Huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới tại huyện Tiên Lữ, Hưng Yên

Huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên. Bài viết phân tích giải pháp, chính sách nhằm phát triển nông thôn bền vững.

• Tác giả: Hoàng Xuân Bách
• Người hướng dẫn: Lê Danh Tốn
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế chính trị
• Đề tài: Huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lữ, tỉnh Hưng Yên
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG VIỆT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC BIỂU ĐÒ, sơ ĐÒ
• MỞ ĐẦU
• 1. CHUƠNG 1: TÒNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, Cơ SỞ LÍ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THựC TIỄN VỀ HUY ĐỘNG CÁC NGUỒN Lực XÂY DUNG NÔNG THÔN MỚI TRÊN ĐIA BÀN CÁP HUYÊN
• 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
• 1.2. Cơ sở lí luận về huy độngcác nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn cấp huyện
• 1.2.1. Các khái niệm cơ bản
• 1.2.2. Nội dung huy động các nguôn lực XD NTM trên địa bàn câp huyện
• 1.2.3. Tiêu chí đánh giá hoạt động huy động các nguồn lực xây dựng NTM trên địa bàn cấp huyện
• 1.2.4. Các yêu tô ảnh hưởng đên huy động các nguôn lực xây dựng nông thôn mới
• 1.3. Kinh nghiệm của một số địa phương cấp huyện về huy động các nguồn lực xây dựng NTM và bài học rút ra cho huyện Tiên Lừ
• 1.3.1. Kinh nghiệm của một số địa phương
• 1.3.2. Bài học rút ra cho huyện Tiên Lữ, tỉnh Hưng Yên
• 2. CHUƠNG 2: PHUƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu
• 2.2. Phương pháp xử lý tài liệu, số liệu
• 2.3. Phương pháp thống kê mô tả
• 2.4. Phương pháp phân tích, tổng hợp
• 2.5. Phương pháp so sánh
• 2.6. Phương pháp trừu tượng hóa khoa học
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG HUY ĐỘNG CÁC NGUỒN Lực XÂY DỤNG NÔNG THÔN MỚI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN TIÊN LỮ, TỈNH HƯNG YÊN
• 3.1. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế-xã hội và xây dựng nông thôn mới tại huyện Tiên Lừ
• 3.1.1. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế-xã hội của huyện Tiên Lừ
• 3.1.2. Tổng quan về quá trình xây dựng nông thôn mới tại huyện Tiên Lừ
• 3.2. Phân tích thực trạng huy động các nguồnlực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lữ, tỉnh Hưng Yên
• 3.2.1. Ban hành các văn bản hướng dẫn thực hiện chính sách của Trung ương, của tỉnh Hưng Yên về huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• 3.2.2. Xây dựng kế hoạch huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• 3.2.3. Tuyên truyền, phổ biến chính sách, kế hoạch huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• 3.2.4. Thực hiện các chính sách và kế hoạch huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• 3.2.5. Kiểm tra, giám sát công tác huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• 3.3. Đánh giá chung về huy động các nguồn lực xây dựng Nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lữ và các vấn đề đặt ra
• 3.3.1. Những kết quả chủ yếu
• 3.3.2. Hạn chế và nguyên nhân
• 4. CHƯƠNG 4: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC HUY ĐỘNG CÁC NGUỒN Lực XÂY DỤNG NÔNG THÔN MỚI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN TIÊN LỮ
• 4.1. Tình hình mới ảnh hưởng đến công tác huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lừ
• 4.2. Định hướng hoàn thiện công tác huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lữ
• 4.3. Các giải pháp hoàn thiện công tác huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lừ
• 4.3.1. Nâng cao chất lượng quy hoạch xây dựng nông thôn mới
• 4.3.2. Hoàn thiện công tác xây dựng kế hoạch huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• 4.3.3. Nâng cao nhận thức cho người dân, đẩy mạnh tuyên truyền cho người dân đóng góp các nguồn lực xây dựng nông thôn mới và thực hiện xã hội hóa cho xây dựng nông thôn mới
• 4.3.4. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc huy động và sử dụng các nguồn lực xây dựng nông thôn mới
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ Hưng Yên Những điểm nổi bật

Chương trình Mục tiêu Quốc gia về Xây dựng nông thôn mới (NTM) đóng vai trò then chốt trong sự phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, đặc biệt tại các vùng nông nghiệp. Tại huyện Tiên Lữ, Hưng Yên, công cuộc xây dựng nông thôn mới đã và đang được triển khai mạnh mẽ, mang lại những thay đổi tích cực đáng kể cho bộ mặt nông thôn và đời sống người dân. Việc hiểu rõ bối cảnh, đặc điểm và các giai đoạn triển khai chương trình tại địa phương này là điều kiện tiên quyết để đánh giá đúng thực trạng, đồng thời đề ra các định hướng phát triển bền vững. Luận văn thạc sĩ của Hoàng Xuân Bách (2022) đã đi sâu phân tích việc huy động các nguồn lực, một yếu tố có vai trò quyết định đến thành công của Chương trình Nông thôn mới Hưng Yên. Mục tiêu chính là nâng cao chất lượng sống, phát triển hạ tầng, và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, bền vững.

1.1. Bối cảnh và Tầm quan trọng của NTM tại Tiên Lữ

Việt Nam, với đặc trưng là một quốc gia nông nghiệp, luôn coi trọng việc phát triển khu vực nông thôn. Xây dựng nông thôn mới không chỉ là một chương trình mục tiêu quốc gia mà còn là một cuộc vận động lớn, hướng tới sự phát triển toàn diện. Tại huyện Tiên Lữ, Hưng Yên, chương trình này mang ý nghĩa chiến lược, nhằm chuyển đổi diện mạo nông thôn từ lạc hậu thành khang trang, sạch đẹp, với nền kinh tế phát triển và đời sống văn hóa tinh thần được nâng cao. Mục tiêu của NTM là thu hẹp khoảng cách giữa nông thôn và thành thị, đảm bảo an ninh trật tự nông thôn mới, và giữ gìn bản sắc văn hóa địa phương (Hoàng Xuân Bách, 2022). Việc đầu tư vào nông thôn là động lực để phát triển nông nghiệp trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đồng thời tạo nền tảng cho sự phát triển của công nghiệp và dịch vụ. Đối với Tiên Lữ, NTM là chìa khóa để khai thác các lợi thế về vị trí địa lý và tài nguyên thiên nhiên.

1.2. Khái quát điều kiện tự nhiên kinh tế xã hội huyện Tiên Lữ

Huyện Tiên Lữ, Hưng Yên tọa lạc ở trung tâm đồng bằng Bắc Bộ, tiếp giáp với thành phố Hưng Yên, huyện Kim Động, Ân Thi, Phù Cừ, và tỉnh Thái Bình. Địa hình Tiên Lữ mang đặc trưng vùng trũng, thấp dần từ Bắc xuống Nam, từ Tây sang Đông, gây ra một số thách thức trong công tác thủy lợi phục vụ sản xuất nông nghiệp (Hoàng Xuân Bách, 2022). Với diện tích tự nhiên 115.1 km2, trong đó đất nông nghiệp chiếm phần lớn (6.293,68 ha), huyện có nguồn tài nguyên đất đai phong phú. Dân số tính đến tháng 4/2020 là 93.544 người, với 93% sinh sống ở nông thôn. Trong giai đoạn 2016-2020, cơ cấu kinh tế huyện đã có sự dịch chuyển, tỷ trọng nông nghiệp giảm dần, nhường chỗ cho sự tăng trưởng của công nghiệp, xây dựng và thương mại, dịch vụ. Tuy nhiên, nông nghiệp vẫn giữ vai trò quan trọng, đặt ra yêu cầu cao về phát triển kinh tế nông thôn Tiên Lữ theo hướng đa dạng hóa, bền vững.

II. Thách thức nào cản trở Xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ Hưng Yên

Mặc dù đã đạt được những thành tựu đáng kể, công cuộc xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên vẫn đối mặt với nhiều rào cản nội tại và khách quan. Việc nhận diện rõ các thách thức xây dựng NTM Hưng Yên là yếu tố then chốt để đề xuất các giải pháp phù hợp, đảm bảo hiệu quả và tính bền vững của chương trình. Các thách thức này không chỉ nằm ở khía cạnh tài chính mà còn liên quan đến đặc điểm kinh tế - xã hội, nhận thức của cộng đồng và năng lực quản lý. Việc vượt qua những trở ngại này đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ, các chính sách linh hoạt và sự tham gia tích cực của toàn xã hội. Một trong những vấn đề nan giải nhất chính là việc huy động các nguồn lực một cách hiệu quả và bền vững (Hoàng Xuân Bách, 2022).

2.1. Hạn chế trong huy động Vốn đầu tư Nông thôn mới Tiên Lữ

Công tác huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lữ, Hưng Yên vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt về nguồn vốn đầu tư. Luận văn của Hoàng Xuân Bách (2022) chỉ rõ: "Đối với một huyện nghèo như Tiên Lữ, nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn, công nghiệp, dịch vụ chưa phát triển, thu ngân sách còn hạn chế, huyện vẫn cần sự hỗ trợ đầu tư từ tỉnh, việc thực hiện xây dựng nông thôn mới càng khó khăn hơn." Thực trạng này dẫn đến tình trạng ỷ lại vào ngân sách nhà nước, trong khi nguồn vốn này có hạn và chỉ mang tính hỗ trợ. Việc đa dạng hóa nguồn vốn từ tín dụng, doanh nghiệp, và đặc biệt là từ cộng đồng dân cư chưa thực sự mạnh mẽ và hiệu quả. Các hình thức huy động chưa đồng bộ, thiếu quy chế pháp lý rõ ràng, khiến việc đóng góp từ nhân dân còn tự phát và không đồng đều ở các địa phương. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng đạt được các tiêu chí Nông thôn mới Tiên Lữ.

2.2. Khó khăn về điều kiện tự nhiên và cơ cấu kinh tế tại Tiên Lữ

Bên cạnh thách thức về vốn, điều kiện tự nhiên và cơ cấu kinh tế cũng là rào cản lớn cho công cuộc xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên. Địa hình trũng thấp, với độ cao đất xen kẽ, gây khó khăn cho việc triển khai các dự án thủy lợi và hạ tầng nông thôn Hưng Yên. Mặc dù có nhiều lợi thế về vị trí địa lý và các con sông lớn như sông Hồng, sông Luộc, nhưng huyện Tiên Lữ vẫn chưa phát huy được thế mạnh trong phát triển kinh tế nông thôn Tiên Lữ. Tỷ trọng nông nghiệp vẫn còn cao trong cơ cấu kinh tế, trong khi công nghiệp và dịch vụ chưa thực sự phát triển mạnh mẽ để tạo ra nguồn thu lớn và việc làm ổn định. Điều này ảnh hưởng đến thu nhập bình quân đầu người, khiến việc huy động đóng góp từ cộng đồng dân cư trở nên khó khăn hơn. Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế chậm cũng hạn chế khả năng hình thành các mô hình sản xuất nông nghiệp hiệu quả Hưng Yên và các sản phẩm OCOP Hưng Yên có giá trị cao.

III. Phương pháp Huy động nguồn lực hiệu quả cho Xây dựng nông thôn mới Tiên Lữ

Để đẩy nhanh tiến độ và đảm bảo tính bền vững của công cuộc xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên, việc hoàn thiện công tác huy động các nguồn lực là nhiệm vụ trọng tâm. Điều này không chỉ dừng lại ở việc kêu gọi tài chính mà còn bao gồm xây dựng cơ chế chính sách rõ ràng, tăng cường tuyên truyền và phát huy vai trò chủ thể của người dân. Sự thành công của chương trình phụ thuộc vào khả năng biến các nguồn lực tiềm năng thành hiện thực, từ ngân sách nhà nước đến đóng góp của doanh nghiệp và cộng đồng. Một hệ thống các giải pháp đồng bộ và linh hoạt là cần thiết để khơi dậy mọi tiềm năng, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững nông thôn mới (Hoàng Xuân Bách, 2022).

3.1. Xây dựng kế hoạch và ban hành Chính sách hỗ trợ NTM Hưng Yên

Việc huy động các nguồn lực xây dựng NTM tại Tiên Lữ cần được thực hiện thông qua các chính sách cụ thể và kế hoạch rõ ràng. Theo Hoàng Xuân Bách (2022), cần ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn thực hiện chính sách của Trung ương, của tỉnh về huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới. Cơ quan quản lý cấp huyện phải xây dựng kế hoạch huy động cụ thể, bám sát các nội dung NTM và phù hợp với tình hình thực tế địa phương. Kế hoạch này cần chi tiết cho từng nhóm đối tượng: vốn ngân sách nhà nước, vốn tín dụng, vốn doanh nghiệp và vốn từ cộng đồng dân cư. Đối với nguồn vốn ngân sách, cần đảm bảo phân bổ hợp lý, đúng quy định, công khai minh bạch và chịu sự giám sát. Các chính sách hỗ trợ NTM Hưng Yên cần có tính ưu đãi, giảm lãi suất cho vốn tín dụng, miễn giảm thuế cho doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn, đồng thời khuyến khích người dân tự nguyện tham gia.

3.2. Tăng cường tuyên truyền phát huy vai trò cộng đồng dân cư Tiên Lữ

Phát huy vai trò của cộng đồng dân cư là nguyên tắc cốt lõi trong xây dựng nông thôn mới. Tại Tiên Lữ, Hưng Yên, cần làm tốt công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách, kế hoạch huy động nguồn lực để người dân hiểu rõ mục đích, ý nghĩa và quyền lợi của mình. Phương châm "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng" phải được quán triệt sâu rộng. Việc huy động đóng góp từ cộng đồng dân cư phải dựa trên tinh thần tự nguyện, phù hợp với khả năng của từng đối tượng, tránh gò ép. Theo Hoàng Xuân Bách (2022), cần tăng cường thông tin, tuyên truyền về chế độ chính sách đến từng cơ sở, đồng thời có những chính sách tuyên dương, khen thưởng các cá nhân, tập thể có đóng góp lớn. Người dân không chỉ đóng góp vật chất (tiền, đất đai, ngày công) mà còn tham gia vào việc xây dựng quy hoạch, giám sát việc sử dụng nguồn lực, và trực tiếp hưởng lợi từ các thành quả của chương trình Nâng cao đời sống người dân Tiên Lữ.

IV. Giải pháp Phát triển bền vững Nông thôn mới ở Tiên Lữ Kinh tế và Hạ tầng

Để đảm bảo sự phát triển bền vững trong công cuộc xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên, cần tập trung vào các giải pháp toàn diện về kinh tế và hạ tầng. Điều này bao gồm việc nâng cao chất lượng quy hoạch, đầu tư đồng bộ vào cơ sở hạ tầng thiết yếu, đồng thời thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, gia tăng giá trị. Mục tiêu là tạo ra một môi trường sống tốt hơn, nâng cao thu nhập cho người dân và khai thác tối đa tiềm năng của địa phương. Việc triển khai các giải pháp này cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng, đảm bảo tính hiệu quả và phù hợp với đặc điểm riêng của Tiên Lữ, Hưng Yên (Hoàng Xuân Bách, 2022).

4.1. Nâng cao chất lượng quy hoạch và phát triển hạ tầng nông thôn Hưng Yên

Chất lượng quy hoạch là nền tảng cho sự thành công của xây dựng nông thôn mới. Tại Tiên Lữ, Hưng Yên, cần nâng cao chất lượng quy hoạch xây dựng nông thôn mới, bao gồm quy hoạch xây dựng, quy hoạch sản xuất và quy hoạch sử dụng đất (Hoàng Xuân Bách, 2022). Quy hoạch chính xác giúp tránh lãng phí nguồn vốn, tạo tiền đề cho việc thu hút đầu tư và sử dụng đất hiệu quả. Song song đó, việc phát triển hạ tầng nông thôn Hưng Yên là yếu tố không thể thiếu. Tập trung đầu tư vào hạ tầng giao thông (đường làng, ngõ xóm, giao thông nội đồng), thủy lợi nội đồng, hệ thống điện, nước sạch, trường học, trạm y tế và nhà văn hóa. Các dự án này không chỉ cải thiện bộ mặt nông thôn mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất, kinh doanh, và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Việc kiểm tra, giám sát chất lượng công trình cũng cần được tăng cường để đảm bảo hiệu quả đầu tư.

4.2. Thúc đẩy Mô hình sản xuất hiệu quả và sản phẩm OCOP Hưng Yên

Để nâng cao đời sống người dân Tiên Lữ và phát triển kinh tế nông thôn Tiên Lữ, cần tập trung thúc đẩy các mô hình sản xuất nông nghiệp hiệu quả Hưng Yên. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ nông nghiệp truyền thống sang nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, và các ngành nghề phi nông nghiệp. Khuyến khích hình thành các hợp tác xã kiểu mới, liên kết chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ, giúp tăng giá trị sản phẩm và mở rộng thị trường. Đặc biệt, đẩy mạnh phát triển sản phẩm OCOP Hưng Yên (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) là hướng đi chiến lược. Hỗ trợ các địa phương trong huyện xây dựng thương hiệu, nâng cao chất lượng sản phẩm đặc trưng, từ đó tạo ra nguồn thu nhập ổn định và bền vững cho người dân. Các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực này cũng cần được tăng cường để thu hút nguồn lực và công nghệ.

V. Thành tựu và Kinh nghiệm Xây dựng nông thôn mới tại Tiên Lữ Hưng Yên

Qua một giai đoạn dài triển khai, công cuộc xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên đã gặt hái được những thành tựu Nông thôn mới Tiên Lữ đáng tự hào, góp phần quan trọng vào sự phát triển chung của tỉnh Hưng Yên. Từ việc thay đổi diện mạo nông thôn đến việc nâng cao chất lượng cuộc sống, những kết quả này là minh chứng cho sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân. Phân tích các thành tựu và đúc rút kinh nghiệm xây dựng NTM Hưng Yên là cần thiết để duy trì đà phát triển và hướng tới mục tiêu nông thôn mới nâng cao trong tương lai. Những bài học quý báu từ thực tiễn và các địa phương khác sẽ là kim chỉ nam cho Tiên Lữ.

5.1. Những kết quả nổi bật và các xã đạt chuẩn NTM Tiên Lữ

Tính đến tháng 9/2019, huyện Tiên Lữ, Hưng Yên đã được công nhận là huyện đạt chuẩn nông thôn mới, một dấu mốc quan trọng phản ánh sự nỗ lực bền bỉ. Theo Hoàng Xuân Bách (2022), bộ mặt nông thôn tại huyện Tiên Lữ đã thay đổi đáng kể, với các công trình giao thông, thủy lợi, văn hóa, trường học, cơ sở y tế được quan tâm đầu tư xây dựng, góp phần cải thiện và nâng cao đời sống người dân Tiên Lữ. Các xã đạt chuẩn NTM Tiên Lữ đã hoàn thành hầu hết các tiêu chí theo Bộ tiêu chí quốc gia, từ hạ tầng kỹ thuật đến môi trường và văn hóa xã hội. Những thành tựu này là kết quả của việc huy động tổng hợp các nguồn lực: vốn ngân sách nhà nước, vốn tín dụng, vốn doanh nghiệp và sự đóng góp to lớn của cộng đồng dân cư. Nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp hiệu quả Hưng Yên đã được nhân rộng, tạo ra giá trị kinh tế cao và góp phần nâng cao thu nhập.

5.2. Bài học rút ra từ thực tiễn Xây dựng nông thôn mới Hưng Yên

Từ kinh nghiệm của các địa phương thành công như huyện Đan Phượng (Hà Nội), Kim Bảng (Hà Nam) và Quế Võ (Bắc Ninh), Tiên Lữ, Hưng Yên có thể rút ra nhiều bài học quý giá. Thứ nhất, cần xác định người dân là chủ thể chính, làm tốt công tác tuyên truyền để họ hiểu rõ vai trò và lợi ích của chương trình, từ đó tự nguyện tham gia và đóng góp (Hoàng Xuân Bách, 2022). Thứ hai, cần xây dựng hành lang chính sách, cơ sở pháp lý về huy động nguồn lực phù hợp với đặc thù địa phương, đảm bảo minh bạch và công khai trong phân bổ, sử dụng vốn. Thứ ba, tăng cường thu hút đầu tư từ cộng đồng doanh nghiệp vào nông thôn bằng các chính sách ưu đãi, đặc biệt là vào nông nghiệp và tiểu thủ công nghiệp để hoàn thiện tiêu chí về phát triển sản xuất. Cuối cùng, tăng cường kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn, tránh chạy đua thành tích và hạn chế tối đa nợ đọng xây dựng cơ bản, tạo niềm tin cho người dân về một chương trình NTM hiệu quả và nghiêm túc.

VI. Định hướng Phát triển bền vững Nông thôn mới ở Tiên Lữ Hưng Yên trong tương lai

Hướng tới giai đoạn phát triển tiếp theo, công cuộc xây dựng nông thôn mới ở Tiên Lữ, Hưng Yên cần tập trung vào các định hướng chiến lược để đảm bảo tính bền vững và nâng cao chất lượng. Điều này không chỉ là việc duy trì các thành quả đã đạt được mà còn là việc đặt ra các mục tiêu cao hơn cho nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu. Tập trung vào việc phát triển bền vững nông thôn mới, giải quyết những vấn đề còn tồn đọng và thích ứng với bối cảnh mới là yếu tố quyết định. Sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, ngành và cộng đồng sẽ là chìa khóa để kiến tạo một Tiên Lữ hiện đại, văn minh và đáng sống.

6.1. Mục tiêu và Giải pháp cho giai đoạn nông thôn mới nâng cao

Trong giai đoạn tiếp theo, Tiên Lữ, Hưng Yên cần xác định rõ mục tiêu cho xây dựng nông thôn mới nâng cao, tập trung vào việc hoàn thiện các tiêu chí đã đạt được và nâng cao chất lượng các dịch vụ công. Điều này bao gồm việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp, phát triển du lịch nông nghiệp, và tăng cường kết nối tiêu thụ sản phẩm (Hoàng Xuân Bách, 2022). Các giải pháp cần bao gồm việc tiếp tục hoàn thiện công tác quy hoạch, đảm bảo tính đồng bộ và tầm nhìn dài hạn. Huy động các nguồn lực cần được đổi mới, thu hút thêm vốn đầu tư từ doanh nghiệp và khai thác hiệu quả hơn tiềm năng đóng góp từ cộng đồng. Đồng thời, cần chú trọng đào tạo nghề, nâng cao trình độ dân trí và năng lực quản lý cho cán bộ địa phương để đáp ứng yêu cầu của NTM nâng cao, hướng tới một nền kinh tế nông thôn Tiên Lữ vững mạnh.

6.2. Tối ưu hóa Môi trường nông thôn Hưng Yên và chất lượng an sinh xã hội Tiên Lữ

Một trong những định hướng quan trọng để phát triển bền vững nông thôn mới tại Tiên Lữ, Hưng Yên là tối ưu hóa môi trường nông thôn Hưng Yên và nâng cao chất lượng an sinh xã hội. Cần triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ môi trường, từ quản lý rác thải sinh hoạt, xử lý nước thải đến bảo tồn cảnh quan thiên nhiên. Phát triển các mô hình kinh tế xanh, nông nghiệp hữu cơ thân thiện với môi trường. Bên cạnh đó, cần tiếp tục đầu tư và nâng cao chất lượng giáo dục y tế nông thôn Tiên Lữ, đảm bảo mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận các dịch vụ cơ bản. Phát triển các thiết chế văn hóa, thể thao, duy trì các giá trị truyền thống tốt đẹp, đồng thời tăng cường an ninh trật tự nông thôn mới. Việc này góp phần xây dựng một cộng đồng văn minh, khỏe mạnh, có đời sống tinh thần phong phú, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển lâu dài của huyện.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Chương trình Mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới là chủ trương chiến lược mang tính bước ngoặt của Đảng và Nhà nước nhằm thay đổi căn bản diện mạo nông nghiệp, nông thôn Việt Nam. Tính đến tháng 12/2020, toàn quốc đã ghi nhận 5.506 xã đạt chuẩn nông thôn mới, chiếm tỷ lệ 62% tổng số xã trên cả nước. Trong tiến trình chung đó, huyện Tiên Lữ, tỉnh Hưng Yên với diện tích tự nhiên 115,10 km² và quy mô dân số 93.544 người (trong đó dân số nông thôn chiếm 93,89% với 87.836 người phân bố tại 14 xã) đã nỗ lực về đích huyện nông thôn mới vào tháng 9/2019. Tuy nhiên, việc duy trì và nâng cao chất lượng các tiêu chí giai đoạn sau đạt chuẩn đang đặt ra nhiều thách thức lớn về nguồn lực đầu tư.

Vấn đề cốt lõi mà huyện Tiên Lữ đối mặt là xuất phát điểm kinh tế thuần nông, diện tích đất sản xuất nông nghiệp chiếm 6.293,68 ha, nguồn thu ngân sách địa phương còn hạn hẹp và phụ thuộc nhiều vào sự điều tiết từ cấp tỉnh. Nhu cầu vốn để hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, nâng cấp hệ thống giao thông, thủy lợi và phát triển sản xuất quy mô lớn đòi hỏi phải có một cơ chế huy động vốn đa dạng, linh hoạt. Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận kinh tế chính trị, phân tích thực trạng huy động 4 nguồn lực chủ yếu (ngân sách nhà nước, vốn tín dụng, vốn doanh nghiệp và nguồn lực cộng đồng dân cư) tại địa bàn huyện Tiên Lữ giai đoạn 2016-2020, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp toàn diện cho giai đoạn tiếp theo.

Ý nghĩa thực tiễn của công trình nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp luận cứ khoa học giúp chính quyền địa phương hoàn thiện chính sách tài chính cơ sở. Kết quả nghiên cứu hướng tới mục tiêu tối ưu hóa cơ cấu phân bổ vốn, nâng tỷ trọng huy động vốn ngoài ngân sách lên trên 55% và triệt tiêu hoàn toàn nguy cơ nợ đọng xây dựng cơ bản.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý luận Kinh tế chính trị Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về mối quan hệ biện chứng giữa nông nghiệp và công nghiệp trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Nông nghiệp và nông thôn giữ vai trò nền tảng cung cấp lương thực, nguồn lao động dồi dào, tích lũy vốn và tạo lập thị trường nội địa cho các ngành công nghiệp phát triển.

Bên cạnh đó, nghiên cứu dựa trên khung lý thuyết huy động và phân bổ nguồn lực công theo định hướng tại Quyết định số 800/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, xác định cơ cấu nguồn vốn chuẩn hóa cho chương trình xây dựng nông thôn mới gồm: Ngân sách nhà nước chiếm khoảng 40% (trong đó vốn trực tiếp 17%, vốn lồng ghép 23%), vốn tín dụng 30%, vốn doanh nghiệp 20% và vốn cộng đồng dân cư 10%.

Hệ thống khái niệm nền tảng trong luận văn bao gồm:

• Nông thôn: Được xác định theo Thông tư số 54/2009/TT-BNNPTNT là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, nội thị của thành phố, thị xã, thị trấn và do chính quyền cấp xã quản lý.
• Xây dựng nông thôn mới: Quá trình toàn diện nhằm hiện đại hóa kết cấu hạ tầng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao đời sống cư dân nông thôn theo Bộ tiêu chí quốc gia.
• Huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới: Quá trình tổ chức, tập hợp và khai thác tổng thể các giá trị vật chất (tài chính, đất đai, máy móc, ngày công) và giá trị phi vật chất (kinh nghiệm, kỹ năng quản lý) từ các chủ thể xã hội.
• Xã hội hóa nông thôn mới: Cơ chế phát huy nội lực dựa trên nguyên tắc dân chủ cơ sở "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng".

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2016-2020 được công bố chính thức từ Chi cục Thống kê huyện Tiên Lữ, Văn phòng Điều phối Chương trình Mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới huyện Tiên Lữ, UBND huyện và hệ thống báo cáo kinh tế - xã hội của 15 đơn vị hành chính trực thuộc.

• Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu: Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu toàn bộ quần thể (toàn diện 100%), khảo sát đầy đủ 15/15 đơn vị hành chính cấp cơ sở gồm 1 thị trấn Vương và 14 xã (An Viên, Cương Chính, Dị Chế, Đức Thắng, Hải Triều, Hưng Đạo, Lệ Xá, Minh Phượng, Ngô Quyền, Nhật Tân, Thiện Phiến, Thủ Sỹ, Thụy Lôi, Trung Dũng) với tổng số 93.544 nhân khẩu trên diện tích 115,10 km². Việc chọn toàn bộ địa bàn giúp số liệu có tính đại diện tuyệt đối và phản ánh chính xác bức tranh huy động vốn của huyện.
• Phương pháp phân tích:
  • Thống kê mô tả: Đo lường quy mô, tính toán giá trị bình quân, tốc độ tăng trưởng và tỷ trọng cơ cấu 4 nhóm nguồn vốn huy động qua các năm.
  • Phương pháp so sánh: Đối chiếu số liệu thực hiện với mục tiêu kế hoạch tại Bảng 3.6 của huyện, đồng thời so sánh đối chuẩn với các mô hình huy động nguồn lực thành công như huyện Quế Võ (Bắc Ninh) huy động hơn 2.300 tỷ đồng và huyện Kim Bảng (Hà Nam) huy động gần 2.000 tỷ đồng.
  • Phương pháp trừu tượng hóa khoa học và phân tích tổng hợp: Tách bỏ các biến động ngẫu nhiên về thị trường nông sản để nhận diện bản chất quan hệ kinh tế giữa nhà nước, doanh nghiệp và nông dân.

Timeline nghiên cứu được triển khai liên tục qua các giai đoạn thu thập dữ liệu thứ cấp, phân tích xử lý số liệu và hoàn thiện báo cáo giải pháp từ năm 2020 đến năm 2022.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực trạng huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lữ giai đoạn 2016-2020 ghi nhận các kết quả nổi bật sau:

• Ngân sách nhà nước giữ vai trò chủ đạo: Huyện đã hoàn thành đạt chuẩn nông thôn mới cho 14/14 xã vào năm 2019, trong đó nguồn vốn ngân sách nhà nước (bao gồm ngân sách trung ương, tỉnh và huyện) chiếm tỷ trọng áp đảo trên 45% tổng nguồn lực huy động, vượt tỷ lệ định hướng 40% của khung tiêu chuẩn trung ương.
• Nguồn lực đóng góp từ cộng đồng dân cư đạt hiệu quả tích cực: Người dân tại 14 xã đã phát huy cao tinh thần tự nguyện, đóng góp thông qua tiền mặt, hiến đất làm đường và ngày công lao động, chiếm tỷ lệ khoảng 12% đến 15% tổng nguồn lực quy đổi. Các xã có quy mô dân số lớn như Thủ Sỹ (8.522 người) và Dị Chế (8.377 người) đạt tỷ lệ bàn giao mặt bằng giao thông nội đồng đạt trên 95% kế hoạch.
• Vốn tín dụng phục vụ sản xuất còn dư địa lớn: Tỷ trọng nguồn vốn tín dụng theo Nghị định số 41/2010/NĐ-CP và Nghị định số 75/2011/NĐ-CP đạt khoảng 28% tổng vốn đầu tư, chủ yếu phục vụ các chương trình kiên cố hóa kênh mương và hộ nghèo vay vốn sản xuất, nhưng cho vay nông nghiệp công nghệ cao còn hạn chế.
• Nguồn vốn đầu tư từ doanh nghiệp chiếm tỷ lệ thấp nhất: Khối doanh nghiệp chỉ đóng góp khoảng 8% đến 12% tổng nguồn lực, chưa đạt mục tiêu 20% theo định hướng của Quyết định 800/QĐ-TTg.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính khiến tỷ lệ huy động vốn doanh nghiệp tại Tiên Lữ đạt thấp xuất phát từ đặc thù kinh tế huyện có 6.293,68 ha đất nông nghiệp phân tán, hạ tầng cụm công nghiệp chưa hoàn thiện và chính sách ưu đãi giải phóng mặt bằng chưa đủ sức cạnh tranh so với các địa phương lân cận. Trong khi đó, việc dựa nhiều vào ngân sách nhà nước tạo áp lực lớn lên cân đối thu chi của huyện trong bối cảnh Tiên Lữ cần đầu tư xây dựng nông thôn mới nâng cao và kiểu mẫu.

So sánh với kinh nghiệm huyện Quế Võ (Bắc Ninh) đã huy động thành công hơn 2.300 tỷ đồng nhờ quy hoạch 74 vùng sản xuất hàng hóa tập trung quy mô trên 5 ha, Tiên Lữ còn thiếu các mô hình liên kết chuỗi giá trị quy mô lớn để thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến nông sản xuất khẩu.

Dữ liệu nghiên cứu thực trạng được luận văn trực quan hóa rõ nét thông qua Biểu đồ 3.2 phản ánh cơ cấu dịch chuyển 4 nguồn vốn và Bảng 3.6 đối chiếu chi tiết mức độ hoàn thành chỉ tiêu huy động vốn của từng năm. Cách trình bày này giúp nhận diện rõ xu hướng tăng trưởng của nguồn vốn xã hội hóa, đồng thời cảnh báo khoảng cách thiếu hụt nguồn vốn đầu tư ngoài nhà nước để cơ quan quản lý điều chỉnh chính sách kịp thời.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới nâng cao tại huyện Tiên Lữ, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược:

• Nâng cao chất lượng quy hoạch vùng sản xuất tập trung: UBND huyện Tiên Lữ chủ trì rà soát, điều chỉnh quy hoạch phân khu chức năng cho 6.293,68 ha đất nông nghiệp giai đoạn 2022-2025. Mục tiêu đặt ra là hình thành ít nhất 10 vùng chuyên canh cây ăn quả và nông nghiệp công nghệ cao, tạo quỹ đất sạch để thu hút nguồn vốn doanh nghiệp đạt tối thiểu 20% tổng cơ cấu vốn.
• Đổi mới cơ chế thu hút đầu tư và mở rộng vốn tín dụng: Phòng Kinh tế và Hạ tầng phối hợp với các tổ chức tín dụng triển khai gói ưu đãi lãi suất theo Nghị định số 41/2010/NĐ-CP, phấn đấu nâng quy mô vốn tín dụng thương mại và đầu tư phát triển đạt 32% tổng nguồn lực trong giai đoạn 2023-2025. Huyện cần ban hành quy chế miễn giảm tiền thuê đất cho doanh nghiệp xây dựng nhà xưởng chế biến nông sản tại các xã ven sông Luộc và sông Cửu An.
• Đẩy mạnh công tác tuyên truyền và phát huy vai trò chủ thể của người dân: Ủy ban Mặt trận Tổ quốc huyện và UBND 14 xã duy trì phương châm "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng", vận động 87.836 cư dân nông thôn tự nguyện đóng góp ngày công và hiện vật. Phấn đấu giữ vững tỷ lệ vốn đối ứng tự nguyện từ cộng đồng đạt mức 12% đến 15% tổng mức đầu tư hạ tầng nông thôn hàng năm.
• Tăng cường kiểm tra, giám sát tài chính và phòng chống nợ đọng xây dựng cơ bản: Hội đồng nhân dân huyện và Ban Giám sát đầu tư cộng đồng tại 14 xã thực hiện kiểm toán định kỳ hàng quý 100% các dự án sử dụng vốn ngân sách và vốn đóng góp nhân dân. Kiên quyết không phê duyệt công trình mới khi chưa bảo đảm nguồn vốn thanh toán, duy trì chỉ số nợ đọng xây dựng cơ bản ở mức 0%.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là tài liệu tham khảo chuyên sâu và hữu ích cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Cán bộ lãnh đạo và chuyên viên quản lý nhà nước cấp huyện, tỉnh: Cung cấp khung phương pháp xây dựng kế hoạch điều phối vốn ngân sách, phân bổ vốn lồng ghép từ các chương trình mục tiêu quốc gia và quy trình quản lý nợ đọng xây dựng cơ bản trên địa bàn nông thôn.
• Học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Kinh tế chính trị, Quản lý kinh tế: Cung cấp khung lý thuyết hoàn chỉnh về huy động nguồn lực công, hệ thống phương pháp nghiên cứu định lượng kết hợp chọn mẫu toàn diện 15 đơn vị hành chính cấp xã.
• Ban Quản lý Hợp tác xã và cộng đồng doanh nghiệp đầu tư nông nghiệp: Giúp nắm bắt định hướng quy hoạch 6.293,68 ha đất sản xuất tại Tiên Lữ, từ đó xây dựng phương án kinh doanh liên kết chuỗi và tiếp cận các gói tín dụng ưu đãi của Nhà nước.
• Cán bộ Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội tại địa phương: Vận dụng các bài học kinh nghiệm về vận động 93.544 người dân tham gia phong trào hiến đất, đóng góp ngày công và thiết lập ban giám sát cộng đồng minh bạch.

Câu hỏi thường gặp

Cơ cấu các nguồn vốn huy động xây dựng nông thôn mới chuẩn gồm những thành phần nào?

Theo Quyết định số 800/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, cơ cấu nguồn vốn huy động chuẩn gồm: Ngân sách nhà nước chiếm 40% (trong đó vốn trực tiếp 17%, vốn lồng ghép 23%), vốn tín dụng 30%, vốn doanh nghiệp 20% và vốn đóng góp tự nguyện từ cộng đồng dân cư 10%.

Huyện Tiên Lữ đạt chuẩn nông thôn mới vào thời gian nào và có bao nhiêu đơn vị hành chính?

Huyện Tiên Lữ chính thức được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới vào tháng 9/2019. Địa bàn huyện có diện tích 115,10 km² với 15 đơn vị hành chính trực thuộc gồm 1 thị trấn Vương và 14 xã, dân số đạt 93.544 người tính đến tháng 4/2020.

Tại sao tỷ trọng vốn huy động từ doanh nghiệp tại Tiên Lữ giai đoạn 2016-2020 đạt thấp?

Nguồn vốn doanh nghiệp chỉ chiếm khoảng 8% đến 12% do nền kinh tế huyện còn thuần nông với 6.293,68 ha đất sản xuất manh mún. Bên cạnh đó, hạ tầng giao thông kết nối liên vùng và các chính sách ưu đãi mặt bằng chưa đủ hấp dẫn các doanh nghiệp lớn.

Nguồn lực từ cộng đồng dân cư được huy động thông qua các hình thức nào?

Tại 14 xã của huyện Tiên Lữ, người dân tham gia đóng góp tự nguyện bằng tiền mặt, hiến đất thổ cư, đất canh tác để mở rộng đường giao thông nông thôn và tham gia hàng nghìn ngày công lao động công ích dựa trên nguyên tắc dân chủ tự bàn bạc.

Luận văn sử dụng phương pháp chọn mẫu nghiên cứu như thế nào?

Tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu khảo sát toàn bộ 15/15 đơn vị hành chính cấp xã, thị trấn trên toàn huyện Tiên Lữ. Phương pháp này bao phủ toàn bộ 93.544 dân cư và chuỗi dữ liệu thứ cấp liên tục trong 5 năm từ 2016 đến 2020.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa sâu sắc cơ sở lý luận Kinh tế chính trị về huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới cấp huyện, làm rõ mối quan hệ biện chứng giữa công nghiệp và nông nghiệp.
• Công trình đánh giá toàn diện bức tranh huy động 4 nguồn vốn tại 14 xã và 1 thị trấn huyện Tiên Lữ giai đoạn 2016-2020, ghi nhận dấu mốc hoàn thành chuẩn nông thôn mới vào tháng 9/2019.
• Nghiên cứu đã chỉ rõ điểm nghẽn về cơ cấu vốn khi ngân sách nhà nước chiếm trên 45% và nguồn vốn từ khối doanh nghiệp chỉ đạt khoảng 8% đến 12%.
• Tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp có tính hành động cao, gắn quy hoạch 6.293,68 ha đất nông nghiệp với mở rộng tín dụng và phát huy quyền làm chủ của 87.836 cư dân nông thôn.
• Lộ trình giải pháp được định hướng thực hiện đồng bộ trong giai đoạn 2022-2025 nhằm bảo đảm kiểm soát minh bạch 100% tài chính và không phát sinh nợ đọng xây dựng cơ bản.

Các cấp chính quyền và cơ quan quản lý nông nghiệp nông thôn cần sớm nghiên cứu, vận dụng hệ thống giải pháp của luận văn để tối ưu hóa nguồn lực đầu tư, đưa huyện Tiên Lữ phát triển bền vững theo các tiêu chuẩn nông thôn mới nâng cao.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TÔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN cứu, cơ SỞ LÍ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỤC TIỄN VỀ HUY ĐỘNG CÁC NGUỒN LỤC XÂY DựNG NÔNG THÔN MỚI TRÊN ĐỊA BÀN CÁP HUYỆN 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Thực tế cho thấy, có nhiều công trình, đề tài nghiên cứu được công bố liên quan đến xây dựng nông thôn mới nói chung, huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới riêng. Hồ Chí Diên (2020), trong bài “Huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới tại huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên ” đã chỉ ra trong giai đoạn từ 2016-2018thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, huyện Võ Nhai đã huy động được 257,176.Kết quả này đã làm thay đối đáng kể bộ mặt nông thôn của Huyện. Tuy nhiên bên cạnh thành tựu đạt được, còn tồn tại một số hạn chế cần phải sớm giải quyết để có thể thực hiện thành công chương trình xây dựng nông thôn mới như công tác tuyên truyền vận động của một số xã, xóm thực hiện chưa thường xuyên.

Trần Thị Hồng Phượng (2017), trong đề tài “Xây dựng nông thôn mới của huyện Sóc Sơn "đã đưa ra nhận định giải pháp cơ bản xây dựng nông thôn mới là truyền thông nâng cao hiểu biết pháp luật cho cán bộ và nông dân, biểu dương người nông dân tiêu biểu xây dụng nông thôn mới. Đồng thời, Nhà nước cũng cần tăng đầu tư kinh phí cho hoạt động tập huấn nghiệp vụ để nâng cao trình độ quán lý kinh tế nông nghiệp, nông thôn cho đội ngũ cán bộ thôn. Điều cốt lõi của xây dựng nông thôn mới chính là dân chủ với nông dân và xác định vai trò chủ thể của nông dân trong sự nghiệp phát triển nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới trong bối cảnh CNH-HĐH đất nước. Mai Quỳnh Trọng (2019), trong công trình nghiên cứu “Giải pháp huy động vốn đề xây dựng nồng thân mới ở huyện Bắc Sơn, tinh Lạng Sơn ”, Luận 5 văn ThS.

Kinh tế nông nghiệp, đã đưa ra dẫn chứng rằng đối với nguồn vốn doanh nghiệp , hợp tác xã và các loại hình kinh tế khác thì nguồn vốn này tập trung huy động vào các lĩnh vực đầu tư xây dựng các công trình công cộng có thu phí để thu hồi vốn như chợ, công trình cấp nước sạch cho cụm dân cư, điện, thu dọn và chon lấp rác thải, cầu nhỏ, bến đò, bến phà; đầu tư kinh doanh các cơ sở sản xuất, chế biến nông sản, thực phẩm, cung cấp dịch vụ, ví dụ như kho hàng, khu trồng rau, hoa công nghệ cao, trang trại chăn nuôi tập trung, xưởng chế biến nông sản, nhà máy chế biến thức ăn chăn nuôi, trại cung cấp giống.; đầu tư trong nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, tố chức đào tạo, hướng dẫn bà con tiếp cận kỳ thuật tiên tiến và tồ chức sản xuất những giống cây, vật nuôi, dịch vụ sản xuất kinh doanh, dịch vụ khuyến nông. Vũ Thị Thu Hằng (2019), trong đề tài “Giải pháp huy động nguồn lực trong xây dựng nâng thân mới trên địa bàn huyện Định Hỏa, tinh Thái nguyên ”, Luận văn Thạc sỹ,tác giã đã nêu các xã càn thành lập Ban giám sát công trình để giám sát quá trình huy động, quản lý và sử dụng các khoản đóng góp của nhân dân. Các thành viên của Ban giám sát do nhân dân bàn và quyết định cử ra trong số đại diện hộ gia đình trong xã. Hình thức huy động đóng góp của nhân dân có thể bàng hiện vật, tiền hoặc ngày công lao động.

Dương Thị Bích Diệp (2014), trong bài nghiên cứu đăng trên Tạp chí Khoa học Xã hội Việt Nam ‘‘Chương trình xây dựng nông thôn mới ớ Việt Nam: Thực trạng và giải pháp ”đã chỉ ra những hạn chế còn tồn tại trong quá trình xây dựng nông thôn mới hiện nay. Xây dựng NTM cấp xã phải có cách làm chủ động, sáng tạo, phù hợp với điều kiện và đặc điểm của xã, tránh rập khuôn, máy móc. Do điều kiện, xuất phát điểm có khác nhau cho nên trong việc xây dựng đề án và chỉ đạo thực hiện phải căn cứ vào đặc điểm tình hình cụ thể, lợi thế và nhu cầu thiết thực cùa địa phương, của người dân để chọn các nội dung nào làm trước, nội dung nào làm sau. 6 Phạm Văn Ut (2017), trong đê tài Thạc sĩ Quản lý công“77?ực hiện chỉnh sách xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện u Minh Thượng, tỉnh Kiên Giang ”cỏ đưa ra nhận định rằng đề án xây dựng nông thôn mới cấp xã còn nặng nề về phát triển cơ sở hạ tầng, chưa chú trọng đến phát triển sàn xuất, tăng thu nhập, văn hóa, môi trường, các địa phương còn lúng túng cho việc tìm kiếm nguồn lực cho xây dựng nông thôn mới.

Tình trạng còn ỷ lại, trông chờ vào vốn ngân sách hồ trợ từ nhà nước. Nguyễn Hoàng Yen (2017), trong bài nghiên cứu “ Huy động vốn đầu tư xây dựng nông thôn mới: Những vấn đề pháp lý cần giải quyết''đã nêu ra thực tiễn là hiện nay, ở các địa phương huy động xây dựng NTM rất khác nhau, có nơi người dân chỉ đóng góp bằng ngày công, hiện vật, không đóng góp về tài chính; Có địa phương thu tiền của dân nhiều, có nơi lại thu ít, có địa phương ban hành quy định đóng góp không phù hợp, có địa phương trực tiếp thu với mức thu cao và không đồng đều. Cách thức huy động đóng góp của người dân cho xây dựng NTM không thống nhất, khiến cho hoạt động huy động vốn từ cộng đồng người dân chưa thực sự hiệu quả. Để khắc phục tình trạng này, cần xây dựng quy chế pháp lý điều chỉnh hoạt động huy động nguồn lực của cộng đồng dân cư, tạo cơ sở triển khai công tác huy động vốn trong thời gian tới; sớm giải quyết tình trạng huy động đóng góp xây dựng NTM đang diễn ra rất khác nhau ở các địa phương hiện nay.

Dương Trần Việt (2018), trong công trình nghiên cứu‘7/ỵy động các nguồn lực cho xây dựng nông thôn mới ở huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội”, Luận Văn ThS. Kinh tế chính trị, đã cho rằng giải pháp huy động nguồn lực tài chính từ cộng đồng gồm các giải pháp cụ thể: tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền về chế độ chính sách đến từng cơ sở; các hình thức huy động phải linh hoạt, phù hợp với khả năng và điều kiện sằn có của người 7 dân; làm tôt công tác động viên khuyên khích; tăng cường sự tham gia của người dân trong lựa chọn công trình, tiêu chí NTM để ưu tiên đầu tư; phát huy vai trò tích cực của người đứng đầu; xóa bỏ quan điểm “xin - cho” cả ở phía cơ quan quản lý nhà nước và người dân. Giải pháp huy động NLTC từ DN gồm các giải pháp cụ thể: tăng cường sử dụng phương thức động viên, thuyết phục sự đóng góp của các DN; sử dụng kết hợp nhiều hình thức trong huy động sự đóng góp của các DN; có chính sách hỗ trợ cho các DN đầu tư vào NN, NT và chính sách quan trọng nhất là trợ giúp công tác phát triển và dự báo thị trường nông sản. Lưu Văn Hiền (2015), trong luận văn thạc 3Ĩ“Đánh giả kết quả xây dụng nông thôn mới tại xã Trực Đại huyện Ninh Trực tỉnh Nam Định ”đã khẳng định quan điểm để xây dựng mô hình nông thôn mới thành công phải là một phong trào quần chúng rộng khắp, phát huy toàn diện quyền làm chủ của nhân dân, có sự tham gia chủ động, tích cực của mồi người dân, cộng đồng dân cư, hệ thống chính trị cơ sở, sự giúp đỡ của Nhà nước, chính quyền cấp cao.

Bùi Trọng Lượng (2018), trong đề tài “Giải pháp thúc đẩy việc thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Mai Châu, tỉnh Sơn La ”, Luận văn Thạc sỹ Quản lý kinh tế, đã khẳng định rằng Xây dựng nông thôn mới là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Do đó, công tác tuyên truyền cần phải hướng tới mọi giai cấp, tầng lớp trong cộng đồng. Bất kỳ giai cấp, tầng lóp nào sinh sống ở nông thôn được hưởng thụ thành quà của nông thôn mới thì đều phải có trách nhiệm tham gia xây dựng NTM. Công tác tuyên truyền cần phải thường xuyên liên tục, mọi lúc, mọi nơi và được tiến hành bằng nhiều phương pháp linh hoạt với nhiều hình thức phong phú, thiết thực; công tác vận động, tuyên truyền phải lấy hình ảnh, kết quả đạt được, những kinh nghiệm tốt, cách làm hay ở mỗi địa phương để nhân ra diện rộng; phát huy vai trò của người c uy tín ở địa phương trong việc vận 8 động người dân chung tay xây dựng Nông thôn mới.

Tiêp tục triên khai thực hiện tốt chủ trương của Trung ương, của tỉnh về xây dựng Nông thôn mới theo quan điểm “huy động nội lực là chủ yếu; hồ trợ của doanh nghiệp là quan trọng; đầu tư cúa nhà nước là cần thiết”, “nhân dân làm, nhà nước hỗ trợ” trong đầu tư hạ tầng nông thôn. Bên cạnh đó công tác động viên khen thưởng cũng cần được quan tâm kịp thời, việc nêu gương những điển hình tiên tiến là rất cần thiết trong triểnkhai thực hiện chương trình tại địa phương. Như vậy, vấn đề huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn cấp huyện đã được nghiên cứu trong sự lồng ghép trong các đề tài nghiên cứu về xây dựng nông thôn mới hoặc đề tài chuyên biệt về huy động các nguồn lực về xây dựng nông thôn mới. Hầu hết các công trình đã phân tích một số vấn đề lý luận chung về huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới, đã nghiên cứu thực tiễn huy động các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn một số huyện, chỉ ra những hạn chế và đề xuất giải pháp khắc phục những hạn chế ấy.

Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có công trình nào nghiên cứu về đề tài huy đông các nguồn lực xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Tiên Lừ, tỉnh Hưng Yên. Vì thế, đề tài của luận văn này là cần thiết, có tính độc lập và tính mới. Cơ sở lí luận về huy độngcác nguồn lực xây dụng nông thôn mói trên địa bàn cấp huyện 1. Các khái niệm Cff bản 1.

Nông thôn và vai trò của nông thôn trong phát triển KTXH * Khái niệm nông thôn: Đen nay, khái niêm nông thôn được thống nhất với quy định tại Thông tư số 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21-8-2009 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cụ thể: "Nông thôn là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, 9 nội thị các thành phô, thị xã, thị trân được quản lý bởi câp hành chính cơ sở là ủy ban nhân dân xã".