Luận văn thạc sĩ ussh sự tham gia của nam giới vùng cao trong việc thực hiện kế hoạch hóa gia đình nghiên cứu trường hợp xã cẩm ân huyện yên bình tỉnh yên bái

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ussh sự tham gia của nam giới vùng cao trong việc thực hiện kế hoạch hóa gia đình nghiên cứu trường, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Nguyễn Hoàng Nga
• Người hướng dẫn: TS. Hoàng Bá Thịnh
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
• Chuyên ngành: Xã hội học
• Đề tài: Sự tham gia của nam giới vùng cao trong việc thực hiện kế hoạch hóa gia đình (Nghiên cứu trường hợp xã Cẩm Ân - Huyện Yên Bình - tỉnh Yên Bái)
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Phương pháp luận Mác – xít
• 1.2. Chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về công tác DS - KHHGĐ
• 1.3. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
• 1.4. Một số nét về địa bàn nghiên cứu và đối tượng khảo sát
• 1.5. Đối tượng khảo sát
• 1.6. Các khái niệm công cụ
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC KHÍA CẠNH VỀ SỰ THAM GIA CỦA NAM GIỚI VÙNG CAO TRONG VIỆC THỰC HIỆN KHHGĐ
• 2.1. Thực trạng sự tham gia của nam giới trong việc thực hiện KHHGĐ
• 2.2. Nhận thức của nam giới về chủ trương, chính sách, chương trình KHHGĐ
• 2.3. Thái độ của nam giới đối với việc thực hiện KHHGĐ
• 2.4. Sự tham gia của nam giới trong việc thực hiện KHHGĐ
• 2.5. Người quyết định số con và khoảng cách giữa các lần sinh con trong gia đình
• 2.6. Người quyết định việc lựa chọn và sử dụng biện pháp tránh thai
• 2.7. Nam giới với việc lựa chọn và sử dụng biện pháp tránh thai
• 2.8. Lựa chọn và sử dụng biện pháp tránh thai
• 2.9. Lý do sử dụng các biện pháp tránh thai
• 2.10. Cách xử lý của nam giới trong trường hợp vợ gặp khó khăn khi sử dụng các biện pháp tránh thai
• 2.11. Lý do không sử dụng các biện pháp tránh thai
• 2.12. Một số nhân tố ảnh hưởng đến sự tham gia của nam giới vùng cao trong việc thực hiện KHHGĐ hiện nay
• 2.13. Nhằm những nhân tố thúc đẩy sự tham gia của nam giới
• 2.14. Chủ trương, chính sách của Đảng và nhà nước về công tác DS - KHHGĐ
• 2.15. Truyền thông đại chúng
• 2.16. Nhằm những nhân tố hạn chế sự tham gia của nam giới
• 2.17. Hệ thống cung cấp dịch vụ KHHGĐ
• 2.18. Sự cần thiết của việc nam giới tham gia vào thực hiện KHHGĐ
• 2.19. Tầm quan trọng của việc thực hiện KHHGĐ
• 2.20. Sự cần thiết của việc nam giới tham gia vào thực hiện KHHGĐ
• 3. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Tham Gia Của Nam Giới Vùng Cao Trong Kế Hoạch Hóa Gia Đình

Tham gia của nam giới vùng cao trong việc thực hiện kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh phát triển xã hội hiện nay. Tại xã Cẩm Ân, Yên Bái, vai trò của nam giới trong KHHGĐ không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản mà còn tác động đến sự phát triển bền vững của cộng đồng. Nghiên cứu này nhằm làm rõ thực trạng và những yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của nam giới trong KHHGĐ.

1.1. Ý Nghĩa Của Việc Tham Gia Của Nam Giới Trong KHHGĐ

Việc tham gia của nam giới trong KHHGĐ không chỉ giúp nâng cao nhận thức về sức khỏe sinh sản mà còn tạo ra sự bình đẳng giới trong gia đình. Nam giới có trách nhiệm trong việc quyết định số lượng và khoảng cách giữa các lần sinh con, từ đó góp phần vào việc nâng cao chất lượng cuộc sống cho gia đình và xã hội.

1.2. Tình Hình Tham Gia Của Nam Giới Tại Xã Cẩm Ân

Tại xã Cẩm Ân, tỷ lệ tham gia của nam giới trong KHHGĐ còn thấp. Nhiều nam giới chưa nhận thức đầy đủ về vai trò của mình trong việc thực hiện các biện pháp tránh thai. Điều này dẫn đến việc gia đình không đạt được mục tiêu về số lượng con cái và sức khỏe sinh sản.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Tham Gia Của Nam Giới Vùng Cao

Mặc dù có nhiều chính sách khuyến khích, nhưng nam giới vùng cao vẫn gặp phải nhiều thách thức trong việc tham gia KHHGĐ. Những rào cản về văn hóa, tâm lý và thông tin là những yếu tố chính ảnh hưởng đến sự tham gia của họ.

2.1. Rào Cản Văn Hóa Đối Với Nam Giới

Văn hóa truyền thống tại các vùng cao thường coi trọng vai trò của phụ nữ trong việc sinh đẻ và nuôi dạy con cái. Điều này khiến nam giới cảm thấy không cần thiết phải tham gia vào các quyết định liên quan đến KHHGĐ.

2.2. Thiếu Thông Tin Về KHHGĐ

Nhiều nam giới không được tiếp cận với thông tin đầy đủ về các biện pháp tránh thai và sức khỏe sinh sản. Việc thiếu thông tin này dẫn đến sự thiếu hiểu biết và ngại ngần trong việc tham gia vào KHHGĐ.

III. Phương Pháp Tăng Cường Tham Gia Của Nam Giới Trong KHHGĐ

Để nâng cao sự tham gia của nam giới trong KHHGĐ, cần có những phương pháp và giải pháp cụ thể. Việc giáo dục và truyền thông là rất quan trọng để thay đổi nhận thức và hành vi của nam giới.

3.1. Giáo Dục Về Sức Khỏe Sinh Sản

Cần tổ chức các chương trình giáo dục về sức khỏe sinh sản cho nam giới, giúp họ hiểu rõ hơn về vai trò của mình trong KHHGĐ. Các buổi hội thảo, lớp học có thể được tổ chức tại cộng đồng để nâng cao nhận thức.

3.2. Tăng Cường Truyền Thông Đến Nam Giới

Sử dụng các phương tiện truyền thông như radio, tờ rơi, và mạng xã hội để truyền tải thông điệp về KHHGĐ đến nam giới. Việc này sẽ giúp họ nhận thức rõ hơn về trách nhiệm của mình trong việc thực hiện KHHGĐ.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu Tại Xã Cẩm Ân

Nghiên cứu tại xã Cẩm Ân cho thấy rằng việc tăng cường tham gia của nam giới trong KHHGĐ đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Sự thay đổi trong nhận thức và hành vi của nam giới đã góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho gia đình.

4.1. Kết Quả Tích Cực Từ Việc Tham Gia Của Nam Giới

Khi nam giới tham gia tích cực vào KHHGĐ, tỷ lệ sử dụng các biện pháp tránh thai tăng lên, từ đó giảm tỷ lệ sinh con và nâng cao sức khỏe sinh sản cho phụ nữ.

4.2. Những Bài Học Kinh Nghiệm Từ Xã Cẩm Ân

Các bài học từ xã Cẩm Ân có thể được áp dụng cho các vùng khác, nhằm nâng cao sự tham gia của nam giới trong KHHGĐ. Việc tạo ra môi trường thân thiện và hỗ trợ cho nam giới sẽ giúp họ dễ dàng tham gia hơn.

V. Kết Luận Và Tương Lai Của Tham Gia Của Nam Giới Trong KHHGĐ

Tham gia của nam giới vùng cao trong KHHGĐ là một yếu tố quan trọng để đạt được mục tiêu phát triển bền vững. Cần có những chính sách và chương trình hỗ trợ để khuyến khích nam giới tham gia tích cực hơn.

5.1. Tương Lai Của Tham Gia Của Nam Giới

Trong tương lai, việc tham gia của nam giới trong KHHGĐ sẽ ngày càng được chú trọng hơn. Các chính sách cần được điều chỉnh để phù hợp với nhu cầu và thực tế của nam giới tại các vùng cao.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Chính Sách

Cần có những khuyến nghị cụ thể cho các nhà hoạch định chính sách nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho nam giới tham gia vào KHHGĐ, từ đó nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Năm 2006, quy mô dân số Việt Nam đạt khoảng 83,89 triệu người, tạo ra áp lực nhân khẩu học to lớn đối với quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Mặc dù số con trung bình của một phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ đã giảm từ 2,25 con năm 2001 xuống 2,11 con năm 2005, việc giảm mức sinh vẫn diễn ra thiếu đồng đều giữa các vùng miền. Đặc biệt, tình trạng bất bình đẳng giới trong chăm sóc sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình vẫn tồn tại dai dẳng. Theo số liệu điều tra biến động dân số toàn quốc, tỷ lệ phụ nữ lựa chọn biện pháp tránh thai hiện đại lên tới 75,9%, trong khi tỷ lệ này ở nam giới chỉ chiếm vỏn vẹn 9,7%. Gánh nặng thực hiện kiểm soát sinh sản hầu như đặt trọn lên vai người phụ nữ.

Tại các vùng miền núi, người đàn ông giữ vai trò trụ cột và đưa ra các quyết định quan trọng trong gia đình, nhưng mức độ trực tiếp chia sẻ trách nhiệm tránh thai lại rất hạn chế. Nhằm giải quyết lỗ hổng nghiên cứu này, luận văn thạc sĩ xã hội học của tác giả Nguyễn Hoàng Nga, do Tiến sĩ Hoàng Bá Thịnh hướng dẫn tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, đã đi sâu tìm hiểu đề tài sự tham gia của nam giới vùng cao trong việc thực hiện kế hoạch hóa gia đình tại xã Cẩm Ân, huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái. Khảo sát thực địa được triển khai vào tháng 11 năm 2006 nhằm phân tích thực trạng nhận thức, thái độ, mức độ tham gia và các yếu tố cản trở vai trò của nam giới. Công trình mang lại bằng chứng khoa học có giá trị thực tiễn cao, hỗ trợ các nhà quản lý điều chỉnh chính sách truyền thông, hướng tới ổn định tỷ lệ tăng dân số tự nhiên 1,2% của địa phương và nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào vùng cao.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng thế giới quan duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, kết hợp hai khung lý thuyết xã hội học chuyên ngành:

• Lý thuyết Hành động xã hội của Max Weber và Talcott Parsons: Hành động nam giới tham gia kế hoạch hóa gia đình được xem xét như một hành động xã hội có ý thức, có định hướng mục đích rõ rệt. Nhu cầu điều chỉnh quy mô gia đình thúc đẩy động cơ hành động, trong đó các biện pháp tránh thai là phương tiện công cụ để đạt được mục tiêu ấm no, hạnh phúc.
• Lý thuyết Vai trò xã hội của Ralph Linton và Robert K. Merton: Khung lý thuyết này lý giải khoảng cách giữa kỳ vọng chuẩn mực của xã hội đối với địa vị người chồng và hành vi thực tế. Xã hội kỳ vọng người đàn ông đồng hành, chia sẻ trách nhiệm sinh sản, nhưng trên thực tế định kiến truyền thống vẫn khiến họ phó mặc việc tránh thai cho vợ.

Nghiên cứu thao tác hóa 3 khái niệm trọng tâm: Kế hoạch hóa gia đình theo Pháp lệnh Dân số 2003 và Tổ chức Y tế Thế giới (mỗi cặp vợ chồng sinh từ 1 đến 2 con, khoảng cách sinh từ 3 đến 5 năm); Vùng cao với đặc thù địa bàn miền núi có 9 dân tộc cùng cư trú; và Sự tham gia được lượng hóa qua mô hình thang bậc 5 cấp độ gồm Thông tin, Tư vấn, Tham gia, Hợp tác và Giao quyền.

Phương pháp nghiên cứu

Tác giả thiết kế phương pháp nghiên cứu hỗn hợp kết hợp chặt chẽ giữa định lượng và định tính nhằm bảo đảm độ tin cậy thực chứng:

• Khảo sát bảng hỏi định lượng: Thu thập ý kiến bằng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên trên địa bàn 8 thôn bản thuộc xã Cẩm Ân trong tháng 11 năm 2006. Tổng số 220 phiếu phát ra, thu về 209 phiếu hợp lệ, đạt tỷ lệ phản hồi 95,0%. Cơ cấu mẫu phân bổ đa dạng: 33,0% từ 20 đến 30 tuổi; 37,3% từ 31 đến 40 tuổi; 18,2% từ 41 đến 50 tuổi; 11,5% trên 50 tuổi. Về học vấn, 53,6% đạt trình độ trung học cơ sở, 20,1% trung học phổ thông, 17,2% tiểu học và 9,1% có trình độ trung cấp, cao đẳng, đại học. Cơ cấu dân tộc gồm 59,3% người Kinh và 40,7% người Tày.
• Phỏng vấn sâu định tính: Tiến hành 17 cuộc phỏng vấn chuyên sâu, gồm 2 cán bộ chủ chốt (lãnh đạo xã, chuyên trách dân số) và 15 người dân địa phương (13 nam, 2 nữ) nhằm làm rõ động cơ tâm lý và rào cản văn hóa.
• Phân tích dữ liệu: Ứng dụng phần mềm SPSS để xử lý số liệu thống kê mô tả, phân tích bảng chéo và kiểm định hệ số tương quan phi tham số Cramér's V.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực địa ghi nhận các phát hiện then chốt về nhận thức, thái độ và hành vi của nam giới vùng cao:

• Độ phủ nhận thức toàn diện: 100% nam giới được hỏi biết đến chương trình kế hoạch hóa gia đình. Trong đó, 65,1% (136 người) khẳng định biết và nắm rất rõ thông tin; 32,0% (67 người) biết nhưng chưa sâu sắc; chỉ 2,9% (6 người) đánh giá khó nói. Về mặt pháp lý, 80,9% hiểu đúng quy định tuổi kết hôn nam từ 20 tuổi trở lên; 84,2% biết tuổi kết hôn nữ từ 18 tuổi; 86,1% đồng thuận mức 1 đến 2 con; 97,6% nhận biết đúng khoảng cách giữa hai lần sinh là từ 3 đến 5 năm.
• Sự phân hóa trong hiểu biết về các biện pháp tránh thai: 100% nam giới biết đến bao cao su và đặt vòng tránh thai; 98,1% biết thuốc uống tránh thai; 98,6% biết biện pháp đình sản nữ; 70,8% biết thuốc tiêm tránh thai. Ngược lại, chỉ 78,0% biết đình sản nam, 4,8% biết bao cao su nữ và chỉ vỏn vẹn 2,9% biết que cấy tránh thai dưới da.
• Thái độ ủng hộ gắn liền với yếu tố dân tộc: 75,6% (158 người) hoàn toàn ủng hộ việc thực hiện kế hoạch hóa gia đình, 0% phản đối, nhưng vẫn còn 24,4% (51 người) không có ý kiến rõ ràng. Phân tích tương quan chỉ ra 83,9% nam giới người Kinh bày tỏ thái độ ủng hộ, trong khi tỷ lệ này ở nam giới người Tày đạt 63,5%. Kiểm định thống kê khẳng định mối quan hệ phụ thuộc có ý nghĩa chặt chẽ với hệ số Cramér's V = 0,251 tại mức ý nghĩa p = 0,000.

Thảo luận kết quả

Dữ liệu cho thấy tồn tại một khoảng cách lớn giữa nhận thức lý thuyết và hành động thực tiễn. Dù tỷ lệ nhận thức về các biện pháp tránh thai của nam giới Cẩm Ân cao hơn so với một số nghiên cứu tại Bắc Ninh (nơi tỷ lệ biết thuốc tiêm ngừa thai chỉ đạt từ 0,5% đến 4,4%), hành vi áp dụng thực tế của nam giới vùng cao vẫn dừng lại ở mức rất thấp. Trên bình diện toàn quốc năm 2006, trong khi vòng tránh thai ở nữ chiếm tới 55,4% thì biện pháp đình sản nam chỉ đạt 0,4% và sử dụng bao cao su đạt 10,1%.

Nguyên nhân của tình trạng này là do tâm lý gia trưởng, tư tưởng thích có con trai nối dõi và định kiến cho rằng tránh thai là thiên chức của phụ nữ (khoảng 36,0% nam giới vẫn giữ quan niệm này). Ngoài ra, hơn 30% hộ dân tại 2 thôn ven hồ Thác Bà sinh sống bằng nghề chài lưới, nam giới thường xuyên vắng nhà lênh đênh đánh bắt cá dài ngày, tạo ra trở ngại lớn cho công tác tiếp cận truyền thông. Khi biểu diễn dữ liệu trên bảng phân tích tương quan giữa trình độ văn hóa và hành vi, học vấn càng cao thì tỷ lệ nam giới chủ động bàn bạc và áp dụng biện pháp phòng tránh thai cùng vợ càng có xu hướng gia tăng rõ nét.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm thúc đẩy sự tham gia chủ động và bình đẳng của nam giới vùng cao, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược:

• Đổi mới nội dung và phương thức truyền thông dân số: Ban Dân số xã Cẩm Ân chủ trì phối hợp với Hội Nông dân và Đoàn Thanh niên tổ chức các buổi tư vấn nhóm nhỏ trực tiếp cho nam giới tại 8 thôn bản. Tăng tần suất từ 2 đợt truyền thông mỗi năm lên ít nhất 4 đợt mỗi năm, tập trung giải tỏa e ngại về tác dụng phụ của các biện pháp tránh thai nam, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ hiểu biết về đình sản nam từ 78,0% lên 95,0% vào năm 2010.
• Nâng cao chất lượng và tính sẵn có của dịch vụ y tế: Trung tâm Y tế huyện Yên Bình và Trạm y tế xã Cẩm Ân cần bảo đảm cung ứng 100% miễn phí bao cao su đạt chuẩn; triển khai tư vấn kỹ thuật thắt ống dẫn tinh an toàn, không làm giảm sút thể lực lao động, phấn đấu nâng tỷ lệ nam giới trực tiếp sử dụng biện pháp tránh thai hiện đại lên mức 20% đến 25% trong giai đoạn 2008 - 2015.
• Lồng ghép bình đẳng giới vào phong trào phát triển kinh tế địa phương: Ủy ban nhân dân xã đưa tiêu chí nam giới chia sẻ trách nhiệm kế hoạch hóa gia đình vào quy ước xây dựng thôn bản văn hóa; ưu tiên hỗ trợ sinh kế và vay vốn xóa đói giảm nghèo cho 66 hộ nghèo chấp hành tốt quy mô gia đình ít con trước năm 2010.
• Nâng cao năng lực chuyên môn cho mạng lưới cộng tác viên: Tổ chức tối thiểu 2 lớp tập huấn chuyên sâu mỗi năm về kỹ năng tư vấn giới nhạy cảm cho 100% cộng tác viên dân số thôn bản trong quý II năm 2008, chú trọng hình thức tiếp cận linh hoạt đối với nhóm ngư dân làm nghề đánh bắt thủy sản xa nhà.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nghiên cứu mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Cơ quan quản lý và hoạch định chính sách dân số: Lãnh đạo Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình các tỉnh miền núi phía Bắc có thể sử dụng bộ dữ liệu 209 mẫu khảo sát thực tế để xây dựng các chương trình can thiệp đặc thù nhắm trúng nhóm nam giới dân tộc thiểu số.
• Học viên, nghiên cứu sinh và giảng viên chuyên ngành Xã hội học: Các nhà nghiên cứu thuộc lĩnh vực Xã hội học Dân số, Xã hội học Giới và Nhân học văn hóa có thể khai thác khung lý thuyết hành động xã hội kết hợp lý thuyết vai trò làm tài liệu tham khảo cho các công trình nghiên cứu gia đình.
• Cán bộ trạm y tế và nhân viên phát triển cộng đồng tuyến cơ sở: Đội ngũ phụ trách công tác y tế, dân số tại các xã vùng cao tiếp cận được các bài học kinh nghiệm thực tiễn nhằm thiết kế chiến lược truyền thông trực tiếp phù hợp với tâm lý cư dân địa phương.
• Các tổ chức phi chính phủ và dự án chăm sóc sức khỏe sinh sản: Các tổ chức quốc tế như Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc hay các dự án phát triển y tế cộng đồng có thêm căn cứ dữ liệu thực chứng để xây dựng mô hình can thiệp sức khỏe sinh sản tại các địa bàn khó khăn.

Câu hỏi thường gặp

• Nguồn thông tin kế hoạch hóa gia đình nào mang lại hiệu quả cao nhất cho nam giới vùng cao? Khảo sát 209 nam giới tại Cẩm Ân cho thấy các buổi thuyết trình của cán bộ dân số đạt hiệu quả cao nhất với 88,0% lựa chọn, tiếp theo là các cuộc vận động của Hội Phụ nữ đạt 76,5%, vượt trội so với truyền hình (56,0%) hay loa truyền thanh xã (36,9%).

• Vì sao nam giới ủng hộ chính sách dân số nhưng ít trực tiếp sử dụng biện pháp tránh thai? Mặc dù 75,6% nam giới ủng hộ chính sách, tỷ lệ sử dụng biện pháp tránh thai nam toàn quốc vẫn rất thấp (đình sản nam chỉ 0,4%, bao cao su 10,1% năm 2006). Nguyên nhân chủ yếu do định kiến giới coi tránh thai là việc của phụ nữ và tâm lý e ngại ảnh hưởng sức khỏe lao động.

• Yếu tố dân tộc có ảnh hưởng như thế nào đến thái độ thực hiện kế hoạch hóa gia đình? Nghiên cứu chứng minh sự khác biệt rõ rệt: 83,9% nam giới người Kinh bày tỏ thái độ ủng hộ, trong khi nhóm người Tày đạt 63,5%. Mối liên hệ có ý nghĩa thống kê với chỉ số Cramér's V = 0,251 và p = 0,000, cho thấy phong tục tập quán dân tộc chi phối trực tiếp đến thái độ tiếp nhận chính sách.

• Cỡ mẫu và kỹ thuật thu thập dữ liệu của luận văn được tiến hành ra sao? Tác giả đã phát 220 phiếu câu hỏi ngẫu nhiên cho nam giới có gia đình tại xã Cẩm Ân, thu về 209 phiếu hợp lệ (tỷ lệ 95,0%) xử lý trên SPSS. Đồng thời thực hiện 17 cuộc phỏng vấn sâu (13 nam, 2 nữ người dân và 2 cán bộ chủ chốt) nhằm bảo đảm tính khách quan, toàn diện.

• Hạn chế lớn nhất trong dịch vụ y tế cơ sở đối với nam giới vùng cao là gì? Hệ thống y tế tuyến cơ sở chủ yếu tập trung cung ứng dịch vụ tránh thai cho nữ giới như đặt vòng (chiếm 55,4% toàn quốc). Các dịch vụ tư vấn chuyên sâu, cung cấp phương tiện tránh thai đa dạng cho nam giới và kỹ thuật triệt sản nam an toàn tại chỗ vẫn còn thiếu hụt trầm trọng.

Kết luận

• Luận văn hoàn thành việc khảo sát, phân tích thực trạng tham gia kế hoạch hóa gia đình của nam giới vùng cao với bộ dữ liệu thực chứng gồm 209 bảng hỏi chuẩn hóa và 17 cuộc phỏng vấn sâu tại xã Cẩm Ân.
• Khẳng định nhận thức của nam giới đạt mức độ bao phủ 100%, trong đó 65,1% nắm rất rõ chính sách và 75,6% bày tỏ thái độ ủng hộ kiểm soát sinh sản.
• Chỉ rõ khoảng trống nhận thức - hành vi khi tỷ lệ nam giới trực tiếp tránh thai còn thấp xa so với nữ giới (toàn quốc đặt vòng nữ đạt 55,4% trong khi đình sản nam chỉ đạt 0,4% năm 2006).
• Chứng minh các yếu tố dân tộc (người Kinh ủng hộ 83,9%, người Tày ủng hộ 63,5%), trình độ học vấn và đặc thù sinh kế di động chi phối trực tiếp mức độ tham gia của nam giới.
• Đề xuất hệ sinh thái 4 giải pháp liên ngành từ truyền thông phân nhóm, nâng cấp dịch vụ y tế, chính sách an sinh xã hội đến đào tạo nhân lực cho giai đoạn 2008 - 2015.

Công trình của học viên Nguyễn Hoàng Nga là nguồn tài liệu tham khảo học thuật giá trị, cung cấp cái nhìn thực chứng sâu sắc về bình đẳng giới và dân số học miền núi. Hãy tham khảo toàn văn luận văn thạc sĩ xã hội học để tiếp cận chi tiết hệ thống bảng số liệu và các phân tích chuyên sâu cho công tác nghiên cứu, đào tạo và quản lý thực tiễn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

§¹I HäC QUèC GIA Hµ NéI TR¦êNG §¹I HäC KHOA HäC X· HéI Vµ NH¢N V¡N KHOA X· HéI HäC ------ (0) ------ nguyÔn hoµng nga §Ò Tµi: Sù tham gia cña nam giíi vïng cao trong viÖc thùc hiÖn kÕ ho¹ch ho¸ gia ®×nh (Nghiªn cøu tr-êng hîp x· CÈm ¢n - HuyÖn Yªn B×nh - tØnh Yªn B¸i) luËn v¨n th¹c sü x· héi häc Ng-êi h-íng dÉn khoa häc: TS. hoµng b¸ thÞnh Môc lôc Hµ néi - 2007 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: NguyÔn Hoµng Nga Lêi c¶m ¬n §Ó hoµn thµnh luËn v¨n nµy, t«i ®· nhËn ®-îc sù quan t©m, gióp ®ì tõ rÊt nhiÒu phÝa. Tr-íc hÕt, t«i xin göi lêi c¶m ¬n s©u s¾c tíi c¸c thÇy c« gi¸o trong khoa X· héi häc ®· truyÒn ®¹t tri thøc cho t«i trong suèt thêi gian t«i ®-îc häc tËp nghiªn cøu t¹i khoa. §Æc biÖt, t«i xin bµy tá sù biÕt ¬n tíi thÇy gi¸o - TS Hoµng B¸ ThÞnh - ng-êi ®· trùc tiÕp h-íng dÉn t«i hoµn thµnh luËn v¨n cña m×nh.

T«i còng xin c¶m ¬n sù céng t¸c nhiÖt t×nh cña c¸c c¸n bé, ng-êi d©n x· CÈm ¢n - huyÖn Yªn B×nh - tØnh Yªn B¸i ®· cung cÊp cho t«i nh÷ng th«ng tin hÕt søc quÝ b¸u. Cuèi cïng, t«i xin göi lêi c¶m ¬n tíi gia ®×nh vµ b¹n bÌ - nh÷ng ng-êi ®· lu«n lu«n ñng hé, ®éng viªn vµ gióp ®ì t«i trong suèt thêi gian qua. Trong luËn v¨n cña t«i, ch¾c ch¾n sÏ kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt vµ h¹n chÕ v× vËy t«i rÊt mong nhËn ®-îc sù ®ãng gãp cña c¸c thÇy c«, gia ®×nh vµ toµn thÓ c¸c häc viªn cao häc trong khoa, gióp cho t«i v÷ng vµng h¬n trªn mét chÆng ®-êng khoa häc míi. Hµ néi, ngµy 20/11/2007 Häc viªn thùc hiÖn NguyÔn Hoµng Nga Kho¸: 2004 - 2007 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: NguyÔn Hoµng Nga Danh môc tõ viÕt t¾t BiÖn ph¸p tr¸nh thai : BPTT Cao ®¼ng/®¹i häc/trung cÊp chuyªn nghiÖp : C§/§H/TCCN D©n sè - kÕ ho¹ch ho¸ gia ®×nh : DS - KHHG§ KÕ ho¹ch ho¸ gia ®×nh : KHHG§ Kinh tÕ - x· héi : KT - XH Søc kháe sinh s¶n : SKSS Trung häc c¬ së : THCS Trung häc phæ th«ng : THPT Kho¸: 2004 - 2007 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: NguyÔn Hoµng Nga Môc lôc Më ®Çu 1.

ý nghÜa khoa häc vµ ý nghÜa thùc tiÔn. ý nghÜa thùc tiÔn. Môc ®Ých vµ nhiÖm vô nghiªn cøu. Môc ®Ých nghiªn cøu.

NhiÖm vô nghiªn cøu. §èi t-îng, kh¸ch thÓ vµ ph¹m vi nghiªn cøu. §èi t-îng nghiªn cøu. Kh¸ch thÓ nghiªn cøu.

LÜnh vùc nghiªn cøu. Ph¹m vi nghiªn cøu. ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu. Gi¶ thuyÕt nghiªn cøu vµ khung lý thuyÕt.

Gi¶ thuyÕt nghiªn cøu. 12 Néi dung chÝnh Ch-¬ng 1: C¬ së lÝ luËn vµ thùc tiÔn cña ®Ò tµi. Ph-¬ng ph¸p luËn Mac – xit. Chñ tr-¬ng, chÝnh s¸ch cña §¶ng vµ Nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c DS - KHHG§.

Tæng quan vÒ vÊn ®Ò nghiªn cøu. Vµi nÐt vÒ ®Þa bµn nghiªn cøu vµ ®èi t-îng kh¶o s¸t. §èi t-îng kh¶o s¸t. C¸c kh¸i niÖm c«ng cô.

36 Ch-¬ng 2: C¸c khÝa c¹nh vÒ sù tham gia cña nam giíi vïng cao trong viÖc thùc hiÖn KHHG§. Thùc tr¹ng sù tham gia cña nam giíi trong viÖc thùc hiÖn KHHG§. Vµi nÐt vÒ t×nh h×nh sö dông c¸c BPTT, thùc hiÖn KHHG§ trong c¶ n-íc hiÖn nay.39 Kho¸: 2004 - 2007 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: NguyÔn Hoµng Nga 2. NhËn thøc cña nam giíi vÒ chñ tr-¬ng, chÝnh s¸ch, ch-¬ng tr×nh KHHG§ vµ th¸i ®é cña hä ®èi víi viÖc thùc hiÖn KHHG§.

NhËn thøc cña nam giíi vÒ chñ tr-¬ng, chÝnh s¸ch, ch-¬ng tr×nh KHHG§40 2. Th¸i ®é cña nam giíi ®èi víi viÖc thùc hiÖn KHHG§. Sù tham gia cña nam giíi trong viÖc thùc hiÖn KHHG§. Ng-êi quyÕt ®Þnh sè con vµ kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c lÇn sinh con trong gia ®×nh.

Ng-êi quyÕt ®Þnh viÖc lùa chän vµ sö dông BPTT. Nam giíi víi viÖc lùa chän vµ sö dông BPTT. Lùa chän vµ sö dông BPTT. Lý do sö dông c¸c BPTT.

C¸ch xö lý cña nam giíi trong tr-êng hîp vî gÆp khã kh¨n khi sö dông c¸c BPTT. Lý do kh«ng sö dông c¸c BPTT. Mét sè nh©n tè ¶nh h-ëng ®Õn sù tham gia cña nam giíi vïng cao trong viÖc thùc hiÖn KHHG§ hiÖn nay. Nhãm nh÷ng nh©n tè thóc ®Èy sù tham gia cña nam giíi.

Chñ tr-¬ng, chÝnh s¸ch cña §¶ng vµ nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c DS - KHHG§. TruyÒn th«ng ®¹i chóng. Nhãm nh÷ng nh©n tè h¹n chÕ sù tham gia cña nam giíi. HÖ thèng cung cÊp dÞch vô KHHG§.

Sù cÇn thiÕt cña viÖc nam giíi tham gia vµo thùc hiÖn KHHG§. TÇm quan träng cña viÖc thùc hiÖn KHHG§. Sù cÇn thiÕt cña viÖc nam giíi tham gia vµo thùc hiÖn KHHG§ .115 KÕt luËn vµ khuyÕn nghÞ 1.126 Kho¸: 2004 - 2007 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: NguyÔn Hoµng Nga më ®Çu 1. LÝ do chän ®Ò tµi VÊn ®Ò d©n sè - kÕ ho¹ch ho¸ gia ®×nh (DS - KHHG§) lµ mét vÊn ®Ò ®-îc quan t©m nghiªn cøu trong giai ®o¹n hiÖn nay.

NghÞ quyÕt 04 - NQ/HNT¦ còng ®± khµng ®Þnh “c«ng t¸c DS - KHHG§ lµ mét bé phËn cña chiÕn l-îc ph¸t triÓn ®Êt n-íc, lµ mét trong nh÷ng vÊn ®Ò kinh tÕ - x· héi (KT - XH) hµng ®Çu, lµ yÕu tè c¬ b¶n ®Ó n©ng cao chÊt l-îng cuéc sèng cña tõng ng-êi, tõng gia ®×nh vµ cña toµn x· héi” [26]. Së dÜ vÊn ®Ò d©n sè ®-îc nhiÒu ng-êi quan t©m lµ bëi nã cã ¶nh h-ëng nhÊt ®Þnh ®Õn qu¸ tr×nh ph¸t triÓn KT - XH cña ®Êt n-íc. “Theo dù b¸o cða Liªn Hîp Quèc, nÕu ViÖt Nam thùc hiÖn tèt ch-¬ng tr×nh DS - KHHG§ th× quy m« d©n sè sÏ æn ®Þnh ë møc 120 triÖu ng-êi vµo n¨m 2035 vµ GDP b×nh qu©n ®Çu ng-êi sÏ b»ng 31,2 lÇn GDP b×nh qu©n ®Çu ng-êi n¨m 1990. Ng-îc l¹i, nÕu kh«ng thùc hiÖn tèt ch-¬ng tr×nh DS - KHHG§ th× quy m« d©n sè sÏ ë møc 160 triÖu ng-êi vµo n¨m 2035 vµ GDP b×nh qu©n ®Çu ng-êi chØ b»ng 25 lÇn b×nh qu©n ®Çu ng­êi cða n¨m 1990“[38].

PhÐp so s¸nh trªn ®Ó chóng ta thÊy r»ng c«ng t¸c DS - KHHG§ cã t¸c ®éng ®Õn qu¸ tr×nh ph¸t triÓn KT - XH cña ®Êt n-íc. ChÝnh v× thÕ, môc tiªu tæng qu¸t cña ch-¬ng tr×nh d©n sè quèc gia thêi kú 2001 - 2010 lµ: "Thùc hiÖn gia ®×nh Ýt con, khoÎ m¹nh, tiÕn tíi æn ®Þnh quy m« d©n sè ë møc hîp lý ®Ó cã cuéc sèng Êm no, h¹nh phóc. N©ng cao chÊt l-îng d©n sè, ph¸t triÓn nguån nh©n lùc chÊt l-îng cao ®¸p øng nhu cÇu c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ gãp phÇn vµo sù ph¸t triÓn nhanh vµ bÒn v÷ng trong ®Êt n-íc”[21]. §Ó cã thÓ thùc hiÖn ®-îc nh÷ng môc tiªu cña ch-¬ng tr×nh quèc gia nh- ®· ®Ò cËp ë trªn th× kÕ ho¹ch ho¸ gia ®×nh (KHHG§) ®ãng mét vai trß rÊt quan träng bëi thùc hiÖn "KHHG§ chÝnh lµ ®iÒu chØnh møc sinh gi¶m tû lÖ gia t¨ng d©n sè gãp phÇn n©ng cao chÊt l-îng d©n sè tiÕn tíi b¶o ®¶m mét cuéc sèng no Êm, b×nh ®¼ng, tiÕn bé, h¹nh phóc"[29].

HiÖn nay, n-íc ta ®-îc xÕp vµo mét trong nh÷ng n-íc ®«ng d©n trªn thÕ giíi víi kho¶ng 83 triÖu ng-êi (d©n sè ViÖt Nam n¨m 2006 lµ 83, 892, 2 ngµn ng-êi) [33,15]. MÆc dï trong thËp kû qua, chiÕn l-îc DS - KHHG§ Kho¸: 2004 - 2007 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LuËn v¨n th¹c sü Häc viªn: NguyÔn Hoµng Nga cña ViÖt Nam ®· cã nhiÒu thµnh tùu næi bËt trong viÖc lµm gi¶m møc sinh vµ ®ang tiÕn ®Õn gÇn møc sinh thay thÕ. Song kÕt qu¶ gi¶m sinh nµy vÉn ch-a thùc sù v÷ng ch¾c vµ ®ång ®Òu gi÷a c¸c vïng. V× vËy ®Èy m¹nh thùc hiÖn KHHG§ gi¶m møc sinh tiÕn tíi æn ®Þnh quy m« d©n sè lµ c«ng viÖc v« cïng cÇn thiÕt.

Cã thÓ nãi r»ng, nhËn ®-îc sù quan t©m s©u s¾c cña c¸c cÊp ñy §¶ng, chÝnh quyÒn, c¸c ®oµn thÓ vµ sù h-ëng øng m¹nh mÏ cña nh©n d©n, chÝnh s¸ch DS - KHHG§ ë n-íc ta ®· thùc sù ®i vµo cuéc sèng vµ ®¹t ®-îc nh÷ng kÕt qu¶ rÊt ®¸ng khÝch lÖ; quy m« gia ®×nh cã mét hoÆc hai con ®-îc chÊp nhËn ngµy cµng réng r·i. "Sè con b×nh qu©n cña mét ng-êi phô n÷ trong ®é tuæi sinh ®Î gi¶m tõ 2,25 con n¨m 2001 ®Õn 2,11 con n¨m 2005. Tû lÖ c¸c cÆp vî chång sö dông c¸c biÖn ph¸p tr¸nh thai (BPTT) ®Æc biÖt lµ c¸c BPTT hiÖn ®¹i tiÕp tôc t¨ng tõ 61,1% n¨m 2001 lªn 65,7% n¨m 2005" [34,17]. Nh÷ng thµnh tùu cña c«ng t¸c DS - KHHG§ ë trªn hÕt søc Ên t-îng nh-ng nh- thÕ kh«ng ph¶i lµ kh«ng cßn tån t¹i mét sè bÊt cËp vÝ nh- nh÷ng con sè ®· ®-îc ®Ò cËp ë trªn lµ rÊt kh¸c nhau gi÷a c¸c vïng miÒn, ®Þa ph-¬ng.

§Æc biÖt cã mét vÊn ®Ò mµ chóng ta cÇn ph¶i quan t©m t×m hiÓu trong giai ®o¹n hiÖn nay ®ã lµ bÊt b×nh ®¼ng giíi trong viÖc thùc hiÖn KHHG§. T¹i sao chóng ta l¹i ph¶i quan t©m ®Õn vÊn ®Ò nµy? Lµ bëi vai trß cña ng-êi nam giíi trong viÖc thùc hiÖn KHHG§ cßn nhiÒu h¹n chÕ. Nam giíi - mét trong hai chñ thÓ chÝnh tham gia vµo hµnh vi sinh s¶n cÇn ph¶i ®-îc cung cÊp th«ng tin vµ thùc hiÖn vai trß, chia sÎ tr¸ch nhiÖm víi ng-êi vî trong viÖc thùc hiÖn KHHG§. Quan t©m ®Õn vÊn ®Ò giíi trong viÖc thùc hiÖn KHHG§, ®· cã nhiÒu ch-¬ng tr×nh hµnh ®éng ®-îc ®-a ra nh»m thu hót sù tham gia cña nam giíi ch¼ng h¹n nh- trong ch-¬ng tr×nh hµnh ®éng ®-îc nhÊt trÝ th«ng qua t¹i Héi nghÞ quèc tÕ vÒ d©n sè vµ ph¸t triÓn t¹i Cairo - Ai CËp n¨m 1994 ®· nhÊn m¹nh tÇm quan träng vÒ quyÒn sinh s¶n vµ søc kháe sinh s¶n (SKSS) cña nam vµ n÷ b»ng c¸ch nhÊn m¹nh sù cÇn thiÕt vÒ b×nh ®¼ng nam n÷ vµ hµnh vi t×nh dôc cã tr¸ch nhiÖm: "Nam giíi ®ãng vai trß chñ chèt trong viÖc ®em l¹i b×nh ®¼ng vÒ giíi, v× ®a sè trong c¸c x· héi th× quyÒn lùc lu«n lu«n thuéc vÒ nam giíi trªn mäi khÝa c¹nh cña cuéc sèng, tõ viÖc quyÕt ®Þnh quy m« gia ®×nh cho ®Õn c¸c quyÕt ®Þnh vÒ chÝnh s¸ch trong ch-¬ng tr×nh ë mäi cÊp ®é.

Sù tham gia b×nh ®¼ng cña phô n÷ vµ nam giíi trong mäi khÝa Kho¸: 2004 - 2007 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.