Tài liệu dạy học môn giáo dục thể chất trong chương trình cao đẳng

Tài liệu nghiên cứu Tài liệu dạy học môn giáo dục thể chất trong chương trình đào tạo trình độ cao đẳng, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về giáo dục.

• Trường học: Bộ Lao Động – Thương Binh Và Xã Hội
• Chuyên ngành: Giáo Dục Thể Chất
• Đề tài: Tài Liệu Dạy Học Môn Giáo Dục Thể Chất Trong Chương Trình Đào Tạo Trình Độ Cao Đẳng
• Loại tài liệu: tài liệu
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• BÀI MỞ ĐẦU
• prefix.1. Vị trí, tính chất môn học
• prefix.2. Mục tiêu môn học
• prefix.3. Nội dung chính
• prefix.4. Tổ chức dạy học và đánh giá kết quả học tập
• 1. Chương I: GIÁO DỤC THỂ CHẤT CHUNG
• 1.1. Bài 1: THỂ DỤC CƠ BẢN
• 1.1.1. Giới thiệu về thể dục cơ bản
• 1.1.2. Thể dục tay không liên hoàn
• 1.1.2.1. Tác dụng của thể dục tay không liên hoàn
• 1.1.2.2. Các động tác kỹ thuật
• 1.1.3. Thể dục cơ bản với dụng cụ đơn giản
• 1.1.3.1. Tác dụng của thể dục cơ bản với dụng cụ đơn giản
• 1.1.3.2. Các động tác kỹ thuật
• 1.2. BÀI 2: ĐIỀN KINH
• 1.2.1. Chạy cự ly ngắn
• 1.2.1.1. Tác dụng của chạy cự ly ngắn
• 1.2.1.2. Các động tác kỹ thuật
• 1.2.1.3. Một số quy định trong Luật Điền kinh về chạy cự ly ngắn
• 1.2.2. Chạy cự ly trung bình
• 1.2.2.1. Tác dụng của chạy cự ly trung bình
• 1.2.2.2. Các động tác kỹ thuật
• 1.2.2.3. Một số quy định trong Luật Điền kinh về chạy cự ly trung bình
• 1.2.3. Nhảy cao, nhảy xa
• 1.2.3.1. Tác dụng của nhảy cao
• 1.2.3.2. Các động tác kỹ thuật
• 1.2.3.3. Một số quy định trong Luật Điền kinh về nhảy cao
• 1.2.3.4. Tác dụng của nhảy xa
• 1.2.3.5. Các động tác kỹ thuật
• 1.2.3.6. Một số quy định trong Luật Điền kinh về nhảy xa
• 2. Chương II: CHUYÊN ĐỀ THỂ DỤC THỂ THAO TỰ CHỌN
• 2.1. Chuyên đề 1: MÔN BƠI LỘI
• 2.1.1. Tác dụng của môn bơi lội
• 2.1.2. Các động tác kỹ thuật
• 2.1.2.1. Làm quen với nước, phương pháp thở nước và thả nổi
• 2.1.2.2. Động tác chân và tay
• 2.1.2.3. Phối hợp tay - chân
• 2.1.2.4. Phối hợp tay - chân - thở
• 2.1.2.5. Kỹ thuật xuất phát
• 2.1.2.6. Kỹ thuật quay vòng
• 2.1.2.7. Kỹ thuật về đích
• 2.1.3. Một số quy định của Luật Bơi
• 2.2. Chuyên đề 2: MÔN CẦU LÔNG
• 2.2.1. Tác dụng của môn Cầu lông
• 2.2.2. Tư thế cơ bản và cách cầm vợt
• 2.2.3. Các bước di chuyển, bước đơn, kép, đệm
• 2.2.4. Kỹ thuật đánh cầu phải, trái cao tay
• 2.2.5. Kỹ thuật đánh cầu phải, trái thấp tay
• 2.2.6. Kỹ thuật đánh cầu sát lưới và bỏ nhỏ
• 2.2.7. Kỹ thuật phát cầu (thấp gần, cao sâu)
• 2.2.8. Kỹ thuật đập cầu
• 2.2.9. Chiến thuật thi đấu
• 2.2.10. Một số quy định của Luật Cầu lông
• 2.3. Chuyên đề 3: MÔN BÓNG CHUYỀN
• 2.3.1. Tác dụng của môn Bóng chuyền
• 2.3.2. Các động tác kỹ thuật
• 2.3.2.1. Tư thế cơ bản, các bước di chuyển
• 2.3.2.2. Kỹ thuật chuyền bóng cao tay cơ bản (chuyền bước 2)
• 2.3.2.3. Kỹ thuật chuyền bóng thấp tay cơ bản (chuyền bước 1)
• 2.3.2.4. Kỹ thuật phát bóng thấp tay trước mặt
• 2.3.2.5. Kỹ thuật phát bóng cao tay trước mặt
• 2.3.2.6. Kỹ thuật chắn bóng
• 2.3.2.7. Kỹ thuật đập bóng theo phương lấy đà
• 2.3.3. Một số quy định của Luật Bóng chuyền
• 2.4. Chuyên đề 4: MÔN BÓNG RỔ
• 2.4.1. Tác dụng của môn Bóng rổ
• 2.4.2. Các động tác kỹ thuật
• 2.4.2.1. Cách cầm bóng và tư thế chuẩn bị và di chuyển
• 2.4.2.2. Kỹ thuật dẫn bóng
• 2.4.2.3. Kỹ thuật chuyền bóng và bắt bóng hai tay trước ngực
• 2.4.2.4. Kỹ thuật bắt bóng bằng một tay
• 2.4.2.5. Kỹ thuật bắt bóng bằng hai tay
• 2.4.2.6. Kỹ thuật ném rổ bằng một tay trên vai
• 2.4.2.7. Kỹ thuật ném rổ bằng hai tay trước ngực
• 2.4.2.8. Kỹ thuật hai bước ném rổ
• 2.4.3. Một số quy định của Luật Bóng rổ
• 2.5. Chuyên đề 5: MÔN BÓNG ĐÁ
• 2.5.1. Tác dụng của môn Bóng đá
• 2.5.2. Các động tác kỹ thuật
• 2.5.2.1. Kỹ thuật di chuyển
• 2.5.2.2. Kỹ thuật dẫn bóng
• 2.5.2.3. Kỹ thuật giữ/ khống chế bóng
• 2.5.2.4. Kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân
• 2.5.2.5. Kỹ thuật đá bóng bằng mu trong bàn chân
• 2.5.2.6. Kỹ thuật đá bóng bằng mu giữa bàn chân
• 2.5.2.7. Kỹ thuật đá biên hoặc ném biên
• 2.5.3. Một số quy định của Luật Bóng đá
• 2.6. Chuyên đề 6: MÔN BÓNG BÀN
• 2.6.1. Tác dụng của môn Bóng bàn
• 2.6.2. Các động tác kỹ thuật
• 2.6.2.1. Cách cầm vợt và tư thế chuẩn bị và di chuyển
• 2.6.2.2. Kỹ thuật giao bóng, đỡ giao bóng thuận tay và trái tay
• 2.6.2.3. Kỹ thuật líp bóng thuận tay và trái tay
• 2.6.2.4. Kỹ thuật bạt bóng thuận và trái tay
• 2.6.2.5. Kỹ thuật gò bóng thuận tay và trái tay
• 2.6.2.6. Kỹ thuật tấn công và phòng thủ (thuận và trái tay)
• 2.6.3. Một số quy định của Luật Bóng bàn
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tài liệu giáo dục thể chất cho cao đẳng

Tài liệu giáo dục thể chất cho cao đẳng đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành và phát triển thể lực cho sinh viên. Môn học này không chỉ giúp nâng cao sức khỏe mà còn phát triển các kỹ năng vận động cần thiết cho cuộc sống. Chương trình giáo dục thể chất được thiết kế để đáp ứng nhu cầu học tập và rèn luyện thể chất của sinh viên, từ đó góp phần vào sự phát triển toàn diện của họ.

1.1. Mục tiêu của môn giáo dục thể chất

Môn giáo dục thể chất nhằm giúp sinh viên hiểu rõ tác dụng của thể dục thể thao, từ đó hình thành thói quen tập luyện hàng ngày. Mục tiêu này không chỉ dừng lại ở việc nâng cao sức khỏe mà còn phát triển kỹ năng tự tập luyện và ý thức tự giác trong rèn luyện thể chất.

1.2. Nội dung chính trong tài liệu giáo dục thể chất

Tài liệu bao gồm các nội dung cơ bản như thể dục cơ bản, điền kinh và các môn thể thao tự chọn. Mỗi phần đều có những bài tập và kỹ thuật cụ thể, giúp sinh viên dễ dàng tiếp cận và thực hành.

II. Thách thức trong việc dạy học giáo dục thể chất tại cao đẳng

Việc dạy học giáo dục thể chất tại cao đẳng gặp nhiều thách thức, từ việc thiếu cơ sở vật chất đến sự không đồng đều trong năng lực của sinh viên. Những thách thức này ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy và kết quả học tập của sinh viên. Cần có những giải pháp hiệu quả để khắc phục những vấn đề này.

2.1. Thiếu cơ sở vật chất và trang thiết bị

Nhiều trường cao đẳng gặp khó khăn trong việc cung cấp đủ trang thiết bị thể thao cho sinh viên. Điều này ảnh hưởng đến khả năng thực hành và rèn luyện của sinh viên, làm giảm hiệu quả của môn học.

2.2. Sự không đồng đều trong năng lực sinh viên

Sinh viên đến từ nhiều nền tảng khác nhau, dẫn đến sự khác biệt trong khả năng tiếp thu và thực hành. Điều này đòi hỏi giảng viên phải có phương pháp dạy học linh hoạt để đáp ứng nhu cầu của từng sinh viên.

III. Phương pháp dạy học hiệu quả trong giáo dục thể chất

Để nâng cao hiệu quả dạy học giáo dục thể chất, giảng viên cần áp dụng các phương pháp dạy học tích cực. Những phương pháp này không chỉ giúp sinh viên tiếp thu kiến thức mà còn khuyến khích họ tham gia tích cực vào các hoạt động thể chất.

3.1. Phương pháp dạy học tích cực

Phương pháp dạy học tích cực khuyến khích sinh viên tham gia vào quá trình học tập thông qua các hoạt động nhóm, thảo luận và thực hành. Điều này giúp sinh viên phát triển kỹ năng làm việc nhóm và khả năng tự học.

3.2. Kết hợp lý thuyết và thực hành

Việc kết hợp giữa lý thuyết và thực hành là rất quan trọng trong giáo dục thể chất. Sinh viên cần được trang bị kiến thức lý thuyết vững chắc để áp dụng vào thực tế, từ đó nâng cao hiệu quả rèn luyện.

IV. Ứng dụng thực tiễn của giáo dục thể chất trong cuộc sống sinh viên

Giáo dục thể chất không chỉ giúp sinh viên nâng cao sức khỏe mà còn có tác động tích cực đến tinh thần và khả năng học tập. Những kỹ năng và thói quen được hình thành trong quá trình học tập sẽ theo sinh viên suốt đời.

4.1. Tác động đến sức khỏe và thể lực

Việc tham gia vào các hoạt động thể chất giúp sinh viên duy trì sức khỏe tốt, giảm căng thẳng và cải thiện tâm trạng. Điều này rất quan trọng trong việc học tập và làm việc hiệu quả.

4.2. Hình thành thói quen tập luyện lâu dài

Giáo dục thể chất giúp sinh viên hình thành thói quen tập luyện thể dục thể thao hàng ngày. Thói quen này không chỉ có lợi cho sức khỏe mà còn giúp sinh viên phát triển tính kỷ luật và trách nhiệm.

V. Kết luận và tương lai của giáo dục thể chất tại cao đẳng

Giáo dục thể chất tại cao đẳng có vai trò quan trọng trong việc phát triển toàn diện cho sinh viên. Tương lai của môn học này cần được chú trọng hơn nữa, với những cải tiến trong chương trình giảng dạy và phương pháp dạy học.

5.1. Định hướng phát triển giáo dục thể chất

Cần có những chính sách và kế hoạch cụ thể để phát triển giáo dục thể chất tại các trường cao đẳng. Điều này bao gồm việc đầu tư vào cơ sở vật chất và đào tạo giảng viên.

5.2. Tăng cường hợp tác giữa các trường

Hợp tác giữa các trường cao đẳng và các tổ chức thể thao sẽ giúp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất. Việc này không chỉ mang lại lợi ích cho sinh viên mà còn góp phần phát triển thể thao trong cộng đồng.

Nội dung chính

Tổng quan về giáo trình

Tài liệu dạy học môn Giáo dục thể chất trong chương trình đào tạo trình độ cao đẳng là văn bản chuyên môn được ban hành kèm theo Công văn số 147/TCGDNN-ĐTCQ ngày 22 tháng 01 năm 2020 của Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp (thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội). Trong hệ thống đào tạo trình độ cao đẳng, Giáo dục thể chất được xác định là môn học điều kiện, bắt buộc thuộc khối các môn học chung. Môn học có tính chất trang bị hệ thống kiến thức, kỹ thuật cơ bản về thể dục thể thao nhằm nâng cao sức khỏe, phát triển thể lực chung, hoàn thiện tầm vóc và đáp ứng mục tiêu giáo dục nghề nghiệp toàn diện.

Mục tiêu học tập của giáo trình được cấu trúc rõ ràng theo ba chuẩn đầu ra chính:

1. Về kiến thức: Người học trình bày được tác dụng, kỹ thuật động tác cơ bản và các quy định chính yếu trong luật thi đấu của từng môn thể dục thể thao được giảng dạy.
2. Về kỹ năng: Người học thực hiện đúng các yêu cầu kỹ thuật, vận dụng các bài tập để tự rèn luyện thể lực và tuân thủ các quy chuẩn thi đấu.
3. Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Hình thành ý thức tự giác, thiết lập thói quen rèn luyện thân thể định kỳ nhằm bảo đảm thể lực phục vụ học tập và lao động chuyên môn.

Giáo trình tiếp cận nội dung theo mô hình kết hợp giữa nền tảng vận động đại cương và kỹ năng thể thao chuyên sâu. Cấu trúc toàn văn bao gồm Bài mở đầu, Chương I (Giáo dục thể chất chung) và Chương II (Chuyên đề thể dục thể thao tự chọn gồm 6 môn thể thao ứng dụng). Điểm đặc thù của tài liệu là sự tích hợp giữa phân tích cơ sinh học của động tác kỹ thuật với việc trích dẫn trực tiếp các điều luật thi đấu chính thức hiện hành.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giáo trình được phân bổ theo tiến trình logic từ các bài tập phát triển thể chất cơ bản đến các nội dung thi đấu chuyên đề:

• Bài mở đầu: Xác định vị trí, tính chất, mục tiêu môn học, nội dung tổng quát, phương thức tổ chức dạy học và các nguyên tắc đánh giá kết quả theo quy định hiện hành.
• Chương I: Giáo dục thể chất chung:
  • Bài 1: Thể dục cơ bản: Trình bày lý thuyết thể dục cơ bản; hướng dẫn chi tiết bài thể dục tay không liên hoàn 32 động tác (tập trung phát triển nhóm cơ vai, ngực, chi trên); bài tập liên hoàn 40 động tác với gậy thể dục nhằm rèn luyện tư thế chuẩn xác và tính linh hoạt khớp.
  • Bài 2: Điền kinh: Cung cấp kỹ thuật 4 môn điền kinh cơ sở:
    • Chạy cự ly ngắn (100m): Phân tích 4 giai đoạn (xuất phát, chạy lao sau xuất phát, chạy giữa quãng, về đích); kỹ thuật đóng bàn đạp (phổ thông, xa, gần) và xuất phát thấp.
    • Chạy cự ly trung bình (800m nữ, 1500m nam): Phân tích 3 giai đoạn; kỹ thuật xuất phát cao; nhịp thở và phân phối sức bền.
    • Nhảy cao: Phân tích 4 giai đoạn (chạy đà, giậm nhảy, bay trên không, rơi xuống đất); nguyên lý chuyển đổi vận tốc nằm ngang sang vận tốc thẳng đứng.
    • Nhảy xa (kiểu ngồi): Phân tích 4 giai đoạn (chạy đà, giậm nhảy, bay trên không kiểu bước bộ/ngồi, tiếp đất hố cát).
• Chương II: Chuyên đề thể dục thể thao tự chọn (gồm 6 chuyên đề độc lập):
  • Chuyên đề 1: Môn Bơi lội: Trình bày kỹ thuật làm quen nước, phương pháp thở nước, thả nổi; kỹ thuật đập chân, quạt tay, thở và phối hợp toàn thân trong bơi trườn sấp và bơi ếch; kỹ thuật xuất phát bục, quay vòng 180° và về đích.
  • Chuyên đề 2: Môn Cầu lông: Tư thế chuẩn bị, di chuyển (bước đơn, bước kép, bước đệm), kỹ thuật đánh cầu cao tay/thấp tay thuận - trái, bỏ nhỏ, phát cầu và đập cầu.
  • Chuyên đề 3: Môn Bóng chuyền: Tư thế cơ bản, di chuyển, chuyền bóng cao tay (bước 2), chuyền bóng thấp tay (bước 1/đệm bóng), phát bóng thấp tay/cao tay trước mặt, chắn bóng và đập bóng.
  • Chuyên đề 4: Môn Bóng rổ: Kỹ thuật cầm bóng, dẫn bóng, chuyền - bắt bóng hai tay trước ngực/một tay, ném rổ một tay trên vai/hai tay trước ngực và kỹ thuật hai bước lên rổ.
  • Chuyên đề 5: Môn Bóng đá: Kỹ thuật di chuyển không bóng, dẫn bóng, khống chế bóng, đá bóng bằng lòng bàn chân, mu trong bàn chân, mu giữa bàn chân và ném biên/đá biên.
  • Chuyên đề 6: Môn Bóng bàn: Cách cầm vợt (dọc, ngang), giao bóng, đỡ giao bóng, kỹ thuật líp bóng, bạt bóng, gò bóng và các kỹ thuật tấn công - phòng thủ thuận/trái tay.

+-----------------------------------------------------------------------------------+
|               CẤU TRÚC PHÂN PHỐI NỘI DUNG MÔN GIÁO DỤC THỂ CHẤT                  |
+-----------------------------------------------------------------------------------+
|                                 BÀI MỞ ĐẦU                                        |
|             (Vị trí, tính chất, mục tiêu, tổ chức dạy học & đánh giá)             |
+------------------------------------------+----------------------------------------+
|        CHƯƠNG I: THỂ CHẤT CHUNG          |     CHƯƠNG II: CHUYÊN ĐỀ TỰ CHỌN       |
|                                          |         (Chọn 1 trong 6 môn)           |
|  * Bài 1: Thể dục cơ bản                 |  * Chuyên đề 1: Bơi lội                |
|    - Thể dục tay không (32 động tác)     |  * Chuyên đề 2: Cầu lông               |
|    - Thể dục với gậy (40 động tác)       |  * Chuyên đề 3: Bóng chuyền            |
|  * Bài 2: Điền kinh                      |  * Chuyên đề 4: Bóng rổ                |
|    - Chạy ngắn (100m) & cự ly TB         |  * Chuyên đề 5: Bóng đá                |
|    - Nhảy cao & Nhảy xa (kiểu ngồi)      |  * Chuyên đề 6: Bóng bàn               |
+------------------------------------------+----------------------------------------+

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình thiết lập các kiến thức nền tảng dựa trên các nguyên lý cơ sinh học thể thao, giải phẫu chức năng và luật thi đấu:

• Nguyên lý cơ sinh học vận động:
  • Xác định góc độ đặt bàn đạp trong chạy cự ly ngắn (bàn đạp trước 45°–50°, bàn đạp sau 60°–80° so với mặt đường chạy).
  • Phân tích phân bố lực giậm nhảy trong nhảy xa (87% lực theo phương nằm ngang và 13% lực theo phương thẳng đứng; vận tốc bay ban đầu $V_0$ đạt 9–11 m/s).
  • Động lực học chất lỏng trong bơi lội: Sự hình thành góc co khớp gối 150° trong đập chân trườn sấp, cơ chế ngẫu lực quay vòng 180° khi chạm thành bể.
• Cơ sở sinh lý và điều hòa vận động:
  • Kỹ thuật điều hòa nhịp thở trong chạy cự ly trung bình và bơi lội (hít vào bằng miệng sâu và nhanh, thở ra từ từ trong nước qua mũi và miệng).
  • Cơ chế chống "sốc trọng lực" sau khi về đích ở các cự ly chạy thông qua việc duy trì vận động nhẹ nhàng theo quán tính.
• Quy chuẩn luật thể thao chính thức: Tích hợp các trích dẫn pháp lý từ Quyết định số 224/QĐ-UBTDTT (Luật Điền kinh) và Quyết định số 1706/QĐ-UBTDTT (Luật Bơi), bao gồm quy định về vạch xuất phát, lỗi xuất phát (loại từ lần vi phạm thứ hai trong điền kinh hoặc phạm quy ngay trong bơi lội), cách đo đạc cự ly và xác định thời điểm chạm đích.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật cá nhân: Khả năng phối hợp chu kỳ vận động liên hoàn (32 động tác tay không, 40 nhịp gậy); kiểm soát tư thế xuất phát thấp – sẵn sàng (góc gối chân sau 115°–138°, chân trước 92°–105°); kỹ thuật đánh đích bằng ngực hoặc vai.
• Kỹ năng phân tích và định lượng không gian: Nhận diện và xác định nhịp điệu chạy đà (18–24 bước ở nam, 16–24 bước ở nữ trong nhảy xa; đường chạy đà tối thiểu 15–25m trong nhảy cao); xác định điểm dọi trọng tâm cơ thể và vạch báo hiệu điều chỉnh đà.
• Kỹ năng thực hành thể thao chuyên biệt: Khả năng làm chủ kỹ thuật của ít nhất 1 môn thể thao tự chọn (bơi lội, cầu lông, bóng chuyền, bóng rổ, bóng đá hoặc bóng bàn), từ tư thế chuẩn bị, di chuyển cơ bản đến các động tác kỹ thuật phối hợp và chiến thuật cơ sở.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình định hướng quy trình giảng dạy và học tập bám sát tính chất thực hành vận động, phân định rõ vai trò của giảng viên và người học:

Cách tiếp cận sư phạm và hình thức tổ chức

Khuyến khích giảng viên áp dụng các phương pháp dạy học tích cực, kết hợp thị phạm động tác mẫu với phân tích hình vẽ kỹ thuật (tài liệu cung cấp chuỗi hình ảnh phân tích từng pha vận động). Quá trình tổ chức tập luyện trên sân bãi/phòng tập diễn ra theo 4 hình thức cơ bản:

1. Tập luyện đồng loạt: Áp dụng cho các nội dung khởi động, thể dục tay không 32 động tác, bài tập gậy hoặc làm quen với nước.
2. Tập luyện lần lượt: Áp dụng trong các bài tập kỹ thuật có đường chạy hoặc dụng cụ đơn chiếc như xuất phát bàn đạp 100m, nhảy cao, nhảy xa, xuất phát bục bơi lội.
3. Tập luyện theo nhóm: Áp dụng cho các bài tập chuyền - bắt bóng, phối hợp đệm bóng, đánh cầu đôi, đá bóng nhóm.
4. Tập luyện cá nhân: Áp dụng cho quá trình tự sửa lỗi kỹ thuật động tác, căn chỉnh đà chạy hoặc tự rèn luyện thể lực bổ trợ.

Phương pháp kiểm tra và đánh giá

Quy trình đánh giá kết quả học tập của người học được thực hiện nghiêm ngặt theo các tiêu chí tại Thông tư số 12/2018/TT-BLĐTBXH ngày 26/9/2018 của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (Quy định chương trình môn học Giáo dục thể chất thuộc khối các môn học chung trong chương trình đào tạo trình độ trung cấp, cao đẳng). Đánh giá bao gồm:

• Kiểm tra nhận thức lý thuyết: Nhận diện kỹ thuật đúng/sai và nắm vững quy định luật thể thao cơ bản.
• Đánh giá thực hành kỹ thuật: Kiểm tra mức độ thuần thục, chuẩn xác của các giai đoạn động tác (chạy đà, giậm nhảy, vào nước, tiếp xúc bóng...).
• Đánh giá thành tích thể lực: Đo lường qua các thông số định lượng (thời gian chạy cự ly ngắn 100m, thời gian chạy cự ly trung bình 800m/1500m, chiều cao mức xà vượt qua, độ xa hố cát, cự ly bơi đạt được).

---

Điểm nổi bật và cập nhật

Tài liệu thể hiện tính chuẩn mực học thuật và thực tiễn qua các đặc điểm:

1. Khung pháp lý chuẩn hóa: Được ban hành theo Công văn số 147/TCGDNN-ĐTCQ nhằm thực thi Thông tư số 12/2018/TT-BLĐTBXH, tạo sự đồng bộ về khối lượng kiến thức và tiêu chuẩn kỹ năng cho toàn bộ hệ thống các trường cao đẳng giáo dục nghề nghiệp trên toàn quốc.
2. Kế thừa nguồn tài liệu chuyên khảo chính thống: Nội dung các bài học được tổng hợp và đối chiếu trực tiếp từ các giáo trình chuyên ngành thể dục thể thao đã được thẩm định:
   • Tài liệu giảng dạy Thể dục thể thao (Bộ Giáo dục và Đào tạo, NXB Giáo dục, 1997).
   • Giáo trình Thể dục cơ bản (Phan Thế Nguyên, Lê Thị Thanh Thủy, Trần Thị Thu, NXB Thể dục thể thao, 2005).
   • Giáo trình Thể dục cơ bản (Trường Đại học Sư phạm Thể dục thể thao TP. Hồ Chí Minh, NXB Thể dục thể thao, 2005).
   • Giáo trình Điền kinh (Trường Đại học Sư phạm TP. Hồ Chí Minh, NXB Đại học Sư phạm TP.HCM, 2016).
   • Giáo trình Bơi lội (Nguyễn Văn Trạch, NXB Thể dục thể thao, 2006).
3. Chi tiết hóa thông số kỹ thuật và cơ sinh học: Tài liệu không dừng lại ở mô tả định tính mà cung cấp thông số chuyển động cụ thể: các góc bàn đạp (45°–50° và 60°–80°), góc ngả thân chạy giữa quãng (4°–5°), tần số bước chạy trung bình (70–72 bước/phút), độ dài bước chạy (160–215 cm), độ nghiêng đường đà nhảy cao ($\le 1/250$), độ nghiêng đường chạy đà nhảy xa ($\le 1/100$ sang bên, $\le 1/1000$ toàn bộ).
4. Tích hợp luật thi đấu chuyên ngành: Các quy định pháp quy trích từ Quyết định số 224/QĐ-UBTDTT và Quyết định số 1706/QĐ-UBTDTT (bao gồm khẩu lệnh quốc tế FINA "Take your marks") giúp người học gắn kết kỹ năng vận động với quy tắc thi đấu chuẩn mực.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

Tài liệu được biên soạn phục vụ các nhóm đối tượng cụ thể trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp:

• Sinh viên trình độ cao đẳng: Là tài liệu học tập chính khóa bắt buộc. Sinh viên sử dụng tài liệu để nắm bắt yêu cầu kỹ thuật từng động tác, làm cơ sở tự ôn luyện ngoài giờ lên lớp và thực hiện các bài kiểm tra đánh giá định kỳ.
• Giảng viên bộ môn Giáo dục thể chất: Sử dụng làm căn cứ chuyên môn để xây dựng giáo án, phân chia tiến độ giảng dạy, lựa chọn chuyên đề tự chọn (trong số 6 môn bơi lội, cầu lông, bóng chuyền, bóng rổ, bóng đá, bóng bàn) phù hợp với cơ sở vật chất, sân bãi của từng cơ sở đào tạo.
• Cán bộ quản lý đào tạo tại các trường cao đẳng: Sử dụng làm tài liệu quy chuẩn để kiểm tra chất lượng giảng dạy, chuẩn bị trang thiết bị tập luyện (bàn đạp xuất phát, đệm nhảy cao, hố cát nhảy xa, bể bơi, sân bóng) và tổ chức các kỳ thi kết thúc môn học.
• Yêu cầu điều kiện tiên quyết: Người học không cần có chứng chỉ thể thao chuyên sâu trước đó, song cần đáp ứng tiêu chuẩn sức khỏe học đường tổng quát để hoàn thành các khối lượng vận động theo quy định của môn học.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này áp dụng cho đối tượng đào tạo nào?

Giáo trình áp dụng cho sinh viên đang theo học các chương trình đào tạo trình độ cao đẳng thuộc hệ thống giáo dục nghề nghiệp theo khung quy định của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội.

2. Sinh viên cần kiến thức hoặc kỹ năng nền tảng nào trước khi học?

Môn học thuộc khối kiến thức chung bắt buộc, không đòi hỏi kiến thức chuyên ngành nâng cao từ trước. Người học chỉ cần có sức khỏe cơ bản theo kết quả khám sức khỏe đầu khóa để thực hiện các bài tập vận động thể chất chung và chuyên đề tự chọn.

3. Cấu trúc chương trình có bắt buộc học tất cả các môn thể thao không?

Không. Chương trình chia làm hai phần: Phần bắt buộc chung (Thể dục cơ bản và Điền kinh) và Phần chuyên đề thể thao tự chọn (Sinh viên hoặc nhà trường chọn 1 trong 6 môn: Bơi lội, Cầu lông, Bóng chuyền, Bóng rổ, Bóng đá, Bóng bàn tùy theo điều kiện sân bãi).

4. Người học có thể tự rèn luyện qua giáo trình bằng cách nào?

Người học có thể dựa vào hướng dẫn phân tích từng nhịp đếm của bài thể dục tay không liên hoàn (32 động tác), bài tập với gậy (40 động tác) cùng các bảng mô tả kỹ thuật xuất phát, chạy đà, phương pháp thở nước để tự thực hiện tập luyện và tự kiểm tra tư thế tại nhà hoặc sân tập.

5. Kết quả học tập môn học được đánh giá dựa trên quy định pháp lý nào?

Việc kiểm tra, đánh giá kết quả môn Giáo dục thể chất trong tài liệu được thực hiện căn cứ theo quy định tại Thông tư số 12/2018/TT-BLĐTBXH ngày 26/9/2018 của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội.

---

Kết luận

Tài liệu dạy học môn Giáo dục thể chất trong chương trình đào tạo trình độ cao đẳng (ban hành kèm Công văn số 147/TCGDNN-ĐTCQ) là tài liệu chuẩn hóa về mặt học thuật và phương pháp giảng dạy thể chất trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp. Cấu trúc tài liệu phân định rõ ràng giữa giáo dục thể chất đại cương (Thể dục cơ bản, Điền kinh) và thể thao ứng dụng (6 chuyên đề tự chọn).

Lộ trình học tập được thiết kế khoa học, kết hợp hài hòa giữa lý thuyết cơ sinh học vận động, phân tích kỹ thuật từng pha động tác và các điều luật thi đấu chính thức trích từ Quyết định 224/QĐ-UBTDTT và Quyết định 1706/QĐ-UBTDTT. Tài liệu đóng vai trò là cơ sở chuyên môn chuẩn mực cho việc giảng dạy, học tập và kiểm định chất lượng giáo dục thể chất tại các trường cao đẳng hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương I: GIÁO DỤC THỂ CHẤT CHUNG Bài 1: THỂ DỤC CƠ BẢN 1. Giới thiệu về thể dục cơ bản Thể dục cơ bản là loại hình thể dục mà nội dung chính của nó bao gồm các bài tập phát triển chung liên quan đến hoạt động của các bộ phận cơ thể, như tay, chân, đầu, thân, mình; các kĩ năng vận động cơ bản như đi, chạy, nhảy, ném, bắt, leo trèo; các bài tập đội hình, các bài tập trên các dụng cụ thể dục (thang gióng, ghế thể dục, cầu…); các bài tập thể dục dụng cụ đơn giản. Thể dục cơ bản phù hợp với mọi lứa tuổi, mọi đối tượng, nhưng thường được vận dụng trong các trường học nhằm phát triển các kĩ năng vận động cần thiết cho cuộc sống, hình thành các tư thế đúng, đẹp; phát triển khả năng phối hợp vận động và các tố chất thể lực như sức nhanh, sức mạnh, sức bền cho người học. Thể dục tay không liên hoàn 2.

Tác dụng của thể dục tay không liên hoàn Thể dục tay không liên hoàn giúp cho người tập duy trì và nâng cao sức khỏe, trong đó giúp phát triển các bắp thịt ở vai, ngực và chi trên. Ngoài ra, còn giúp hình thành kỹ năng, kỹ xảo vận động và nâng cao năng lực làm việc. Các động tác kỹ thuật Bài thể dục tay không liên hoàn (32 động tác)1 Tư thế chuẩn bị: Đứng thẳng, chân đứng tư thế nghiêm, mặt nhìn về phía trước. Động tác 1: Tay trái đưa ngang, duỗi thẳng, lòng bàn tay úp.

1 Bộ Giáo dục và Đào tạo: Tài liệu giảng dạy Thể dục thể thao, dùng cho các trường đại học, cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp. Hà Nội, NXB Giáo dục, 1997; Phan Thế Nguyên, Lê Thị Thanh Thủy, Trần Thị Thu. Giáo trình Thể dục cơ bản. Hà Nội: NXB Thể dục thể thao, 2005.

6 Động tác 2: Hai tay giang ngang, lòng bàn tay úp, các ngón tay khép. Động tác 3: Tay trái đưa ra trước, lòng bàn tay xoay hướng vào trong. Động tác 4: Hai tay đưa ra trước, lòng bàn tay úp. Động tác 5: Tay trái đưa lên cao, lòng bàn tay hướng vào trong, mặt nhìn chếch lên trên 30o.

Động tác 6: Hai tay đưa lên cao, tạo thành một góc 300. Động tác 7: Hai tay đưa ngang, lòng bàn tay úp, mặt nhìn thẳng về trước. 7 Động tác 8: Hai tay hạ xuống, về tư thế cơ bản. Động tác 9: Hai tay đưa ra sau, lòng bàn tay hướng vào nhau, chân trái đưa lên trước duổi thẳng (song song mặt đất), chân phải đứng trụ làm thẳng.

Động tác 10: Hạ thấp trọng tâm bằng chân trái xuống, gập gối 90o, bàn chân phải hơi xoay một góc vuông với chân trái và duỗi thẳng, đầu hơi ngửa. Động tác 11: Quay thân sang phải 90o, trọng tâm trên hai chân, mặt nhìn thẳng. Động tác 12: Khép chân trái, hai tay hạ dọc thân người, về tư thế chuẩn bị. Động tác 13: Đưa chân phải lên duỗi thẳng (song song mặt đất) như động tác 9.

8 Động tác 14: Hạ thấp trọng tâm như động tác 10. Động tác 15: Quay thân sang trái 90o như động tác 11. Động tác 16: Khép chân phải về tư thế thẳng như động tác 12. Động tác 17: Ngồi xổm chụm gối, hai bàn chân khép, nửa bàn chân trước tiếp xúc đất, hai tay chống bằng vai, cách mũi chân 30 cm, đầu cúi.

Động tác 18: Chuyển trọng tâm lên hai tay, bật nhẹ đưa chân trái sang bên duỗi thẳng. Động tác 19: Thu chân trái, đưa chân phải sang bên như động tác 18. Động tác 20: Thu chân về ngồi xổm. 9 Động tác 21: Chống hai tay, đẩy hai chân về sau thành chống sấp, thân thẳng.

Động tác 22: Gập khuỷu tay, chống đẩy một lần. Động tác 23: Thực hiện giống động tác 22 (chống đẩy lần 2). Động tác 24: Thu chân về giống động tác 20. Động tác 25: Đứng thẳng dậy, hai tay lên cao chữ V, chân khép, lòng bàn tay hướng trong.

Động tác 26: Gập thân hai tay hướng vào hai mũi chân, đầu gối thẳng. Động tác 27: Bước chân trái về trước 30o, khuỵu gối, hai tay lên cao chữ V lòng bàn tay hướng trong, đầu hơi ngửa. 10 Động tác 28: Thu chân trái về, gập thân giống động tác 26. Động tác 29: Thực hiện giống động tác 27 nhưng bước chân phải.

Động tác 30: Thực hiện giống động tác 28. Động tác 31: Bước chân trái sang ngang rộng hơn vai, hai tay dang ngang lòng bàn tay úp, gập thân người song song mặt đất. Động tác 32: Thu chân trái về tư thế chuẩn bị. Kết thúc bài tập.

Thể dục cơ bản với dụng cụ đơn giản Thể dục cơ bản với dụng cụ đơn giản là hệ thống các bài tập đa dạng, được lựa chọn và sử dụng theo các phương pháp khoa học nhằm phát triển hoàn thiện thể chất nâng cao năng lực vận động của con người. Những động tác có kết cấu từ nhiều loại hình vận động như nhảy múa, nửa nhào lộn, thăng bằng, quay chuyển tạo hình với các dụng cụ như: Gậy, dây, vòng, lụa, bóng, chùy. Trong bài này chỉ giới thiệu bài tập liên hoàn 32 động tác với gậy thể dục. Tác dụng của thể dục cơ bản với dụng cụ đơn giản Thể dục cơ bản với dụng cụ đơn giản giúp phát triển thể lực chung, phát triển các tố chất vận động cần thiết, nâng cao sức khỏe, giáo dục khả năng diễn tả động tác.

Phát triển cơ thể cân đối hài hòa cho người tập, tạo dáng đẹp người tập, góp phần nâng cao ý thức tập thể trong các hoạt động chung. Các động tác kỹ thuật Bài tập liên hoàn 40 động tác với gậy thể dục2 Tư thế nghiêm: Người đứng ở tư thế nghiêm, tay phải cầm đầu gậy dọc theo thân người hướng lên trên. Tư thế nghỉ: Chân trái bước sang ngang rộng bằng vai, tay phải cầm gậy mủi gậy hướng về mủi chân trái, tay trái để sau ngang thắc lưng. Tư thế chuẩn bị: Người đứng ở tư thế nghiêm, 2 tay duỗi thẳng cầm gậy phía trước thân người.

Mu bàn tay hướng ra ngoài, ngón cái và 4 ngón còn lại nắm vòng theo gậy, mắt nhìn thẳng. Động tác 1: Từ tư thế chuẩn bị, hai tay đưa gậy ra phía trước ngang vai. Động tác 2: Gập khuỷu tay sát lườn, đưa gậy chạm xương đòn. 2 Trường Đại học Sư phạm Thể dục thể thao Thành phố Hồ Chí Minh: Giáo trình Thể dục cơ bản.

Nhà xuất bản Thể dục thể thao năm 2005. 12 Động tác 3: Chân trái bước lên trước rộng bằng vai, chân sau kiễng gót, đồng thời 2 tay duỗi thẳng đưa gậy lên cao, ưỡn căng thân. Mắt nhìn gậy. Động tác 4: Thu chân hạ gậy về giống động tác 1.

Động tác 5: Đưa gậy sang trái ngang vai, tay trái thẳng, tay phải gập khuỷu tay ngang vai. Mắt nhìn gậy. Động tác 6: Đưa gậy về giống động tác 4. Động tác 7: Thực hiện giống động tác 5 nhưng đổi bên, đưa gậy sang phải.

Động tác 8: Đưa gậy lên cao, 2 tay thẳng. 13 Động tác 9: Chân trái đưa sang ngang, kiễng gót, nghiêng lườn sang trái đồng thời tay trái hạ gậy. Động tác 10: Thu chân trái về đồng thời đưa gậy cao ngang vai. Động tác 11: Thực hiện tương tự động tác 9, nhưng đổi bên, nghiêng lườn sang phải.

Động tác 12: Thu chân phải, đồng thời đưa gậy về giống động tác 10. Động tác 13: Chân trái bước sang ngang rộng hơn vai, đồng thời đưa gậy lên cao thẳng tay, rồi gập thân, hạ gậy đặt sau gáy. Đầu ngửa, thân ưỡn căng. 14 Động tác 14: Đứng dậy thu chân trái, đứa gậy về giống nhịp 12.

Động tác 15: Thực hiện giống như động tác 13 nhưng đổi chân. Động tác 16: Đứng dậy thu chân phải hạ gậy về tư thế chuẩn bị. Động tác 17: Chân trái bước sang ngang, rộng bằng vai, đồng thời, 2 tay đưa gậy ra phía trước. Động tác 18: Vặn mình đưa gậy qua trái, tay trái thẳng, tay phải gập, gậy cao ngang vai và song song mặt đất.

Động tác 19: Đưa gậy về giống động tác 17. 15 Động tác 20: Thu chân trái hạ gậy về tư thế chuẩn bị. Động tác 21: Chân phải bước sang ngang, rộng bằng vai, đồng thời, 2 tay đưa gậy ra phía trước. Động tác 22: Vặn mình đưa gậy qua phải, tay phải thẳng, tay trái gập, gậy cao ngang vai và song song mặt đất.

Động tác 23: Đưa gậy về giống động tác 17. Động tác 24: Thu chân phải hạ gậy về tư thế chuẩn bị. Động tác 25: Đá lăng chân trái sang ngang đổng thời 2 tay đưa gậy lên cao, ưỡn căng thân. 16 Động tác 26: Hạ chân trái rộng hơn vai và khuỵu gối, đồng thời 2 tay đặt gậy sau gáy, thân người và chân phải thẳng.

Động tác 27: Xoay mũi chân trái sang ngang, mở gối trái theo, đồng thời tay trái đưa gậy chếch thấp - ngang, tay phải chếch cao - ngang, thân người thẳng. Quay đầu sang trái, mắt nhìn gậy. Động tác 28: Thu chân trái và gậy về tư thế chuẩn bị. Động tác 29: Đá lăng chân phải sang ngang đổng thời 2 tay đưa gậy lên cao, ưỡn căng thân.

Động tác 30: Hạ chân phải rộng hơn vai và khuỵu gối, đồng thời 2 tay đặt gậy sau gáy, thân người và chân phải thẳng. 17 Động tác 31: Xoay mũi chân phải sang ngang, mở gối phải theo, đồng thời tay phải đưa gậy chếch thấp - ngang, tay trái chếch cao - ngang, thân người thẳng. Quay đầu sang phải, mắt nhìn gậy. Động tác 32: Thu chân trái và gậy về tư thế chuẩn bị.

Động tác 33: Quay trái, chân trái bước lên rộng hơn vai, khuỵu gối, chân sau thẳng, đồng thời 2 tay đưa gậy ra trước. Động tác 34: Duỗi thẳng chân quay phải, đồng thời 2 tay đưa gậy lên cao, tay phải hạ gậy xuống ngang vai, tay trái gập trước ngực. Mắt nhìn gậy. Động tác 35: Hạ gậy từ ngang xuống, thu chân trái về tư thế chuẩn bị.

Động tác 36: Quay phải, chân phải bước lên rộng hơn vai, khuỵu gối, chân sau thẳng, đồng thời 2 tay đưa gậy ra trước. 18 Động tác 37: Duỗi thẳng chân quay trái, đồng thời 2 tay đưa gậy lên cao, tay trái hạ gậy xuống ngang vai, tay phải gập trước ngực. Mắt nhìn gậy. Động tác 38: Hạ gậy từ ngang xuống, thu chân phải về tư thế chuẩn bị.

Động tác 39: Bước chân trái lên trước rộng bằng vai, chân phải kiễng gót, 2 tay đưa gậy lên cao. Căng thân, đầu ngửa, mắt nhìn gậy. Động tác 40: Thu chân trái về, tay phải cầm gậy dựng vuông góc với mặt đất và cao ngang vai, tay trái nắm gậy dưới tay phải, 2 tay thẳng. Trở về tư thế nghiêm và kết thúc bài tập.