PHẦN MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài Trong mọi thời đại, nguồn lực con ngƣời luôn đƣợc coi là nguồn tài nguyên quý giá. Đất nƣớc ta đang trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Xu thế toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng, trƣớc những yêu cầu của thời kỳ đổi mới, đòi hỏi cần phải đẩy mạnh công tác quản lý tạo tiền đề xây dựng đội ngũ cán bộ viên chức trong cơ quan hành chính nhà nƣớc vừa có số lƣợng, cơ cấu hợp lý, chuyên nghiệp, hiện đại, vừa có đủ năng lực, giỏi về chuyên môn và tốt về phẩm chất chính trị là một vấn đề cấp thiết, đóng vai trò hết sức quan trọng, quyết định đến sự thành công, uy thế, địa vị và khả năng phát triển bền vững của tổ chức. Chúng ta đang ở giai đoạn phát triển mạnh mẽ của công nghệ, thiết bị tiên tiến và hiện đại, nhƣng con ngƣời vẫn là yếu tố quan trọng nhất và không thể thay thế đƣợc.
Nguồn nhân lực của tổ chức bao gồm kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm, phẩm chất, óc sáng tạo, nhiệt huyết…của tập thể ngƣời lao động, từ cấp cao đến cấp cơ sở, vẫn là yếu tố quyết định thực hiện thắng lợi các mục tiêu của tổ chức. Do đó các quốc gia đều coi trọng việc phát triển, quản lý và sử dụng nguồ n nhân lƣ̣c và đặt vào trung tâm các chiến lƣợc, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội và cạnh tranh quốc tế. Trong những năm qua Đảng và Nhà nƣớc ta rất quan tâm đến công tác cán bộ, đã xây dựng và ban hành một hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật để quản lý cán bộ công chức trong đó quy định chi tiết và hƣớng dẫn các nội dung liên quan đến quản lý cán bộ công chức nhƣ: Tuyển dụng, sử dụng, điều động, biệt phái, bổ nhiệm, từ chức, luân chuyển, nâng ngạch, khen thƣởng, kỷ luật, thôi việc và phân cấp quản lý cán bộ công chức.Các văn bản quy phạm pháp luật này đã tạo nên hệ thống thể chế quản lý cán bộ công chức, là cơ sở pháp lý cho việc xây dựng, phát triển và quản lý cán bộ công 1 chức trong thời gian qua. Tuy nhiên trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế thị trƣờng theo định hƣớng xã hội chủ nghĩa, đội ngũ cán bộ, công chức còn bộc lộ nhiều những bất cập và hạn chế: Đội ngũ cán bộ công chức tuy đông nhƣng không đồng bộ, vẫn còn tình trạng thừa và thiếu, trình độ kiến thức, năng lực lãnh đạo quản lý chƣa đáp ứng yêu cầu và nhiệm vụ mới.
Vì vâ ̣y xây dựng và quản lý đội ngũ cán bộ công chức có phẩm chất , năng lực là yếu tố quyết định đến chất lƣợng của bộ máy Nhà nƣớc. Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) là một đại học đa ngành, đa lĩnh vực có quy mô lớn trong hệ thống giáo dục đại học của cả nƣớc. Mục tiêu phát triển của ĐHQGHN là trở thành trung tâm đào tạo đại học, sau đại học và nghiên cứu, ứng dụng khoa học - công nghệ đa ngành, đa lĩnh vực, chất lƣợng cao. Để góp phần phát triển giáo dục - đào tạo và phát triển ĐHQGHN ngang tầm khu vực, hƣớng tới trình độ quốc tế, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp giáo dục trong giai đoạn hiện nay, cùng với đội ngũ giảng viên, đội ngũ cán bộ ở các đơn vị thuộc ĐHQGHN phải đƣợc quy hoạch, đào tạo, bồi dƣỡng để nâng cao trình độ lý luận, chuyên môn nghiệp vụ và năng lực quản lý để hoàn thành tốt nhiệm vụ đƣợc giao.
Trung tâm Hỗ trơ ̣ sinh viên (TTHTSV) hoạt động theo phƣơng thức tự chủ, tƣ̣ chiụ trách nhiê ̣m dƣới sƣ̣ quản lý trƣ̣c tiế p của ĐHQGHN. Giám đốc Trung tâm là ngƣời đƣ́ng đầ u , chỉ đạo các hoạt động của Trung tâm trong đó chú trọng đến công tác tổ chức quản lý cán bộ bao gồm: - Hoàn thiện đổi mới công tác tổ chức theo hƣớng gọn nhẹ , phân cấ p quản lý hiệu quả tránh chồng chéo , bỏ sót nhiệm vụ, triển khai có hiệu quả đề án vị trí việc làm sau khi đƣợc ĐHQGHN phê duyệt; - Căn cƣ́ chƣ́c danh quy hoa ̣ch , khung năng lƣ̣c và thƣ̣c tiễn , tổ chƣ́c đào, tạo bồi dƣỡng nâng cao kiến thức chuyên môn nghiệp vụ. Quan tâm quy hoạch xây dựng đô ̣i ngũ kế câ ̣n; 2 - Nâng cao chấ t lƣơ ̣ng tuyể n du ̣ng , thƣ̣c hiê ̣n chiń h sách thu hút nhƣ̃ng ngƣời có năng lƣ̣c để triể n khai có hiê ̣u quả công viê ̣c đƣơ ̣c giao; - Hoàn thiện các tiêu chí đánh giá , tăng cƣờng công tác thanh tra , kiể m tra tƣ̀ đó có chế đô ̣ đaĩ ngô ̣ phù hơ ̣p. TTHTSV là một đơn vị phục vụ với mô hình hoàn toàn mới về công tác quản lý phục vụ ho ̣c sinh sinh viên (HSSV) nội trú với nhiệm vụ chăm lo đời sống vật chất, văn hóa tinh thần cho HSSV, góp phần xây dựng lối sống, phẩm chất đạo đức, môi trƣờng tự rèn luyện của HSSV nội trú.
Việc quản lý và sử dụng có hiệu quả cán bộ là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu vì nhân lực là một bộ phận quan trọng, chủ yếu của nguồn nhân lực trong tổ chức. Qua gần hai mƣơi năm xây dựng và phát triển TTHTSV đã vƣợt qua không ít khó khăn đã đạt đƣợc những kết quả đáng ghi nhận. Song công tác quản lý nhân lƣ̣c hiện nay vẫn không tránh khỏi những hạn chế, bất cập, từ việc hoạch định nhân lực chƣa phù hợp, tình trạng bất hợp lý về cơ cấu, việc bố trí, sử dụng cán bộ viên chức chƣa đáp ứng so với yêu cầu đổi mới của ĐHQGHN, trình độ cán bộ chƣa đồng đều so với các đơn vị thuộc ĐHQGHN, cơ chế, chính sách tuyển dụng và đãi ngộ chƣa phù hợp với sự chuyển đổi nền kinh tế và nền giáo dục đại học trong thời kỳ mới , chế độ khen thƣởng , kỷ luật đối với cán bộ vẫn mang tính chất “cào bằng” , năng lực quản lý còn yếu , kỹ năng , nghiệp vụ chuyên môn chƣa thực sự chuyên nghiệp , khả năng sáng tạo , thích ứng với sự đổi mới chƣa cao, điều kiện và phƣơng tiện làm việc chƣa đồng bộ. Xuất phát từ tình hình trên tác giả đã chọn đề tài nghiên cứu: “Quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên- Đaị hoc̣ Quố c gia Hà Nôị ” làm đề tài luận văn tốt nghiệp bậc thạc sỹ của mình nhằm làm rõ thực trạng quản lý nhân lực tại TTHTSV, chỉ ra nguyên nhân và hạn chế trong công tác quản lý, sử dụng nhân lực trong thời gian qua, xây dựng căn cứ khoa học và thực tiễn 3 để trên cơ sở đó đƣa ra các giải pháp cụ thể đổi mới và góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhân lực chất lƣợng và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của ĐHQGHN trong giai đoạn sắp tới.
Câu hỏi đặt ra là: Ban Giám đốc cần phải làm gì để hoàn thiê ̣n công tác quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên - Đại học Quố c gia Hà Nội? 2. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu 2.1 Mục tiêu nghiên cứu Trên cơ sở nghiên cƣ́u nhƣ̃ng vấ n đề lý luâ ̣n về quản lý nhân lƣ̣c trong tổ chƣ́c công và thƣ̣c tiễn công tác quản lý nhân lƣ̣c ta ̣i TTHTSV , Luâ ̣n văn đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện côn g tác quản lý nhân lƣ̣c tại TTHTSV phù hợp với sự phát triển chung của ĐHQGHN trong giai đoạn tới. Nhiệm vụ nghiên cứu - Hệ thống hóa và luâ ̣n giải nhƣ̃ng vấ n đề lý luâ ̣n liên quan đế n quản lý nhân lƣ̣c trong tổ chức công; - Phân tích và đánh giá thực trạng công tác quản lý nhân lực tại TTHTSV tƣ̀ năm 2010 đến năm 2014 để chỉ ra những kế t quả đạt đƣợc , những tồ n ta ̣i, hạn chế và nguyên nhân; - Trên cơ sở đó đề xuất một số giải pháp hoàn thiê ̣n công tác quản lý nhân lực tại TTHTSV, đồng thời đƣa ra một số kiến nghị về công tác quản lý nhân lƣ̣c trong tổ chức công nói chung và Trung tâm nói riêng. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 3.1 Đối tượng nghiên cứu: Công tác quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên - Đa ̣i ho ̣c Quố c gia Hà Nô ̣i.2 Phạm vi nghiên cứu: - Về không gian: Tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên - ĐHQG Hà Nội - Về thời gian : Tƣ̀ năm 2010 đến 2014 (kể tƣ̀ khi Luâ ̣t Cán bô ̣ , công chƣ́c có hiê ̣u lƣ̣c thi hành).
Những đóng góp mới của luận văn - Làm rõ hơn cơ sở lý luận và thực tiễn về công tác quản lý nhân lực trong tổ chức công; - Đánh giá thực trạng công tác quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên- ĐHQG Hà Nội chỉ rõ đƣợc những kết quả, hạn chế, nguyên nhân trong công tác quản lý nhân lực giai đoạn 2010 - 2014; - Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên - ĐHQGHN. Kết cấu của luận văn Ngoài phần Mở đầu , Kế t luâ ̣n , Tài liệu tham khảo , luận văn gồm 4 chƣơng, cụ thể: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhân lực trong tổ chức công; Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu; Chƣơng 3: Thực trạng quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên - Đại học Quốc gia Hà Nội; Chƣơng 4: Một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý nhân lực tại Trung tâm Hỗ trợ sinh viên - ĐHQGHN. 5 Chƣơng 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÂN LỰC TRONG TỔ CHỨC CÔNG 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Trong các tổ chức ngày nay trên thế giới cũng nhƣ ở Việt Nam, việc quản lý nguồn nhân lực nhƣ thế nào cho hiệu quả ngày càng đƣợc lƣu tâm, các vấn đề liên quan đến nguồn nhân lực đã thu hút mạnh mẽ sự quan tâm của các nhà quản lý, các cấp lãnh đạo.
Đã có nhiều công trình tập trung luận giải về nguồn nhân lực, các yếu tố cấu thành nguồn nhân lực, nguồn nhân lực cho công nghiệp hóa, hiện đại hóa, vai trò của nguồn nhân lực đối với sự phát triển của các tổ chức, các cơ quan quản lý nhà nƣớc nói chung và sử dụng nguồn nhân lực có hiệu quả phù hợp với chiến lƣợc phát triển kinh tế - xã hội của đất nƣớc.