Giải pháp phát triển du lịch tại Ninh Bình - Một số giải pháp và khuyến nghị

Giải pháp marketing địa phương hiệu quả giúp doanh nghiệp Ninh Bình tăng trưởng doanh thu và thương hiệu. Chiến lược tiếp cận khách hàng tiềm năng.

• Tác giả: Dương Hồng Hạnh
• Người hướng dẫn: PGS.TS. Bùi Xuân Nhàn
• Trường học: Đại học Thương mại
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Giải pháp marketing địa phương nhằm phát triển du lịch của tỉnh Ninh Bình
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ kinh tế
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan Giải pháp Marketing Địa phương Ninh Bình Khái quát Chung

Ninh Bình, với tiềm năng du lịch phong phú từ quần thể danh thắng Tràng An di sản thế giới đến các di tích lịch sử và văn hóa độc đáo, đang đối mặt với yêu cầu cấp thiết về việc tối ưu hóa công tác tiếp thị. Việc xây dựng và triển khai các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình không chỉ giúp khai thác hiệu quả các giá trị sẵn có mà còn định vị thương hiệu du lịch tỉnh trên bản đồ quốc tế. Marketing địa phương đóng vai trò chiến lược trong việc thu hút khách du lịch Ninh Bình, khuyến khích đầu tư và nâng cao chất lượng trải nghiệm của du khách. Một cách tiếp cận bài bản, dựa trên nền tảng khoa học và thực tiễn, là yếu tố then chốt để phát triển du lịch Ninh Bình một cách bền vững. Nghiên cứu sâu rộng về các phương pháp tiếp thị phù hợp, từ xây dựng sản phẩm đến xúc tiến quảng bá, sẽ mở ra những cơ hội mới cho ngành du lịch địa phương.

1.1. Khái niệm và Vai trò của Marketing Địa phương trong Phát triển Du lịch

Marketing địa phương là quá trình quản lý chiến lược nhằm tạo ra, truyền đạt và cung cấp giá trị cho thị trường mục tiêu của một địa phương, với mục đích cuối cùng là thu hút khách du lịch, nhà đầu tư, cư dân và tổ chức. Trong bối cảnh phát triển du lịch Ninh Bình, marketing địa phương không chỉ là quảng bá điểm đến mà còn bao gồm việc xây dựng hình ảnh, thương hiệu và quản lý trải nghiệm tổng thể. Vai trò của nó thể hiện qua việc nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương, tối ưu hóa lợi ích kinh tế, xã hội, và môi trường từ hoạt động du lịch. Theo luận án của Dương Hồng Hạnh (2022), hoạt động marketing điểm đến Ninh Bình hiệu quả giúp khai thác tối đa tiềm năng du lịch, đồng thời giải quyết các thách thức về tính mùa vụ và sự cạnh tranh gay gắt từ các điểm đến khác. Việc này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương.

1.2. Tổng quan Tình hình Nghiên cứu về Du lịch và Marketing tại Ninh Bình

Tình hình nghiên cứu về du lịch và marketing du lịch Ninh Bình đã có nhiều công trình đáng chú ý, nhưng vẫn còn khoảng trống cần được lấp đầy. Các nghiên cứu trước đây, như luận án của Nguyễn Mạnh Cường (2015) và bài viết của Trần Thị Minh Hòa (2016), đã đề cập đến vai trò của chính quyền địa phương, cơ chế chính sách, và quản lý điểm đến. Đề tài của Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Ninh Bình (2016) tập trung phân tích tiềm năng và lợi thế để đẩy mạnh phát triển du lịch theo hướng bền vững. Tuy nhiên, theo Dương Hồng Hạnh (2022), các nghiên cứu này thường mang tính tổng thể hoặc chỉ tập trung vào một khía cạnh nhất định, chưa đi sâu vào việc đề xuất các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình một cách toàn diện và đồng bộ. Đặc biệt là việc thiếu vắng các nghiên cứu chuyên sâu về ứng dụng công nghệ số và chiến lược marketing hiện đại cho du lịch địa phương.

II. Các Thách thức Chính trong Marketing Du lịch Địa phương Ninh Bình Hiện nay

Việc triển khai các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình gặp phải nhiều thách thức đáng kể, từ hạ tầng, nguồn nhân lực đến phương thức quảng bá. Mặc dù sở hữu những di sản văn hóa và thiên nhiên độc đáo, việc biến những tiềm năng này thành lợi thế cạnh tranh bền vững đòi hỏi một tầm nhìn chiến lược và khả năng ứng phó linh hoạt. Những hạn chế này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng thu hút du khách mà còn tác động tiêu cực đến hiệu quả của các chiến dịch quảng bá du lịch Ninh Bình. Hiểu rõ các rào cản này là bước đầu tiên để xây dựng những giải pháp thiết thực và hiệu quả, giúp Ninh Bình vượt qua khó khăn, khẳng định vị thế trên bản đồ du lịch quốc gia và quốc tế. Việc phân tích kỹ lưỡng từng thách thức sẽ cung cấp cơ sở vững chắc cho các định hướng hành động trong tương lai.

2.1. Hạn chế về Hạ tầng Nguồn lực và Sản phẩm Du lịch Đặc trưng

Hạ tầng giao thông, cơ sở lưu trú và dịch vụ bổ trợ tại một số khu vực của Ninh Bình còn chưa đồng bộ, gây khó khăn cho việc tiếp cận và trải nghiệm của du khách. Mặc dù đã có những cải thiện đáng kể, việc thiếu hụt các sản phẩm du lịch đa dạng, độc đáo và có khả năng tạo dấu ấn riêng biệt vẫn là một thách thức lớn. Các sản phẩm hiện tại thường tập trung vào khai thác cảnh quan thiên nhiên và di tích lịch sử, ít có sự sáng tạo trong việc phát triển các trải nghiệm văn hóa, du lịch nghỉ dưỡng cao cấp hay du lịch mạo hiểm. Nguồn nhân lực phục vụ du lịch, đặc biệt là nhân lực chất lượng cao có khả năng sử dụng ngoại ngữ và kỹ năng phục vụ chuyên nghiệp, vẫn còn thiếu và yếu. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ và trải nghiệm của khách du lịch Ninh Bình, làm giảm khả năng quay trở lại và lan tỏa tích cực về điểm đến.

2.2. Khó khăn trong Hoạch định và Triển khai Chiến lược Marketing Tổng thể

Công tác hoạch định và triển khai chiến lược marketing du lịch Ninh Bình còn đối mặt với nhiều khó khăn. Thiếu một chiến lược marketing tổng thể, dài hạn và có sự phối hợp đồng bộ giữa các bên liên quan là vấn đề cốt lõi. Các hoạt động quảng bá du lịch Ninh Bình thường mang tính thời điểm, chưa có sự nhất quán về thông điệp và hình ảnh thương hiệu. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong marketing còn hạn chế, chưa khai thác triệt để các kênh truyền thông số để tiếp cận du khách mục tiêu. Theo Dương Hồng Hạnh (2022), khả năng phân tích dữ liệu thị trường và hành vi khách hàng còn yếu, dẫn đến việc các chiến dịch marketing chưa thực sự hiệu quả và đúng trọng tâm. Sự thiếu hụt ngân sách dành cho marketing và kỹ năng chuyên môn về marketing du lịch trong bộ máy quản lý cũng là những rào cản lớn cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình.

III. Giải pháp Hoạch định Chiến lược Marketing Du lịch Ninh Bình Toàn diện

Để vượt qua các thách thức và khai thác tối đa tiềm năng du lịch, việc hoạch định một chiến lược marketing du lịch Ninh Bình toàn diện là vô cùng cần thiết. Chiến lược này cần được xây dựng dựa trên sự thấu hiểu thị trường, định vị thương hiệu rõ ràng và mục tiêu phát triển bền vững. Một kế hoạch chi tiết, có lộ trình cụ thể và khả năng điều chỉnh linh hoạt sẽ là kim chỉ nam cho mọi hoạt động marketing địa phương tại Ninh Bình. Điều này không chỉ giúp định hướng các hoạt động quảng bá mà còn tối ưu hóa việc phân bổ nguồn lực, đảm bảo hiệu quả đầu tư. Quá trình hoạch định cần có sự tham gia của các chuyên gia, nhà quản lý và cộng đồng địa phương để đảm bảo tính khả thi và phù hợp với thực tiễn, đóng góp vào sự phát triển lâu dài của ngành du lịch.

3.1. Phân tích Thị trường và Định vị Thương hiệu Du lịch Ninh Bình Khác biệt

Việc phân tích sâu rộng thị trường du lịch, bao gồm nhu cầu, sở thích và xu hướng của các phân khúc khách hàng mục tiêu, là nền tảng để xây dựng giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình hiệu quả. Cần xác định rõ đối tượng khách hàng tiềm năng, từ du khách nội địa đến quốc tế, để điều chỉnh thông điệp và kênh truyền thông phù hợp. Sau đó, tiến hành định vị thương hiệu du lịch Ninh Bình một cách khác biệt, nhấn mạnh vào những giá trị cốt lõi như "Di sản thiên nhiên và văn hóa thế giới", "Vùng đất cố đô huyền thoại" hoặc "Điểm đến xanh và bền vững". Việc này đòi hỏi sự nhận diện rõ ràng về điểm mạnh, điểm yếu của Ninh Bình so với các điểm đến cạnh tranh. Theo Dương Hồng Hạnh (2022), một thương hiệu được định vị tốt sẽ giúp quảng bá du lịch Ninh Bình dễ dàng hơn, tạo ấn tượng mạnh mẽ và bền vững trong tâm trí du khách.

3.2. Xây dựng Kế hoạch Marketing Sản phẩm Du lịch Đa dạng và Sáng tạo

Nâng cao chất lượng và đa dạng hóa sản phẩm là một trong những giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình trọng tâm. Ngoài các sản phẩm du lịch truyền thống, cần tập trung phát triển các loại hình du lịch mới như du lịch trải nghiệm văn hóa cộng đồng, du lịch sinh thái nông nghiệp, du lịch MICE (Hội nghị, hội thảo, triển lãm) hay du lịch chữa lành (wellness tourism). Mỗi sản phẩm cần được thiết kế với câu chuyện riêng, mang đậm bản sắc địa phương và tạo ra giá trị độc đáo cho du khách. Việc này đòi hỏi sự đầu tư vào nghiên cứu và phát triển, khuyến khích các doanh nghiệp địa phương đổi mới. Theo luận án tiến sĩ, sự kết hợp giữa các giá trị di sản và trải nghiệm hiện đại sẽ giúp thu hút khách du lịch Ninh Bình đa dạng hơn, từ đó tăng cường sức cạnh tranh và tạo ra nguồn doanh thu bền vững cho ngành du lịch.

IV. Tối ưu Hoạt động Triển khai Marketing Địa phương Ninh Bình Hiệu quả

Triển khai hiệu quả các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình là bước quyết định để biến chiến lược thành hành động và đạt được mục tiêu. Điều này đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa các kênh truyền thông, ứng dụng công nghệ hiện đại và sự tham gia tích cực của cộng đồng. Một kế hoạch triển khai được thiết kế tốt không chỉ giúp quảng bá du lịch Ninh Bình rộng rãi mà còn tối ưu hóa chi phí và nguồn lực. Việc liên tục đánh giá và điều chỉnh các hoạt động trong quá trình thực hiện cũng là yếu tố then chốt để đảm bảo tính linh hoạt và khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra một dòng chảy thông tin hấp dẫn, thu hút sự chú ý của khách du lịch Ninh Bình và thúc đẩy họ đưa ra quyết định ghé thăm.

4.1. Đẩy mạnh Marketing Số và Ứng dụng Công nghệ Thông tin trong Quảng bá

Trong kỷ nguyên số, marketing số cho du lịch Ninh Bình là một trong những giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình không thể thiếu. Cần đầu tư xây dựng và tối ưu hóa website du lịch chính thức của tỉnh, phát triển ứng dụng di động cung cấp thông tin hữu ích về điểm đến, dịch vụ và trải nghiệm. Khai thác mạnh mẽ các nền tảng mạng xã hội (Facebook, Instagram, TikTok, YouTube) để chia sẻ nội dung hấp dẫn, hình ảnh và video chất lượng cao về Ninh Bình. Hợp tác với các KOLs, bloggers, và influencers du lịch để lan tỏa thông điệp đến nhiều đối tượng hơn. Việc sử dụng công cụ quảng cáo trực tuyến (Google Ads, Facebook Ads) để nhắm mục tiêu chính xác đến khách du lịch Ninh Bình tiềm năng cũng cần được chú trọng. Đồng thời, áp dụng công nghệ thực tế ảo (VR) hoặc thực tế tăng cường (AR) để mang đến trải nghiệm ảo độc đáo về các điểm tham quan, thu hút sự tò mò của du khách trước khi họ đến thực tế.

4.2. Tăng cường Chính sách Con người và Vai trò Cộng đồng Địa phương

Chính sách con người là một phần không thể thiếu trong các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình. Các chủ thể marketing địa phương bao gồm chính quyền địa phương, cộng đồng doanh nghiệp du lịch và cộng đồng dân cư địa phương. Chính quyền đóng vai trò kiến tạo và điều phối, ban hành các chính sách, quy hoạch và cơ chế khuyến khích đầu tư, miễn giảm thuế. Doanh nghiệp cần được tạo điều kiện để nâng cao chất lượng dịch vụ và sản phẩm. Đặc biệt, cộng đồng dân cư địa phương là lực lượng nòng cốt trong việc bảo tồn văn hóa, bảo vệ môi trường và trực tiếp phục vụ du khách. Cần tăng cường đào tạo nâng cao nhận thức, kỹ năng giao tiếp và ứng xử văn minh cho người dân địa phương. Khi người dân trở thành những 'đại sứ' thân thiện và chuyên nghiệp, họ sẽ tạo ra những trải nghiệm tích cực, góp phần quảng bá du lịch Ninh Bình hiệu quả nhất thông qua truyền miệng. Điều này được luận án của Dương Hồng Hạnh (2022) nhấn mạnh là yếu tố then chốt để phát triển du lịch bền vững.

V. Kết quả Thực tiễn Từ Giải pháp Marketing Du lịch Ninh Bình Hiệu quả

Việc áp dụng các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình đã và đang mang lại những kết quả tích cực, góp phần đáng kể vào sự phát triển du lịch Ninh Bình. Các chiến dịch quảng bá hiệu quả đã giúp tăng cường nhận diện thương hiệu, thu hút lượng lớn khách du lịch Ninh Bình và nâng cao doanh thu cho ngành. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả tối ưu và bền vững, cần có sự đánh giá khách quan về những thành công và hạn chế. Việc phân tích định lượng và định tính các chỉ số như số lượng du khách, doanh thu, mức độ hài lòng của du khách và hình ảnh điểm đến sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về tác động của các giải pháp đã triển khai. Những kinh nghiệm từ thực tiễn sẽ là bài học quý giá để tiếp tục hoàn thiện và phát triển các chiến lược marketing trong tương lai, đảm bảo sự phát triển hài hòa giữa kinh tế và bảo tồn giá trị di sản.

5.1. Thành công trong Nâng cao Nhận diện Thương hiệu và Thu hút Khách Du lịch

Nhiều chiến dịch quảng bá du lịch Ninh Bình gần đây đã ghi nhận những thành công đáng kể trong việc nâng cao nhận diện thương hiệu và thu hút khách du lịch Ninh Bình. Việc đẩy mạnh quảng bá hình ảnh Quần thể danh thắng Tràng An, Tam Cốc – Bích Động và các di tích lịch sử thông qua các kênh truyền thông đa dạng đã giúp định vị Ninh Bình là điểm đến hấp dẫn, gần gũi với thiên nhiên và giàu giá trị văn hóa. Các hoạt động tham gia hội chợ du lịch quốc tế, hợp tác với truyền thông nước ngoài cũng góp phần mở rộng thị trường khách quốc tế. Theo số liệu thống kê, lượng khách du lịch đến Ninh Bình đã tăng trưởng ổn định trong những năm gần đây (trừ giai đoạn ảnh hưởng bởi dịch bệnh), cho thấy hiệu quả rõ rệt của các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình. Mức độ hài lòng của du khách về cảnh quan, dịch vụ và sự thân thiện của người dân cũng được đánh giá cao, tạo tiền đề vững chắc cho sự phát triển tiếp theo.

5.2. Đề xuất Các Giải pháp Marketing Địa phương Ninh Bình cho Tương lai Bền vững

Để duy trì và đẩy mạnh sự phát triển du lịch Ninh Bình bền vững, cần tiếp tục hoàn thiện các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình. Một số đề xuất bao gồm: đầu tư mạnh mẽ hơn vào marketing số cho du lịch Ninh Bình, đặc biệt là khai thác dữ liệu lớn (big data) để cá nhân hóa trải nghiệm du khách; tăng cường liên kết vùng để tạo ra các tour du lịch đa dạng, kết nối Ninh Bình với các điểm đến lân cận; phát triển du lịch thông minh (smart tourism) ứng dụng công nghệ AI và IoT để tối ưu hóa quản lý và trải nghiệm du khách. Đồng thời, cần xây dựng quỹ phát triển du lịch bền vững từ nguồn thu du lịch để tái đầu tư vào bảo tồn di sản, phát triển hạ tầng xanh và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Việc này không chỉ giúp Ninh Bình tăng cường sức cạnh tranh mà còn đảm bảo các hoạt động du lịch diễn ra hài hòa với môi trường tự nhiên và văn hóa địa phương, hướng tới mục tiêu phát triển du lịch bền vững như luận án đã đề cập.

VI. Kết luận và Định hướng Phát triển Marketing Địa phương Ninh Bình Hướng tới Tương lai

Việc xây dựng và triển khai các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình là yếu tố cốt lõi để hiện thực hóa tiềm năng và thúc đẩy ngành du lịch tỉnh phát triển mạnh mẽ. Từ việc phân tích thách thức, hoạch định chiến lược đến tối ưu hóa các hoạt động triển khai, tất cả đều cần sự đồng bộ và tầm nhìn dài hạn. Những nỗ lực này không chỉ góp phần nâng cao vị thế của Ninh Bình trên bản đồ du lịch mà còn mang lại lợi ích kinh tế, xã hội bền vững cho cộng đồng địa phương. Các kết quả thực tiễn đã chứng minh rằng, với một chiến lược marketing đúng đắn, Ninh Bình hoàn toàn có thể trở thành một điểm đến du lịch hàng đầu, khai thác hiệu quả các giá trị di sản và tự nhiên. Định hướng tương lai cần tập trung vào sự đổi mới, ứng dụng công nghệ và phát triển du lịch có trách nhiệm, đảm bảo sự hài hòa giữa phát triển và bảo tồn.

6.1. Tóm tắt Các Giải pháp Marketing Địa phương Chính cho Du lịch Ninh Bình

Tổng kết lại, các giải pháp marketing địa phương tại Ninh Bình hiệu quả bao gồm: phân tích thị trường kỹ lưỡng và định vị thương hiệu du lịch Ninh Bình một cách khác biệt; xây dựng kế hoạch marketing sản phẩm đa dạng và sáng tạo; đẩy mạnh marketing số cho du lịch Ninh Bình thông qua các kênh trực tuyến và ứng dụng công nghệ; và tăng cường chính sách con người, phát huy vai trò của cộng đồng địa phương trong việc cung cấp dịch vụ và bảo vệ môi trường. Các giải pháp này đều nhằm mục tiêu phát triển du lịch Ninh Bình theo hướng bền vững, khai thác hiệu quả tài nguyên nhưng vẫn đảm bảo gìn giữ giá trị văn hóa và thiên nhiên. Sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và người dân là chìa khóa để triển khai thành công những giải pháp này, mang lại diện mạo mới cho ngành du lịch tỉnh.

6.2. Định hướng Phát triển Marketing Du lịch Ninh Bình trong Kỷ nguyên Số

Trong kỷ nguyên số, định hướng phát triển marketing du lịch Ninh Bình cần tập trung vào đổi mới sáng tạo và ứng dụng công nghệ. Xây dựng một hệ sinh thái du lịch thông minh, nơi mọi thông tin, dịch vụ và trải nghiệm đều được số hóa, là mục tiêu trọng điểm. Điều này bao gồm việc phát triển các nền tảng đặt chỗ trực tuyến tích hợp, hệ thống thông tin du lịch cá nhân hóa, và sử dụng dữ liệu lớn để dự đoán xu hướng và tối ưu hóa chiến dịch. Marketing số cho du lịch Ninh Bình không chỉ dừng lại ở quảng bá mà còn mở rộng sang quản lý trải nghiệm khách hàng từ trước, trong và sau chuyến đi. Việc liên tục cập nhật công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực có kỹ năng số là yếu tố then chốt để Ninh Bình vững vàng trong cuộc đua cạnh tranh, tiếp tục thu hút khách du lịch Ninh Bình và khẳng định vị thế là điểm đến thông minh, hiện đại và bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở khoa học về hoạt động marketing địa phương nhằm phát triển du lịch; Chương 2. Phương pháp nghiên cứu của luận án; 7 Chương 3. Thực trạng hoạt động marketing địa phương nhằm phát triển du lịch của tỉnh Ninh Bình; Chương 4.

Một số giải pháp và khuyến nghị hoàn thiện hoạt động marketing địa phương nhằm phát triển du lịch của tỉnh Ninh Bình. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ HOẠT ĐỘNG MARKETING ĐỊA PHƯƠNG NHẰM PHÁT TRIỂN DU LỊCH 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án và khoảng trống nghiên cứu của luận án 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án 1.

Những nghiên cứu về marketing địa phương Trên thế giới, các công trình nghiên cứu, tài liệu về marketing địa phương được xuất bản từ những năm 1980 của các tác giả: Bartels và nnk (1987), Ashworth và Woogd (1990), Gren (1992). Các công trình nghiên cứu về MKTĐP thời kì đầu đều chỉ ra các giai đoạn khác nhau của xúc tiến du lịch, hay thường gọi phương pháp marketing trong đô thị, thành phố (Meer,1990), Van den Berg và nnk (1990), Braun (1994), Helbrecht (1994). Những nghiên cứu sau này bàn đến khái niệm, nội dung MKTĐP. Về khái niệm MKTĐP, theo quan điểm của Philip Kotler (1993, 2002), Myungseop Lee (2012), Niedomysl Thomas, Mikael Jonasson (2012).

cho rằng: MKTĐP là thiết kế hình ảnh của địa phương để thỏa mãn nhu cầu của những thị trường mục tiêu; MKTĐP là chương trình hành động với các công cụ marketing, Kavaratzis Mihalis và nnk (2008), Jasper Eshuis và nnk (2014); Anna Vanová và nnk (2017)…, các tác giả cho rằng marketing địa phương có thể được coi là một công cụ quản lý địa phương giúp thực hiện các mục tiêu liên quan đến quản lý địa phương. Theo Martin Boisen và nnk (2018) cho rằng: MKTĐP chủ yếu tập trung vào việc điều chỉnh địa phương để quản lý giữa cung và cầu, thông qua các biện pháp marketing khác nhau để cải thiện sự kết hợp giữa sản phẩm và thị trường. Do đó, lợi ích marketing là tiếp cận tích hợp, không nên tách rời sự phát triển thực tế của địa phương. Theo Baker Michael J, Emma Cameron (2008), Rainisto Seppo K (2003), Myungseop Lee (2012).

cho rằng: MKTĐP là đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Marketing địa phương thành công khi người dân và doanh nghiệp thực hiện MKTĐP, sự hài lòng của khách du lịch và thu hút nhà đầu tư. Về nội dung, các tác giả Philip Kotler (1997), Rainisto Seppo K (2003) đều chia theo các giai đoạn trong quy trình marketing. Ở Việt Nam, nghiên cứu của tác giả Phạm Công Toàn (2010), Nguyễn Đức Hải (2013), Lê Mai Hải (2017).

cho rằng MKTĐP là hoạch định chiến lược, chính sách marketing, hoạt động của chính quyền địa phương để đáp ứng nhu cầu của khách du lịch, nhà đầu tư nhằm đạt được mục tiêu phát triển địa phương. Về nội dung, các nghiên cứu cũng đã đưa ra các giai đoạn trong hoạt động marketing địa phương, gồm: Giai 9 đoạn lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, kiểm tra và đánh giá. Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright xác định nội dung MKTĐP gồm: Thẩm định địa phương; xác định tầm nhìn và mục tiêu; xây dựng và lựa chọn chiến lược; lập kế hoạch hành động; triển khai và kiểm soát. Theo Vũ Trí Dũng (2005), nội dung MKTĐP gồm: Phân tích và đánh giá cơ hội marketing; xác lập marketing chiến lược; thiết kế marketing tác nghiệp: marketing - mix; tổ chức thực hiện hoạt động marketing.

Từ góc độ quản lý, Nguyễn Thị Minh Nghĩa (2019) đã cho rằng quản lý điểm đến du lịch gồm ba cấp: Cấp chiến lược, cấp chiến thuật và cấp hoạt động. Vì thế, MKTĐP nhằm PTDL của địa phương cấp tỉnh được xem xét dưới góc độ quản lý bao gồm các nội dung như sau: Chiến lược, chính sách, hoạt động. Như vậy, những nghiên cứu trong và ngoài nước trên đã tập trung phân tích làm rõ về khái niệm và nội dung marketing địa phương. Các khái niệm về marketing địa phương bao gồm: MKTĐP là thiết kế hình ảnh tích cực cho địa phương; chương trình hành động thu hút các doanh nghiệp, khách du lịch; là chính sách của địa phương để đáp ứng nhu cầu khách hàng đạt mục tiêu tăng trưởng, phát triển kinh tế xã hội.

Các khái niệm về MKTĐP được tổng hợp cụ thể (xem phụ lục 12). Về nội dung MKTĐP, các tác giả đã xác định gồm các giai đoạn của quy trình, hoặc phân chia theo góc độ quản lý. Luận án kế thừa các khái niệm MKTĐP của Philip Kotler (2002) và nội dung MKTĐP theo góc độ quản lý kinh tế bao gồm: Hoạch định chiến lược marketing địa phương, triển khai các chính sách marketing địa phương và tổ chức thực hiện hoạt động marketing địa phương nhằm phát triển du lịch. Đây cũng là cơ sở nghiên cứu về marketing địa phương nhằm phát triển du lịch của tỉnh Ninh Bình trong luận án.

Những nghiên cứu về phát triển du lịch tại điểm đến du lịch Tổ chức Du lịch Thế giới (UNWTO) đưa ra khái niệm về điểm đến du lịch như sau: “Điểm đến du lịch là một vị trí địa lý nơi khách du lịch lưu lại ít nhất một đêm. Điểm đến du lịch bao gồm các sản phẩm du lịch như các dịch vụ hỗ trợ, các nguồn lực du lịch và các điểm tham quan có thể đi và về trong vòng một ngày, có ranh giới vật chất và hành chính xác định các hình ảnh, quan điểm, quản lý và lợi thế cạnh tranh trên thị trường”. Các điểm đến du lịch bao gồm nhiều bên liên quan khác nhau như cộng đồng địa phương và có thể tạo thành các điểm đến lớn hơn nhờ liên kết mạng lưới. Phát triển du lịch tại điểm đến du lịch khai thác lợi thế về điều kiện tự nhiên, giá trị truyền thống văn hóa lịch sử nhằm đáp ứng nhu cầu du lịch của du khách và đem lại lợi ích về kinh tế.

Nghiên cứu về phát triển du lịch tại điểm đến du lịch, các nghiên cứu đã đề cập đến khái niệm, nội dung, tiêu chí đánh giá, các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển du lịch tại điểm đến du lịch. Cụ thể gồm: 10 Một là, khái niệm phát triển du lịch, hầu hết những nghiên cứu của Word conservation union (1996), Go, F.L (1998), Cooper, C và nnk (2005), Rasoolimanesh và nnk (2017), Regina Scheyvens and Robin Biddulph (2018),… đều khẳng định rằng phát triển du lịch là sự tăng lên về quy mô hoạt động du lịch, nâng cao chất lượng, hiệu quả du lịch theo thời gian. Ngoài ra, các khái niệm về phát triển du lịch tại điểm đến du lịch phải dựa trên tiềm năng tài nguyên du lịch, các nguồn lực và lợi thế sẵn có của địa phương, đồng thời phát triển du lịch đều phải hướng đến phát triển du lịch bền vững. Ở Việt Nam, nghiên cứu của Nguyễn Duy Mậu (2011), Dương Hoàng Hương (2017), Đặng Thanh Liêm (2018), Nguyễn Anh Dũng (2018)… đều cho rằng phát triển du lịch là sự tăng lên về thu nhập, quy mô của ngành du lịch cùng với sự thay đổi chất lượng, cơ cấu ngành du lịch theo hướng hiệu quả và tiến bộ.

Phát triển du lịch đáp ứng tốt nhu cầu của du khách, đem lại hiệu quả kinh tế, chính trị, xã hội ngày càng cao. Hai là, bàn về nội dung phát triển du lịch, các tác giả cho rằng: (1) Phát triển du lịch có kiểm soát về mặt kinh tế, đảm bảo chất lượng tăng trưởng. Phương thức phát triển hướng đến sự cân đối, hài hòa giữa các khía cạnh kinh tế, xã hội và môi trường; giữa mục tiêu, lợi ích ngắn hạn và dài hạn trong quá trình phát triển. (2) Phát triển bảo vệ tài nguyên du lịch, bảo vệ môi trường vừa là cơ sở giải pháp, vừa là mục tiêu sự phát triển.

(3) Phát triển đảm bảo công bằng về lợi ích đối với các chủ thể tham gia hoạt động du lịch. (4) Phát triển dựa trên các nguyên tắc phù hợp, quán triệt xuyên suốt và tuân thủ nghiêm túc quá trình phát triển. Đây cũng là quan điểm của các tác giả như: Peter Burns và nnk (1995), Go, F.Edgell (2006), Meredith (2010)… Ở Việt Nam, kế thừa từ những nghiên cứu trên thế giới nên nội dung về phát triển du lịch cũng đồng nhất trên cách thức thực hiện về quản lý khai thác tài nguyên du lịch, phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất kĩ thuật, xây dựng phát triển hệ thống sản phẩm du lịch, đẩy mạnh hoạt động xúc tiến quảng bá, đào tạo nguồn nhân lực, đẩy mạnh hoạt động liên kết phát triển du lịch điểm đến cấp tỉnh với các địa phương trong vùng… Ba là, về tiêu chí đánh giá phát triển du lịch tại điểm đến du lịch John R. Walker (2011), Tourism Concepts and practices, Prentice Hall, New Jersy, tác giả cho rằng tiêu chí đánh giá bao gồm: Số lượt khách và tốc độ tăng trưởng khách du lịch; tổng thu và tốc độ tăng trưởng tổng thu từ khách du lịch; độ dài chương trình du lịch bình quân; mức chi tiêu bình quân của khách du lịch; mức độ hài lòng của khách du lịch; tỷ lệ quay trở lại của khách du lịch.

Hơn nữa, các tiêu chí đánh 11 giá về phát triển du lịch tại điểm đến du lịch cũng đề cao về phát triển du lịch bền vững tại điểm đến du lịch. Ở Việt Nam, những nghiên cứu của Lê Minh Hiếu (2017), Nguyễn Phước Quý Quang (2018), Nguyễn Anh Dũng (2018)… các tác giả lựa chọn các tiêu chí sau: (1) Mức giá tăng lượng khách du lịch, mức tăng thu nhập từ du lịch, mức tăng quy mô cơ sở vật chất kỹ thuật, số lượng việc làm tăng từ phát triển du lịch; (2) Mức độ thay đổi phương thức tiến hành hoạt động du lịch theo hướng hiện đại, có chất lượng cao về sản phẩm, công nghệ, cơ sở hạ tầng du lịch…;(3) Hài hòa về lợi ích, tinh thần cộng đồng đối với sự tham gia của du khách, dân cư, chính quyền địa phương, các nhà kinh doanh;(4) Phát triển gắn với bảo vệ môi trường, tôn tạo tài nguyên du lịch. Bốn là, một số nghiên cứu đã xây dựng mô hình về phát triển du lịch và kiểm định mối quan hệ của các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển du lịch, đó là: Nghiên cứu của Hua và nnk (2009), Ortigueira và Gomez - Selemeneva (2011), Shan và Marn (2013), Wang và Ap (2013), Rajesh, (2013), Hồ Thị Hương Lan (2009)… Các nghiên cứu về phát triển du lịch đã nêu là: Sự tăng lên về quy mô hoạt động du lịch, nâng cao chất lượng, hiệu quả du lịch theo thời gian. Phát triển du lịch liên quan đến số lượng, chất lượng, cơ cấu.