Khóa luận ứng dụng công nghệ tin học thành lập bản đồ địa chính xã Đồng Tân, Hữu Lũng, Lạng Sơn

Luận văn ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử thành lập bản đồ địa chính xã Đồng Tân, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn.

• Tác giả: Triệu Tiến Quang
• Người hướng dẫn: PGS.TS Lê Văn Thơ
• Trường học: Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử thành lập bản đồ địa chính xã Đồng Tân, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC CỤM TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học
• 2.2. Bản đồ địa chính
• 2.2.1. Khái niệm
• 2.2.2. Các yếu tố cơ bản và Nội dung bản đồ địa chính
• 2.3. Cơ sở toán học bản đồ địa chính
• 2.3.1. Hệ quy chiếu
• 2.3.2. Hệ thống tỷ lệ bản đồ
• 2.3.3. Tên gọi và danh pháp bản đồ địa chính
• 2.4. Các phương pháp thành lập bản đồ địa chính hiện nay
• 2.4.1. Các phương pháp đo vẽ chi tiết thành lập bản đồ địa chính
• 2.4.2. Thành lập lưới khống chế trắc địa
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU & THẢO LUẬN
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Giới thiệu và tính cấp thiết của đề tài

Công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử đóng vai trò quan trọng trong việc thành lập bản đồ địa chính, đặc biệt tại xã Đồng Tân, Hữu Lũng, Lạng Sơn. Việc ứng dụng các công nghệ này giúp nâng cao độ chính xác và hiệu quả trong công tác quản lý đất đai. Đề tài này nhằm mục đích ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử để thành lập bản đồ địa chính tỷ lệ 1:1000, phục vụ công tác quản lý và phát triển bền vững tại địa phương.

1.1. Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu chính của nghiên cứu là ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử để thành lập bản đồ địa chính tờ số 78 tại xã Đồng Tân. Nghiên cứu cũng đánh giá ưu, nhược điểm của các công nghệ này trong việc quản lý cơ sở dữ liệu tài nguyên đất.

1.2. Ý nghĩa thực tiễn

Nghiên cứu này không chỉ củng cố kiến thức học thuật mà còn mang lại giá trị thực tiễn cao. Việc ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử giúp tăng tốc độ và độ chính xác trong công tác đo đạc địa chính, hỗ trợ hiệu quả cho công tác quản lý Nhà nước về đất đai.

II. Cơ sở khoa học và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu dựa trên cơ sở khoa học về bản đồ địa chính và các phương pháp thành lập bản đồ hiện đại. Công nghệ GIS và hệ thống thông tin địa lý được sử dụng để phân tích và xử lý dữ liệu. Phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập số liệu, đo vẽ trực tiếp, và xử lý dữ liệu bằng các phần mềm chuyên dụng như Microstation V8i và Gcadas.

2.1. Cơ sở khoa học

Bản đồ địa chính là tài liệu cơ bản trong quản lý đất đai, thể hiện các thửa đất và yếu tố địa lý liên quan. Nghiên cứu sử dụng hệ quy chiếu VN-2000 và lưới chiếu UTM để đảm bảo độ chính xác trong việc thành lập bản đồ.

2.2. Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu bao gồm đo vẽ trực tiếp bằng máy toàn đạc điện tử, xử lý số liệu bằng phần mềm chuyên dụng, và kiểm tra, đối soát kết quả với thực địa. Quy trình này đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của bản đồ địa chính.

III. Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Kết quả nghiên cứu cho thấy việc ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử mang lại hiệu quả cao trong việc thành lập bản đồ địa chính. Bản đồ số được tạo ra có độ chính xác cao, hỗ trợ tốt cho công tác quản lý đất đai và phát triển bền vững tại xã Đồng Tân.

3.1. Đánh giá kết quả

Máy toàn đạc điện tử Lecia TS02 và phần mềm Gcadas đã chứng minh tính hiệu quả trong việc đo vẽ và xử lý dữ liệu. Tuy nhiên, vẫn tồn tại một số hạn chế như thời gian xử lý dữ liệu và yêu cầu kỹ thuật cao.

3.2. Đề xuất giải pháp

Để cải thiện hiệu quả, nghiên cứu đề xuất nâng cao kỹ năng sử dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử cho đội ngũ kỹ thuật, đồng thời đầu tư thêm vào cơ sở hạ tầng công nghệ.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Công tác đo đạc thành lập bản đồ địa chính, xây dựng hồ sơ địa chính và đăng ký cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là nhiệm vụ trọng tâm trong quản lý nhà nước về đất đai. Nhằm quản lý chặt chẽ quỹ đất theo hệ thống dữ liệu có độ chính xác cao, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành các quy định chuẩn hóa về bản đồ địa chính chính quy trên nền tảng công nghệ số.

Tại tỉnh Lạng Sơn nói chung và huyện Hữu Lũng nói riêng, do nguồn kinh phí qua các thời kỳ còn hạn chế và quy chuẩn kỹ thuật thay đổi, công tác đo đạc địa chính trước đây chưa được triển khai đồng bộ. Hệ thống bản đồ địa chính cũ của xã Đồng Tân chủ yếu được lập từ năm 1996 ở các tỷ lệ 1:1000 và 1:2000. Trải qua quá trình phát triển kinh tế - xã hội cùng các biến động tự nhiên, ranh giới và hiện trạng sử dụng đất đã thay đổi đáng kể, đòi hỏi phải đo đạc chỉnh lý và thành lập bản đồ địa chính mới phục vụ công tác quản lý hiện đại.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài bao gồm hai nhiệm vụ cụ thể:

1. Ứng dụng công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử thành lập một mảnh bản đồ địa chính tờ số 78 tỷ lệ 1:1000 tại xã Đồng Tân, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn.
2. Đánh giá ưu, nhược điểm của công nghệ tin học và máy toàn đạc điện tử trong công tác thành lập bản đồ địa chính và quản lý cơ sở dữ liệu tài nguyên đất tại địa bàn nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Quy trình công nghệ đo vẽ thành lập bản đồ địa chính sử dụng máy toàn đạc điện tử kết hợp các phần mềm chuyên ngành gồm MicroStation V8i, gCadas, DPSurvey và T_COM.
• Phạm vi không gian: Tờ bản đồ địa chính số 78 tỷ lệ 1:1000 với diện tích 11,83 ha tại khu vực thôn Gốc Me, xã Đồng Tân, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn.
• Phạm vi thời gian: Đề tài được thực hiện trong thời gian từ ngày 07/01/2020 đến ngày 07/05/2020.

---

Cơ sở lý thuyết, pháp lý và phương pháp nghiên cứu

Khung pháp lý và cơ sở toán học bản đồ

Nghiên cứu căn cứ vào hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành của ngành tài nguyên và môi trường:

• Luật Đất đai năm 2013 (Điều 3 quy định về khái niệm và tính pháp lý của bản đồ địa chính).
• Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai.
• Thông tư số 23/2014/TT-BTNMT quy định về Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.
• Thông tư số 24/2014/TT-BTNMT quy định về hồ sơ địa chính.
• Thông tư số 25/2014/TT-BTNMT quy định về bản đồ địa chính, hệ thống tỷ lệ đo vẽ theo mật độ thửa trung bình ($M_t$), phân mảnh bản đồ và các hạn sai kỹ thuật trong trắc địa.
• Thông tư số 28/2014/TT-BTNMT quy định về thống kê, kiểm kê đất đai và lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất.
• Thông tư số 05/2009/TT-BTNMT hướng dẫn kiểm tra, thẩm định và nghiệm thu công trình, sản phẩm địa chính.
• Quyết định số 2182/QĐ-UBND ngày 11/11/2019 và Quyết định số 3605/QĐ-UBND ngày 26/12/2019 của UBND tỉnh Lạng Sơn phê duyệt thiết kế kỹ thuật - dự toán và đơn vị thi công đo đạc chỉnh lý, lập hồ sơ địa chính trên địa bàn huyện Hữu Lũng.

Cơ sở toán học của bản đồ địa chính tuân thủ Hệ quy chiếu và Hệ tọa độ quốc gia VN-2000:

• Elipsoid quy chiếu: WGS-84 với bán trục lớn $a = 6378137,257223563\text{ m}$, hằng số trọng trường Trái Đất $GM = 3986005 \times 10^8\text{ m}^3/\text{s}^2$, tốc độ quay quanh trục $\omega = 7292115 \times 10^{-11}\text{ rad/s}$.
• Phép chiếu: Lưới chiếu hình trụ ngang đồng góc UTM quốc tế, múi chiếu $3^\circ$ và $6^\circ$, hệ số điều chỉnh tỷ lệ chiều dài $k_0 = 0,9996$.
• Điểm gốc tọa độ $N_{00}$ đặt tại Viện Nghiên cứu Địa chính (Hà Nội); gốc độ cao quốc gia tại Hòn Dấu (Hải Phòng); gốc tọa độ phẳng $X = 0\text{ km}, Y = 500\text{ km}$.

Phương pháp nghiên cứu

Tác giả kết hợp đồng bộ các phương pháp kỹ thuật trắc địa và xử lý dữ liệu địa chính số:

• Phương pháp thu thập số liệu: Kế thừa số liệu địa giới hành chính, hệ thống mốc tọa độ, tài liệu bản đồ lưu trữ các giai đoạn 1995, 1996, 2015 và các báo cáo kinh tế - xã hội từ UBND xã Đồng Tân và Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Hữu Lũng.
• Phương pháp đo vẽ trực tiếp ngoài thực địa: Sử dụng máy toàn đạc điện tử Leica để đo mạng lưới khống chế đo vẽ (đo đi và đo về) và đo chi tiết các ranh giới thửa đất, địa vật bằng phương pháp tọa độ cực. Tọa độ điểm chi tiết ($P$) từ trạm máy ($A_1$) được xác định theo công thức: $$X_P = X_{A1} + D_{X(A1-P)} = X_{A1} + S \cdot \cos\alpha_{A1-P}$$ $$Y_P = Y_{A1} + D_{Y(A1-P)} = Y_{A1} + S \cdot \sin\alpha_{A1-P}$$
• Phương pháp xử lý dữ liệu và nội nghiệp: Ứng dụng phần mềm DPSurvey 2.9 để trút dữ liệu từ máy toàn đạc điện tử và bộ thu tín hiệu RTK-GNSS ComNav T300 sang định dạng tệp văn bản (.txt); dùng T_COM để chuẩn hóa dữ liệu; chuyển đổi dữ liệu sang nền đồ họa MicroStation V8i và ứng dụng phần mềm gCadas phiên bản 2015 để sửa lỗi hình học, tạo vùng thửa đất (topology), gán nhãn thuộc tính, đánh số thửa và tạo khung bản đồ.
• Phương pháp kiểm tra, đối soát thực địa: Kiểm tra tính tiếp biên giữa các tờ bản đồ, đối soát ranh giới vẽ trên bản đồ với hiện trạng quản lý ngoài thực địa để chỉnh sửa trước khi in và nghiệm thu.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Trình bày tính cấp thiết của công tác đo đạc thành lập bản đồ địa chính chính quy phục vụ quản lý nhà nước về đất đai tại xã Đồng Tân, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn. Xác định rõ mục tiêu nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu là tờ bản đồ địa chính số 78 tỷ lệ 1:1000 và ý nghĩa thực tiễn của việc chuẩn hóa dữ liệu bản đồ địa chính theo công nghệ số.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Hệ thống hóa toàn diện cơ sở khoa học của bản đồ địa chính, bao gồm khái niệm, các yếu tố nội dung cơ bản (ranh giới thửa đất, hệ thống giao thông, thủy văn, công trình xây dựng, địa giới hành chính, mốc quy hoạch, dáng đất). Trình bày cơ sở toán học hệ tọa độ VN-2000, quy định phân mảnh và xác định tỷ lệ đo vẽ theo Thông tư 25/2014/TT-BTNMT.

Chương này trình bày chi tiết các tiêu chuẩn kỹ thuật của lưới khống chế đo vẽ, bao gồm đường chuyền kinh vĩ cấp 1 và cấp 2:

Chỉ tiêu kỹ thuật	Lưới khống chế đo vẽ cấp 1	Lưới khống chế đo vẽ cấp 2
Sai số trung phương vị trí điểm sau bình sai so với điểm gốc	$\le 5\text{ cm}$	$\le 7\text{ cm}$
Sai số trung phương tương đối cạnh sau bình sai	$\le 1/25.000$	$\le 1/10.000$
Sai số khép tương đối giới hạn	$\le 1/10.000$	$\le 1/5.000$
Sai số trung phương đo góc	$\le 5''$	$\le 5''$
Sai số giới hạn khép góc ($n$: số góc đo)	$\le 5\sqrt{n}''$	$\le 5\sqrt{n}''$

Tổng quan giới thiệu cấu tạo máy toàn đạc điện tử (khối đo khoảng cách điện tử EDM, máy kinh vĩ số DT, bộ vi xử lý CPU), quy trình đo tọa độ cực ngoại nghiệp và các module chức năng của phần mềm MicroStation V8i kết hợp phần mềm gCadas 2015 (nhập số liệu, tạo topology, quản lý hồ sơ thửa đất, cơ sở dữ liệu địa chính và kiểm kê đất đai). Đồng thời, nêu thực trạng đo đạc bản đồ tại TP. Hồ Chí Minh và tình hình thực hiện dự án đo đạc chỉnh lý bản đồ địa chính tại 24 xã, thị trấn thuộc huyện Hữu Lũng theo phê duyệt của UBND tỉnh Lạng Sơn.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Xác định cụ thể địa bàn nghiên cứu tại xã Đồng Tân thuộc vùng dự án của Công ty Cổ phần Tài nguyên và Môi trường Phương Bắc, thời gian triển khai từ 07/01/2020 đến 07/05/2020. Quy định rõ 4 nội dung nghiên cứu chính:

1. Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và hiện trạng quản lý sử dụng đất của xã Đồng Tân.
2. Đo vẽ chi tiết và thành lập tờ bản đồ địa chính số 78 tỷ lệ 1:1000.
3. Biên tập bản đồ bằng phần mềm MicroStation V8i và gCadas.
4. Đánh giá ưu điểm, nhược điểm của trang thiết bị đo đạc và phần mềm ứng dụng.

Xây dựng quy trình kỹ thuật 4 bước: Thu thập tài liệu $\rightarrow$ Đo đạc ngoại nghiệp $\rightarrow$ Xử lý nội nghiệp và biên tập trên máy tính $\rightarrow$ Đối soát thực địa, nghiệm thu và in bản đồ.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu & thảo luận

Trình bày kết quả điều tra tổng hợp về điều kiện tự nhiên, tài nguyên và kinh tế - xã hội của xã Đồng Tân. Xã có diện tích tự nhiên là 2.660,00 ha; tiếp giáp các xã Yên Vượng, Cai Kinh, Hồ Sơn, Sơn Hà, Nhật Tiến và thị trấn Hữu Lũng. Địa hình chia cắt mạnh giữa núi đá vôi phía Bắc (cao 450 - 500 m, chiếm trên 25% diện tích) và vùng đồi núi đất phía Nam (cao khoảng 100 m). Toàn xã có 1.675 hộ với 6.572 nhân khẩu.

Thống kê tài nguyên đất đai phân theo nguồn gốc thổ nhưỡng gồm 5 nhóm chính: đất nâu vàng trên phù sa cổ ($F_p$) chiếm diện tích lớn nhất với 597,94 ha (35,5%), đất vàng nhạt trên cát ($F_q$) 396,6 ha (27,6%), đất đỏ vàng trên phiến thạch sét ($F_s$) 248,7 ha (14,7%), đất thung lũng do sản phẩm dốc tụ ($D$) 199,3 ha (11,85%) và đất phù sa không được bồi ($P$) 150 ha (8,92%). Diện tích rừng sản xuất đạt 696,28 ha (chiếm 26,17% diện tích tự nhiên).

Số liệu hiện trạng sử dụng đất xã Đồng Tân tính đến tháng 12/2019 được tổng hợp như sau:

STT	Loại đất	Mã đất	Diện tích (ha)	Cơ cấu (%)
1	Đất nông nghiệp	NNP	1.870,13	70,30
1.1	Đất sản xuất nông nghiệp	SXN	1.156,10	43,46
-	Đất trồng cây hàng năm (LUA, HNK)	CHN	415,86	15,63
-	Đất trồng cây lâu năm	CLN	740,24	27,83
1.2	Đất lâm nghiệp (rừng sản xuất)	LNP	696,28	26,17
1.3	Đất nuôi trồng thủy sản	NTS	17,75	0,67
2	Đất phi nông nghiệp	PNN	573,72	21,57
2.1	Đất ở tại nông thôn	ONT	117,00	4,40
2.2	Đất chuyên dùng	CDG	393,12	14,78
-	Đất quốc phòng	CQP	228,30	8,58
-	Đất có mục đích công cộng	CCC	99,10	3,73
2.3	Đất sông, ngòi, kênh, rạch, suối	SON	44,70	1,68
2.4	Đất phi nông nghiệp khác (tín ngưỡng, nghĩa trang...)	PNK	18,90	0,71
3	Đất chưa sử dụng	CSD	216,52	8,14
3.1	Đất bằng chưa sử dụng	BCS	3,10	0,12
3.2	Núi đá không có rừng cây	NCS	216,42	8,14
Tổng	Tổng diện tích đất tự nhiên	-	2.660,00	100,00

Về tài liệu bản đồ hiện có, tác giả đã thu thập: 31 tờ bản đồ địa chính tỷ lệ 1:1000 và 30 tờ tỷ lệ 1:2000 (năm 1996); 01 tờ bản đồ hiện trạng sử dụng đất tỷ lệ 1:10.000 (năm 2015); 01 tờ bản đồ địa giới hành chính tỷ lệ 1:25.000 (năm 1995).

Về kết quả đo đạc tờ bản đồ địa chính số 78 (thôn Gốc Me):

• Xây dựng, tính toán bình sai 15 điểm khống chế đo vẽ bằng máy Leica.
• Đo vẽ chi tiết ranh giới thửa đất trên diện tích 11,83 ha; trong đó đất nông nghiệp chiếm ưu thế với 93,5%, các loại đất khác chiếm 6,5%.
• Quy trình xử lý dữ liệu: Trút số liệu từ máy Leica sang máy tính qua phần mềm DPSurvey 2.9 tạo tệp định dạng .txt; dùng T_COM mở và xử lý tệp; nhập dữ liệu tọa độ vào MicroStation V8i; số hóa kết nối các điểm đo bằng công cụ Place Smartline theo sơ họa hiện trường.
• Quy trình biên tập trên phần mềm gCadas: Kết nối cơ sở dữ liệu thuộc tính, kiểm tra và sửa lỗi tự động/thủ công, tạo vùng thửa đất (Topology), gán nhãn loại đất và chủ sử dụng, đánh số hiệu thửa đất tự động, gán khung bản đồ theo quy chuẩn Phụ lục số 01 kèm Thông tư 25/2014/TT-BTNMT.
• Tiến hành đối soát thực địa, kiểm tra tiếp biên và in ấn sản phẩm bản đồ gốc.

Đánh giá kỹ thuật:

• Thiết bị Leica TS02: Tốc độ đo nhanh, độ chính xác cao, thao tác thuận tiện, truyền dữ liệu ổn định; tuy nhiên máy phụ thuộc vào nguồn pin và gặp khó khăn khi thời tiết mưa ẩm hoặc sương mù vùng núi.
• Phần mềm gCadas: Tự động hóa cao khâu tạo topology, sửa lỗi hình học, biên tập nhãn quy chủ nhanh chóng, xuất dữ liệu đồng bộ; tuy nhiên yêu cầu cấu hình máy tính đồ họa tốt và người vận hành phải nắm vững quy trình xử lý lỗi tiếp biên.

Phần 5: Kết luận và kiến nghị

Tổng hợp toàn bộ kết quả thực hiện thành lập tờ bản đồ địa chính số 78 tỷ lệ 1:1000 đạt yêu cầu kỹ thuật theo quy định hiện hành. Tác giả kiến nghị các cấp quản lý tiếp tục đầu tư trang thiết bị đo đạc số hiện đại, đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện bản đồ địa chính cho toàn bộ các tờ còn lại của xã Đồng Tân và tăng cường bồi dưỡng nghiệp vụ phần mềm địa chính cho cán bộ cấp cơ sở.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

• Thành lập hoàn chỉnh 01 tờ bản đồ địa chính số 78 tỷ lệ 1:1000 tại thôn Gốc Me, xã Đồng Tân với diện tích đo vẽ 11,83 ha, thể hiện chính xác ranh giới của toàn bộ các thửa đất (93,5% diện tích là đất nông nghiệp, 6,5% là đất phi nông nghiệp và đất khác).
• Thiết lập và bình sai hệ thống lưới khống chế đo vẽ gồm 15 điểm mốc trắc địa phục vụ đo vẽ chi tiết và làm cơ sở đối soát lâu dài.
• Xây dựng quy trình xử lý dữ liệu khép kín từ trắc địa ngoại nghiệp đến biên tập bản đồ số: Máy toàn đạc Leica TS02 / RTK-GNSS $\rightarrow$ DPSurvey 2.9 $\rightarrow$ T_COM $\rightarrow$ MicroStation V8i $\rightarrow$ gCadas 2015.
• Hoàn thành đầy đủ hồ sơ kỹ thuật bản đồ gồm bản đồ địa chính dạng số (.dgn), hệ thống nhãn thông tin thửa đất, dữ liệu topology không lỗi và bảng biểu diện tích thửa đất theo quy định của Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Giải pháp và kiến nghị

• Hoàn thiện đo đạc khép kín: Đề nghị UBND huyện Hữu Lũng và Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lạng Sơn tiếp tục bố trí kinh phí để hoàn thành đo đạc địa chính chính quy cho toàn bộ 2.660 ha của xã Đồng Tân theo Đề án đã phê duyệt.
• Quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu: Ứng dụng sản phẩm bản đồ số mới lập để thực hiện đồng bộ công tác đăng ký đất đai, cấp mới và đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, lập sổ địa chính và sổ mục kê điện tử.
• Đào tạo kỹ thuật: Đề xuất tổ chức tập huấn chuyên sâu về các phần mềm chuyên ngành (gCadas, MicroStation V8i) cho cán bộ địa chính cấp xã nhằm nâng cao năng lực cập nhật biến động đất đai thường xuyên.

Đóng góp về mặt học thuật và thực tiễn

• Đóng góp thực tiễn: Cung cấp sản phẩm bản đồ địa chính số tờ số 78 có độ chính xác cao, bổ sung trực tiếp vào hệ thống hồ sơ địa chính phục vụ công tác quản lý đất đai tại địa phương.
• Đóng góp phương pháp: Chuẩn hóa quy trình kết hợp thiết bị đo đạc điện tử với chuỗi phần mềm chuyên ngành trong điều kiện địa hình bán sơn địa phức tạp, minh chứng cho tính hiệu quả của phần mềm gCadas trong việc giảm thời gian nội nghiệp và hạn chế sai sót khi tạo vùng thửa đất.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Do giới hạn thời gian thực tập tốt nghiệp (4 tháng) và nguồn lực cá nhân, phạm vi đo vẽ thực nghiệm mới chỉ thực hiện trên 01 tờ bản đồ địa chính (tờ số 78) với diện tích 11,83 ha tại thôn Gốc Me, chưa triển khai đo vẽ đồng loạt trên toàn bộ địa bàn xã Đồng Tân (tổng diện tích 2.660 ha). Khu vực đo vẽ chủ yếu tập trung ở đất nông nghiệp, chưa bao quát các khu vực địa hình núi đá hiểm trở chiếm trên 25% diện tích tự nhiên của xã.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng ứng dụng quy trình công nghệ đo đạc số và phần mềm gCadas cho toàn bộ các tờ bản đồ địa chính còn lại của xã Đồng Tân; nghiên cứu tích hợp dữ liệu bản đồ địa chính không gian với cơ sở dữ liệu thuộc tính để xây dựng hệ thống thông tin đất đai (LIS) đồng bộ phục vụ chính quyền điện tử cấp huyện.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo: Tài liệu hữu ích cho sinh viên, học viên chuyên ngành Quản lý đất đai, Kỹ thuật trắc địa - Bản đồ, Địa chính và Quản lý tài nguyên môi trường trong quá trình làm khóa luận tốt nghiệp hoặc đồ án môn học.
• Nội dung tham khảo trọng tâm:
  • Phương pháp thiết kế và tính toán hạn sai lưới khống chế đường chuyền kinh vĩ theo Thông tư 25/2014/TT-BTNMT.
  • Hướng dẫn chi tiết từng bước trút dữ liệu từ máy toàn đạc Leica qua phần mềm DPSurvey 2.9 và chuẩn hóa tệp số liệu bằng T_COM.
  • Quy trình kỹ thuật biên tập bản đồ địa chính trên nền MicroStation V8i và phần mềm gCadas 2015 (xử lý lỗi ranh thửa, tạo topology, gán nhãn quy chủ, tạo khung bản đồ).

---

Câu hỏi thường gặp

1. Bản đồ địa chính tờ số 78 xã Đồng Tân được thành lập theo hệ quy chiếu và tỷ lệ nào?

Bản đồ địa chính tờ số 78 được thành lập trong Hệ quy chiếu và Hệ tọa độ quốc gia VN-2000, Elipsoid WGS-84, lưới chiếu hình trụ ngang đồng góc UTM quốc tế múi chiếu $3^\circ$ (hệ số biến thiên chiều dài $k_0 = 0,9996$) ở tỷ lệ 1:1000.

2. Quy mô diện tích và cơ cấu loại đất của tờ bản đồ địa chính số 78 là bao nhiêu?

Tờ bản đồ địa chính số 78 có tổng diện tích đo vẽ là 11,83 ha tại thôn Gốc Me; trong đó đất nông nghiệp chiếm tỷ lệ áp đảo với 93,5% tổng diện tích, còn lại là các loại đất phi nông nghiệp và đất khác chiếm 6,5%.

3. Tác giả đã sử dụng chuỗi thiết bị và phần mềm tin học nào trong quá trình thành lập bản đồ?

• Thiết bị ngoại nghiệp: Máy toàn đạc điện tử Leica TS02 kết hợp thiết bị định vị vệ tinh RTK-GNSS ComNav T300.
• Phần mềm nội nghiệp: DPSurvey 2.9 (trút số liệu), T_COM (chuyển đổi tệp dữ liệu), MicroStation V8i (nền tảng đồ họa số hóa điểm và ranh thửa) và gCadas 2015 (sửa lỗi hình học, tạo topology, gán thông tin thuộc tính, đánh số thửa và xuất bản đồ).

4. Cơ cấu hiện trạng sử dụng đất của toàn xã Đồng Tân năm 2019 được ghi nhận như thế nào?

Tổng diện tích tự nhiên của xã là 2.660,00 ha; bao gồm:

• Đất nông nghiệp: 1.870,13 ha (chiếm 70,30% diện tích tự nhiên).
• Đất phi nông nghiệp: 573,72 ha (chiếm 21,57% diện tích tự nhiên).
• Đất chưa sử dụng: 216,52 ha (chiếm 8,14% diện tích tự nhiên, phần lớn là núi đá không có rừng cây với 216,42 ha).

5. Lưới khống chế đo vẽ phục vụ thành lập tờ bản đồ số 78 gồm bao nhiêu điểm và có chỉ tiêu hạn sai gì?

Lưới khống chế đo vẽ gồm 15 điểm mốc đã được chôn mốc ổn định ngoài thực địa và tính toán bình sai. Theo tiêu chuẩn lưới khống chế cấp 1, sai số trung phương vị trí điểm sau bình sai so với điểm gốc đạt $\le 5\text{ cm}$, sai số trung phương tương đối cạnh đạt $\le 1/25.000$ và sai số khép tương đối giới hạn đạt $\le 1/10.000$.

---

Kết luận

Khóa luận đã hoàn thành việc nghiên cứu và ứng dụng đồng bộ máy toàn đạc điện tử Leica cùng chuỗi phần mềm tin học chuyên ngành (DPSurvey, MicroStation V8i, gCadas) để đo vẽ, biên tập thành công tờ bản đồ địa chính số 78 tỷ lệ 1:1000 tại thôn Gốc Me, xã Đồng Tân, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn với diện tích 11,83 ha. Sản phẩm bản đồ đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật về cơ sở toán học VN-2000, cấu trúc hình học topology và nhãn thuộc tính theo quy định của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Công trình cung cấp tài liệu kỹ thuật có độ chính xác cao phục vụ công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại địa phương, đồng thời là tài liệu tham khảo thực nghiệm cho sinh viên và cán bộ kỹ thuật ngành Quản lý đất đai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu 8 5 Chênh giá trị hướng các lần đo đã quy “0” (quy 8 không) Bảng 2.7: Chỉ tiêu kỹ thuật cơ bản chung của lưới khống chế đo vẽ Chỉ tiêu kỹ thuật Tiêu chí đánh giá chất lượng lưới STT Lưới KC đo Lưới KC đo khống chế đo vẽ vẽ cấp 1 vẽ cấp 2 1 Sai sốtrung phương vị trí điểm sau ≤5 cm ≤7 cm bình sai so với điểm gốc 2 Sai sốtrung phương tương đối cạnh ≤1/25.000 ≤1/10000 sau bình sai 3 Sai sốkhép tương đối giới hạn ≤1/10000 ≤1/5. Đo vẽ chi tiết, thành lập bản đồ 2. Đo chi tiết và xử lý số liệu Để đo vẽ chi tiết các đối tượng dạng điểm, tuyến, khối. Làm cơ sở số liệu thành lập bản đồ địa chính chính quy, hiện nay có nhiều phương pháp đo như.

Phương pháp GPS động, phương pháp giao hội cạnh, phương pháp giao m 13 hội góc, phương pháp toạ độ cực, vv. Nhưng với khối lượng điểm chi tiết nhiều và đòi hỏi độ chính xác cao thường áp dụng phương pháp toạ độ cực tốc độ nhanh và hiệu quả nhất. Phương pháp đo toạ độ cực các điểm chi tiết: Trên thực tế có 2 điểm khống chế đã có toạ độ, độ cao phục vụ cho việc đo chi tiết ( điểm A01, A02), ta đặt máy tại điểm khống chế A01, cân bằng máy đưa tâm máy trùng với tâm điểm A01. Tại điểm A02 ta dựng tiêu được định tâm bằng tâm quang học, máy ở điểm A01 quay ống kính ngắm vào tâm tiêu A02 và đưa bàn độ bằng về 000 00’ 00’’ ta đo kiểm tra lại chiều dài từ đểm A01 đến điểm A02.

Quay máy về điểm chi tiết cần đo ta đo ra được góc ngang, góc đứng chiều dài. Tất cả các số liệu đo được ghi vào bộ nhớ riêng của máy toàn đạc điện tử [8]. Phương pháp tính toạ độ điểm chi tiết: Toạ độ các điểm chi tiết được tính theo công thức sau: XP = XA1 + DXA1-P YP = YA1 + DYA1-P Trong đó: DXA1-P = Cos aA1 - P * S DYA1-P = Sin aA1 - P * S 2.2 Phương pháp đo vẽ bản đồ địa chính bằng máy toàn đạc điện tử a. Đặc điểm và chức năng của máy toàn đạc điện tử trong đo vẽ chi tiết Máy toàn đạc điện tử (Leica) cho phép ta giải quyết nhiều bài toán trắc địa, địa chính, địa hình và công trình.

Cấu tạo của máy toàn đạc điện tử là ghép nối giữa 3 khối chính là máy đo xa điện tử EDM, máy kinh vĩ số DT với bộ vi sử lý trung tâm CPU. Đặc trưng cơ bản của khối EDM là xác định khoảng cách nghiêng D từ điểm đặt máy đến điểm đặt gương phản xạ (điểm chi tiết), còn đối với kinh vĩ số DT là các định trị số hướng ngang (hay góc bằng) và góc đứng v (hay thiên đỉnh z). Bộ vi xử lý CPU cho phép nhập các dữ liệu như hằng số máy(K), số m 14 liệu khí tượng môi trường đo (nhiệt độ, áp xuất), toạ độ và độ cao (X,Y,H) của trạm đặt máy và của điểm định hướng, chiều cao máy( im), chiều cao gương (lg). Nhờ sự trợ giúp của các phần mềm tiện ích cài đặt trong CPU mà với các dữ liệu trên sẽ cho ta số liệu toạ độ và độ cao của điểm chi tiết.

Số liệu này có thể được hiển thị trên màn hình tinh thể, hoặc lưu trữ trong bộ nhớ trong (RAM- Random Access Memory) hoặc bộ nhớ ngoài (gọi là field book- sổ tay điện tử) và sau đó được trút qua máy tính. Việc biên tập bản đồ gốc được thực hiện nhờ các phần mềm chuyên dụng của các thông tin địa lý (GIS) cài đặt trong máy tính [8]. Quy trình đo vẽ chi tiết và sử lý số liệu tại máy toàn đạc điện tử * Công tác chuẩn bị máy móc Tại một trạm đo cần có một máy toàn đạc điện tử, một bộ nhiệt kế và áp kế, một thước thép 2m để đo chiều cao máy và gương phản xạ. Tại điểm định hướng, để đảm bảo độ chính xác phải có giá ba chân gắn bảng ngắm hoặc gương phản xạ với bộ cân bằng dọi tâm quang học.

Tại điểm chi tiết có thể dùng gương sào. Máy móc thiết bị phải được kiểm nghiệm và điều chỉnh. * Trình tự đo Tại điểm định hướng B, tiến hành cân bằng và dọi tâm chính xác bảng ngắm hoặc gương. Tại trạm đo A: - Tiến hành cân bằng và định tâm máy (đưa máy trùng với tâm mốc).

Lắp pin, mở máy và khởi động máy. Đặt chế độ đo và đơn vị đo. - Đưa ống kính ngắm chính xác điểm định hướng B. Bằng các phím chức năng nhập các số liệu như hằng số (K), nhiệt độ (t0), áp xuất(P), toạ độ và độ cao điểm trạm đo A (XA,YA,HA), toạ độ điểm định hướng B ( XB,YB), chiều cao máy im, chiều cao gương sào (lg).

Đưa trị số hướng mở đầu về 00'00'00". m 15 - Quay ống kính về ngắn tâm gương sào tại điểm chi tiết 1. lúc này máy sẽ tự động đo và nhập dữ liệu vào CPU các trị số khoảng cách nghiêng DA1, góc bằng 1(kẹp giữa hướng mở đầu AB và hướng A1) và góc đứng v1(hoặc góc thiên đỉnh z1).2: Trình tự đo 2. Ứng dụng một số phần mềm tin học trong biên tập bản đồ địa chính 2.

Phần mềm MicroStationV8i MicroStation là một phần mềm giúp thiết kế (CAD) được sản xuất và phân phối bởi tập đoàn Bentley Sytems. MicroStation có môi trường đồ họa rất mạnh cho phép xây dựng, quản lý các đối tượng đồ họa thể hiện các yếu tố bản đồ. MicroStation còn được sử dụng để làm nền cho các ứng dụng khác chạy trên đó như: Famis, Geovec, Irasb, Irasc, MSFC, MRF CLEAN, MRF Frag và eTools, eMap… Các công cụ của MicroStation được sử dụng để số m 16 hóa các đối tượng trên nền ảnh raster, sửa chữa, biên tập dữ liệu và trình bày bản đồ. MicroStation còn cung cấp cung cụ nhập, xuất dữ liệu đồ họa từ phần mềm khác qua các file định dạng (.

Đặc biệt, trong lĩnh vực biên tập và trình bày bản đồ, dựa vào các tính năng mở của MicroStation cho phép người sử dụng tự thiết kế các ký hiệu dạng điểm, dạng đường, dạng pattern và rất nhiều các phương pháp trình bày bản đồ được coi là khó sử dụng đối với một số phần mềm khác (MapInfo, AutoCAD, CorelDraw, Adobe Freehand…) lại được giải quyết một cách dễ dàng trong MicroStation. Ngoài ra, các file dữ liệu của các bản đồ cùng loại được tạo dựa trên nền một file chuẩn (seed file) được định nghĩa đầy đủ các thông số toán học bản đồ, hệ đơn vị đo được tính theo giá trị thật ngoài thực địa làm tăng giá trị chính xác và thống nhất giữa các file bản đồ. Phần mềm Gcadas a.Giới thiệu chung gCadas là một phần mềm chuyên nghiệp – phiên bản 2015 với sự kết hợp của các công cụ hỗ trợ - phục vụ công tác đo đạc thành lập bản đồ địa chính (eMap), đăng ký - lập hồ sơ địa chính (eCadas), kê khai đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ), xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính (eData), thống kê - kiểm kê đất đai theo “Thông tư số 28/2014/TT- BTNMT” trong môi trường Microstation V8i. Phần mềm ra đời với mục đích làm đơn giản hoá, tự động hoá các khâu trong thành lập bản đồ địa chính, bản đồ hiện trạng góp phần làm tăng năng suất lao động một cách tối đa, giảm thời gian nội nghiệp.

Các chức năng của phần mềm gcadas * Hệ thống: m 17 Hệ thống gồm các chức năng: Kết nối cơ sở dữ liệu; Gộp cơ sở dữ liệu; Cập nhật cơ sở dữ liệu; Thiết lập đơn vị hành chính, quản lý danh mục. * Bản đồ: Phần này bao gồm quy trình để thực hiện việc thành lập bản đồ địa chính, mô tả chi tiết các bước của quy trình được thực hiện trên phần mềm bằng chức năng nào, có các chức năng như sau: - Nhập số liệu đo đạc: Tạo mới tệp DGN theo hệ quy chiếu VN2000, Nhập số liệu đo đạc từ Văn bản. -Tạo Topology: Tìm lỗi dữ liệu, Sửa lỗi thủ công, Sửa lỗi tự động, Tạo thửa đất từ ranh thửa, Tạo thửa đất cho nhiều tờ, Tạo vùng nhà, Tạo vùng nhà cho nhiều tờ. - Bản đồ tổng: Tạo sơ đồ phân mảnh, Đánh số hiệu tờ bản đồ, Cắt thửa giao thông, thủy lợi, Cắt mảnh bản đồ gốc, Cắt mảnh bản đồ địa chính.

- Bản đồ địa chính: Đánh số thửa, Đánh số thửa cho nhiều tờ, Vẽ khung bản đồ, Vẽ nhãn địa hình, Đồng bộ nhãn từ dữ liệu, Vẽ nhãn quy chủ, vẽ nhãn quy chủ cho nhiều tờ, Xuất kết quả ra Famis. Hồ sơ thửa đất: Sơ đồ hình thể thửa đất, Hồ sơ thửa đất, In hồ sơ thửa đất. Xuất phiếu giao nhận diện tích, Xuất hồ sơ kĩ thuật. * Hồ sơ địa chính: Phần này bao gồm quy trình thực hiện việc kê khai đăng ký cấp giấy chứng nhận, mô tả chi tiết các bước của quy trình được thực hiện trên phần mềm bằng chức năng nào,bao gồm các chức năng sau: - Xuất Excel điều tra thông tin kê khai đăng kí; Nhập thông tin từ Excel; Nhập thông tin từ nhãn; Gán thông tin: Gán thông tin từ TMV.

Map, gán thông tin từ Famis, gán thông tin thửa đất từ nhãn địa chính, gán thông tin theo nhóm; Thông tin thuộc tính; Quản lý đơn đăng ký; Quản lý Giấy chứng m 18 nhận; Quản lý thửa đất; Quản lý chủ sử dụng/ chủ sở hữu; Quản lý nhà ở/ căn hộ chung cư. * Cơ sở dữ liệu địa chính: Bao gồm quy trình thực hiện việc xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai, mô tả chi tiết các bước của quy trình thực hiện trên phần mềm bằng chức năng nào, có các chức năng như sau: - Biên giới, địa giới: Tạo mốc biên giới, địa giới; Tạo lớp đường biên giới, địa giới; Tạo shape địa phận xã; Tạo lớp địa phận xã. - Cơ sở đo đạc: Tạo lớp điểm tọa độ cơ sở quốc gia; Tạo lớp điểm tọa độ địa chính. - Giao thông: Tạo mép đường bộ thửa đất; Tạo lớp mép đường bộ; Tạo lớp tim đường bộ; Tạo lớp ranh giới đường sắt; Tạo lớp đường sắt; Tạo lớp cầu giao thông.

- Thủy hệ: Tạo lớp đường mép nước; Tạo đường bờ nước từ thửa đất; Tạo lớp đường bờ nước; Tạo máng dẫn nước từ thửa đất. - Địa danh: Tạo lớp địa danh; Quy hoạch: Tạo lớp mới quy hoạch; Tạo lớp chỉ giớ quy hoạch; Hiển thị các lớp dữ liệu; Xóa hết các lớp dữ liệu không gian. Siêu dữ liệu địa chính.