Luận văn thạc sĩ tmu quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại ngân hàng tmcp công thương việt nam chi nhánh đông hải dương

Luận văn thạc sĩ TMU phân tích quản trị rủi ro trong kinh doanh thẻ tại ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam chi nhánh Đông Hải Dương.

• Tác giả: Bùi Văn Phong
• Người hướng dẫn: PGS.TS Đàm Gia Mạnh
• Trường học: Trường Đại học Thương mại
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam – Chi nhánh Đông Hải Dương
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
• 1.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
• 1.3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Kết cấu luận văn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH THẺ CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
• 2.1. Tổng quan về hoạt động kinh doanh thẻ của các ngân hàng thương mại
• 2.1.1. Sự ra đời và phát triển của thẻ ngân hàng
• 2.1.2. Khái niệm, đặc điểm cấu tạo và phân loại thẻ ngân hàng
• 2.1.3. Hoạt động kinh doanh thẻ của các ngân hàng thương mại
• 2.2. Quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ của các ngân hàng thương mại
• 2.2.1. Những khái niệm chung
• 2.2.2. Các nội dung quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ
• 2.2.3. Các chỉ tiêu đánh giá kết quả quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ
• 2.2.4. Các nhân tố ảnh hưởng tới quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại các ngân hàng thương mại
• 2.2.4.1. Nhân tố chủ quan
• 2.2.4.2. Nhân tố khách quan
• 3. THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH THẺ TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH ĐÔNG HẢI DƢƠNG
• 3.1. Giới thiệu khái quát về Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam – Chi nhánh Đông Hải Dương
• 3.1.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 3.1.2. Cơ cấu tổ chức
• 3.1.3. Chức năng và nhiệm vụ của chi nhánh
• 3.1.4. Kết quả hoạt động kinh doanh của Chi nhánh
• 3.2. Thực trạng quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương
• 3.2.1. Thực trạng cơ cấu tổ chức hoạt động kinh doanh thẻ ở Vietinbank Đông Hải Dương
• 3.2.2. Thực trạng quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại chi nhánh
• 3.2.3. Kết quả quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương
• 3.2.4. Đánh giá thực trạng quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương
• 3.2.4.1. Những thành tựu đạt được
• 3.2.4.2. Những hạn chế và nguyên nhân
• 4. GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH THẺ TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH ĐÔNG HẢI DƢƠNG
• 4.1. Định hướng, mục tiêu phát triển quản trị rủi ro hoạt động kinh doanh thẻ của Vietinbank Đông Hải Dương
• 4.1.1. Định hướng và mục tiêu phát triển dịch vụ thẻ của Vietinbank Đông Hải Dương đến năm 2025
• 4.1.2. Dự báo những rủi ro của hoạt động kinh doanh thẻ
• 4.2. Giải pháp tăng cường quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương
• 4.2.1. Nhóm giải pháp liên quan đến phát hành thẻ
• 4.2.2. Nhóm giải pháp liên quan đến thanh toán thẻ
• 4.2.3. Nhóm giải pháp liên quan đến công tác quản lý, bảo vệ các máy ATM
• 4.2.4. Nhóm giải pháp khác
• 4.3. Kiến nghị với cơ quan hữu quan
• 4.3.1. Kiến nghị với Trung tâm thẻ của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam
• 4.3.2. Kiến nghị với Nhà nước
• 4.3.3. Kiến nghị với NHNN Việt Nam
• 4.3.4. Kiến nghị với hiệp hội thẻ Việt Nam
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản trị rủi ro trong kinh doanh thẻ tại Vietinbank

Quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (Vietinbank) là một vấn đề quan trọng. Hoạt động này không chỉ giúp bảo vệ lợi ích của ngân hàng mà còn đảm bảo an toàn cho khách hàng. Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh chóng, việc quản lý rủi ro trở nên phức tạp hơn bao giờ hết. Các ngân hàng cần có những chiến lược hiệu quả để đối phó với các rủi ro tài chính và công nghệ.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản trị rủi ro trong ngân hàng

Quản trị rủi ro là quá trình nhận diện, đánh giá và kiểm soát các rủi ro có thể xảy ra trong hoạt động kinh doanh thẻ. Vai trò của nó không chỉ giúp bảo vệ tài sản của ngân hàng mà còn nâng cao uy tín và sự tin tưởng của khách hàng.

1.2. Lịch sử phát triển của dịch vụ thẻ tại Vietinbank

Dịch vụ thẻ tại Vietinbank đã có những bước phát triển mạnh mẽ từ những năm đầu thành lập. Ngân hàng đã không ngừng cải tiến công nghệ và mở rộng các loại thẻ để đáp ứng nhu cầu của khách hàng.

II. Những thách thức trong quản trị rủi ro kinh doanh thẻ tại Vietinbank

Quản trị rủi ro trong kinh doanh thẻ tại Vietinbank đối mặt với nhiều thách thức. Các rủi ro tài chính, rủi ro công nghệ và rủi ro từ hành vi của khách hàng là những vấn đề cần được giải quyết. Sự gia tăng của tội phạm công nghệ cao cũng là một yếu tố đáng lo ngại.

2.1. Rủi ro tài chính trong hoạt động kinh doanh thẻ

Rủi ro tài chính bao gồm các vấn đề như nợ xấu từ thẻ tín dụng và sự biến động của thị trường tài chính. Những yếu tố này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến lợi nhuận của ngân hàng.

2.2. Rủi ro công nghệ và bảo mật thông tin

Với sự phát triển của công nghệ, các ngân hàng phải đối mặt với nguy cơ bị tấn công mạng. Việc bảo mật thông tin khách hàng là một trong những ưu tiên hàng đầu trong quản trị rủi ro.

III. Phương pháp quản trị rủi ro hiệu quả trong kinh doanh thẻ

Để quản trị rủi ro hiệu quả, Vietinbank cần áp dụng các phương pháp hiện đại. Việc sử dụng công nghệ thông tin và phân tích dữ liệu là rất quan trọng trong việc nhận diện và đánh giá rủi ro.

3.1. Sử dụng công nghệ thông tin trong quản trị rủi ro

Công nghệ thông tin giúp ngân hàng theo dõi và phân tích các giao dịch thẻ một cách hiệu quả. Điều này giúp phát hiện sớm các hành vi gian lận và giảm thiểu rủi ro.

3.2. Đào tạo nhân viên về quản trị rủi ro

Đào tạo nhân viên là một phần quan trọng trong quản trị rủi ro. Nhân viên cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để nhận diện và xử lý các tình huống rủi ro.

IV. Ứng dụng thực tiễn của quản trị rủi ro tại Vietinbank

Việc áp dụng các giải pháp quản trị rủi ro đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho Vietinbank. Ngân hàng đã giảm thiểu được các rủi ro tài chính và nâng cao được sự hài lòng của khách hàng.

4.1. Kết quả đạt được từ quản trị rủi ro

Nhờ vào các biện pháp quản trị rủi ro, Vietinbank đã giảm thiểu được tỷ lệ nợ xấu và tăng cường được uy tín trên thị trường.

4.2. Các bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học từ thực tiễn quản trị rủi ro tại Vietinbank có thể áp dụng cho các ngân hàng khác. Việc chia sẻ kinh nghiệm và hợp tác giữa các ngân hàng là rất cần thiết.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho quản trị rủi ro

Quản trị rủi ro trong kinh doanh thẻ tại Vietinbank cần được tiếp tục cải tiến và phát triển. Ngân hàng cần theo dõi các xu hướng mới và điều chỉnh chiến lược quản trị rủi ro cho phù hợp.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Vietinbank sẽ tiếp tục đầu tư vào công nghệ và đào tạo nhân viên để nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ.

5.2. Tầm quan trọng của việc hợp tác giữa các ngân hàng

Hợp tác giữa các ngân hàng trong việc chia sẻ thông tin và kinh nghiệm sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro trong toàn ngành.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động kinh doanh thẻ ngân hàng tại Việt Nam đã phát triển mạnh mẽ trong những năm gần đây, đóng góp quan trọng vào sự hiện đại hóa phương thức thanh toán và nâng cao hiệu quả kinh doanh của các ngân hàng thương mại. Tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam – Chi nhánh Đông Hải Dương (Vietinbank Đông Hải Dương), doanh số phát hành và sử dụng thẻ liên tục tăng trưởng, tuy nhiên cũng đồng thời phát sinh nhiều rủi ro phức tạp, đặc biệt là các rủi ro giả mạo, tín dụng và tác nghiệp. Giai đoạn 2017-2019, chi nhánh đã ghi nhận nhiều vụ việc giả mạo thẻ và các tổn thất tài chính đáng kể, ảnh hưởng đến uy tín và hiệu quả kinh doanh.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích thực trạng quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương, từ đó đề xuất các giải pháp tăng cường quản trị rủi ro nhằm đảm bảo an toàn, hiệu quả và phát triển bền vững dịch vụ thẻ đến năm 2025. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các loại rủi ro đặc thù trong kinh doanh thẻ như rủi ro tín dụng, rủi ro tác nghiệp, rủi ro kỹ thuật và rủi ro giả mạo, dựa trên dữ liệu thu thập từ báo cáo nội bộ và phỏng vấn nhân viên trong giai đoạn 2017-2019.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao nhận thức và năng lực quản trị rủi ro tại Vietinbank Đông Hải Dương, góp phần giảm thiểu tổn thất, bảo vệ uy tín ngân hàng và thúc đẩy sự phát triển bền vững của hoạt động kinh doanh thẻ trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt và rủi ro ngày càng đa dạng, phức tạp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ ngân hàng, bao gồm:

• Lý thuyết quản trị rủi ro toàn diện (Enterprise Risk Management - ERM): Nhấn mạnh việc nhận diện, đo lường, kiểm soát và tài trợ rủi ro một cách hệ thống, toàn diện nhằm tối thiểu hóa tác động tiêu cực đến hoạt động kinh doanh.
• Mô hình quản trị rủi ro tác nghiệp: Tập trung vào các rủi ro phát sinh trong quá trình vận hành, bao gồm rủi ro do con người, quy trình, hệ thống và các yếu tố bên ngoài.
• Khái niệm rủi ro tín dụng trong kinh doanh thẻ: Đánh giá khả năng không thu hồi được nợ từ chủ thẻ tín dụng, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng tín dụng và hiệu quả kinh doanh.
• Các khái niệm chính: Rủi ro giả mạo thẻ, rủi ro kỹ thuật, rủi ro thanh toán, rủi ro tác nghiệp, kiểm soát nội bộ, bảo mật thông tin, và các chỉ tiêu đánh giá kết quả quản trị rủi ro như tỷ lệ nợ xấu, số lỗi phát sinh, mức độ tổn thất.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu:

  • Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo nội bộ, văn bản quy định và các tài liệu liên quan đến quản trị rủi ro thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương giai đoạn 2017-2019.
  • Dữ liệu sơ cấp thu thập qua phỏng vấn sâu với các nhân viên và nhà quản trị trực tiếp tham gia quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ.

• Phương pháp phân tích:

  • Phương pháp tổng hợp để hệ thống hóa các kết quả nghiên cứu và số liệu thực tế.
  • Phương pháp so sánh nhằm đánh giá sự biến động các chỉ tiêu rủi ro qua các năm và so sánh với các tiêu chuẩn ngành.
  • Phân tích kinh tế để đánh giá tác động của các nhân tố ảnh hưởng đến quản trị rủi ro và hiệu quả kinh doanh thẻ.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu:
  Phỏng vấn khoảng 15-20 cán bộ quản lý và nhân viên liên quan đến hoạt động thẻ tại chi nhánh, được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu phi xác suất có chủ đích nhằm đảm bảo thu thập thông tin chuyên sâu và đa chiều.

• Timeline nghiên cứu:
  Nghiên cứu tập trung phân tích dữ liệu giai đoạn 2017-2019, đề xuất giải pháp đến năm 2025, phù hợp với định hướng phát triển và kế hoạch chiến lược của Vietinbank Đông Hải Dương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng phát hành và sử dụng thẻ:
   Số lượng thẻ ghi nợ nội địa và thẻ tín dụng quốc tế phát hành tại Vietinbank Đông Hải Dương tăng trung bình khoảng 15-20% mỗi năm trong giai đoạn 2017-2019. Doanh số sử dụng thẻ tín dụng quốc tế cũng tăng trưởng mạnh, góp phần nâng cao doanh thu dịch vụ thẻ.

2. Rủi ro giả mạo và gian lận thẻ:
   Giai đoạn 2017-2019, chi nhánh ghi nhận khoảng 30-40 vụ giả mạo thẻ và các hành vi gian lận liên quan đến thẻ, chiếm khoảng 2-3% tổng số giao dịch thẻ. Mức độ tổn thất tài chính do các vụ việc này gây ra chiếm khoảng 0,5% lợi nhuận thuần hàng năm.

3. Chất lượng dư nợ thẻ tín dụng:
   Tỷ lệ nợ xấu thẻ tín dụng quốc tế giảm từ 1,18% năm 2017 xuống còn 0,48% năm 2019, cho thấy hiệu quả trong công tác thẩm định khách hàng và quản lý tín dụng. Tuy nhiên, vẫn tồn tại rủi ro tín dụng tiềm ẩn do một số khách hàng sử dụng thẻ vượt hạn mức hoặc chậm trả nợ.

4. Rủi ro tác nghiệp và kỹ thuật:
   Số lỗi phát sinh trong quá trình xử lý giao dịch thẻ, bao gồm lỗi kỹ thuật hệ thống và sai sót nhân viên, chiếm khoảng 1,5% tổng giao dịch. Các sự cố kỹ thuật như lỗi máy ATM, thiết bị đọc thẻ bị can thiệp cũng gây ảnh hưởng đến trải nghiệm khách hàng và uy tín ngân hàng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các rủi ro trên xuất phát từ sự phát triển nhanh chóng của hoạt động kinh doanh thẻ trong khi công tác quản trị rủi ro chưa được đầu tư tương xứng. Việc thiếu đồng bộ trong hệ thống công nghệ, quy trình kiểm soát chưa chặt chẽ và nhận thức chưa đầy đủ của một số cán bộ là những yếu tố làm gia tăng rủi ro giả mạo và tác nghiệp.

So sánh với các nghiên cứu trong ngành, tỷ lệ nợ xấu thẻ tín dụng tại Vietinbank Đông Hải Dương thấp hơn mức trung bình của các ngân hàng thương mại trên địa bàn, phản ánh hiệu quả quản lý tín dụng tốt. Tuy nhiên, tỷ lệ lỗi kỹ thuật và gian lận thẻ vẫn còn cao so với các ngân hàng quốc tế, cho thấy cần thiết phải nâng cao năng lực công nghệ và kiểm soát nội bộ.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng số lượng thẻ phát hành, biểu đồ tỷ lệ nợ xấu qua các năm, bảng thống kê số vụ giả mạo và tổn thất tài chính, cũng như biểu đồ phân tích các loại lỗi phát sinh trong hoạt động thẻ. Những biểu đồ này giúp minh họa rõ nét xu hướng và mức độ rủi ro, hỗ trợ cho việc đánh giá và đề xuất giải pháp.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đầu tư hệ thống công nghệ bảo mật hiện đại:
   Áp dụng các giải pháp công nghệ như chip EMV, mã hóa dữ liệu, hệ thống giám sát giao dịch tự động nhằm giảm thiểu rủi ro giả mạo và gian lận thẻ. Mục tiêu giảm tỷ lệ gian lận thẻ xuống dưới 1% trong vòng 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban công nghệ thông tin và Ban quản lý rủi ro.

2. Hoàn thiện quy trình kiểm soát nội bộ và đào tạo nhân viên:
   Xây dựng và cập nhật quy trình nghiệp vụ chặt chẽ, tăng cường kiểm tra, giám sát các bước phát hành, thanh toán và thu hồi nợ thẻ. Tổ chức các khóa đào tạo nâng cao nhận thức và kỹ năng quản trị rủi ro cho cán bộ thẻ định kỳ hàng năm. Mục tiêu giảm lỗi tác nghiệp 20% mỗi năm. Chủ thể thực hiện: Phòng nhân sự và Phòng thẻ.

3. Nâng cao chất lượng thẩm định khách hàng và đơn vị chấp nhận thẻ (ĐVCNT):
   Áp dụng các tiêu chí đánh giá rủi ro nghiêm ngặt hơn trong việc phát hành thẻ tín dụng và lựa chọn ĐVCNT, đồng thời tăng cường giám sát hoạt động của ĐVCNT để hạn chế gian lận. Mục tiêu giảm tỷ lệ nợ xấu thẻ tín dụng xuống dưới 0,3% đến năm 2025. Chủ thể thực hiện: Phòng tín dụng và Phòng thẻ.

4. Tăng cường hợp tác với các cơ quan chức năng và tổ chức thẻ quốc tế:
   Thiết lập kênh phối hợp chặt chẽ trong việc điều tra, xử lý các vụ việc giả mạo, gian lận thẻ, đồng thời cập nhật các quy định, tiêu chuẩn quốc tế về an ninh thẻ. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý rủi ro và Ban pháp chế.

5. Đẩy mạnh truyền thông và nâng cao nhận thức khách hàng:
   Cung cấp thông tin, hướng dẫn sử dụng thẻ an toàn, cảnh báo các chiêu thức lừa đảo phổ biến qua các kênh truyền thông của ngân hàng. Mục tiêu nâng cao tỷ lệ khách hàng hiểu biết về rủi ro thẻ lên trên 80% trong 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Phòng marketing và Phòng chăm sóc khách hàng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý ngân hàng và cán bộ phòng thẻ:
   Giúp hiểu rõ các loại rủi ro trong kinh doanh thẻ, từ đó xây dựng và triển khai các chính sách quản trị rủi ro hiệu quả, nâng cao năng lực kiểm soát và giảm thiểu tổn thất.

2. Chuyên gia tư vấn và kiểm toán nội bộ:
   Cung cấp cơ sở lý luận và số liệu thực tiễn để đánh giá, kiểm tra hoạt động quản trị rủi ro thẻ, đề xuất các biện pháp cải tiến phù hợp với đặc thù ngân hàng.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng:
   Là tài liệu tham khảo quý giá về quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại ngân hàng thương mại Việt Nam, đặc biệt là trong bối cảnh phát triển công nghệ và hội nhập quốc tế.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức thẻ quốc tế:
   Hỗ trợ trong việc xây dựng chính sách, quy định và hướng dẫn quản lý rủi ro thẻ phù hợp với thực tiễn thị trường Việt Nam, góp phần nâng cao an toàn hệ thống thanh toán quốc gia.

Câu hỏi thường gặp

1. Quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ là gì?
   Quản trị rủi ro trong kinh doanh thẻ là quá trình nhận diện, đánh giá, kiểm soát và tài trợ các rủi ro phát sinh trong phát hành, sử dụng và thanh toán thẻ nhằm giảm thiểu tổn thất và bảo vệ uy tín ngân hàng.

2. Những loại rủi ro phổ biến trong kinh doanh thẻ là gì?
   Bao gồm rủi ro giả mạo thẻ, rủi ro tín dụng (không thu hồi được nợ), rủi ro tác nghiệp (lỗi nhân viên, quy trình), rủi ro kỹ thuật (sự cố hệ thống) và rủi ro pháp lý.

3. Làm thế nào để đo lường rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ?
   Ngân hàng sử dụng cả phương pháp định tính (đánh giá chuyên môn) và định lượng (số liệu thống kê như tỷ lệ nợ xấu, số lỗi phát sinh) để đánh giá mức độ và tác động của rủi ro.

4. Tại sao công tác đào tạo nhân viên lại quan trọng trong quản trị rủi ro thẻ?
   Nhân viên có kiến thức và kỹ năng tốt sẽ phát hiện sớm các dấu hiệu rủi ro, tuân thủ quy trình nghiêm ngặt, từ đó giảm thiểu sai sót và gian lận, nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro.

5. Khách hàng có thể làm gì để giảm thiểu rủi ro khi sử dụng thẻ?
   Khách hàng cần nâng cao nhận thức về an toàn thẻ, bảo mật thông tin cá nhân, kiểm tra giao dịch thường xuyên và tuân thủ các hướng dẫn của ngân hàng để tránh bị lừa đảo hoặc mất tiền.

Kết luận

• Quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương còn nhiều thách thức do sự phát triển nhanh chóng của dịch vụ thẻ và các rủi ro đa dạng, phức tạp.
• Tỷ lệ nợ xấu thẻ tín dụng giảm đáng kể trong giai đoạn 2017-2019, phản ánh hiệu quả quản lý tín dụng, nhưng rủi ro giả mạo và tác nghiệp vẫn còn cao.
• Cần đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ bảo mật, hoàn thiện quy trình kiểm soát và nâng cao năng lực nhân sự để giảm thiểu rủi ro.
• Hợp tác chặt chẽ với các cơ quan chức năng và tổ chức thẻ quốc tế là yếu tố then chốt trong việc phòng ngừa và xử lý rủi ro.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro đến năm 2025, góp phần phát triển bền vững hoạt động kinh doanh thẻ tại Vietinbank Đông Hải Dương.

Vietinbank Đông Hải Dương cần triển khai ngay các giải pháp đề xuất, đồng thời thường xuyên đánh giá, cập nhật chiến lược quản trị rủi ro để thích ứng với môi trường kinh doanh và công nghệ thay đổi nhanh chóng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ của các Ngân hàng thương mại Chương 2. Thực trạng quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ tại Ngân hàng TMCP Công thương việt nam - Chi nhánh Đông Hải Dương Chương 3. Giải pháp hoàn thiện công tác quản trị rủi ro trong hoạt ” động kinh doanh thẻ tại Ngân hàng TMCP Công thương việt nam - Chi nhánh Đông Hải Dương LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 CHƢƠNG 1.

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH THẺ CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Tổng quan về hoạt động kinh doanh thẻ của các ngân hàng thƣơng mại 1. Sự ra đời và phát triển của thẻ ngân hàng Những “hình thức sơ khai của thẻ xuất hiên lần đầu ở Mỹ vào những năm 1920 dưới cái tên tạm gọi là đĩa mua hàng (shooper’s plate). Người chủ “sở hữu của loại đĩa này có thể mua hàng tại cửa hiệu phát hành ra chúng và hàng tháng họ phải hoàn trả tiền cho chủ cửa hàng vào một ngày cố định, thường là cuối tháng.

Thực chất ở đây chính là việc người chủ cửa hàng đã cấp tín dụng cho khách hàng bằng cách bán chịu, mua hàng trước và trả tiền sau. Năm 1950 chiếc thẻ nhựa DINNERS CLUB đầu tiên được phát hành, những người có thẻ này có thể ghi nợ khi ăn tại 27 nhà hàng tại thành phố New York và phải chịu một khoản lệ phí hàng năm là 5USD. Những tiện ích của chiếc thẻ ngay lập tức gây được sự chú ý và đã chinh phục một lượng đông đảo khách hàng do họ có thể mua hàng trước mà không cần phải trả tiền ngay. Còn đối với những nhà bán lẻ, tuy phải chịu mức chiết khấu là 5% nhưng doanh thu của họ tăng đáng kể do lượng khách hàng tiêu dùng tăng lên rất nhanh.

Tiếp nối thành công của thẻ DINNERS CLUB, hàng loạt các công ty thẻ như Trip Change, Golden Key, Esquire Club. Năm 1960, Bank of America cho ra đời sản phẩm thẻ đầu tiên của mình là BANKAMERICARD. Đến năm 1966, 14 ngân hàng hàng đầu của Mỹ thành lập Interbank, một tổ chức mới với chức năng là đầu mối trao đổi các thông tin về giao dịch thẻ. Ngay sau đó, vào năm 1967, 4 ngân hàng bang California đổi tên từ Bank Card Association thành Western State Bank Card Association và tổ chức này đã liên kết với Interbank cho ra đời thẻ MASTER CHARGE, loại thẻ này đã nhanh chóng trở thành một đối thủ cạnh tranh lớn của BANKAMERICARD.

Đến năm 1977, tổ LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 chức BANKAMERICARD đổi tên thành VISA USD và sau đó là TCTQT VISA. Năm 1979, tổ chức thẻ MASTER CHARGE đổi tên thành MasterCard. Hiện nay, 2 tổ chức này vẫn đang là 2 tổ chức thẻ lớn mạnh và phát triển nhất trên thế giới. Hình thức thanh toán thẻ nhanh chóng được ứng dụng rộng rãi ở các châu lục khác ngoài Mỹ, năm 1960 chiếc thẻ nhựa đầu tiên có mặt tại Nhật báo hiệu sự phát triển của thẻ ở Châu Á.

Chiếc thẻ nhựa đầu tiên do ngân hàng Barcaly Bank phát hành ở Anh năm 1966 cũng mở ra một thời kì sôi động cho hoạt động thanh toán thẻ tại” Châu Âu. Khái niệm, đặc điểm cấu tạo và phân loại thẻ ngân hàng a. Khái niệm thẻ ngân hàng Thẻ ngân hàng “là công cụ thanh toán không dùng tiền mặt do TCPHT phát hành cho khách hàng để thanh toán tiền hàng hoá, dịch vụ hoặc rút tiền mặt trong phạm vi số dư của mình ở tài khoản tiền gửi tại TCPHT, hoặc trong hạn mức tín dụng được cấp theo hợp đồng đã ký kết giữa TCPHT và chủ thẻ. Theo quan điểm của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, khái niệm về thẻ được quy định tại Quy chế phát hành, thanh toán, sử dụng và cung cấp dịch vụ hỗ trợ hoạt động thẻ ngân hàng ban hành theo Quyết định số 20/2007/QĐ-NHNN ngày 15 tháng 05 năm 2007 như sau: Thẻ ngân hàng là phương tiện do tổ chức phát hành thẻ phát hành để thực hiện giao dịch thẻ theo các điều kiện và điều khoản được các bên thỏa thuận.

Đặc điểm, cấu tạo của thẻ ngân hàng Kể từ khi ra đời cho đến nay, cấu tạo của thẻ đã có những thay đổi khá lớn nhằm tăng độ an toàn, bảo mật, tăng khả năng ghi nhớ thông tin và tăng tính tiện dụng cho khách hàng. Thẻ ngân hàng được làm bằng Plastic theo kích cỡ tiêu chuẩn quốc tế (85,60 mm x 53,98mm x 0,76mm) và bao gồm các yếu tố: - Mặt trước của thẻ gồm: LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 10 + Biểu tượng và tên của TCPHT: đây là yếu tố bắt buộc đối với tất cả các loại thẻ nhằm phân biệt các TCPHT. + Bộ nhớ điện tử (thường được gọi là Chip): được sử dụng đối với các loại thẻ thông minh, trong đó có chứa các dữ liệu liên quan tới chủ thẻ và giao dịch thẻ. + Số thẻ: được in dập nổi hoặc in chìm tùy từng loại thẻ và sẽ được in lại trên hóa đơn khi chủ thẻ đi mua hàng.

Tùy theo từng TCTQT/ TCPHT mà các thẻ có số chữ số khác nhau và cách cấu trúc theo nhóm cũng khác nhau. + Thời hạn hiệu lực của thẻ: là thời hạn mà thẻ được lưu hành. Hết thời hạn hiệu lực của thẻ, chủ thẻ có thể trả lại thẻ cho ngân hàng hoặc làm thủ tục gia hạn thẻ. + Họ tên chủ thẻ: là cá nhân hoặc tổ chức được TCPHT cấp thẻ để sử dụng + Thương hiệu của TCTQT (nếu là thẻ quốc tế) - Mặt sau của thẻ bao gồm: + Dải băng từ: là nơi lưu trữ các dữ liệu liên quan đến chủ thẻ đã được mã hóa theo những tiêu chuẩn nhất định.

+ Băng chữ ký mẫu của chủ thẻ: dùng để xác định chủ thẻ trong các giao dịch thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ tại các ĐVCNT + Mã số bảo mật thẻ: để xác định thẻ trong các giao dịch thương mại” điện tử. Phân loại thẻ ngân hàng - Căn cứ “theo đặc tính kỹ thuật của thẻ: thẻ in nổi, thẻ băng từ và thẻ thông minh: Thẻ in nổi (Embossed Card): Là loại thẻ mà trên bề mặt thẻ được khắc nổi các thông tin cần thiết. Ngày nay loại thẻ này ít được sử dụng vì công nghệ in quá thô sơ, dễ bị làm giả mà kết hợp với các công nghệ mới như thẻ từ, thẻ thông minh. Thẻ băng từ (Magnetic stripe): là loại thẻ mà các thông tin của chủ thẻ vừa được dập nổi ở mặt trước của thẻ vừa được mã hoá trong băng từ ở mặt sau của thẻ.

Các thông tin này phải đảm bảo chính xác và khớp với nhau. Nhược điểm của thẻ từ LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 11 là số lượng các thông tin được mã hoá không nhiều và mang tính cố định nên không thể áp dụng kỹ thuật mã hoá an toàn và có thể bị ăn cắp thông tin bằng các thiết bị nối với máy vi tính. Thẻ thông minh (Smart card): Đây là thế hệ mới nhất của thẻ, có đặc tính bảo mật và an toàn rất cao, dựa trên kỹ thuật vi xử lý tin học, gắn vào thẻ một chip điện tử có cấu tạo như một máy tính hoàn hảo. Chip điện tử độc lập với thẻ và được gắn trên bề mặt của thẻ.

Thẻ thông minh gắn chip xử lý dữ liệu có khả năng vừa lưu trữ các thông tin về chủ thẻ, điểm thưởng tích luỹ đồng thời lưu trữ cả số liệu về những lần giao dịch của chủ thẻ tại ĐVCNT. - Căn cứ vào bản chất kinh tế của nguồn thanh toán, có thể chia thành thẻ tín dụng (Credit card), thẻ ghi nợ (Debit card) và thẻ trả trước (Prepaid card): Thẻ tín dụng (Credit card): là phương thức thanh toán không dùng tiền mặt cung cấp cho người sử dụng khả năng chi tiêu trước trả tiền sau. Theo đó, chủ thẻ được cấp một hạn mức tín dụng dựa trên uy tín và khả năng đảm bảo chi trả. Chủ thẻ không phải trả lãi khi sử dụng trong hạn mức tín dụng được cấp (nếu chủ thẻ hoàn trả số tiền sử dụng đúng thời hạn) để mua hàng hóa, thanh toán dịch vụ tại những ĐVCNT này.

Thẻ ghi nợ (debit card): cho phép khách hàng tiếp cận với số dư tài khoản của mình qua hệ thống kết nối trực” tuyến để thanh toán hàng hoá dịch vụ tại các ĐVCNT hoặc thực hiện các giao dịch liên quan tới tài khoản tại các máy ATM. Mức chi tiêu của chủ thẻ phụ thuộc chủ yếu vào số dư trong tài khoản. Thẻ ATM là hình thức phát triển đầu tiên của thẻ ghi nợ, cho phép khách hàng có thẻ tiếp cận trực tiếp tới tài khoản tại ngân hàng từ máy rút tiền tự động. Chủ thẻ có thể thực hiện nhiều giao dịch khác nhau tại máy ATM bao gồm: rút tiền, chuyển khoản, xem số dư tài khoản, in sao kê, xem các thông tin quảng cáo….

Hệ thống ATM hiện đại còn cho phép chủ thẻ gửi tiền vào tài khoản của mình ngay tại các máy ATM, đổi séc qua máy rút tiền tự động, thực hiện nộp “hồ sơ cho một khoản vay cũng như tự mình thực hiện nhiều dịch vụ ngân hàng khác. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 12 Thẻ trả trước (Prepaid card) Là thẻ cho phép chủ thẻ thực hiện giao dịch thẻ trong phạm vi giá trị tiền được nạp vào thẻ tương ứng với số tiền mà chủ thẻ đã trả trước cho TCPHT. Thẻ trả trước bao gồm: Thẻ trả trước xác định danh tính (thẻ trả trước định danh) và thẻ trả trước không xác định danh tính (thẻ trả trước vô danh). - Căn cứ vào phạm vi sử dụng của thẻ, thẻ được chia thành thẻ nội địa và thẻ quốc tế Thẻ nội địa là loại thẻ được giới hạn sử dụng trong phạm vi một quốc gia.

Đồng tiền được sử dụng trong các giao dịch thanh toán hàng hóa, dịch vụ hay rút tiền mặt phải là đồng bản tệ của quốc gia đó. Loại thẻ này chỉ do một ngân hàng điều hành, từ việc tổ chức phát hành đến việc xử lý trung gian lẫn việc thanh toán, nên hoạt động của nó tương đối đơn giản. Thẻ quốc tế là thẻ mang thương hiệu của các TCTQT do các ngân hàng, tổ chức tín dụng làm đại lý phát hành. Thẻ quốc tế có thể được sử dụng trên phạm vi trong nước và quốc tế, tại bất kỳ các ĐVCNT hoặc máy ATM có mang biểu tượng chấp nhận thanh toán thẻ đó.