Chương 1. Một số vẫn đề |? iuận về thực hành quyền công 16 trong giai đoạn xót xử sơ thẩm vụ án hình sie Chương 2. Pháp luật tổ tung hình sự Lào về thực hành quyền công tổ trong giai đoạn vét xử sơ thẩm vụ án hình sự và thực tiễn áp dung. Hoàn thiện pháp luật nhằm nâng cao chất lương thực hành quyén công tổ trong giai đoam xét xữ sơ thé vụ dn hình sự tại Lào.
8 CHUONG1 MOT SO VAN DE LÝ LUẬN VE THỰC HANH QUYEN CONG TO. TRONG GIAI DOAN XÉT XỬ SƠ THAM VỤ AN HÌNH SỰ 111. Khái niệm, đặc điểm thực hành quyền công tố trong giai đoạn. xét xử sơ thâm vụ án hình sự.
Khái niệm thực hành quyên công tô trong giai đoạn xét xứ sơ. Thân vụ ám lành sự. Dé hiểu được khái tiệm thực hành quyền công tổ trong giai đoạn xét xử sơ thẫm vu án hình swe cần phãi làm rõ nội him của từng thuật ngữ câu thành bao gém quyén công tổ, thực hành quyén công tổ và giai đoan xét xử sơ Tiẫm vụ ân hình sự, củ thể Thứ nhất, quyền công tổ và thực hành quyền công tổ: Quyên công tô theo giải thích cia Tir điển Luật học “guyén công tổ là quyễn buộc tôi nhân danh Nhà nước đối với người phạm tội" Thuật ngĩ quyền công tổ được tiép cận dưới nhiễu góc độ. Tác giả Nguyễn Minh Đức đưa ra quan điểm về quyên công tổ là “quyễn nhân danh Nhà nước thực hiện Việc truy cu trách nhiễm hình sự đối với người pham tôi”).
Tác giả Trân Thị Liên có sự phát triển sâu hơn về khai niệm nảy, theo đó: “Quyên công tổ ia “quyền buộc tôi của Nhà nước đổi với người thực hiện hành vì nguy hiém cho xã hôi. nhằm bảo vệ lot ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cả nhân cơ quan, tổ cinúe"2 Co thé thay dù tiếp cân va diễn giải theo những cách khác nhau, nhưng. các quan điểm về khái niệm quyên công tổ đều hướng tới phan ánh nội dung iin oe học nhập ý C006), Từ đến lu lọc Ne. Tà đẳn bách họa NGh,TryM@, Hà NG, 188 ‘Mink Dae 012), “Quy cổng tổ và tẻ chức tae hồn qyền cổng tô tang Nhà xước pháp gen, Tp đề Ned côi Tp phép 0+5), 45 ‘rin Thị Liên 2016), Due heaven công tổ mong gia đoạn sắt xỉ sơ dn tiền Đồn Luận in Di so học, Duong Đự họ Lait Bà Nội i Một t 37 9 là quyén buộc tội của Nha nước đối với người thực hiến hành vi phạm tội.
Co quan Nhà nước được trao quyền để thực hiện buộc tội đổi với người có hanh vĩ phạm tội là cơ quan thực hảnh quyển công tổ Dưới gúc đô khoa học lý luân, khải niềm thực hành quyễn công tổ cũng được dé cập va ban luận trong nhiễu công trinh nghiên cửu da dang Tác giã Nguyễn Minh Đức trong công trình của mình đã trình bay "thực hành quyển công tổ chính ia thực hiện các hành vì tổ tung cần thiét theo quy ainh của. "pháp luật TTHS đỗ tray cửa trách nhiệm hình sự người pham tội, đưa người _phạm tội ra trước Tòa án và bảo vệ sự buộc tội đó"*. Bên cạnh đỏ, tác giả ‘Trin Thi Liên từ việc xây dựng khái niêm quyển công tổ cũng xác định khái tiêm thực hành quyền công tổ “hoạt động áp dung pháp luật của Viện kiểm sát thực hiện buộc tội cũa Nhà nước đối với người có hành vi pham tôi, được bắt đầu từ ki tiếp nhận tin báo, tổ giác tôi phạm và Mễn nghi khởi tổ cho đến ầm bản án cũa Tòa án cỏ hiệu lực pháp luật. bão về lợi ich của Nhà rước, quyễn và lợi ich hop pháp của các cá nhân, cơ quan tổ chức"5.
Còn theo Giáo tình của Luật TTHS của Trường Đại học Luật Hà Nội thi “tue ảnh quyễn công tổ là hoạt động cũa Viện kiểm sát nhân dân trong TTHS đã thực iện việc buộc tội cũa Nhà nước đối với người phạm tội, được thuec hiện ngay từ khi giải quyết tô giác, tin báo vé tôi pham, kiến nghị khởi tổ và trong suốt “má trình khỏi tổ, điều tra, truy 16, xét xứ vụ dn hình sự®, Các quan điểm trên đã thể hiện khả đây đủ những nội dung của chức năng thực hành quyên công tổ, bao gồm: () Chủ thể thực hành quyền công tổ là cơ quan trong bộ máy Nha nước, ở Lao vả Việt Nam lả Viện kiểm sat; (ii) Nồi dung của thực han quyên công tô là hoạt đông áp dung pháp luật nhằm. * NggỄn Miah Đặc 2012), ad 47. + an Thị Lồn QI), a 40 9 trem Đạ học Trật Hi Nội 2018), Giáo min Lae TTHS Viết Mon, Wb. Công hin din, Hà Nội,ự 97-98, 10 thực hiến hành vi buộc tội của Nhà nước va đối tương bị buộc tội là người thực hiên hành vi nguy hiểm cho 28 hội theo quy định của Bộ Iuét Hình sư, (ii) Pham vi thực hành quyền công tổ bắt dau từ khi tiếp nhận, xử lý nguồn.
tin tội phạm va kết thúc khi bản án có hiệu lực pháp luật Trên cơ sở đó, tác giả đưa ra khái niêm vẻ “thực hành quyển công tố” như sau: *fiục hành quyễn công tổ là hoat động áp dung pháp luật cita Viện kiểm sát nhân đân trong TTHS dé thực hiện việc buộc tội của Nhà nước đốt với người phạm tội, được thực hiện ngay từ kht tiếp nhận ngudn tin về tôi phạm đền kit ban ám có hiệu lực pháp inật Thứ hai, giai đoạn vết xử sơ thẫm vụ án hình sạc ‘Theo Giáo tình Luật TTHS cia trường Đại học Luật Hà Nội, "vét xứ sơ thẩm vu cot hình sự là giai đoạn TTHS, trong đõ, Tòa án có thẩm quyền (cấp xét xử thi nhất) thực hiện trên cơ sỡ két quả tranh tung tại phiên tòa xem xét, giải quyét vụ án bằng việc ra bản án quyết đinh bị cáo (hoặc các bị cáo) có tôi hay không có tôi, hình phạt và các biện pháp tư pháp, cũng nine các quyết đình tổ ng Rhác theo quy đinh của pháp luật ”. Đình nghĩa này đã sắc định được xét xử sơ thẩm lä một giai đoạn TTHS. Tuy nhiên đính nghĩa nay mới chỉ dé cập tới tình thức của việc xét xử sơ thẩm vụ án hình sự để giải quyết vụ án, ra bản án, quyết định tổ tung theo quy đính của pháp luật ma chưa làm rổ được những nội dụng của viée giãi quyết vu án, ra bản án và quyết định tổ tụng, Giáo trình Luật TTHS Lao của Khoa Luật ~ Trường Đại học Quốc gia Lào cũng đưa ra định ngiấa vẺ xét xử sơ thẩm vụ án hình sự như sau: "vét xứ so tim vu án hình sựlà một giai đoạn TTHS trong đỗ Téa án có thẫm quyền thay mặt Nhà nước tiễn hành việc xét xứ lẫn đầu, toàn điên, tổng thé vụ ám hhinh sự trên cơ số bản cáo trang của Viện Mễm sát, Tòa án sẽ xem xát đánh giá chứng cứ dựa trén két quả tranh tung tại phiên tòa làm cơ sở dé ra các “hưởng Địthọc Luật Bồ Nội G019), 391 u phán quyết công minh, cô căn cứ và ding pháp luật bằng bản án và quyết đmh của mình '®. Định nghĩa này đã xác định xét xử sơ thẩm vụ an hình sựla giai đoạn cia TTHS và chỉ ra nội dung, muc đích của việc xét xử sơ thẩm vụ án hình sự.
Tuy nhiên, định nghĩa nảy xác định xét xử sơ thẩm vụ án hình sự. là “xét sử, đâu” là chưa thực sự chính sắc, vì không phải mọi trường hop xét xử sơ thẩm vụ án hình sự đều lả xét xử lan đâu. Ví du trong trường hop Toa án có thẩm quyền xem xét ra quyết định hủy bản an để điều tra lại. Các nha nghiên cứu Lào cũng đưa ra khái niệm vẻ xét xử sơ thẩm vụ an hình sự như sau: Tác giã Sisouphan Xayyasoul đưa ra ra khái niêm: “Xét xứ sot vụ án hình sự là hoạt động Nhà nước do Tòa án thuec hiện ở cấp xét xử tnt nhất nhằm xem xét, đánh giá toàn điện các ching cit tài liệu của vụ.
Gea hình sự trên cơ số đỗ ra bẩn ân, quyết định dé xác định cô hành vi phạm Tôi hay không, người thực hiện hành vi phạm tôi hình phat được áp dụng đối với người đã thực hiện hàmh vì phạm tôi và giải quyết các vấn đề khác có liên quan trong vu án hình si”®, Với định nghĩa này, tác gia nhân mạnh tối nội dung các công việc thực hiện trong quá trình xét xử sơ thẩm vụ án hình sự nhưng lại không để cập tới "giai đoạn”. Tác giả Phimon Ouanthammasin ở góc độ khái quát hơn, đồng thời bé sung thêm thời điểm xác định giai đoạn. xét xử sơ thẩm vụ án hình sự đã đưa ra khái niệm: "Giai doan xét xử sơ fiẩm vu án hình sự là một giai đoạn 16 hung độc lập, trong đô Tòa án có thẩm quyén tiễn hành xem xét, giải quyết vụ án theo ding quy dmh của pháp luật. Xét xử sơ thẩm vụ dn hình sự là cấp xét xử tue nhất trong trình tự hai cấp xét ` trning Đại học Quốc git Lio, Kho Trật 20149), Gio win Lule TTHS Lio, Ye.
Đại học Qué gi Lio, ‘Ving Chia, 238 ñ l R * Ssoupan Mayas C018), Muda vu quy lợn ci Viện Hb ade Hà MU sát tw stb theo lu THỂ Lo và Pit Now ct góc đổ ro ánh Loa vin tạc Trật học, Trưởng Đạt học Tait Ha Nhu. 12 xử theo quy đmh của Bộ luật TTHS được bắt đầu từ Rhi Tòa dn nhận hỗ sơ vụ án, kết thíc kit Tòa án ra ban an, quyết định so than”. Như vậy, giai đoạn xét xử sơ thẩm 1a một bước cụ thể trong giai đoạn. TTHS, nổi tiếp nhau vả được quy đính trong Luật TTHS.
Mỗi giai đoan TTHS có những đặc thù riêng vẻ phạm vi chủ thể, nhiém vụ, thời gian thực hiện va các hoạt động tô tung đặc thù. Đôi với giai đoạn xét xử sơ thấm vụ án tình sự, chủ thể có thẩm quyền xét xử sơ thấm vụ án hình sự là Tòa án nhân. dân Bên cạnh đó, các chủ thể tham gia khác bao gồm Viện kiểm sát với tư cách là cơ quan tiền hảnh tổ tụng vả kiểm sát hoạt động tư pháp; những người. tham gia tổ tụng (người bi hai, người bao chữa, bi can, người làm chứng.