phần mở đầu và kết luận, nội dung của luận văn đƣợc bố cục theo 3 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan về kiểm toán và thanh tra thuế, sai lệch thuế và các kỹ thuật thanh tra sai lệch thuế. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com vi Chƣơng 2: Đánh giá thực trạng sai lệch thuế và thực trạng áp dụng kỹ thuật thanh tra thuế nhằm phát hiện sai lệch thuế tại Cục thuế tỉnh Bình Dƣơng. Chƣơng 3: Vận dụng kỹ thuật kiểm toán vào thanh tra nhằm phát hiện sai lệch thuế. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com vii MỤC LỤC MỤC LỤC.
i DANH MỤC BẢNG. ix DANH MỤC HÌNH. ix DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT. x CHƢƠNG 1 - TỔNG QUAN VỀ KIỂM TOÁN VÀ THANH TRA THUẾ, SAI LỆCH THUẾ VÀ CÁC KỸ THUẬT THANH TRA NHẰM PHÁT HIỆN SAI LỆCH THUẾ .1 Tổng quan về thanh tra thuế và kiểm toán thuế .1 Tổng quan về thanh tra thuế.
Tổng quan về kiểm toán. Những điểm giống và khác nhau giữa kiểm toán và thanh tra thuế:. Tổng quan về sai lệch thuế và kỹ thuật thanh tra thuế để phát hiện sai lệch thuế. Các nghiên cứu trƣớc đây về kỹ thuật thanh tra sai lệch thuế.
Nội dung kỹ thuật kiểm toán có thể vận dụng vào hoạt động thanh tra thuế. 22 CHƢƠNG 2 - ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG SAI LỆCH THUẾ VÀ THỰC TRẠNG ÁP DỤNG KỸ THUẬT THANH TRA THUẾ NHẰM PHÁT HIỆN SAI LỆCH THUẾ TẠI CỤC THUẾ TỈNH BÌNH DƢƠNG .1 Thực trạng sai lệch thuế phát hiện qua thanh tra tại Cục thuế tỉnh Bình Dƣơng .1 Các khoản mục thƣờng phát sinh sai lệch thuế. Kết quả sai lệch thuế qua thanh tra thuế qua các năm. Nguyên nhân sai lệch thuế.
Phƣơng pháp thực hiện gian lận nhằm mục đích thuế .5 Đánh giá thực trạng sai lệch thuế. Thực trạng áp dụng kỹ thuật thanh tra thuế nhằm phát hiện sai lệch thuế .1 Kỹ thuật thanh tra nhằm phát hiện sai lệch thuế. Đánh giá thực trạng. 55 CHƢƠNG 3 - VẬN DỤNG KỸ THUẬT KIỂM TOÁN VÀO THANH TRA THUẾ NHẰM PHÁT HIỆN SAI LỆCH THUẾ.
65 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.1 Quan điểm vận dụng kỹ thuật kiểm toán vào thanh tra thuế .2 Xây dựng kỹ thuật thanh tra thuế dựa trên kỹ thuật kiểm toán nhằm phát hiện sai lệch thuế. Kỹ thuật kiểm toán vận dụng trong giai đoạn phân tích xác định nội dung, phạm vi và thời gian thanh tra. Kỹ thuật kiểm toán vận dụng trong giai đoạn thanh tra tại đơn vị .3 Xây dựng kỹ thuật thanh tra dựa trên kỹ thuật kiểm toán cho từng khoản mục thƣờng phát sinh sai lệch thuế. Các giải pháp hỗ trợ .1 Hoàn thiện môi trƣờng pháp lý cho hoạt động thanh tra: .2 Hoàn thiện cơ sở dữ liệu làm cơ sở để thực hiện kỹ thuật phân tích: .3 Nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ làm công tác thanh tra .4 Hoàn thiện cơ chế giám sát chất lƣợng hoạt động thanh tra.
103 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 107 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ix DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1: Bảng kết quả sai lệch thuế phát hiện qua thanh tra .2 Số thuế sai lệch bình quân mỗi vụ qua thanh tra. Tình hình xử phạt trốn lận thuế qua thanh tra. 40 DANH MỤC HÌNH Hình 1.1 Các bƣớc cơ bản của một cuộc thanh tra.1 Các khoản mục thƣờng xuyên có sai lệch thuế đƣợc phát hiện qua thanh tra.2 Nguyên nhân sai lệch thuế .3 Thủ đoạn gian lận nhằm mục đích thuế.
Thủ thuật gian lận doanh thu nhằm mục đích thuế thƣờng đƣợc sử dụng. Thủ thuật gian lận chi phí nhằm mục đích thuế thƣờng đƣợc sử dụng. Gian lận đánh giá sai tài sản. Mức độ thƣờng xuyên đánh giá rủi ro tiềm tàng.
Mức độ thƣờng xuyên sử dụng các tỷ suất trong phân tích.1 Sơ đồ về mô tả hệ thống kế toán và đánh giá HTKSNB.73 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com x DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT (Xếp theo thứ tự bảng chữ cái) STT Từ viết tắt Thuật ngữ đầy đủ 1 BCĐKT Bảng cân đối kế toán 2 BCKQHĐKD Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh 3 BCTC Báo cáo tài chính 4 CP Chi phí 5 CQT Cơ quan thuế 6 DN Doanh nghiệp 7 DN ĐTNN Doanh nghiệp Đầu tƣ nƣớc ngoài 8 DN NN Doanh nghiệp Nhà nƣớc 9 DN NQD Doanh nghiệp Ngoài Quốc Doanh 10 DT Doanh thu 11 GVHB Giá vốn hàng bán 12 HTK Hàng tồn kho 13 HTKSNB Hệ thống kiểm soát nội bộ 14 LG Lãi gộp 15 NNT Ngƣời nộp thuế 16 NSNN Ngân sách nhà nƣớc 17 TS Tài sản 18 TSCĐ Tài sản cố định TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 1 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ KIỂM TOÁN VÀ THANH TRA THUẾ, SAI LỆCH THUẾ VÀ CÁC KỸ THUẬT THANH TRA NHẰM PHÁT HIỆN SAI LỆCH THUẾ 1.1 Tổng quan về thanh tra thuế và kiểm toán thuế 1.1 Tổng quan về thanh tra thuế 1.1 Định nghĩa thanh tra Thanh tra (Inspect) có nghĩa là “nhìn vào bên trong” chỉ “ một sự xem xét từ bên ngoài vào một đối tƣợng nhất định”. [1] Theo từ điển tiếng Việt: “Thanh tra (ngƣời thuộc cơ quan có thẩm quyền) kiểm tra, xem xét tại chỗ việc làm của địa phƣơng, cơ quan, xí nghiệp”. Với nghĩa này, thanh tra bao hàm nghĩa kiểm soát nhằm: “xem xét và phát hiện, ngăn chặn những gì trái với quy định”. Thanh tra thƣờng đi kèm với một chủ thể nhất định: “Ngƣời làm nhiệm vụ thanh tra” “đoàn thanh tra” và đặt trong phạm vi quyền hành của một chủ thể nhất định.2 Đặc điểm của thanh tra Thanh tra gắn liền với quản lý nhà nƣớc, là một giai đoạn của chu trình quản lý nhà nƣớc.
Tất cả các giai đoạn của chu trình quản lý nhà nƣớc đều phải thông qua thanh tra, kiểm tra để có thông tin đầy đủ, chính xác. Thanh tra luôn mang tính quyền lực nhà nƣớc, do đó chủ thể tiến hành thanh tra luôn là cơ quan Nhà nƣớc. Là một chức năng của quản lý nhà nƣớc, thanh tra phải thể hiện nhƣ một tác động tích cực nhằm thực hiện quyền lực của chủ thể quản lý đối với đối tƣợng quản lý. [1] Thanh tra có tính độc lập tƣơng đối, đây là đặc điểm vốn có xuất từ bản chất của thanh tra.
[1] Về mục đích thanh tra là nhằm phát hiện sơ hở trong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật để kiến nghị với cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền biện pháp khắc phục; phòng ngừa, phát hiện và xử lý hành vi vi phạm pháp luật; giúp cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện đúng quy định của pháp luật; phát huy nhân tố tích cực; góp TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 2 phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nƣớc; bảo vệ lợi ích của Nhà nƣớc, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.3 Khái niệm, bản chất thuế Thuế là một khoản nộp bằng tiền mà các thể nhân và pháp nhân có nghĩa vụ bắt buộc phải thực hiện theo luật đối với nhà nƣớc; không hoàn trả trƣc tiếp cho NNT và dùng để trang trải cho các nhu cầu chi tiêu công cộng. [9] Bản chất của thuế Thuế luôn luôn gắn với sự ra đời và phát triển của Nhà nƣớc. Bản chất của Nhà nƣớc quy định bản chất của thuế. Về mặt lý luận, bản chất của nhà nƣớc vốn mang tính giai cấp.
Vì vậy bản chất của thuế cũng mang tính giai cấp. [9] Thuế là nghĩa vụ cơ bản của công dân đã đƣợc quy định trong Hiến pháp. Mặt khác tính quyền lực Nhà nƣớc cũng thể hiện ở chỗ Nhà nƣớc không thể thực hiện thu thuế một cách tùy tiện mà phải dựa trên những cơ sở pháp luật về thuế đƣợc Nhà nƣớc ban hành.Trƣờng hợp đối tƣợng nộp thuế nào cố tình vi phạm pháp luật thuế sẽ bị cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền xử lý vi phạm theo quy định của pháp luật để buộc họ phải làm tròn nghĩa vụ nộp thuế của mình theo luật định.4 Khái niệm, bản chất Thanh tra thuế Thanh tra thuế là một trong bốn chức năng cơ bản của quản lý thuế theo mô hình chức năng. Bên cạnh việc tôn trọng kết quả tự tính, tự khai tự nộp thuế của NNT, cơ quan thuế thực hiện các biện pháp giám sát hiệu quả vừa đảm bảo khuyến khích sự tuân thủ tự nguyện, vừa đảm bảo phát hiện ngăn ngừa các trƣờng hợp vi phạm pháp luật thuế.
Thanh tra thuế là một biện pháp hữu hiệu nhằm phát hiện ngăn ngừa vi phạm, giúp NNT nhận thấy luôn có một hệ thống giám sát hiệu quả tồn tại và kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm của họ. Thanh tra thuế là hoạt động giám sát của cơ quan thuế đối với các hoạt động, giao dịch liên quan đến phát sinh nghĩa vụ thuế và tình hình thực hiện kỹ thuật hành chính thuế, chấp hành nghĩa vụ nộp thuế của NNT, nhằm bảo đảm pháp luật thuế đƣợc thực thi nghiêm chỉnh trong đời sống kinh tế – xã hội. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 3 Mục đích của thanh tra thuế đƣợc quy định cụ thể theo Luật quản lý thuế, đó là: Phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời các hiện tƣợng trốn thuế, gian lận thuế, xâm tiêu tiền thuế, dây dƣa nợ đọng thuế đối với NNT và cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Phát hiện những bất hợp lý, những kẽ hở trong các văn bản pháp luật thuế để kịp thời đề xuất với cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung và xác lập các căn cứ hoàn thiện chính sách thuế cũng nhƣ cơ chế quản lý thuế.
Điều tra, xác minh để làm sáng tỏ những khiếu nại về thuế, làm căn cứ cho việc xử lý kịp thời những khiếu nại về thuế. Ngoài ra, mục đích hoạt động thanh tra thuế cũng không nằm ngoài mục đích của hoạt động thanh tra nói chung, đó là giúp NNT thực hiện đúng quy định của pháp luật thuế, mục đích của hoạt động thanh tra là giúp cho NNT hiểu đúng chính sách thuếvà chấp hành nghiêm các quy định pháp luật về thuế; ngoài ra hoạt động thanh tra có mục đích là cho NNT thấy rằng luôn có một hệ thống thanh tra hiệu quả đang hoạt động và nếu họ vi phạm pháp luật về thuế thì chắc chắn sẽ bị phát hiện và bị xử phạt thích đáng, từ đó nâng cao ý thức tự nguyện tuân thủ pháp luật thuế của NNT.