Đặt vấn đề Suối Rao là một xã miền núi của huyện Châu Đức, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu. Do cách trở về mặt địa lý và là một xã mới thành lập nên hiện nay tình hình phát triển kinh tế xã hội của xã nói chung còn khá thấp. Mặc dù đã có nhiều đầu tư của tỉnh và huyện cho xã về các mặt cơ sở hạ tầng, y tế và giáo dục nhưng so với mặt bằng phát triển chung của tỉnh, đời sống của bà con nông đân ở đây vẫn còn rất nhiều khó khăn. Kinh tế của xã chủ yếu dựa vào nông nghiệp.
Phần lớn diện tích đất nông nghiệp được sử dụng để trồng cây hàng năm trong đó cây lương thực chiếm diện tích khá lớn 1.854 ha, khoảng 69% tổng diện tích đất nông nghiệp. Phần diện tích còn lại được trồng cây công nghiệp và cây ăn quả. Trồng cây lâu năm như cây ăn quả, cỏ thức ăn gia súc kết hợp chăn nuôi cho hiệu quả kinh tế cao hơn so với trồng cây lương thực, tuy nhiên tỷ lệ diện tích trồng các cây lâu năm này còn rất thấp, chỉ chiếm khoảng 31% diện tích. Qua đánh giá bước đầu nguyên nhân trồng cây lâu năm nói chung và cây ăn quả nói riêng của địa phương chưa phát triển là đo nhiều khu vực của xã không đủ điều kiện để tưới nước vào mùa khô; đa phần bà con nông dân là người nhập cư từ nơi khác đến nên việc nắm vững kỹ thuật canh tác các loại cây trồng này còn hạn chế; thiếu vốn đầu tư; giống cây đang trồng phần lớn do nông dân tự nhân giống từ hạt không đảm bảo chất lượng.
Để phát triển sản xuất nông nghiệp cho những vùng khó khăn này, vừa qua Trung ương và địa phương tỉnh đã có một số chủ trương như: -Theo tinh thần nghị quyết 22/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế xã hội miền núi và Nghị quyết TW lần V về phát triển kinh tế xã hội nông thôn, thực hiện quyết định số 132/1998 QĐ-TTg ngày 21/7/1998 của Thủ tướng Chính phủ về việc giao nhiệm vụ cho Bộ Khoa học Công nghệ Môi trường tổ chức thực hiện: “Xây dựng mô hình ứng dụng KHCN phục vụ phát triển kinh tế - xã hội nông thôn miền núi giai đoạn 1998 -2002” -Quyét định số 1075/QĐ-KH ngày 14/08/1997 của Bộ trưởng Bộ Khoa học Công nghệ về việc ban hành quy chế tổ chức quản lý, chỉ đạo thực hiện chương trình cấp Bộ và chỉ đạo của UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu về chương trình: “Xây dựng các mô hình ứng dụng khoa học công nghệ phục vụ phát triển kinh tế xã hội nông thôn và miễn núi giai đoạn 1998-2002”. Từ những điều kiện, nhu cầu và chủ trương phát triển nêu trên, dự án “Xây dung mô hình ứng dụng tiễn bộ kỹ thuật phát huy tiểm năng và nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp vùng bán sơn địa xã Suối Rao, huyện Châu Đức, tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu” đã được triển khai từ tháng 9/2005. Mục tiêu dự án 12. Mục tiêu chưng Ap dụng các tiến bộ kỹ thuật như xây dựng các mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trông giông cây ăn quả mới có năng suất cao, phẩm chât tốt, thích ứng với nhiêu điều kiện sinh thái khác nhau; các quy trình kỹ thuật canh tác tiên bộ về cây ăn quả; các mô hình tưới tiết kiệm nước; đào tạo kỹ thuật viên; tập huấn chuyên giao các tiến bộ kỹ thuật cho các nhà vườn tại xã Suôi Rao.
Nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp trong khu vực xã Suối Rao nhằm hỗ trợ cho người dân về kỹ thuật, về vốn nhằm tạo tiền đề cho họ tự phát huy tiềm năng của mình là một việc làm cần thiết và cấp bách. Việc tiến hành dự án sẽ là một trong những giải pháp nhằm góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập và nâng cao đời sống cho xã Suối Rao. Thúc đẩy phát triển sản xuất nông nghiệp nói chung và sản xuất cây ăn quả nói riêng ở một vùng còn nhiều tiềm năng này, từng bước tăng thu nhập cho người dân góp phần vào việc phát triển kinh tế xã hội của xã Suối Rao nói riêng và huyện Châu Đức nói chung. Nâng cao nhận thức cộng đồng và năng lực của các cán bộ địa phương trong sản xuất nông nghiệp bền vững.
Mục tiêu trực tiếp a) Mục tiêu xây dựng các mô hình _Xây dựng mô hình thâm canh mít nghệ cao sản: Đưa cây mít nghệ vào cơ cầu cây trồng của địa phương, tận dụng đất vùng đồi chưa chủ động nước tưới, giảm đất trống đồi trọc, tăng năng suất và hiệu quả sản xuất. -Xây dựng mô hình thâm canh cây mãng cầu ta: Áp dụng qui trình thâm canh nhằm tăng năng suất mãng cầu ta, trẻ hoá dần các vườn đã già cỗi năng suất thấp, phát huy thế mạnh loại trái cây đặc sản này tại địa phương nói riêng và tỉnh Bà Rịa -Vũng Tàu nói chung. -Xây dựng mô hình thâm canh cỏ thức ăn cho bò: Đưa giống cỏ voi (Pensisetum DUrpusum) và cỏ sa (Panicum maximum) vao trong co cdu cay tréng của xã nhằm phong phú hóa cơ cấu cây trồng và đa dạng hóa nông sản thu hoạch. Đầu tư thâm canh nhằm tăng năng suất, phẩm chất và hiệu quả sản xuất trên một đơn vị diện tích.
-Xây dựng mô hình thâm canh cây điều: Đưa giống điều có năng suất cao, thích nghỉ tốt và áp dụng những kỹ thuật canh tác tiến bộ nhằm nâng cao năng suất điều tại địa phương. -Xây dựng: hệ thống tưới tiết kiệm nước cho vườn cây: Xây dựng các mô hình tưới phun, tưới tiết kiệm nước cho các vườn cây trong mô hình phục vụ cho mở rộng vùng trồng, tăng năng suất và chủ động sản xuất, tiết kiệm nước tưới, giảm chỉ phí tưới trong mùa khô. b) Mục tiêu nhân rộng kết quả mô hình Thông qua các lớp tập huấn nông dân và hội thảo đầu bờ, các mô hình về cây mít nghệ cao sản, cây điều, trồng cỏ thức ăn gia súc, hệ thống tưới và mãng cầu ta sẽ là những điểm trình điễn và bài học kinh nghiệm tốt cho khu vực có thể nhân rộng ra các vùng trồng trong xã, các xã lân cận trong huyện có điều kiện tương tự như: Đá Bạc, Xuân Sơn, Nghĩa Thành. và các xã thuộc các huyện khác trong tỉnh có điều kiện tương tự.
©) Mục tiêu đào tạo kỹ thuật viên cho địa ban Nâng cao năng lực người dân trong xã qua các lớp tập huấn ngắn hạn, lớp đào tạo kỹ thuật viên nhân giông vô tính cây ăn quả, tham quan học hỏi, hội thảo đâu bờ cho các nông hộ tham gia dự án và các nhà vườn tiêm năng trong mục tiêu nhân rộng, tạo độ bên vững cho dự án. Nội dung dự án 1. Diéu tra khảo sát biện trạng về trồng cỏ thức ăn gia súc, canh tác cây điều, mít va mang câu ta ở Suôi Rao. Diéu tra trên 144 hộ nông dân đại diện trồng điều, mít, mãng cầu ta, trồng cỏ và chăn nuôi bò ở địa bàn xã Suôi Rao.
Mỗi hộ điêu tra 2 lần: từ khi bắt đầu triển khai dự án và kêt thúc dự án. Xây dựng các mô hình ứng dụng tiến bộ kỹ thuật _ -Xây dựng 5 mô hình trồng mít nghệ cao sản trên đồi với tổng diện tích là 4 ha, có trông xen cây đậu xanh. -Mô hình trồng mới và thâm canh cây mãng cầu ta: Diện tích tổng cộng là 2 ha, chia làm 2 điểm mô hình. Lặp đặt hệ thông tưới tiết kiệm nước cho toàn bộ vườn cây theo công nghệ mới.
-Xây dựng 2 mô hình trồng thâm canh cỏ voi (Penisefum purpusum) và cò sả (Panicum maximum), quy mô tông cộng là 01 ha có hệ thông tưới phun toàn bộ giúp cung cap đây đủ lượng nước tưới cho cỏ trong cả năm. _ Xây dựng các mô hình cây điều: Mô hình cải tạo thâm canh vườn điều hiện có với tông diện tích là 2 ha. Mô hình trông mới thâm canh điều với diện tích tông cộng 3 ha, có đầu tư trồng xen cây họ đậu đẻ tăng thu nhập, phủ đất và cai tao đất. Nhóm nông hộ tham gia thực hiện mô hình là 5 hộ.
Tập huấn nông dân Tổ chức 8 lớp tập huấn kỹ thuật canh tác cho nông dân ở Suối Rao. Trong đó kỹ thuật canh tác cây điều: 2 lớp; kỹ thuật canh tác cây mít: 2 lớp; kỹ thuật canh tác cây mãng câu ta: 2 lớp; kỹ thuật trông và thâm canh cỏ thức ăn cho bò: 2 lớp. Tông sô lượt người được tham dự tập huân khoảng 240 người. Đào tạo kỹ thuật viên: Đào tạo 5 kỹ thuật viên nhân giống và quản lý vườn cây ăn quả cho xã Suỗi Rao.
Hội thảo đầu bờ: Tô chức 4 đợt hội thảo với 4 chuyên đề (về cây mít, cây mãng câu ta, cây điều và cỏ thức ăn cho bò). Các nguồn vốn dự kiến huy động Bảng 1. Tổng hợp kinh phí dự án (đơn vị tiền: ngàn đồng) Trong đó Nguồn kinh phí Tổng số | Thuê | Nguyên | Thiếtbj| Xây Các kinh phí | khoán | vật liệu, |máy móc| dựng |khoản chỉ chuyên |năng lượng| chuyên |sửa chữa| khác môn dùng nhỏ Tổng số - 846. -Ngân sách TW 556.780 | -Ngân sách địa phương | 78.
Thời gian thực hiện dự án: 36 tháng (từ tháng 9/2005 đến tháng 8/2008). Si Phần 2:TÔNGQUAN - VE DIEU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ KINH TẾ XÃ HỘI CỦA ĐỊA BÀN XÃ SUỐI RAO 2. Điều kiện tự nhiên 2. VỊ trí địa ly -Phía Bắc giáp các xã Sơn Bình, Xuân Sơn, Bình Trung (thuộc huyện Châu Đức) -Phía Nam huyện Long Đất -Phía tây giáp xã Đá Bạc -Phía Đông giáp huyện Xuyên Mộc 2.
Đất đai và địa hình Tổng điện tích tự nhiên là 3.401ha, trong đó đất nông nghiệp 2.742ha; đất lâm nghiệp 28ha; nuôi trông thuỷ sản 18,86ha; đât ở 14,45ha; đât khác 189ha. Theo bản đồ đất đai có trong hồ sơ dự án “Đầu tư Khai thác đất trống đồi núi trọc Phát triển sản xuất Nông Lâm nghiệp, kết hợp di dân, định canh -định cư khu Đá Bạc- Suối Rao, huyện Châu Đức” do Phân viện Quy hoạch Thiết kế Nông nghiệp Nam bộ thuộc Bộ Nông nghiệp thành lập năm 1993 thì vùng Suối Rao có 4 nhóm đất chính, phân thành 7 loại. Trong đó đất đó vàng chiếm tỷ lệ cao nhất, nhóm đất kế tiếp là đất đen còn đất phù sa và đất dốc tụ chiếm tỷ lệ thấp. Do đất có nguồn gốc từ đá bazan nên thành phần cơ giới từ thịt nhẹ đến trung bình, tỷ lệ sét khá cao 46-58% nên có khả năng giữ nước và đinh dưỡng.