Đặt vấn đề Từ xưa đến nay ngành nông nghiệp Việt Nam luôn được chú trọng và phát triển. Cùng với sự phát triển của ngành trồng trọt thì ngành chăn nuôi cũng góp phần không nhỏ cho nền kinh tế quốc dân. Nó không những đáp ứng nhu cầu nhu yếu phẩm, tạo nguồn lao động cho nhiều người mà còn tạo nguồn thu nhập về kinh tế thúc đẩy ngành nông nghiệp Việt Nam lên một tầm cao mới. Trong đó, không thể không kể đến vai trò của ngành chăn nuôi lợn.
Chăn nuôi lợn hiện nay hiện đang trên đà phát triển mạnh mẽ mang lại hiệu quả kinh tế cao góp phần quan trọng đối với kinh tế quốc gia và trở thành yếu tố quan trọng để phát triển kinh tế hộ gia đình và các trang trại. Với mục đích đưa ngành kinh tế phát triển, chăn nuôi lợn đã trở thành một ngành kinh tế mũi nhọn trong cơ cấu ngành nông nghiệp nói riêng và phát triển công nghiệp hóa nói chung, ngành không chỉ đóng vai trò cung cấp nguồn thực phẩm có giá trị kinh tế nhằm đáp ứng nhu cầu của con người mà còn góp phần tạo nên nguồn thu nhập ổn định cho người chăn nuôi. Chính vì sự quan trọng của ngành chăn nuôi và là một sinh viên năm cuối của chuyên ngành chăn nuôi thú y, em đã ý thức được vai trò trách nhiệm của người kỹ sư tương lai, để củng cố và hệ thống hóa lại toàn bộ những kiến thức đã học, nâng cao tay nghề, đồng thời tạo cho mình phong cách làm việc đúng đắn, cống hiến hết mình nhằm đáp ứng nhu cầu của thực tiễn sản xuất tạo tiền đề phát triển năng lực bản thân phù hợp với thời đại đổi mới như hiện nay và mong muốn nền chăn nuôi nước nhà sẽ vững mạnh, ngang hàng với các nước đang phát triển, em tiến hành thực hiện chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng, phòng và trị bệnh cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ tại trại lợn Phát Đạt, Phúc Yên, Vĩnh Phúc”. Mục tiêu và yêu cầu của chuyên đề 1.
Mục tiêu của chuyên đề - Xác định tình hình chăn nuôi lợn trong những năm gần đây tại trại lợn Phát Đạt - thị xã Phúc Yên - tỉnh Vĩnh Phúc. - Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn nái nuôi con tại trại. - Xác định tình hình mắc bệnh của lợn nái tại trại. - Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho lợn con theo mẹ tại trại.
- Đánh giá tình hình mắc bệnh của lợn nái và lợn con tại trại. - Đề xuất các biện pháp hỗ trợ hiệu quả để điều trị cho lợn nái nuôi con và lợn con theo mẹ tại trại. Yêu cầu của chuyên đề - Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trại lợn Phát Đạt, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. - Áp dụng được quy trình kỹ thuật chăm sóc, nuôi dưỡng lợn nái nuôi con và lợn con theo mẹ một cách hiệu quả cao tại trại.
- Xác định được tình trạng nhiễm bệnh trên đàn nái nuôi con và lợn con theo mẹ. Đánh giá hiệu quả quy trình phòng trị bệnh cho lợn nái và lợn con theo mẹ tại trại. 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở thực tập 2.
Điều kiện tự nhiên Trang trại đi vào hoạt động từ năm 2009 đến nay với quy mô gần 300 lợn nái và 2000 lợn thịt, nằm trên địa bàn xã Cao Minh - thành phố Phúc Yên - tỉnh Vĩnh Phúc, cách trung tâm thủ đô Hà Nội 30 km và cách sân bay Quốc tế Nội Bài 5 km. Phúc Yên là một thành phố trực thuộc tỉnh Vĩnh Phúc có địa hình đa dạng. Bao gồm cả nông thôn và đô thị, bán sơn địa. Nhìn chung, đất đai của Phúc Yên không nhiều, không giàu chất dinh dưỡng nhưng lại có vị trí giao thông khá thuận lợi (gần Hà Nội) nên thành phố trở thành nơi có tài nguyên đem lại giá trị kinh tế cao.
Trang trại nằm trên địa phận thuộc xã Cao Minh. + Phía Bắc giáp xã Ngọc Thanh. + Phía Đông giáp phường Xuân Hòa. + Phía Nam giáp xã Bá Hiến.
+ Phía Tây giáp xã Nam Viên. Đây là điều kiện về tự nhiên khá thuận lợi cho việc giao thương buôn bán giữa các xã này với xã khác, huyện này với huyện khác hay với các tỉnh liền kề. Phúc Yên dần trở thành mắt xích quan trọng của tỉnh Vĩnh Phúc. Điều kiện kinh tế xã hội Xã Cao Minh cũng như thị xã Phúc Yên nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, mùa hè bắt đầu từ tháng 4 đến tháng 10, mùa đông bắt đầu từ tháng 11 đến tháng 3.
Nhiệt độ trung bình năm là 23 - 25 0C, tháng nóng nhất khoảng 39 0C và lạnh nhất khoảng 10 0C, có nét đặc trưng nóng ẩm mưa nhiều về mùa hè, hanh khô kéo dài và lạnh về mùa đông. 4 Độ ẩm không khí trung bình năm là 83 - 86%. Hướng gió chủ yếu vào mùa đông là Đông - Bắc, vào mùa hè là Đông - Nam. Khí hậu tương đối thuận lợi cho phát triển nông nghiệp đa dạng, đặc biệt là chăn nuôi lợn.
Nhìn chung điều kiện khí hậu của xã khá là thuận lợi cho việc sản xuất và sinh hoạt, đặc biệt là chăn nuôi lợn. Tuy nhiên, có những tháng bất lợi như tháng 6,7,11,12 có nhiệt độ, độ ẩm thay đổi thay đổi thất thường là điều kiện thuận lợi cho vi sinh vật phát triển và gây bệnh. Cấu trúc tổ chức của trang trại Trang trại có đội ngũ công nhân viên kỹ thuật với trình độ cao, kỹ thuật tốt và rất giàu kinh nghiệm thực tế trong chăn nuôi. Bao gồm: Chủ trại: 01 người Quản lý trại: 01 người Kế toán: 01 người Kỹ sư chăn nuôi: 01 người Công nhân: 08 người Sinh viên thực tập: 02 người Các công việc sẽ được quản lý phân công đến từng công nhân, sinh viên dưới sự giám sát và chỉ bảo của quản lý và kỹ sư, chia làm các tổ như: tổ bầu phối, tổ chuồng đẻ, tổ chuồng lợn thịt.
Mỗi tổ đều có tổ trưởng cho từng chuồng để quản lý riêng nhằm nâng cao trách nhiệm và hiệu suất chăn nuôi của trang trại. Cơ sở vật chất của trang trại Trang trại chăn nuôi lợn Phát Đạt là trại tư nhân, trại bắt đầu chăn nuôi từ năm 2009, với quy mô là 120 nái, đến năm 2013 công ty có mở thêm quy mô gần 300 lợn nái và 2000 lợn thịt. Cơ sở vật chất ở trại tương đối đầy đủ, được thiết kế và phân khu riêng biệt, kết hợp máy móc, trang thiết bị hiện đại 5 để phục vụ cho chăn nuôi như: hệ thống nước, hệ thống điện, kho cám, kho thuốc, phòng pha tinh. - Hệ thống chuồng xây dựng khép kín hoàn toàn.
Phía đầu chuồng là hệ thống giàn mát, phía cuối chuồng là hệ thống quạt thông gió gồm: 3 quạt đối với các chuồng đẻ, 3 quạt ở chuồng bầu, 3 quạt ở chuồng thịt, 2 quạt đối với chuồng cách ly, 2 quạt đối với chuồng lợn đực. Hai bên tường là dãy cửa sổ lắp kính đầy đủ nhằm cung cấp lượng ánh sáng đủ và cần thiết. Mỗi cửa sổ cao khoảng 1,5 m - 2 m, cách nền 1,2 m và mỗi cửa sổ cách nhau 80 cm. - Hệ thống điện: trong chuồng nuôi có nguồn cấp điện theo hệ thống điện lưới và trại có 1 máy phát điện dự phòng dùng khi mất điện để tránh những rủi ro không cần thiết do mất điện.
- Hệ thống nước trong khu chăn nuôi phục vụ cho công tác sản xuất đều được cung cấp từ nước giếng khoan. Nước uống cho lợn được cấp từ hai bể lớn, là trước chuồng lợn thịt và trước chuồng bầu. Ngoài ra, còn có nước tắm và nước xả gầm, phục vụ cho công tác khác (tắm lợn), được bố trí từ các bể lọc và được bơm qua hệ thống ống dẫn tới bể chứa ở đầu các chuồng. Hệ thống giàn mát được bố trí đầu chuồng giúp điều chỉnh nhiệt độ trong chuồng nhất là vào mùa hè.
- Phòng pha tinh của trại được trang bị các dụng cụ hiện đại như: kính hiển vi để soi tinh, các dụng cụ đóng tinh (tuýp tinh, máy hàn nhiệt), nồi hấp cách thủy và một số thiết bị khác. - Dụng cụ, trang thiết bị khác bao gồm: tủ lạnh bảo quản vắc xin, tủ thuốc để bảo quản và dự trữ thuốc cho trại, máy nén khí phun sát trùng di động khu vực ngoài chuồng nuôi. - Nơi sinh hoạt: + Được trang bị khá đầy đủ và tiện nghi phục vụ cho đời sống công nhân và sinh viên thực tập ở tại trại như nóng lạnh, tivi, tủ lạnh. 6 + Ngoài ra các vật dụng các nhân như: sữa tắm, kem đánh răng, dầu gội đầu, bột giặt cũng được trang trại hỗ trợ chi phí cho mọi người.
- Cơ sở vật chất trong chuồng trại chăn nuôi được trại chú trọng đầu tư đầy đủ: + Trang trại xây dựng trên mảnh đất khoảng 15.000 m2 gồm 3 dãy chuồng kép chạy dài lợp mái tôn chống nóng, mỗi 1 dãy lại được chia làm 2 dãy chuồng nhỏ. Ngoài ra còn có 3 chuồng đơn. + Toàn bộ hệ thống chuồng nuôi được xây dựng theo kiểu khép kín, dãy cửa sổ xung quanh chuồng là cửa kính đóng mở được dễ dàng và điều chỉnh được ánh sáng chiếu vào chuồng nuôi. + Giữa các ô chuồng trong một khu vực chuồng nuôi được ngăn cách bằng tường xây hoặc các thanh chắn bằng thép 11.
+ Chuồng được trang bị đầy đủ điện, nước, ánh sáng và hệ thống quạt gió, giàn mát, vòi uống nước tự động rất quy củ. + Toàn bộ đường đi lại giữa các ô chuồng trong chuồng nuôi, khu vực quanh chuồng đều là lối bê tông và các hố sát trùng được bố trí ngay trước cửa vào các chuồng. - Xung quanh trang trại chăn nuôi là hệ thống tường xây bao bọc và có cổng ra vào. - Quy mô có 3 khu tách biệt bao gồm khu nhà ở của công nhân, kho cám, thuốc thú y liền kề nhau, khu phòng khách, khu chuồng nuôi, mỗi khu đều được trang bị đầy đủ thiết bị, dụng cụ và tách biệt nhau nhưng không quá xa, thuận tiện cho việc đi lại.
+ Khu nhà ở và sinh hoạt của công nhân, sinh viên: gồm phòng khách, phòng họp, nhà ăn, nơi ngủ nghỉ, vệ sinh. + Khu vực phòng khách bếp nấu ăn rộng rãi và thoải mái. + Khu chuồng nuôi: gồm 2 chuồng bầu, 2 chuồng đẻ, 1 chuồng cách ly, 1 chuồng cai sữa, 3 chuồng thịt. Khu chuồng bầu là nơi chăm sóc và nuôi 7 dưỡng những lợn nái đang mang thai và chuẩn bị mang thai, khu chuồng đẻ là nơi chứa lợn sắp đến ngày đẻ chuyển từ chuồng bầu sang.