Đặt vấn đề Trong công cuộc đổi mới, công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, nền kinh tế chuyển sang nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần phát triển theo cơ chế thị trường, kéo theo nhu cầu sử dụng đất ngày càng tăng lên một cách nhanh chóng, tình hình biến động đất đai của các địa phương trong cả nước cũng ngày một đa dạng và phức tạp. Đặc biệt, ở các khu vực đang đô thị hoá rất nhiều biến động về chuyển quyền sử dụng đất, chuyển mục đích, thu hồi, giao đất, thế chấp… Diễn ra hết sức sôi động, dẫn đến tình trạng đất đai không được sử dụng hay sử dụng nhưng không đúng mục đích, hiệu quả sử dụng đất còn thấp kém. Do công tác quản lý hiện nay chưa theo kịp với những thay đổi của nhu cầu phát triển và thực tế tình hình sử dụng đất nên chưa tạo ra sự thống nhất giữa Nhà nước và đối tượng sử dụng đất. Điều này dẫn đến tình trạng đất đai sử dụng một cách bừa bãi, không theo quy hoạch và đặc biệt là tạo ra tình trạng phân bố đất đai cùng những quyền lợi trên đất không đều giữa thành thị và nông thôn.
Việc xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính phải thực hiện đồng bộ từ đo đạc địa chính, lập hồ sơ địa chính, cấp giấy chứng nhận và xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính, đảm bảo thông tin thống nhất, đầy đủ và chính xác, góp phần quan trọng để tạo lập một hệ thống quản lý đất đai công khai và minh bạch, góp phần quan trọng trong giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về đất đai. Tuy nhiên, việc xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính còn bộc lộ những hạn chế, bất cập cần tập trung khắc phục kịp thời. Việc cập nhật dữ liệu thuộc tính không được thường xuyên, chỉnh lý biến động hồ sơ địa chính chưa được thực hiện đầy đủ; việc xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính thực hiện còn chậm, chưa đạt được kết quả cao. c 2 Xuất phát từ thực tế nêu trên, và tính cấp thiết hiện nay trong công tác quản lý nhà nước về đất đai, xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính.
Dưới sự hướng dẫn của thầy giáo: TS. Lê Văn Thơ, em xin tiến hành nghiên cứu và thực hiện đề tài: “Ứng dụng phần mềm Elis xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính phục vụ công tác đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đăng ký biến động đất đai tại xã Đồng Thắng, huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn”. Mục tiêu nghiên cứu 1. Mục tiêu chung Xây dựng Cơ sở dữ liệu địa chính xã Đồng Thắng, huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn để phục vụ công tác quản lý nhà nước về đất đai, trên cơ sở Chuẩn dữ liệu địa chính được quy định tại các Thông tư và công văn hướng dẫn của Bộ Tài nguyên và Môi trường.
Mục tiêu cụ thể - Thu thập các tài liệu, số liệu, tiến hành đánh giá thực trạng hồ sơ địa chính xã Đồng Thắng. - Ứng dụng Elis xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính phục vụ công tác đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đăng ký biến động đất đai tại xã Đồng Thắng. Yêu cầu của đề tài - Tài liệu, số liệu sử dụng nghiên cứu thực hiện đề tài đảm bảo đúng và chính xác các tài liệu, số liệu của địa phương. - Ứng dụng công nghệ thông tin và các phần mềm tin học chuyên ngành để xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính xã Đồng Thắng.
Sản phẩm hoàn thành bảo đảm đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật theo quy định hiện hành về cơ sở dữ liệu địa chính. - Các đề xuất giải pháp đảm bảo phù hợp với điều kiện, tình hình thực tế tại địa phương và mang tính khả thi cao. Ý nghĩa của đề tài - Việc xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính góp phần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác quản lý nhà nước về đất đai, giúp cán bộ kỹ thuật tiếp cận và sử dụng được phần mềm Elis (hệ thống thông tin quản lý đất đai) biết cách quản lý, liên kết, đồng bộ dữ liệu hồ sơ địa chính với phần mềm Elis. - Góp phần phát triển giá trị gia tăng của sản phẩm đo đạc bản đồ địa chính, đồng bộ trong công tác quản lý, cập nhật, chỉnh lý biến động hồ sơ địa chính.
Tạo ra sản phẩm cơ sở dữ liệu địa chính có độ chính xác cao, nhanh chóng, đáp ứng được yêu cầu hiện nay của ngành Tài nguyên và Môi trường. - Giúp cho công tác quản lý nhà nước về đất đai thống nhất, đồng bộ từ cấp tỉnh đến cấp xã. Là tiền đề quan trọng để hướng đến hoàn thiện hệ thống thông tin quản lý đất đai hiện đại, minh bạch, phục vụ cho việc chia sẻ thông tin nhanh cho các cơ quan nhà nước ; đáp ứng nhu cầu tra cứu thông tin đất đai cho người dân và doanh nghiệp qua môi trường mạng máy tính. c 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.
Cơ sở lý luận của đề tài Cơ sở dữ liệu đa mục tiêu không còn là khái niệm mới mẻ đối với các nước trên thế giới cũng như ở Việt Nam. Tài nguyên đất là có hạn và việc sử dụng hợp lý tài nguyên đất vì sự phát triển bền vững là một đòi hỏi tất yếu của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Trước thực tế đó đặt ra cần có một cơ sở dữ liệu đa mục tiêu, phục vụ đa ngành, đa đối tượng sử dụng. Muốn xây dựng được một cơ sở dữ liệu đất đai đa mục tiêu thì việc ứng dụng công nghệ thông tin là tất yếu khách quan và đó cũng là một trong các định hướng quan trọng của ngành Tài nguyên và Môi trường trong giai đoạn hiện nay [4].
Tại hội nghị Trung ương 6 (khóa XI) của Đảng đã đưa ra một trong những quan điểm chỉ đạo đó là: Xây dựng hệ thống quản lý đất đai tiên tiến, ưu tiên đầu tư xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu, hạ tầng thông tin đất đai hiện đại [1]. Theo đó, Trung ương Đảng đã đề ra 11 định hướng đổi mới; trong đó có nêu: Tăng cường đầu tư nguồn lực để đo đạc, lập bản đồ, hồ sơ địa chính, xây dựng cơ sở dữ liệu … Ưu tiên đầu tư xây dựng cơ sở dữ liệu, hạ tầng thông tin về đất đai và tài sản gắn liền với đất theo hướng hiện đại, công khai, minh bạch, phục vụ đa mục tiêu; từng bước chuyển sang giao dịch điện tử trong lĩnh vực đất đai. Đặc biệt, ngày 29/11/2013, tại kỳ họp thứ 6 Quốc hội khóa XIII, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Luật đất đai năm 2013; Luật có nhiều nội dung đổi mới quan trọng, trong đó có nội dung: Quy định khung pháp lý về thông tin đất đai, cơ sở dữ liệu đất đai [7]. Luật Đất đai năm 2013 đã khẳng định: cơ sở dữ liệu đất đai là tài sản của Nhà nước [8].
Đơn vị hành chính xã, phường, thị trấn là đơn vị cơ bản để thành lập cơ sở dữ liệu đất đai; cơ sở dữ liệu đất c 5 đai bao gồm các cơ sở dữ liệu thành phần: cơ sở dữ liệu địa chính, cơ sở dữ liệu quy hoạch sử dụng đất, cơ sở dữ liệu giá đất, cơ sở dữ liệu thống kê, kiểm kê đất đai, trong đó cơ sở dữ liệu địa chính là thành phần cơ bản của cơ sở dữ liệu đất đai, làm cơ sở để xây dựng và định vị không gian các cơ sở dữ liệu thành phần khác [2]. Lạng sơn là tỉnh miền núi biên giới, thuộc khu vực Đông bắc của Việt Nam; có tổng diện tích tự nhiên 832.075,82 ha; với 11 đơn vị hành chính cấp huyện (gồm 10 huyện, 01 thành phố); 226 xã, phường, thị trấn. Nhiều năm qua, Lạng Sơn đã và đang được đầu tư thực hiện xây dựng hệ thống hồ sơ địa chính tương đối đồng bộ và hiện đại, phục vụ tích cực yêu cầu công tác của ngành chuyên môn, đồng thời góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh của tỉnh. Đến cuối năm 2014, Lạng Sơn đã hoàn thành công tác đo đạc lập bản đồ địa chính chính quy cho 100% đơn vị hành chính cấp xã trong toàn tỉnh [9].
Nhằm đẩy mạnh sử dụng thành tựu của công nghệ thông tin để phát triển giá trị gia tăng của sản phẩm đo đạc bản đồ địa chính; thiết lập hệ thống thông tin đất đai bền vững; hiện đại hoá và đồng bộ công tác quản lý, cập nhật, chỉnh lý hồ sơ địa chính. Từ cuối năm 2013, Lạng Sơn đã từng bước quan tâm triển khai thực hiện xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính cho nhiều xã, thị trấn và bước đầu đạt được những kết quả quan trọng. Hiện nay, tỉnh đang thực hiện xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính cho 142/226 xã, thị trấn trên địa bàn 10 huyện trong tỉnh [9]. Giới thiệu Phần mềm Microstation Microstation là phần mềm trợ giúp thiết kế (CAD) và là môi trường đồ họa rất mạnh cho phép xây dựng, quản lý các đối tượng đồ họa thể hiện các yếu tố bản đồ.
Khả năng quản lý dữ liệu không gian và dữ liệu thuộc tính lớn, tốc độ khai thác và cập nhật nhanh chóng phù hợp với hệ thống quản lý dữ c 6 liệu lớn, do đó rất thuận lợi cho việc thành lập các loại bản đồ địa hình địa chính từ các nguồn dữ liệu là các nguồn dữ liệu và thiết bị đo khác nhau. MicroStation còn được sử dụng để làm nền cho các ứng dụng khác như Geovec, IrasB, IrasC, MSFC, Famis, Mrfclean, Mrfflag, Irasc, MGE và các phần mềm của hệ thống xử lý ảnh số chạy trên đó. Các công cụ của Microstation được sử dụng để vec-tơ (số hóa) các đối tượng trên nền ảnh (Raster), sửa chữa, biên tập dữ liệu và trình bày bản đồ. Microstation còn cung cấp công cụ nhập, xuất (Import, Export) dữ liệu đồ họa từ các phần mềm khác qua các file(*.dxf) hoặc file(*dwg).
Microstation có một giao diện đồ họa bao gồm nhiều cửa sổ, menu, bảng công cụ, các công cụ làm việc với đối tượng đồ họa đầy đủ và mạnh mẽ, giúp thao tác với dữ liệu đồ họa nhanh chóng, đơn giản, thuận tiện cho người dùng. Giới thiệu phần mềm Famis Famis là phần mềm: “Tích hợp đo vẽ và thành lập bản đồ địa chính” (Field Work And Cadstral Mapping Intergraphted Software – Famis).