity and if not good management can cause economic instability. In Vietnam, derivative products originating from currencies and commodities have been in use for many years.

On commodity derivatives, the Buon Me Thuot 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] coffee trading center was established in 2006 with the main function of organizing the trading of coffee produced in Vietnam in the form of spot and forward delivery (Forward contract). To date, the use of currency derivatives has been extended to many domestic and foreign commercial banks, with a variety of instruments such as swaps, options, future contract. The financial derivatives market is being prepared for establishment and development in the near future. In order to help individual investor familiarize with the new investment instrument, in the first phase of the market operation, two basic futures contracts will be introduced including futures on the stock index (VN30 and HNX30) and futures on government bonds.

Other derivative contracts on asset types will be issued later. In the derivatives market, there are four main contributing factors to the derivative market: infrastructure, legal framework, products and people (Hull, 2006). In recent years, the government has developed, developed and prepared the legal framework and technical infrastructure to operate the derivatives market. However, the government cannot upgrade human factors as they do with infrastructure, legal framework or technical.

There are many models of human behavior, each of which is applied in different circumstances. Human behavior for different problems can be predicted very differently. Similarly, in financial environments, for different financial products, human behavior is also very different (Mullainathan & Thaler, 2000; LeBaron, 2001; Shiller, 2002). In other words, if individual investors are not involved in the derivative financial market, this market will be ineffective and unable to grow in the future.

In addition, the internal factors such as education, experience, gender, culture, individual investors are also 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] influenced by a number of psychological factors. Although individual investors have gradually become more professional in investment, some empirical studies of market performance show evidence that the VN-Index is not random. One of the reasons is the existence of psychological factors affecting the behavioral intentions of individual investors in the stock market (Phan & Chu, 2014). In accordance, the decision of investors although based on reasonable analysis, is influenced by psychological factors (Murgea, 2008, Sehgal & Singh, 2012).