LỜI MỞ ĐẦU Siêu thị là một hình thức bán hàng ngày càng trở nên phổ biến đối với người dân. Ở nhiều nơi, siêu thị đã thay thế một phần hoặc hoàn toàn hệ thống chợ truyền thống. Người ta thường đến siêu thị mua sắm hàng hóa, thực phẩm thay vì phải đi chợ như trước đây vì cảm thấy tiện lợi. Tuy nhiên mỗi siêu thị có cánh thức trưng bày riêng giúp cho khách hàng tìm kiếm hàng hóa mà họ cần mua một cách dễ dàng và thuận tiện.
Vì khách hàng không phải ai cũng có đủ thời gian và có hứng thú để đi hết cả siêu thị khi mua hàng. Mà đa phần là họ đến khu vực có sản phẩm mà họ cần mua trước rồi sau đó mới đi các nơi khác. Do đó, nếu ta trưng bày một cách khoa học và có hệ thống thì nó sẽ giúp cho khách hàng tìm kiếm khu vực chứa sản phẩm của mình một cách dễ dàng và nhanh chóng. Đồng thời cách trưng bày hàng hóa phẩm khu vực có chứa sản phẩm đó sẽ giúp cho họ tìm kiếm sản phẩm của mình nhanh hơn.
Thật ra, trưng bày là một trong những nội dung quan trọng trong lĩnh vực quản lý siêu thị. Ngành Quản lý siêu thị là một ngành mới mà Trường Cao đẳng Công Nghệ Thủ Đức mới tiếp cận, trong khi đó việc trưng bày hàng hóa ở Việt Nam chưa có nhiều tài liệu hướng dẫn. Vì vậy, đề tài này sẽ giúp làm phong phú thêm tài liệu giảng dạy cho trường, đồng thời giúp cho sinh viên có khả năng tìm hiểu và tiếp cận đầy đủ các năng lực để ra trường có thể thực hành tốt. 2 PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ TRƯNG BÀY HÀNG HÓA 1.
Khái niệm về trưng bày hàng hóa Trưng bày hàng hóa là toàn bộ các phương pháp và kỹ thuật sắp xếp và bày biện các kệ hàng và sản phẩm tại đơn vị thương mại để làm gia tăng lượng bán hàng hoặc khả năng sinh lời của sản phẩm. Mục tiêu của trưng bày hàng hóa Trưng bày hàng hóa liên quan tới hai nhân tố : nhà sản xuất tìm cách phát triển sản phẩm của mình và điểm bán hàng tìm cách tối ưu hóa danh mục sản phẩm của mình. Trưng bày hàng hóa là để hướng tới khách hàng, để che đi sự thiếu vắng nhân viên bán hàng để hướng dẫn khách hàng trong việc lựa chọn hàng hóa. Cọc tiêu, biển báo, quảng cáo tại nơi bán hàng là các công cụ để trưng bày hàng hóa.
Các lĩnh vực trưng bày hàng hóa + Trưng bày hàng hóa theo từng khu vực - Chuyển nơi bán hàng thành từng khu vực với định nghĩa về kệ hàng - Tổ chức các nhóm hàng hóa theo khu vực - Thiết kế khu vực (vật liệu trưng bày, cọc tiêu) + Trưng bày hàng hóa tổ chức - Tối ưu hóa việc sắp xếp các kệ hàng và giới thiệu các nguồn cung (sản phẩm) (hệ thống cọc tiêu, trình bày kệ hàng.) - Phát triển các kiểu mua sắm “vui thích” thông qua việc tạo điều kiện thuận lợi cho việc khám phá nguồn cung phong phú, đa dạng. - Cải thiện hình ảnh nói chung của điểm bán hàng + Trưng bày hàng hóa quyến rũ - Phát triển các kiểu mua sắm “ ngẫu hứng” thông qua việc nâng cao giá trị quầy bằng các đồ giá kệ phù hợp, hệ thống cọc tiêu đặc thù. - Điều chỉnh các luồng khách hàng để hướng tới không gian bán hàng + Trưng bày hàng hóa quản lý - Tối ưu hóa bán hàng thông qua việc khuyến nghị danh mục sản phẩm và kích cỡ line trưng bày sản phẩm. - So sánh và điều chỉnh tình hình hiện tại theo các nhu cầu đặc thù của điểm bán hàng (so với chuỗi cửa hàng, diện tích bán hàng, số liệu địa phương) + Trưng bày hàng hóa tối ưu 3 - Xây dựng nguồn cung “ tối ưu” về doanh thu, khối lượng, quay vòng.
- Điều chỉnh nguồn cung cho phù hợp với tập tính mua sắm của khách hàng. + Địa lý trưng bày hàng hóa - Điều chỉnh danh mục sản phẩm của điểm bán hàng theo hệ thống - Xác định các chiến lược tạo sự khác biệt về nguồn cung so với các đối thủ cạnh tranh địa phương. Qui hoạch trưng bày Quy hoạch trưng bày xác định phần line dành cho từng sản phẩm, từng nhà sản xuất (cho từng thương hiệu, từng nhãn hàng). Việc sắp xếp có thể do nhà sản xuất khuyến nghị hoặc áp đặt để đảm bảo tính nhất quán phù hợp với chính sách thương mại và nguyên tắc trưng bày (cung cấp các tủ kệ trưng bày, facing…).
Điểm bán hàng có thể yêu cầu thêm các tiêu chí khác khi sắp xếp: - Quy hoạch và quản lý các luồng sản phẩm - Cách sắp xếp hoặc trưng bày từng sản phẩm; - Vật liệu dùng để trưng bày (giá, ngăn, kệ, pa-lét dưới sàn…). NGUYÊN TẮC CƠ BẢN VỀ TRƯNG BÀY HÀNG HÓA 2. Vị trí: + Sản phẩm CÓ THỂ trưng bày: - Trên kệ: từ thắt lưng đến ngang tầm mắt, nằm trong tầm với của người mua và chủ cửa hàng, ở hai đầu kệ - Ngoài kệ: Các tiểu đảo (gondola), khu trưng bày -Trưng bày cần ở nơi đông người qua lại. - Độ tiếp cận, nơi giao các lối đi - Gần quầy tình tiền - Hướng đi của người mua hàng - Các vị trí “nóng” và “lạnh” - Đối với các sản phẩm cho trẻ em trưng bày ở dưới thấp + Sản phẩm KHÔNG NÊN bày: - Trực tiếp dưới ánh nắng hay tăm tối - Nơi nhiệt độ cao - Nơi độ ẩm cao Ngoài ra: - Vùng trọng điểm: Dành cho hàng thường ngày: - Vùng dễ thấy: Các sản phẩm không thông dụng - Vùng khá dễ thấy: Sản phẩm ít mua hơn -Vùng khó thấy: Các sản phẩm thiết yếu: Trứng, sữa… 2.
Kích cỡ - Trưng bày lớn tạo sự chú ý. - Càng nhiều mặt, càng dễ nhìn - Trữ hàng đủ lượng đảm bảo luôn đủ hàng - Tránh bị hết hàng 2. Thành khối - Thực hiện theo tiêu chuẩn - Nhóm theo độ tuổi, kích cỡ - Trưng bày chung hàng của chúng ta với các sản phẩm cùng chủng loại 5 2. Ấn tượng - Trưng bày sáng tạo hay hoành tráng làm sản phẩm chúng ta nổi bật và tạo sự chú ý của người mua hàng - Trưng bày liên kết với khuyến mãi cho người tiêu dùng tăng sự kích thích và gia tăng lượng người đến cửa hàng mua sắm.
Tuân theo logic của khách hàng Tạo sự gắn kết của khách hàng Thông qua quản lý các luồng di chuyển và bố trí các quầy kệ trong không gian bán hàng 2. Hướng dẫn khách hàng Tạo thuận lợi cho việc nhìn thấy nguồn cung Thông qua biển báo rõ ràng, sáng sủa 2. Đề xuất với khách lộ trình đầy đủ nhất có thể Tạo thuận lợi cho việc mua sắm ngẫu hứng Thông qua việc bố trí các quầy kệ theo tập tính của khách hàng 2. Tạo thuận lợi cho việc trưng bày đa dạng Kích thích việc mua sắm ngẫu hứng Thông qua việc tạo ra không gian, hay bố trí tại các line riêng cho từng nhóm hàng hóa.
PHƯƠNG PHÁP VÀ CÁC KIỂU TRƯNG BÀY HÀNG HÓA 3. Phương pháp trưng bày hàng hóa. + Phương pháp nghệ thuật: căn cứ vào đặc tính của hàng hóa như đẹp về dáng, đẹp về màu sắc hoặc đẹp về cảm tính để dùng những thư pháp nghệ thuật khác nhau thể hiện những nét độc đáo đó. Có những phương pháp như: trưng bày theo kiểu đường thẳng, đường cong, đường xuyên, hình tháp, hình treo đối xứng cân bằng tập thể, họa tiết.
chúng ta có thể căn cứ hàng hóa kinh doanh để chọn thủ pháp kinh doanh. + Phương pháp liên kết: sắp xếp mặt hàng có cùng hình thể ở cùng một chỗ để tạo cảm giác đẹp. Để đảm bảo tính liên kết của hàng hóa có thể áp dụng các phương pháp phân loại hàng hóa trước rồi trưng bày theo mẫu mã, cung cách chất lượng, phân loại chất liệu hàng hóa trước rồi trưng bày theo màu sắc, mục đích sử dụng. + Phương pháp so sánh: nếu muốn nhấn mạnh sự mềm mại của mặt hàng có thể sắp xếp chúng cạnh hàng cứng, có thể so sánh về màu sắc, về hình thể.
Cách bố trí thiết kế 3. Sắp xếp tổng thể không gian. Nhà quản lý siêu thị phải thỏa mãn nhiều yếu tố trong cùng một không gian trưng bày: phải giới thiệu được tối đa hàng hóa tại tất cả các khu vực của cửa hàng, lại phải đảm bảo tầm nhìn từ lối đi chính đến các bức tường xung quanh. Có rất nhiều cách biến tấu cửa hàng, nhưng tựu chung có ba cách sắp xếp không gian siêu thị cơ bản nhất.
Các siêu thị có thể lựa chọn từng kiểu riêng biệt hoặc kết hợp chúng tùy theo mục đích. Bố trí kệ hàng theo các khối (Grid layout). Các quầy hàng được sắp xếp thành các đường song song. Cách thức này giống như dựng lên hàng rào ngăn cản sự di chuyển tự do với mục đích là tăng tối đa không gian bán hàng và đơn giản hóa an ninh.
Do đó, kiểu bố cục này mang lại hiệu quả cho siêu thị chứ không phải sự thuận tiện cho khách hàng. Cách bố cục này sẽ buộc khách hàng xuôi theo lối đi chính của siêu thị, buộc khách hàng phải đi qua hết các dãy kệ mới được nơi cần mua, từ đó gia tăng được thời gian mua sắm của khách hàng tại siêu thị. Bố trí luồng di chuyển tự do (Free flow). Kiểu bố cục buộc này buộc cửa hàng sẽ phải bỏ bớt đi kho hoặc không gian trưng bày để tạo ra nhiều lối đi giữa các khu trưng bày, các vật cố định và lối đi được sắp xếp một cách không cân xứng và các kệ hàng được đặt theo kiểu mở.
Tầm nhìn bao quát có thể có được từ mọi điểm trong cửa hàng do các kệ hàng được sử dụng tương đối thấp. Khách hàng được khuyến khích di chuyển tự do và lựa chọn sản phẩm. Mục đích của kiểu bố cục này là mang tới cho khách hàng một không gian mua sắm rộng rãi, thoải mái, do đó việc mua sắm trở nên dễ dàng và vui vẻ hơn. Cách bố cục này phải được thiết kế một cách cẩn thận và sẽ tốn chi phí, tuy nhiên chi phí tăng lên có thể được bù đắp bằng cách tăng doanh thu và lợi nhuận.
Cách bố cục này thường được sử dụng tại các cửa hàng đặc biệt, các cửa hàng nhỏ bán quần áo hoặc các mặt hàng mới ra. Bố trí theo mô hình đường đua (racetrack). Một vấn đề của cách bố cục theo kiểu Grid là khách hàng không bị thu hút một cách tự nhiên về phía cửa hàng.