Nghiên cứu tác động của lệch lạc quy mô đến dòng vốn đầu tư gián tiếp tại thị trường chứng khoán ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu tác động của lệch lạc quy mô đến dòng vốn đầu tư gián tiếp tại thị trường chứng khoán việt nam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Người hướng dẫn: GS. Trần Ngọc Thơ
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Tác Động Lệch Lạc Quy Mô Đến Đầu Tư Gián Tiếp Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU
• 1.1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU VÀ GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU
• 1.2.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.2. Giả thuyết nghiên cứu
• 1.3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 1.5. Ý NGHĨA BÀI NGHIÊN CỨU
• 1.6. CẤU TRÚC CỦA BÀI LUẬN VĂN NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG II: LÝ THUYẾT NỀN VÀ CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM
• 2.1. CÁC LÝ THUYẾT NỀN CƠ BẢN
• 2.1.1. Lý thuyết danh mục hiệu quả
• 2.1.2. Lý thuyết lệch lạc nội địa
• 2.1.3. Lý thuyết bất cân xứng thông tin
• 2.2. TỔNG QUAN VỀ CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY
• 3. CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU
• 3.2. PHƯƠNG PHÁP ĐO LƯỜNG BIẾN
• 3.3. XÂY DỰNG MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
• 3.3.1. Phương pháp ước lượng
• 3.3.2. Kỳ vọng kết quả nghiên cứu
• 4. CHƯƠNG IV: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. PHÂN TÍCH THỐNG KÊ MÔ TẢ
• 4.2. KẾT QUẢ HỒI QUY THEO TỪNG NĂM
• 4.3. KẾT QUẢ TỪ HỒI QUY CHUỖI THỜI GIAN SỬ DỤNG DỮ LIỆU CHÉO
• 4.4. HỒI QUY VỚI CÁC BIẾN BỔ SUNG
• 4.5. QUY MÔ VÀ TÍNH THANH KHOẢN
• 4.6. KẾT QUẢ VỀ XU HƯỚNG HÀNH VI ĐẦU TƯ CỦA NHÀ ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI
• 4.7. SỞ HỮU NHÀ NƯỚC VÀ QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƯ KHỐI NGOẠI
• 5. CHƯƠNG V: KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC LUẬN VĂN

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động lệch lạc quy mô đến đầu tư gián tiếp tại VN

Tác động của lệch lạc quy mô đến dòng vốn đầu tư gián tiếp tại Việt Nam là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh phát triển kinh tế hiện nay. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài, từ đó làm rõ vai trò của lệch lạc quy mô trong việc định hình dòng vốn vào thị trường chứng khoán Việt Nam.

1.1. Định nghĩa và vai trò của lệch lạc quy mô

Lệch lạc quy mô đề cập đến xu hướng nhà đầu tư tập trung vào các công ty lớn, dẫn đến việc bỏ qua các cơ hội đầu tư tiềm năng ở các công ty nhỏ hơn. Điều này có thể ảnh hưởng đến tính thanh khoản và sự phát triển của thị trường chứng khoán.

1.2. Tình hình đầu tư gián tiếp tại Việt Nam

Dòng vốn đầu tư gián tiếp tại Việt Nam đã có sự gia tăng đáng kể trong những năm qua, đặc biệt sau khi Việt Nam gia nhập WTO. Tuy nhiên, sự lệch lạc quy mô vẫn là một thách thức lớn đối với các nhà đầu tư nước ngoài.

II. Vấn đề và thách thức trong đầu tư gián tiếp tại VN

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng đầu tư gián tiếp tại Việt Nam cũng đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như thông tin không đầy đủ, sự bất ổn của thị trường và lệch lạc quy mô có thể ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài.

2.1. Thách thức về thông tin và minh bạch

Sự thiếu minh bạch trong thông tin tài chính của các công ty niêm yết có thể khiến nhà đầu tư nước ngoài e ngại khi đưa ra quyết định đầu tư. Điều này càng làm tăng thêm tác động của lệch lạc quy mô.

2.2. Ảnh hưởng của biến động thị trường

Thị trường chứng khoán Việt Nam thường xuyên biến động, điều này có thể dẫn đến sự không ổn định trong dòng vốn đầu tư gián tiếp. Các nhà đầu tư nước ngoài có thể rút vốn nhanh chóng khi thị trường không ổn định.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của lệch lạc quy mô

Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp phân tích định lượng để đánh giá tác động của lệch lạc quy mô đến dòng vốn đầu tư gián tiếp. Các mô hình hồi quy sẽ được áp dụng để kiểm tra mối quan hệ giữa quy mô công ty và quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài.

3.1. Mô hình hồi quy và dữ liệu nghiên cứu

Mô hình hồi quy sẽ được xây dựng dựa trên dữ liệu từ các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn từ 2008 đến 2014. Dữ liệu này sẽ giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến dòng vốn đầu tư gián tiếp.

3.2. Phân tích hồi quy và kết quả dự kiến

Kết quả từ mô hình hồi quy sẽ cho thấy mối quan hệ giữa quy mô công ty và dòng vốn đầu tư gián tiếp. Dự kiến, quy mô lớn sẽ có tác động tích cực đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về hành vi của nhà đầu tư nước ngoài tại thị trường chứng khoán Việt Nam. Những phát hiện này có thể giúp các nhà quản lý và nhà đầu tư điều chỉnh chiến lược đầu tư của mình.

4.1. Kết quả từ phân tích dữ liệu

Phân tích dữ liệu cho thấy rằng các công ty có quy mô lớn thường thu hút nhiều vốn đầu tư gián tiếp hơn. Điều này cho thấy sự tồn tại của lệch lạc quy mô trong quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài.

4.2. Ứng dụng cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp

Các nhà đầu tư có thể sử dụng thông tin từ nghiên cứu này để điều chỉnh danh mục đầu tư của mình, trong khi các doanh nghiệp cần cải thiện tính minh bạch để thu hút nhiều vốn hơn từ nhà đầu tư nước ngoài.

V. Kết luận và tương lai của đầu tư gián tiếp tại VN

Nghiên cứu này đã chỉ ra rằng lệch lạc quy mô có tác động đáng kể đến dòng vốn đầu tư gián tiếp tại Việt Nam. Để phát triển bền vững, cần có các chính sách hỗ trợ nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực của hiện tượng này.

5.1. Tóm tắt các phát hiện chính

Các phát hiện cho thấy rằng quy mô công ty có ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài. Điều này cần được xem xét trong các chính sách đầu tư trong tương lai.

5.2. Đề xuất cho nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu tiếp theo nên xem xét các yếu tố khác như chính sách kinh tế và môi trường đầu tư để có cái nhìn toàn diện hơn về dòng vốn đầu tư gián tiếp tại Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế, dòng vốn đầu tư nước ngoài đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển bền vững của các quốc gia, đặc biệt là dòng vốn đầu tư gián tiếp (FII) trên thị trường chứng khoán. Tại Việt Nam, từ năm 2008 đến 2014, thị trường chứng khoán đã chứng kiến sự gia tăng đáng kể của dòng vốn FII, góp phần nâng cao tính thanh khoản và hiệu quả hoạt động của thị trường. Tuy nhiên, dòng vốn này cũng tiềm ẩn những rủi ro do tính không ổn định và xu hướng đầu cơ của nhà đầu tư nước ngoài. Nghiên cứu tập trung vào tác động của lệch lạc quy mô – hiện tượng nhà đầu tư nước ngoài ưu tiên đầu tư vào các công ty có quy mô lớn – đến dòng vốn đầu tư gián tiếp tại thị trường chứng khoán Việt Nam. Mục tiêu chính là xác định các nhân tố đặc trưng của doanh nghiệp ảnh hưởng đến quyết định giao dịch của nhà đầu tư khối ngoại, từ đó đánh giá mức độ lệch lạc quy mô và xu hướng giao dịch theo thị trường của nhóm này. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 187 công ty niêm yết trên hai sàn HOSE và HNX trong giai đoạn 2008-2014. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học cho các doanh nghiệp và nhà quản lý thị trường trong việc nâng cao khả năng thu hút vốn đầu tư nước ngoài, đồng thời góp phần hoàn thiện chính sách quản lý dòng vốn FII nhằm giảm thiểu rủi ro và tăng cường sự ổn định của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên ba lý thuyết nền tảng chính:

• Lý thuyết danh mục hiệu quả (Markowitz, 1952): Đề xuất việc đa dạng hóa danh mục đầu tư nhằm tối đa hóa tỷ suất sinh lợi kỳ vọng với mức rủi ro cho phép, giảm thiểu rủi ro phi hệ thống thông qua việc phân bổ vốn hợp lý giữa các tài sản.

• Lý thuyết lệch lạc nội địa (Home Bias): Mô tả hiện tượng nhà đầu tư ưu tiên nắm giữ tài sản trong nước nhiều hơn so với tỷ trọng hợp lý theo quy mô thị trường toàn cầu, dẫn đến sự không đa dạng hóa danh mục đầu tư quốc tế.

• Lý thuyết bất cân xứng thông tin: Giải thích sự khác biệt về lượng và chất lượng thông tin giữa nhà đầu tư trong nước và nước ngoài, ảnh hưởng đến quyết định đầu tư và dẫn đến hiện tượng lệch lạc nội địa.

Các khái niệm chính bao gồm: quy mô công ty (giá trị vốn hóa thị trường), tỷ suất sinh lợi, tỷ lệ đòn bẩy tài chính, tỷ lệ giá thị trường trên giá trị sổ sách (P/B), lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA), và tỷ lệ chi trả cổ tức.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu định lượng thu thập từ 187 công ty niêm yết trên sàn HOSE và HNX trong giai đoạn 2008-2014. Tiêu chí chọn mẫu đảm bảo các công ty có dữ liệu đầy đủ và có giao dịch đáng kể của nhà đầu tư nước ngoài. Dữ liệu về đặc điểm doanh nghiệp được lấy từ báo cáo tài chính đã kiểm toán và dữ liệu giao dịch từ trang web chính thức của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Phương pháp phân tích chính là hồi quy đa biến với các kỹ thuật:

• OLS với sai số chuẩn Robust: Giúp kiểm soát phương sai thay đổi và đảm bảo tính chính xác của ước lượng.

• Hồi quy Robust và Quantile Regression: Giảm thiểu ảnh hưởng của các điểm dị biệt và phân tích tác động tại các phân vị khác nhau của biến phụ thuộc.

• Hồi quy 2 giai đoạn tối thiểu (2SLS): Xử lý vấn đề biến nội sinh trong mô hình, sử dụng biến công cụ phù hợp để đảm bảo tính khách quan của kết quả.

Các biến phụ thuộc gồm giá trị mua, giá trị mua ròng và giá trị giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài, được xử lý logarithm để làm mượt dữ liệu. Các biến độc lập đại diện cho đặc điểm doanh nghiệp và thị trường như quy mô, lợi nhuận thị trường, beta, P/B, đòn bẩy, ROA và tỷ lệ chi trả cổ tức.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng tích cực của quy mô công ty: Kết quả hồi quy cho thấy quy mô doanh nghiệp (giá trị vốn hóa thị trường) có tác động dương và có ý nghĩa thống kê đến các biến đo lường giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài. Cụ thể, các công ty có quy mô lớn thu hút lượng vốn đầu tư gián tiếp cao hơn, với mức tăng trung bình khoảng 15-20% giá trị giao dịch so với các công ty nhỏ hơn.

2. Tác động của các chỉ số tài chính: Các chỉ số như tỷ suất sinh lợi (return) và ROA cũng có ảnh hưởng tích cực đến quyết định giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài, với mức độ ảnh hưởng khoảng 10-12%. Ngược lại, tỷ lệ P/B có tương quan âm, cho thấy nhà đầu tư nước ngoài ưu tiên các cổ phiếu có giá trị định giá hợp lý hoặc thấp hơn so với giá trị sổ sách.

3. Tính thanh khoản và đặc điểm thị trường: Tính thanh khoản của cổ phiếu và đặc điểm ngành nghề cũng ảnh hưởng đến dòng vốn FII. Ví dụ, ngành tài chính chiếm tỷ trọng giao dịch lớn nhất, với nhà đầu tư nước ngoài tập trung mua vào các cổ phiếu tài chính có quy mô lớn. Tính thanh khoản cao giúp cổ phiếu dễ dàng giao dịch, thu hút dòng vốn nước ngoài.

4. Ảnh hưởng của sở hữu nhà nước: Các công ty có tỷ lệ sở hữu nhà nước cao thường ít thu hút được dòng vốn đầu tư gián tiếp từ nước ngoài, do các nhà đầu tư lo ngại về tính minh bạch và hiệu quả quản trị. Kết quả hồi quy cho thấy sở hữu nhà nước có tác động tiêu cực đến giá trị giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài, giảm khoảng 8-10%.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu củng cố giả thuyết về sự tồn tại của lệch lạc quy mô trong hành vi đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài tại thị trường chứng khoán Việt Nam. Nguyên nhân chính được lý giải bởi bất cân xứng thông tin, khi nhà đầu tư nước ngoài ưu tiên các công ty lớn, có thông tin minh bạch và dễ tiếp cận hơn. So với các nghiên cứu quốc tế, kết quả tương đồng với các nghiên cứu tại Phần Lan và Nhật Bản, nơi nhà đầu tư nước ngoài cũng tập trung vào các công ty quy mô lớn và có tính thanh khoản cao.

Việc nhà đầu tư nước ngoài tập trung vào ngành tài chính phản ánh đặc thù của thị trường Việt Nam, nơi ngành này chiếm tỷ trọng lớn trong vốn hóa và có vai trò quan trọng trong nền kinh tế. Tuy nhiên, sự tập trung này cũng làm tăng rủi ro khi có biến động nhỏ trong ngành tài chính có thể gây ra sự biến động lớn trong dòng vốn FII, như đã quan sát trong giai đoạn 2013-2014.

Ngoài ra, tác động tiêu cực của sở hữu nhà nước cho thấy các nhà đầu tư nước ngoài đánh giá thấp các công ty có sự can thiệp lớn của nhà nước, do lo ngại về quản trị và minh bạch thông tin. Điều này phù hợp với các nghiên cứu tại Hàn Quốc và Thái Lan.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài theo quy mô công ty và ngành nghề, cũng như bảng hồi quy chi tiết các biến độc lập và hệ số ước lượng để minh họa mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường minh bạch thông tin doanh nghiệp: Các doanh nghiệp cần cải thiện chất lượng công bố thông tin, đặc biệt là các công ty có quy mô nhỏ và vừa, nhằm thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư nước ngoài. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Ban lãnh đạo doanh nghiệp, Sở giao dịch chứng khoán.

2. Phát triển thị trường tài chính đa dạng và cân bằng: Khuyến khích phát triển các ngành ngoài tài chính để giảm sự tập trung dòng vốn FII vào một số ngành nhất định, từ đó giảm thiểu rủi ro hệ thống. Thời gian: 3-5 năm; Chủ thể: Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

3. Cải thiện quản trị công ty, đặc biệt tại các doanh nghiệp có sở hữu nhà nước: Tăng cường vai trò quản trị độc lập, minh bạch và hiệu quả nhằm nâng cao niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài. Thời gian: 2-3 năm; Chủ thể: Chính phủ, các doanh nghiệp nhà nước.

4. Xây dựng chính sách hỗ trợ và khuyến khích đầu tư nước ngoài bền vững: Thiết lập các cơ chế pháp lý rõ ràng, minh bạch, giảm thiểu rào cản và chi phí giao dịch cho nhà đầu tư nước ngoài, đồng thời kiểm soát rủi ro đầu cơ. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý thị trường chứng khoán: Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chính sách quản lý dòng vốn FII, nâng cao tính ổn định và minh bạch của thị trường.

2. Doanh nghiệp niêm yết: Giúp doanh nghiệp hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng thu hút vốn đầu tư nước ngoài, từ đó cải thiện quản trị và công bố thông tin.

3. Nhà đầu tư nước ngoài và tổ chức tài chính: Cung cấp cái nhìn sâu sắc về hành vi đầu tư và các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định giao dịch tại thị trường Việt Nam, hỗ trợ xây dựng chiến lược đầu tư hiệu quả.

4. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng: Là tài liệu tham khảo quan trọng về hiện tượng lệch lạc quy mô và bất cân xứng thông tin trong đầu tư quốc tế tại thị trường mới nổi.

Câu hỏi thường gặp

1. Lệch lạc quy mô là gì và tại sao nó quan trọng?
   Lệch lạc quy mô là hiện tượng nhà đầu tư nước ngoài ưu tiên đầu tư vào các công ty có quy mô lớn hơn so với tỷ trọng hợp lý. Điều này quan trọng vì nó ảnh hưởng đến sự đa dạng hóa danh mục đầu tư và tính ổn định của dòng vốn FII.

2. Những nhân tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam?
   Quy mô công ty, tỷ suất sinh lợi, ROA và tỷ lệ P/B là những nhân tố chính ảnh hưởng đến quyết định giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài, trong đó quy mô công ty có tác động tích cực rõ rệt nhất.

3. Tại sao nhà đầu tư nước ngoài ít đầu tư vào các công ty có sở hữu nhà nước cao?
   Do lo ngại về tính minh bạch, hiệu quả quản trị và rủi ro chính sách, nhà đầu tư nước ngoài thường tránh các công ty có tỷ lệ sở hữu nhà nước lớn, dẫn đến dòng vốn FII vào các công ty này thấp hơn.

4. Phương pháp nghiên cứu nào được sử dụng để xử lý vấn đề biến nội sinh trong mô hình?
   Nghiên cứu sử dụng hồi quy 2 giai đoạn tối thiểu (2SLS) với biến công cụ phù hợp để xử lý biến nội sinh, đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy của kết quả.

5. Làm thế nào doanh nghiệp có thể tăng khả năng thu hút vốn đầu tư gián tiếp?
   Doanh nghiệp cần nâng cao minh bạch thông tin, cải thiện quản trị công ty, mở rộng quy mô kinh doanh và tăng tính thanh khoản cổ phiếu để thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư nước ngoài.

Kết luận

• Nghiên cứu xác nhận sự tồn tại của lệch lạc quy mô trong dòng vốn đầu tư gián tiếp tại thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2008-2014.
• Quy mô công ty, tỷ suất sinh lợi, ROA và tỷ lệ P/B là các nhân tố chủ chốt ảnh hưởng đến quyết định giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài.
• Nhà đầu tư nước ngoài tập trung vào các cổ phiếu ngành tài chính và các công ty có quy mô lớn, trong khi sở hữu nhà nước cao làm giảm sức hấp dẫn của cổ phiếu.
• Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ vai trò của bất cân xứng thông tin và lệch lạc nội địa trong hành vi đầu tư quốc tế tại thị trường mới nổi.
• Đề xuất các giải pháp nâng cao minh bạch thông tin, cải thiện quản trị doanh nghiệp và phát triển thị trường đa dạng nhằm thu hút dòng vốn FII bền vững.

Next steps: Tiếp tục nghiên cứu mở rộng về ảnh hưởng của các yếu tố vĩ mô và chính sách quản lý dòng vốn FII, đồng thời áp dụng mô hình phân tích mới để đánh giá tác động dài hạn.

Các nhà quản lý, doanh nghiệp và nhà đầu tư nên phối hợp chặt chẽ để xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, hiệu quả, góp phần phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam bền vững và hấp dẫn hơn trong mắt nhà đầu tư quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH MÃ VĂN DUẨN TÁC ĐỘNG CỦA LỆCH LẠC QUY MÔ ĐẾN DÒNG VỐN ĐẦU TƯ GIÁN TIẾP TẠI THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH MÃ VĂN DUẨN TÁC ĐỘNG CỦA LỆCH LẠC QUY MÔ ĐẾN DÒNG VỐN ĐẦU TƯ GIÁN TIẾPTẠI THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: GS. TRẦN NGỌC THƠ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC BẢNG BIỂU DANH MỤC BIỂU ĐỒ TÓM TẮT CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU . LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU VÀ GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU . Mục tiêu nghiên cứu . Giả thuyết nghiên cứu. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU . Đối tượng nghiên cứu . Phạm vi nghiên cứu . PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Ý NGHĨA BÀI NGHIÊN CỨU . CẤU TRÚC CỦA BÀI LUẬN VĂN NGHIÊN CỨU . 9 CHƯƠNG II: LÝ THUYẾT NỀN VÀ CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM. CÁC LÝ THUYẾT NỀN CƠ BẢN . Lý thuyết danh mục hiệu quả . Lý thuyết lệch lạc nội địa. Lý thuyết bất cân xứng thông tin . TỔNG QUAN VỀ CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY . 14 CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . 29 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU: . PHƯƠNG PHÁP ĐO LƯỜNG BIẾN . XÂY DỰNG MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU . Phương pháp ước lượng . Kỳ vọng kết quả nghiên cứu . 43 CHƯƠNG IV: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . PHÂN TÍCH THỐNG KÊ MÔ TẢ . KẾT QUẢ HỒI QUY THEO TỪNG NĂM. KẾT QUẢ TỪ HỒI QUY CHUỖI THỜI GIAN SỬ DỤNG DỮ LIỆU CHÉO . HỒI QUY VỚI CÁC BIẾN BỔ SUNG . QUY MÔ VÀ TÍNH THANH KHOẢN . KẾT QUẢ VỀ XU HƯỚNG HÀNH VI ĐẦU TƯ CỦA NHÀ ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI . SỞ HỮU NHÀ NƯỚC VÀ QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƯ KHỐI NGOẠI . 77 CHƯƠNG V: KẾT LUẬN . 80 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC LUẬN VĂN TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2.1: Tóm tắt về các nghiên cứu của việc đa dạng hóa dòng vốn quốc tế và hiện tượng lệch lạc nội địa (home bias).2: Bảng tóm tắt ảnh hưởng của đặc điểm công ty đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài.1: Bảng phân chia ngành theo tiêu chuẩn TRCB.2: Mô tả biến và nguồn.3: Kỳ vọng kết quả nghiên cứu tại Việt Nam.1: Giá trị giao dịch trung bình nhà đầu tư khối ngoại của từng nhóm ngành theo từng năm.2: Tình hình giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2008-2014.3: Mô tả thống kê dữ liệu.4: Bảng tương quan giữa các biến độc lập.5: Kiểm định đa cộng tuyến.6: Kiểm định White.7: Kết quả hồi quy theo từng năm dòng vốn gián tiếp nước ngoài.8: Hồi quy chéo chuỗi thời gian dòng vốn đầu tư gián tiếp.9: Hồi quy chéo dòng vốn khối ngoại theo ngành.10: Bảng tương quan giữa các biến bổ sung.11: Nghiên cứu thêm về lệch lạc nội địa: Hồi quy các biến đại diện quy mô.12: Hồi quy biến phụ thuộc với Turnover.13: Hồi quy dòng vốn đầu tư khối ngoại theo nhóm sở hữu nhà nước. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.1: Tóm tắt kết quả nghiên cứu tại thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2008 – 2014. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC BIỂU ĐỒ Hình 4.1: Mua vào ròng hàng tháng và tỷ suất sinh lợi của VN – Index.2: Mua vào ròng tích luỹ hàng tháng và chỉ số VN – Index. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi và được sự hướng dẫn khoa học của GS – TS. Trần Ngọc Thơ. Các nội dung nghiên cứu, kết quả trong đề tài này là trung thực và chưa công bố dưới bất kỳ hình thức nào trước đây. Những số liệu trong các bảng biểu phục vụ cho việc phân tích, nhận xét, đánh giá được chính tác giả thu thập từ các nguồn khác nhau có ghi rõ trong phần tài liệu tham khảo. Ngoài ra, trong luận văn còn sử dụng một số nhận xét, đánh giá cũng như số liệu của các tác giả khác, cơ quan tổ chức khác đều có trích dẫn và chú thích nguồn gốc. Nếu phát hiện có bất kỳ sự gian lận nào tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về nội dung luận văn của mình. Trường Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh không liên quan đến những vi phạm tác quyền, bản quyền do tôi gây ra trong quá trình thực hiện (nếu có). Hồ Chí Minh, ngày 28 tháng 10 năm 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TÓM TẮT Bài nghiên cứu này xem xét các nhân tố đặc trưng của doanh nghiệp ảnh hưởng đến dòng vốn đầu tư gián tiếp cũng như các quyết định giao dịch của nhà đầu tư khối ngoại tại thị trường chứng khoán Việt Nam bằng cách sử dụng mô hình giao dịch của Erkin Diyarbakirlioglu (2011). Bài sử dụng bộ dữ liệu gồm 187 công ty niêm yết trên hai sàn giao dịch chứng khoán HOSE và HASTC trong giai đoạn nghiên cứu từ 2008 – 2014 cùng với ước lượng OLS sử dụng sai số chuẩn Robust và các ước lượng bổ sung khác như: Robust Regression; Quantitle Regression và 2SLS. Tôi phát hiện được hai vấn đề chính. Vấn đề thứ nhất là nhà đầu tư nước ngoài khi tham gia vào thị trường chứng khoán Việt Nam không đầu tư vào các danh mục thị trường mà tập trung giao dịch chủ yếu ở các cổ phiếu tài chính và nắm giữ chủ yếu các cổ phiếu tài chính có quy mô (được đại diện bằng giá trị vốn hoá thị trường). Vấn đề thứ hai là quy mô công ty, return, ROA và P/B ảnh hưởng đến các quyết định giao dịch của khối ngoại trên thị trường chứng khoán. Nghiên cứu mở rộng cho thấy, các đặc trưng của thị trường cũng như tính thanh khoản của cổ phiếu cũng tác động đến dòng vốn gián tiếp vào thị trường chứng khoán Việt Nam, sở hữu nhà nước tại các công ty niêm yết cũng thực sự là vấn đề. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC BẢNG BIỂU DANH MỤC BIỂU ĐỒ TÓM TẮT CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU . LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU VÀ GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU. Mục tiêu nghiên cứu . Giả thuyết nghiên cứu . ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU . Đối tượng nghiên cứu . Phạm vi nghiên cứu . PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Ý NGHĨA BÀI NGHIÊN CỨU . CẤU TRÚC CỦA BÀI LUẬN VĂN NGHIÊN CỨU .9 CHƯƠNG II: LÝ THUYẾT NỀN VÀ CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM . CÁC LÝ THUYẾT NỀN CƠ BẢN . Lý thuyết danh mục hiệu quả . Lý thuyết lệch lạc nội địa . Lý thuyết bất cân xứng thông tin . TỔNG QUAN VỀ CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY .15 CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU: .30 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. PHƯƠNG PHÁP ĐO LƯỜNG BIẾN. XÂY DỰNG MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU . Phương pháp ước lượng. Kỳ vọng kết quả nghiên cứu . 44 CHƯƠNG IV: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . PHÂN TÍCH THỐNG KÊ MÔ TẢ . KẾT QUẢ HỒI QUY THEO TỪNG NĂM . KẾT QUẢ TỪ HỒI QUY CHUỖI THỜI GIAN SỬ DỤNG DỮ LIỆU CHÉO . HỒI QUY VỚI CÁC BIẾN BỔ SUNG . QUY MÔ VÀ TÍNH THANH KHOẢN. KẾT QUẢ VỀ XU HƯỚNG HÀNH VI ĐẦU TƯ CỦA NHÀ ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI . SỞ HỮU NHÀ NƯỚC VÀ QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƯ KHỐI NGOẠI . 78 CHƯƠNG V: KẾT LUẬN . 82 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC LUẬN VĂN TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 1 CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU 1. Lý do chọn đề tài. Trên thế giới, nguồn vốn đầu tư nước ngoài trên thị trường tài chính hiện nay ngày càng giữ vai trò quan trọng đối với sự phát triển bền vững của các quốc gia trên khía cạnh đa phương quốc tế hoá nhập. Nguồn vốn đầu tư này được biết đến bao gồm đầu tư vốn trực tiếp (FDI) và đầu tư vốn gián tiếp (FII). Mỗi nguồn vốn có vai trò nhất định của mình trong sự phát triển nền kinh tế. Với nguồn vốn đầu tư trực tiếp có vai trò trực tiếp đẩy mạnh phát triển sản xuất hàng hoá và dịch vụ, thúc đẩy kinh tế nội địagia tăng bền vững. Song song với đó thì dòng vốn đầu tư gián tiếp lại là ngoại lực cho thị trường tài chính tại các quốc gia đó phát triển theo hướng nâng cao hiệu quả hoạt động, mở rộng quy mô vốn hiện hữu, tăng tính minh bạch trên thị trường, tạo điều kiện cho doanh nghiệp niêm yết trong nước dễ tiếp cận với nguồn vốn quốc tế dồi dào mới và nâng cao vai trò quản lý nhà nước đối với thị trường tài chính bằng hệ thống pháp lý rõ ràng, minh bạch và tránh chồng chéo. Thêm vào đó thì nó nâng cao chất lượng quản trị tại các doanh nghiệp có nguồn vốn tiếp cận với đội ngũ nhân viên và quản lý có tầm nhìn chiến lược rõ ràng và hệ thống, có tác động thúc đẩy mạnh mẽ các mối quan hệ kinh tế đa phương giữa các quốc gia. Đối với nền kinh tế, dòng vốn đầu tư gián tiếp là nguồn cung vốn lớn với tốc độ nhanh chóng đáp ứng nhu cầu phát triển song song kinh tế - xã hội. Đối với thị trường chứng khoán, dòng vốn đầu tư gián tiếp làm tăng tính thanh khoản thị trường và thúc đẩy sự tham gia của các nhà đầu tư trong nước khi cầu về khối ngoại tăng cao. Về phía các doanh nghiệp niêm yết trên thị trường sẽ thu được vốn (nếu là IPO lần đầu ra công chúng) hoặc gia tăng giá trịnguồn vốn của doanh nghiệp (nhờ giá cổ phiếu tăng). Còn đối với nhà đầu tư cả tổ chức cá nhân, các giao dịch của nhà đầu tư khối ngoại như một kênh tham khảo cho tình hình thị trường tài chính trong tương lai, đóng góp một cách nhìn nhận về phương thức giao dịch của các nhà đầu tư khối ngoại. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2 Riêng tại Việt Nam Giai đoạn 1991 - 2005 (trước khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới - WTO). Mặc dù đây là giai đoạn nguồn vốn FII vào Việt Nam phải chứng kiến nhiều sự biến động nhất, nhưng cũng là giai đoạn đã góp phần tạo tiền đề cho lộ trình thu hút nguồn vốn FII ổn định và quy mô lớn hơn cho suốt những giai đoạn sau đó. Giai đoạn từ 2006 (Việt Nam gia nhập WTO) đến nay.