Chương 1. CƠ SƠ LÝ LUẬN VE THONG DIEP TRONG XÂY DUNG HÌNH ẢNH CỦA ĐỊA PHƯƠNG TRÊN BÁO CHÍ TRONG BÓI CẢNH HOI NHAP VA PHÁT TRIEN 1. Cac khai niém, thuat ngir 1. Khái niệm truyền thông Trong một xã hội không ngừng phát triển, truyền thông trở thành một khái niệm được nhiều người biết tới.
Truyền thông đã thành lĩnh vực có vai trò to lớn trong xã hội, ảnh hưởng nhiều mặt đến đời sống con người. Truyền thông là hoạt động truyền đạt thông tin giữa hai hoặc nhiều thành viên. Nó thông qua trao đôi ý tưởng, cảm xúc, ý định, thái độ, mong đợi, nhận thức hoặc các lệnh như: ngôn ngữ, cử chỉ phi ngôn ngữ, chữ viết, hành vi và có thé bằng các phương tiện khác như thông qua điện tử, hóa chất, hiện tượng vật lý và mùi vị. Truyền thông đòi hỏi phải có người gửi, một tin nhắn, một phương tiện truyền tải và người nhận hiéu thông điệp của người gửi.
Quá trình truyền thông có thể chia thành các yếu tố cơ bản như sau: Nguồn _ Thông _ Kênh _ Người phat diép nhận Trong đó: Nguồn: là yếu tô mang thông tin tiềm năng và khởi xướng quá trình truyền thông. Thông điệp: là nội dung thông tin được trao đôi từ nguồn phát đến đối tượng tiếp nhận thông tin. Ba thành tố chính của thông điệp là: ai, làm gi, dé đạt được điều gì. Thông điệp cần có tác động tới thai độ, hành vi của người đón nhận thông điệp.
Kênh truyền thông: là các phương tiện, con đường, cách thức truyền tải thông điệp từ nguồn phát đến đối tượng tiếp nhận. Người nhận: là các cá nhân hay nhóm người tiếp nhận thông điệp trong quá trình truyền thông. Phản hồi: là thông tin ngược, là dòng chảy của thông điệp từ người nhận trở về nguồn phát. Nhiễu: là yếu tố gây ra sự sai lệch thông tin trong quá trình truyền thông.
Có nhiều cách chia các loại truyền 13 thông. Trong cuốn Báo chí truyền thông hiện đại do Nguyễn Văn Dững chủ biên, ông đã dựa theo kênh truyền tải thông điệp, đã chia truyền thông thành hai loại: truyền thông trực tiếp và truyền thông gián tiếp. Truyền thông trực tiếp có tác động tới từng cá nhân hoặc nhóm qua việc tiếp xúc trực tiếp tại nhà, cơ quan, hội nghị. Trong đó, truyền thông tới từng cá nhân có thé tiến hành qua việc tiếp xúc tại nhà, tại cơ qua, gọi điện thoại, gửi thư.
Truyền thông tới từng nhóm có thể qua hội thảo, tập huấn, huấn luyện, họp nhóm, tham quan, khảo sat. Từ dién tiếng Việt cũng nêu rõ, “truyền thông” với nghĩa động từ có nghĩa là truyền dữ liệu theo những quy tắc và cách thức nhất định. Nó cũng có thé hiéu là thông tin và tuyên truyền, là phương tiện truyền thông. Các phương tiện hiện đại này trở thành một phần không thể thiếu để đảm bảo cho xã hội phát triển và ổn định.
Trong cuộc sống truyền thông - giao tiếp trong xã hội loài người, khi truyền thông gắn liền với các phương tiện truyền thông đại chúng thì tính mục đích được thể hiện và lên kế hoạch rõ ràng, khi chúng ta trò chuyện, trao đổi, điều đó có nghĩa quá trình truyền thông đã được thực hiện. Nó đến một cách tự nhiên vì những mục đích chung, nhu cầu chung. Trong truyền thông, người ta phân chia ra các dạng thức, loại hình khác nhau nhằm khu biệt các mô hình, mô thức, cách thức tô chức liên kết các yếu tố hoạt động truyền thông. Căn cứ vào các tiêu chí khác nhau sẽ có các cách phân loại khác nhau như truyền thông nội cá nhân, truyền thông liên cá nhân, truyền thông nhóm, truyền thông đại chúng.
Theo tác giả Nguyễn Văn Dững: Truyền thông là khái niệm có thể được tiếp cận dưới hai cấp độ. Thứ nhất, truyền thông là hiện tượng xã hội, được nhìn nhận như một quá trình liên tục thông tin, kiến thức, tư tưởng, tình cảm, chia sẻ kỹ năng và kinh nghiệm giữa hai hoặc nhiều người nhằm gia tăng sự 14 hiểu biết lẫn nhau, thay đổi nhận thức, tiến tới điều chỉnh thái độ và hành vi xã hội. Thứ hai, tiếp cận ở bình diện quan điểm cấu trúc chức năng- bản chất xã hội, truyền thông được nhìn nhận như một thiết chế kiến tạo xã hội, là phương tiện và phương thức thông tin giao tiếp xã hội; là phương tiện và phương thức kết nối xã hội; là phương tiện và phương thức can thiệp xã hội, là phương tiện và phương thức phục vụ quyền lực chính trị. Thông điệp và thông tin 1.
Thông điệp Thông điệp xét về mặt danh từ là công văn ngoại giao quan trọng do một nước hay một tổ chức quốc tế lớn gửi cho một hay nhiều nước khác; báo cáo do tổng thống gửi cho quốc hội đề trình bày tình hình và chính sách; điều quan trọng muốn gửi gam thông qua một hình thức hoạt động, một việc làm mang tính biểu trưng nào đó. Thông điệp là sự phối hợp và tổng hợp các yếu tổ như ngôn ngữ, hình ảnh, màu sắc, âm thanh nhằm truyền đạt ý đồ của chủ thể đến công chúng nhận tin. Thông điệp là nội dung thông tin được trao đôi từ nguồn phát đến đối tượng tiếp nhận. Thông điệp của báo chí được thể hiện ở cấp độ khác nhau: Thông điệp số báo, chương trình phát thanh, chương trình truyền hình; thông điệp của tác phẩm báo chí.
Tinh chất đặc thù của thông điệp báo chí là nó được cấu thành từ các sự kiện và vấn đề thời sự đã và đang diễn ra. Thông điệp báo chí lại gắn liền với đặc điểm và yêu cầu của kênh chuyển tải — báo in, phát thanh, truyền hình hay báo điện tử”. Thông điệp chính là nội dung thông tin mà những người thực hiện chiến dịch truyền thông muốn đạt tới công chúng. Thông điệp phải rõ ràng, một nghĩa, phải quan tâm tới việc kích thích lợi ích.
15 Trong báo chí, “thông điệp” mang ý nghĩa rộng lớn, có thể bằng chữ viết, hình ảnh, lời nói, kí tự. Nhưng điều quan trọng là tùy đối tượng hướng tới, “thông điệp” phải được diễn tả bằng thứ ngôn ngữ dễ hiểu, dé nhớ và dễ làm theo. Các thông điệp của truyền thông đại chúng mang tính chất công cộng, nghĩa là bất kì ai được tiếp cận thì sẽ biết đến thông điệp đó. Có thể hiểu là hình thức và phương thức truyền tải thông điệp.
Ở hình thức thé hiện, “thông điệp” bao gồm lời nói, hình ảnh, cỡ chữ, kí tự. tức là những tín hiệu học mà chúng ta nhìn thấy được bằng mắt, nghe thấy được bang tai. Còn phương thức truyền tải chính là các phương tiện như báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình. Giáo sư Herbert Marshall McLuhan, Canada nổi tiếng về lý thuyết truyền thông, đã đưa ra biểu thức: Môi trường là thông điệp.
Thử thách định nghĩa rằng phương tiện truyền thông là thông điệp. Với tuyên bố này, ông nhấn mạnh, các kênh khác nhau, không chỉ về mặt nội dung, mả còn liên quan đến cách truyền tải, đánh thức và làm thay đổi suy nghĩ và giác quan của công chúng. Tác giả Nguyễn Văn Dững và Đỗ Thị Thu Hang định nghĩa: “7hồng diép là nội dung thông tin được trao đổi từ nguồn phát đến đối tượng tiếp nhận. Thông tin Khái niệm “Thông tin” được bắt nguồn từ chữ Latinh - informetio, gốc của từ tiếng Anh “Information”.
Trong báo chí, thông tin được dùng đề nói về chất liệu ngôn ngữ sống, là sự miêu tả, câu chuyện kể. về thực tại. Khái niệm “thông tin” vừa có nghĩa là tri thức, tư tưởng do nhà báo tái tạo và sáng tạo từ hiện thực cuộc sống; vừa có nghĩa là sự loan báo cho mọi người biết. “Thông tin” được coi là một nhu cầu thiết yếu trong đời sống xã hội, là công cụ dé điều hành, quản lý, chỉ đạo của mỗi quốc gia, là phương tiện hữu hiệu dé mở rộng giao lưu hiệu biệt giữa các quôc gia, dân tộc, là nguôn cung 16 cấp tri thức mọi mặt cho công chúng và là nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Theo Từ dién tiếng Việt thi “Thông tin” với nghĩa là động từ là truyền tin cho nhau để biết; và với nghĩa danh từ là điều được truyền đi cho biết, tin truyền đi. Trong hoạt động báo chi, thông tin là công cụ chủ yếu dé nhà báo thực hiện mục đích của minh, trong bất cứ tác phâm báo chí nào cũng đều chứa đựng thông tin. Nó không chỉ biểu hiện trong nội dung mà còn ở cách trình bảy, hiện nay thông tin trở thành cầu nối giữa báo chí và công chúng. Thông tin đa dạng từ nội dung đến cách thức sử dụng.
Thông điệp về Vĩnh Long Những tin, bài viết về Vĩnh Long thông tin có chất lượng hay còn gọi là thông điệp mang một sức mạnh phi thường, giúp người sử dụng đạt mục đích nhanh chóng và hiệu quả. Những thông tin có chất lượng không chỉ góp phần tạo uy tín cho tác giả, cơ quan báo chí và danh tiếng của người lãnh đạo. Thông điệp về Vĩnh Long cảng nhiều trên các cơ quan báo chí của tỉnh và báo chí Trung ương sẽ góp cho sự phát triển của tỉnh Vĩnh Long trên các lĩnh vực nhằm thúc day phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Ngày nay, khi sự cạnh tranh giữa các loại hình báo chí và trong cùng một loại hình trở nên khốc liệt thì những thông tin có chất lượng, đảm bảo được các yếu tô: mới, độc, dễ hiểu, hợp thời - luôn được ưu tiên số một.
Đặc biệt khi những thông tin đó tạo được lan sóng dư luận, trở thành những thông tin ni trội, được bàn tán quan tâm thì về cơ bản những thông tin đó đã truyền tải được thông điệp tới đối tượng. Báo điện tử Trên thế giới và ở Việt Nam hiện đang ton tại nhiều cách gọi khác nhau đối với loại hình báo chí mới này, như: Báo trực tuyến, báo điện tử, báo mạng, báo điện tử và báo Internet. 17 Báo điện tử là một loại hình báo chí đa phương tiện — sử dụng chữ viết, hình ảnh, âm thanh, đồ họa được truyền dẫn trên môi trường mạng để thực hiện chức năng báo chí. Báo điện tử được xuất bản bởi tòa soạn điện tử, còn người sử dụng bao điện tử dựa trên máy tính, điện thoại di động, may tính bảng.
có kết nối internet.