Quan Hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc Sau Sự Kiện 11/9: Tác Động Đến Quan Hệ Quốc Tế Ở Đông Nam Á

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu quan hệ hoa kỳ trung quốc sau sự kiện 11 9 2001 và tác động đến quan hệ quốc tế ở đông nam á, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải

• Tác giả: Bùi Thị Bích Hường
• Người hướng dẫn: PGS. TS Nguyễn Hoàng Giáp
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quan hệ Quốc tế
• Đề tài: Tác Động Của Quan Hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc Đến Quan Hệ Quốc Tế Ở Đông Nam Á Sau Sự Kiện 11/9
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tác Động Quan Hệ Hoa Kỳ Trung Quốc Hậu 11 9

Quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc là một trong những mối quan hệ song phương quan trọng và phức tạp nhất trên thế giới, đặc biệt sau sự kiện 11/9. Sự kiện này không chỉ thay đổi cục diện chính sách đối ngoại Hoa Kỳ mà còn tác động sâu sắc đến cách Trung Quốc định hình chiến lược toàn cầu của mình. Bối cảnh quốc tế đa cực, toàn cầu hóa, và sự trỗi dậy của Trung Quốc đã tạo ra một môi trường cạnh tranh và hợp tác phức tạp. Các cường quốc, đặc biệt là Hoa Kỳ, có ảnh hưởng lớn đến sự vận động của tình hình an ninh khu vực Đông Nam Á. Động thái trong quan hệ giữa các cường quốc này là một trong những yếu tố chủ yếu khiến thế giới trở nên khó lường hơn. Vì vậy, nghiên cứu về quan hệ này có ý nghĩa quan trọng đối với khu vực Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng.

1.1. Bối cảnh quốc tế sau Chiến tranh Lạnh và ASEAN

Sau sự sụp đổ của Liên Xô, thế giới bước vào giai đoạn “hậu Chiến tranh Lạnh” với xu hướng hòa bình, ổn định và hợp tác. Hoa Kỳ trở thành siêu cường duy nhất, nhưng các cường quốc khác, như Trung Quốc và Nga, không dễ dàng chấp nhận trật tự thế giới đơn cực này. Điều này dẫn đến sự cạnh tranh và hợp tác phức tạp giữa các cường quốc. Sự hình thành một trật tự thế giới mới đang diễn ra từng bước. Trong bối cảnh này, vai trò của các tổ chức khu vực như ASEAN trở nên quan trọng hơn trong việc duy trì an ninh khu vực Đông Nam Á và thúc đẩy hợp tác giữa các quốc gia thành viên.

1.2. Ảnh Hưởng của Toàn cầu hóa lên Quan Hệ Hoa Kỳ Trung Quốc

Toàn cầu hóa đã thúc đẩy sự phát triển kinh tế và tăng trưởng trên toàn cầu, đồng thời tăng cường sự phụ thuộc lẫn nhau giữa các quốc gia. Tuy nhiên, nó cũng tạo ra những thách thức mới, như bất bình đẳng kinh tế và các vấn đề môi trường. Các quốc gia phải tận dụng cơ hội để phát triển năng lực nội sinh, nếu không sẽ tụt hậu xa hơn. Theo tài liệu gốc, toàn cầu hóa là một chất xúc tác cho tiến bộ loài người nhưng cũng cần sự điều chỉnh và tạo ra những thách thức lớn cần sự hợp tác chặt chẽ của tất cả các quốc gia.

II. Thách Thức Căng Thẳng Địa Chính Trị ở Đông Nam Á

Khu vực Đông Nam Á đang đối mặt với nhiều thách thức an ninh khu vực Đông Nam Á, bao gồm tranh chấp lãnh thổ trên Biển Đông, cạnh tranh ảnh hưởng giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, và các vấn đề an ninh phi truyền thống như khủng bố và biến đổi khí hậu. Sự gia tăng ảnh hưởng của Trung Quốc trong khu vực, đặc biệt thông qua Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI), đã gây ra lo ngại về sự phụ thuộc kinh tế và chính trị vào Trung Quốc. Đồng thời, sự hiện diện quân sự của Hoa Kỳ trong khu vực, thông qua các hoạt động tuần tra và tập trận chung, cũng gây ra căng thẳng với Trung Quốc.

2.1. Tranh Chấp Biển Đông và Cạnh Tranh Hoa Kỳ Trung Quốc

Tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông là một trong những điểm nóng lớn nhất trong khu vực. Trung Quốc tuyên bố chủ quyền đối với hầu hết diện tích Biển Đông, trong khi các quốc gia khác như Việt Nam, Philippines, Malaysia, và Brunei cũng có những tuyên bố chủ quyền chồng lấn. Hoa Kỳ không có tuyên bố chủ quyền nào ở Biển Đông, nhưng Chính sách Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương cho rằng nước này ủng hộ tự do hàng hải và phản đối các hành động đơn phương thay đổi hiện trạng. Theo tài liệu gốc, quan hệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc có thể chi phối và thay đổi các mối quan hệ của từng quốc gia và khu vực.

2.2. Khủng Bố và An Ninh Phi Truyền Thống tại Đông Nam Á

Các vấn đề an ninh phi truyền thống, như khủng bố, tội phạm xuyên quốc gia, và biến đổi khí hậu, cũng đang đặt ra những thách thức lớn đối với khu vực. Các nhóm khủng bố, như ISIS, có thể sử dụng khu vực Đông Nam Á làm nơi ẩn náu và tuyển mộ thành viên. Biến đổi khí hậu gây ra những tác động tiêu cực đến môi trường và kinh tế của khu vực, như mực nước biển dâng cao, thiên tai, và dịch bệnh.

III. Phương Pháp Hợp Tác Hoa Kỳ Trung Quốc tại ASEAN

Mặc dù có nhiều cạnh tranh và xung đột, Hoa Kỳ và Trung Quốc cũng có những lĩnh vực hợp tác tiềm năng tại Đông Nam Á. Cả hai nước đều có lợi ích trong việc duy trì hòa bình và ổn định trong khu vực, thúc đẩy thương mại và đầu tư, và giải quyết các vấn đề toàn cầu như biến đổi khí hậu và đại dịch. ASEAN có thể đóng vai trò trung gian hòa giải giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, thúc đẩy đối thoại và hợp tác. Vai trò của ASEAN trong quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc ngày càng trở nên quan trọng để duy trì sự cân bằng quyền lực.

3.1. Hợp Tác Kinh Tế Hoa Kỳ Trung Quốc tại Đông Nam Á

Hoa Kỳ và Trung Quốc là hai đối tác thương mại và đầu tư quan trọng của Đông Nam Á. Đầu tư của Hoa Kỳ tại Đông Nam Á tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, năng lượng tái tạo, và dịch vụ tài chính, trong khi đầu tư của Trung Quốc tại Đông Nam Á tập trung vào cơ sở hạ tầng, sản xuất, và bất động sản. Cả hai nước đều có thể hợp tác để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững và bao trùm trong khu vực.

3.2. Hợp Tác An Ninh và Chống Khủng Bố Hoa Kỳ Trung Quốc

Hoa Kỳ và Trung Quốc có thể hợp tác để chống khủng bố và tội phạm xuyên quốc gia trong khu vực. Cả hai nước đều có thể chia sẻ thông tin tình báo, đào tạo lực lượng an ninh, và phối hợp các hoạt động chống khủng bố. Ngoài ra, cả hai nước có thể hợp tác để giải quyết các vấn đề an ninh phi truyền thống, như biến đổi khí hậu và dịch bệnh.

IV. Ứng Dụng Đối Sách Của ASEAN Trước Cạnh Tranh Mỹ Trung

Các quốc gia ASEAN cần có những đối sách phù hợp để đối phó với sự cạnh tranh giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. Một trong những đối sách quan trọng nhất là duy trì chính sách trung lập và không đứng về bên nào trong cuộc cạnh tranh này. ASEAN cũng cần tăng cường hợp tác nội khối, thúc đẩy thương mại và đầu tư trong khu vực, và phát triển các thể chế khu vực mạnh mẽ hơn. Đồng thời, ASEAN cần tăng cường đối thoại và hợp tác với cả Hoa Kỳ và Trung Quốc, thúc đẩy hòa bình và ổn định trong khu vực.

4.1. Duy Trì Chính Sách Trung Lập và Cân Bằng Quyền Lực

Các quốc gia ASEAN cần duy trì chính sách trung lập và không tham gia vào các liên minh quân sự hoặc chính trị với Hoa Kỳ hoặc Trung Quốc. Thay vào đó, ASEAN cần tập trung vào việc thúc đẩy hợp tác kinh tế và thương mại với cả hai nước. Đồng thời, ASEAN cần tăng cường hợp tác với các cường quốc khác, như Nhật Bản, Hàn Quốc, và Ấn Độ, để cân bằng quyền lực trong khu vực.

4.2. Tăng Cường Hợp Tác Nội Khối và Phát Triển Thể Chế ASEAN

ASEAN cần tăng cường hợp tác nội khối trong các lĩnh vực kinh tế, chính trị, và an ninh. ASEAN Economic Community (AEC), ASEAN Security Community (ASC), và ASEAN Socio-Cultural Community (ASCC) có thể giúp tăng cường sự gắn kết và hội nhập trong khu vực. Ngoài ra, ASEAN cần tiếp tục phát triển các thể chế khu vực mạnh mẽ hơn, như ASEAN Regional Forum (ARF) và East Asia Summit (EAS), để thúc đẩy đối thoại và hợp tác với các cường quốc.

V. Phân Tích Tác Động Kinh Tế Quan Hệ Hoa Kỳ Trung Quốc

Quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc có tác động sâu sắc đến kinh tế Đông Nam Á. Cạnh tranh thương mại và công nghệ giữa hai nước có thể tạo ra cơ hội và thách thức cho các doanh nghiệp Đông Nam Á. Các nước Đông Nam Á cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và đầu tư, tránh phụ thuộc quá nhiều vào một thị trường duy nhất. Đồng thời, các nước này cần nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp địa phương và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

5.1. Ảnh Hưởng Của Thương Mại Hoa Kỳ Trung Quốc lên ASEAN

Cuộc chiến thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đã gây ra những tác động tiêu cực đến thương mại toàn cầu và khu vực. Tuy nhiên, nó cũng tạo ra cơ hội cho các doanh nghiệp Đông Nam Á thay thế hàng hóa nhập khẩu từ Hoa Kỳ hoặc Trung Quốc. Các nước Đông Nam Á cần tận dụng cơ hội này để tăng cường xuất khẩu và thu hút đầu tư.

5.2. Đầu Tư của Hoa Kỳ và Trung Quốc vào Kinh Tế Đông Nam Á

Đầu tư của Hoa Kỳ tại Đông Nam Á và Đầu tư của Trung Quốc tại Đông Nam Á có thể giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và tạo việc làm trong khu vực. Tuy nhiên, các nước Đông Nam Á cần đảm bảo rằng các dự án đầu tư này tuân thủ các tiêu chuẩn về môi trường, lao động, và quản trị doanh nghiệp.

VI. Kết Luận Tương Lai Quan Hệ Quốc Tế tại Đông Nam Á

Tương lai của quan hệ quốc tế Đông Nam Á sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm quan hệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, sự trỗi dậy của các cường quốc khác, và khả năng của ASEAN trong việc duy trì vai trò trung tâm trong khu vực. Các nước Đông Nam Á cần tiếp tục thúc đẩy hợp tác khu vực, tăng cường đối thoại với các cường quốc, và xây dựng một trật tự khu vực dựa trên luật lệ và tôn trọng chủ quyền của các quốc gia.

6.1. Xu Hướng Vận Động của Quan Hệ Hoa Kỳ Trung Quốc

Quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc có thể tiếp tục cạnh tranh và hợp tác trong nhiều lĩnh vực. Sự cạnh tranh có thể gia tăng trong các lĩnh vực như công nghệ, quân sự, và địa chính trị, trong khi hợp tác có thể tiếp tục trong các lĩnh vực như biến đổi khí hậu, đại dịch, và chống khủng bố.

6.2. Vai Trò của ASEAN trong Trật Tự Khu Vực Tương Lai

ASEAN cần tiếp tục đóng vai trò trung tâm trong việc xây dựng một trật tự khu vực hòa bình, ổn định, và thịnh vượng. ASEAN cần tăng cường đối thoại và hợp tác với các cường quốc, thúc đẩy hòa bình và ổn định trong khu vực, và giải quyết các tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình. Vai trò của ASEAN trong quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc vẫn sẽ là yếu tố then chốt cho sự ổn định của khu vực.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu, Kết luận và danh mục Tài liệu tham khảo, nội dung nghiên cứu của đề tài bao gồm 3 chương sau: Chƣơng 1: Quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc sau sự kiện 11/9/2001: Bối cảnh quốc tế và yêu cầu phát triển. Chƣơng 2: Sự vận động của quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc sau sự kiện 11/9/2001. Chƣơng 3: Tác động của quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc đến quan hệ quốc tế ở Đông Nam Á.A 11 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.A CHƢƠNG 1 QUAN HỆ HOA KỲ - TRUNG QUỐC SAU SỰ KIỆN 11/9/2001 BỐI CẢNH QUỐC TẾ VÀ YÊU CẦU PHÁT TRIỂN 1.1 Bối cảnh quốc tế và khu vực 1.1 Sự biến đổi cục diện thế giới sau Chiến tranh Lạnh Sau khi các chế độ xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu và Liên Xô sụp đổ, Liên bang Xô viết tan rã (12/1991), thế giới bước sang một thời kỳ lịch sử mới, thời kỳ "sau chiến tranh lạnh" với xu thế chủ đạo là hoà bình, ổn định, hợp tác và phát triển. Thế giới chỉ còn lại một siêu cường duy nhất là Hoa Kỳ, nước luôn muốn duy trì địa vị bá chủ thế giới của mình.

Song các cường quốc khác - dù là những cường quốc lâu đời như Nga hay mới nổi lên như Trung Quốc - không dễ chấp nhận mô hình trật tự thế giới như vậy. Trong bối cảnh đó, quan hệ giữa các cường quốc đang tạo ra cục diện thế giới biến động khó lường sau chiến tranh lạnh. Những thay đổi của thế giới trong thập kỷ cuối của thế kỷ XX đã từng bước định hình một trật tự thế giới mới. Nhân loại bước vào thời kỳ phát triển nhanh chưa từng thấy, nhưng tình hình không phải là hoàn toàn thuận lợi, thế giới ngày nay vẫn đầy biến động và bất trắc.

Chiến tranh Lạnh kết thúc là xét trên bình diện toàn cầu, còn ở nơi này nơi kia vẫn có biểu hiện tiếp diễn. Đặc biệt một số cuộc chiến tranh nóng cục bộ, xung đột vũ trang vẫn xảy ra và kéo dài. Trong bối cảnh đó, mối quan hệ giữa các cường quốc càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết, bởi nó có thể chi phối, can thiệp hoặc là thay đổi các mối quan hệ của từng quốc gia và thậm chí là cả một khu vực. Quan hệ Hoa Kỳ - Trung Quốc và những tác động đến quan hệ quốc tế ở khu vực Đông Nam Á là một ví dụ.2 Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ Những năm cuối thế kỷ XX đầu thế kỷ XXI, thế giới lại một lần nữa bước vào kỷ nguyên của cuộc Cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại mà đặc trưng của nó là làm xuất hiện và phát triển bùng nổ công nghệ cao (với bốn trụ cột là công nghệ vật liệu, công nghệ năng lượng, công nghệ sinh học và công nghệ thông tin).

Các công nghệ này không những đã tác động mạnh mẽ và sâu sắc đến sự phát triển kinh tế – xã hội của toàn thế giới mà còn làm thay đổi một cách cơ bản lực lượng sản xuất, thậm chí cả các quan hệ xã hội và quan hệ quốc tế.A 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.A Trong lĩnh vực kinh tế, do tác động của cách mạng khoa học và công nghệ, tăng trưởng kinh tế thế giới năm 2000 đã vượt quá mức tăng trưởng kinh tế của toàn bộ thế kỷ XIX, hàng hoá và dịch vụ trên toàn cầu tăng 7 lần kể từ năm 1950, là con số kỷ lục so với bất kỳ thời kỳ nào trước đây. Chỉ riêng trong lĩnh vực nông nghiệp, mức tăng sản lượng cây lương thực từ 1,1 tấn/ha (năm 1950) lên 2,8 tấn/ha (năm 2000) đã vượt quá con số mà loài người đã từng đạt được qua suốt 11. Dưới sự tác động của sự phát triển KH&CN, tốc độ thay đổi hiện nay nhanh tới mức đang làm lịch sử tăng tốc độ, đã khiến các quốc gia và các tổ chức và định chế quốc tế lớn khó có thể quản lý chúng một cách hiệu quả. Khi sự thay đổi diễn ra với tốc độ nhanh hơn, con người và xã hội sẽ chuyển từ tình trạng ít có biến động trước đây sang một tình thế liên tục bị xáo trộn.

Tình trạng xáo trộn này không phải chỉ để đối phó với bản thân sự tăng trưởng, mà còn với những hậu quả do sự tăng trưởng đó gây ra. Một câu hỏi trọng yếu đặt ra là, liệu sự thay đổi đang ngày càng tăng nhanh này, mà hiện đã trở thành một đặc trưng của thời đại, đã bắt đầu vượt quá khả năng mà các quốc gia và các tổ chức và định chế quốc tế có thể đương đầu hay chưa? Dù thế nào đi chăng nữa thì sự thay đổi chắc chắn sẽ là một điều đặc biệt khó khăn đối với những quốc gia nào, tổ chức và định chế quốc tế nào đang phải đối phó với những vấn đề về quan hệ quốc tế, hoặc các vấn đề có tính toàn cầu mà cần phải có những nỗ lực được phối hợp, hợp tác của nhiều nước có nền văn hoá trái ngược nhau. Quan hệ quốc tế giữa các cường quốc lớn, đặc biệt là giữa Hoa Kỳ - một siêu cường đang suy giảm với Trung Quốc - một cường quốc đang lên, càng trở nên có ý nghĩa quan trọng.3 Quá trình toàn cầu hoá, kinh tế tri thức Cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại đã khiến nền kinh tế thế giới chuyển dần từ nền kinh tế công nghiệp sang một loại hình kinh tế mới dựa trên chất xám và kỹ thuật, công nghệ cao được gọi là kinh tế tri thức. Nó cũng làm giảm dần ý nghĩa của khoảng cách không gian, thúc đẩy sự phân công lao động quốc tế ngày càng sâu rộng, phát triển nhanh chóng mậu dịch quốc tế, đầu tư trên phạm vi toàn cầu.

Từ đó, dẫn tới sự hình thành nền kinh tế toàn cầu hoá, với những biểu hiện: thương mại quốc tế phát triển mạnh; đầu tư nước ngoài tăng trưởng nhanh; thị trường tài chính quốc tế mở rộng; các công ty xuyên quốc gia với chi nhánh ở nhiều quốc gia khác nhau, nắm trong tay những của cải vật chất rất lớn và chi phối nhiều ngành kinh (LUAN.A 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.A tế quan trọng. Toàn cầu hoá và hội nhập kinh tế quốc tế là xu thế khách quan, vừa là quá trình hợp tác để phát triển, vừa là quá trình đấu tranh của các nước đang phát triển để bảo vệ lợi ích quốc gia. Toàn cầu hoá kinh tế đã thúc đẩy sản xuất phát triển và tăng trưởng kinh tế toàn cầu, đẩy nhanh đầu tư và khai thác triệt để khoa học – công nghệ, tăng cường sự hợp tác quốc tế giữa các nước. Sự phát triển của mọi quốc gia nằm trong sự tác động và phụ thuộc lẫn nhau ngày càng gia tăng.

Những cơ hội lớn là mở rộng thị trường, tiếp cận khoa học – công nghệ hiện đại, thu hút nguồn vốn và đầu tư từ bên ngoài, tạo ra động lực cạnh tranh lớn trong nền kinh tế… để các nước có thể phát triển mang tính đột phá. Tuy vậy, những quốc gia nào không biết tận dụng hoặc không tận dụng được cơ hội để tích luỹ năng lực nội sinh đủ mạnh, sẽ đứng trước nguy cơ tụt hậu xa hơn. Nói cách khác, trong khi toàn cầu hoá là một chất xúc tác cho và cũng là hệ quả của tiến bộ loài người, nó cũng là một quá trình hỗn độn cần có sự điều chỉnh, và nó cũng tạo ra những thách thức và các vấn đề lớn cần sự hợp tác chặt chẽ của tất cả các quốc gia trên thế giới. Toàn cầu hoá là một xu thế tất yếu trong lịch sử loài người.

Toàn cầu hoá đem thế giới lại gần hơn thông qua việc trao đổi hàng hoá và các sản phẩm, thông tin, kiến thức và văn hóa. Thực tế dấu hiệu toàn cầu hoá đã xuất hiện từ khi loài người bắt đầu quá trình phát triển kinh tế, khi người ta mang hàng hoá từ làng này bán sang làng khác, nước này sang nước khác. Nhưng trong suốt vài thập kỷ qua, tốc độ hội nhập toàn cầu đã trở nên nhanh và sâu sắc hơn rất nhiều do có những tiến bộ chưa từng thấy trong công nghệ, truyền thông, khoa học, giao thông vận tải và công nghiệp, đặc biệt là sự phát triển của Internet và sự bùng nổ của các phương tiện thông tin đại chúng. Loài người hàng ngày được tiếp cận với nhiều nguồn thông tin và do đó, có thêm nhiều dịp trao đổi tiếp xúc với nhau, đẩy mạnh sự giao lưu về mọi mặt từ kinh tế mậu dịch, đầu tư, du lịch đến văn hoá nghệ thuật.

Làn sóng di dân từ nước này sang nước khác cũng góp phần mở rộng hơn nữa sự giao lưu trực tiếp và mạnh mẽ cả về đời sống vật chất và tinh thần của nhiều dân tộc. Dưới tác động của toàn cầu hóa và tự do hóa thương mại, Trái Đất dường như đang nhỏ lại. Dòng chảy của hàng hóa, tiền vốn, kỹ thuật, nhân công và kèm theo đấy là cả quyền lực từ nước này xâm nhập sang nước khác dễ dàng hơn và mức độ ngày càng cao hơn. Không một quốc gia nào có thể độc lập giải quyết những vấn đề của mình (như phát triển kinh tế, khoa học (LUAN.A 14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.A công nghệ, bảo vệ môi sinh.) và cũng không có sai lầm trên quy mô quốc gia nào không ảnh hưởng đến đời sống chung của toàn nhân loại.

Sự phát triển của khoa học và kỹ thuật cũng làm chuyển biến các mối quan hệ quốc tế bởi đã đến lúc các quan hệ quốc tế phát triển tới mức không một quốc gia nào dù lớn hay nhỏ, dù thuộc hệ thống kinh tế xã hội nào có thể tồn tại và phát triển mà không khỏi phụ thuộc vào nhau. Tuy nhiên, cũng phải nói thêm rằng, quá trình toàn cầu hoá và phát triển tăng vọt của loài người đã khiến nhân loại phải đương đầu với rất nhiều sự đe doạ và thách thức. Có thể quan sát thấy tốc độ của lịch sử cũng đang tăng nhanh khi những nhu cầu tăng vọt của con người chạm vào những giới hạn tự nhiên của Trái đất.