Luận văn thạc sĩ về quản lý môi trường làng nghề tại huyện Thường Tín, Hà Nội

Luận văn thạc sĩ VNUA về quản lý môi trường làng nghề tại huyện Thường Tín, Hà Nội, phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Bùi Quang Lâm
• Người hướng dẫn: PGS. Quyền Đình Hà
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản lý môi trường làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín, Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC BẢNG
• 3. DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ
• 4. DANH MỤC HỘP
• 5. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 6. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 7. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 8. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 8.1. Mục tiêu chung
• 8.2. Mục tiêu cụ thể
• 9. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 9.1. Đối tượng nghiên cứu
• 9.2. Phạm vi nghiên cứu
• 10. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG VÀ QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG LÀNG NGHỀ
• 10.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG LÀNG NGHỀ
• 10.1.1. Sự cần thiết quản lý môi trường làng nghề
• 10.1.2. Đặc điểm quản lý môi trường làng nghề
• 10.1.3. Nội dung quản lý môi trường làng nghề
• 10.1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý môi trường làng nghề
• 10.2. CƠ SỞ THỰC TIỄN
• 10.2.1. Kinh nghiệm ở một số nước trên thế giới về quản lý môi trường làng nghề
• 10.2.2. Kinh nghiệm ở Việt Nam về quản lý môi trường làng nghề
• 10.2.3. Bài học vận dụng
• 11. ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 11.1. ĐẶC ĐIỂM HUYỆN THƯỜNG TÍN, HÀ NỘI
• 11.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 11.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 11.1.3. Những thuận lợi và khó khăn
• 11.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 11.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 11.2.2. Phương pháp thu thập số liệu
• 11.2.3. Phương pháp xử lý số liệu
• 11.2.4. Phương pháp phân tích và xử lý thông tin
• 11.2.5. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu
• 12. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 12.1. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG LÀNG NGHỀ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THƯỜNG TÍN
• 12.1.1. Tình hình phát triển và đóng góp của làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín
• 12.1.2. Tình hình ô nhiễm môi trường làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín
• 12.1.3. Thực trạng quản lý môi trường làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín
• 12.2. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG LÀNG NGHỀ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THƯỜNG TÍN
• 12.2.1. Trình độ của cán bộ quản lý trên địa bàn huyện Thường Tín
• 12.2.2. Máy móc, công nghệ sản xuất tại huyện Thường Tín
• 12.2.3. Nhận thức của người dân trong bảo vệ môi trường làng nghề
• 12.3. GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG LÀNG NGHỀ Ở HUYỆN THƯỜNG TÍN
• 12.3.1. Bổ sung, hoàn thiện cơ chế, chính sách
• 12.3.2. Nâng cao năng lực quản lý của cán bộ quản lý môi trường làng nghề từ cấp huyện đến xã
• 12.3.3. Hỗ trợ, áp dụng công nghệ và quy hoạch làng nghề gắn với bảo vệ môi trường
• 12.3.4. Nâng cao nhận thức cộng đồng dân cư tại làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín
• 13. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý môi trường làng nghề tại huyện Thường Tín

Quản lý môi trường làng nghề tại huyện Thường Tín, Hà Nội, là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh phát triển kinh tế xã hội. Các làng nghề không chỉ tạo ra việc làm mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững. Tuy nhiên, tình trạng ô nhiễm môi trường từ các hoạt động sản xuất làng nghề đang trở thành thách thức lớn. Theo báo cáo của UBND huyện Thường Tín, tổng khối lượng chất thải rắn từ các làng nghề lên tới khoảng 40 tấn/ngày, nước thải khoảng 600m3/ngày. Điều này đòi hỏi sự quan tâm và hành động từ các cơ quan chức năng và cộng đồng.

1.1. Đặc điểm của làng nghề Thường Tín

Huyện Thường Tín có 46 làng nghề, trong đó có nhiều làng nghề truyền thống phát triển mạnh. Các làng nghề này không chỉ tạo ra sản phẩm mà còn giữ gìn văn hóa và truyền thống địa phương. Tuy nhiên, sự phát triển này cũng đi kèm với những thách thức về ô nhiễm môi trường.

1.2. Tình hình phát triển kinh tế xã hội

Sự phát triển của các làng nghề đã góp phần làm tăng thu nhập cho người dân, tạo ra hàng triệu việc làm. Tuy nhiên, cần có các biện pháp quản lý môi trường hiệu quả để đảm bảo sự phát triển bền vững.

II. Vấn đề ô nhiễm môi trường tại các làng nghề

Ô nhiễm môi trường tại các làng nghề ở huyện Thường Tín đang ở mức báo động. Nước thải và chất thải rắn từ các hoạt động sản xuất không được xử lý đúng cách, dẫn đến ô nhiễm nguồn nước, không khí và đất đai. Theo số liệu thống kê, tỷ lệ làng nghề sử dụng thiết bị xử lý nước thải chỉ đạt 4,1%.

2.1. Nguyên nhân gây ô nhiễm

Nguyên nhân chính gây ô nhiễm môi trường tại các làng nghề bao gồm việc sử dụng công nghệ lạc hậu, thiếu ý thức bảo vệ môi trường của người dân và sự thiếu hụt trong quản lý nhà nước.

2.2. Tác động của ô nhiễm môi trường

Ô nhiễm môi trường không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân mà còn tác động tiêu cực đến sản xuất nông nghiệp và chất lượng cuộc sống. Các chất thải từ làng nghề có thể làm ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến cây trồng và vật nuôi.

III. Phương pháp quản lý môi trường hiệu quả

Để quản lý môi trường làng nghề hiệu quả, cần áp dụng các phương pháp đồng bộ và toàn diện. Việc nâng cao nhận thức cộng đồng và cải thiện công nghệ sản xuất là những yếu tố quan trọng.

3.1. Nâng cao nhận thức cộng đồng

Cần tổ chức các chương trình tuyên truyền, giáo dục về bảo vệ môi trường cho người dân tại các làng nghề. Việc nâng cao nhận thức sẽ giúp người dân chủ động hơn trong việc bảo vệ môi trường.

3.2. Cải thiện công nghệ sản xuất

Đầu tư vào công nghệ sản xuất hiện đại và thân thiện với môi trường là cần thiết. Các cơ sở sản xuất cần được khuyến khích áp dụng công nghệ mới để giảm thiểu ô nhiễm.

IV. Giải pháp bảo vệ môi trường làng nghề

Để bảo vệ môi trường làng nghề, cần có các giải pháp cụ thể và khả thi. Các chính sách hỗ trợ từ chính quyền địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện các giải pháp này.

4.1. Hoàn thiện chính sách quản lý môi trường

Cần xây dựng và hoàn thiện các chính sách liên quan đến quản lý môi trường tại các làng nghề. Các chính sách này cần phải cụ thể và dễ thực hiện để đảm bảo hiệu quả.

4.2. Hỗ trợ tài chính cho các cơ sở sản xuất

Cần có các chương trình hỗ trợ tài chính cho các cơ sở sản xuất để họ có thể đầu tư vào công nghệ xử lý chất thải và bảo vệ môi trường.

V. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc quản lý môi trường tại các làng nghề huyện Thường Tín đã có những chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải giải quyết.

5.1. Đánh giá hiệu quả quản lý môi trường

Cần đánh giá thường xuyên hiệu quả của các biện pháp quản lý môi trường đã được áp dụng. Việc này giúp điều chỉnh kịp thời các chính sách và biện pháp quản lý.

5.2. Ứng dụng các mô hình quản lý thành công

Nghiên cứu và áp dụng các mô hình quản lý môi trường thành công từ các địa phương khác có thể giúp huyện Thường Tín cải thiện tình hình ô nhiễm môi trường.

VI. Kết luận và định hướng tương lai

Quản lý môi trường làng nghề tại huyện Thường Tín cần được chú trọng hơn nữa trong thời gian tới. Các giải pháp cần được triển khai đồng bộ để đảm bảo sự phát triển bền vững.

6.1. Định hướng phát triển bền vững

Cần có các chiến lược phát triển bền vững cho các làng nghề, trong đó bảo vệ môi trường là một yếu tố quan trọng. Điều này không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe cộng đồng mà còn đảm bảo sự phát triển kinh tế lâu dài.

6.2. Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng

Cộng đồng cần được khuyến khích tham gia vào các hoạt động bảo vệ môi trường. Sự tham gia của cộng đồng sẽ tạo ra sức mạnh tổng hợp trong việc giải quyết các vấn đề ô nhiễm.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Sự phát triển của hệ thống làng nghề đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, tạo việc làm tại chỗ cho hơn 10 triệu lao động trên cả nước với tổng số 5.096 làng nghề và làng có nghề tính đến năm 2014. Tại huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội, địa phương sở hữu 46 làng nghề truyền thống trên tổng số 126 thôn làng, với 6 xã tập trung làng nghề phát triển mạnh như Duyên Thái, Tiền Phong. Các làng nghề này đã đóng góp tích cực vào tốc độ tăng trưởng kinh tế địa phương và gia tăng thu nhập cho người dân. Tuy nhiên, hoạt động sản xuất tiểu thủ công nghiệp đã kéo theo những hệ lụy môi trường nghiêm trọng khi tỷ lệ làng nghề có hệ thống xử lý chất thải độc hại trên toàn quốc chỉ đạt khoảng 4,1%.

Thực trạng ô nhiễm môi trường tại Thường Tín đang ở mức báo động với khối lượng chất thải rắn phát sinh khoảng 40 tấn/ngày và lưu lượng nước thải chưa qua xử lý đạt xấp xỉ 600 m3/ngày. Tình trạng này đe dọa trực tiếp đến hệ sinh thái nguồn nước mặt, chất lượng không khí và sức khỏe của hơn 240.000 cư dân trên địa bàn. Nghiên cứu được thực hiện trong phạm vi không gian huyện Thường Tín, tập trung khảo sát dữ liệu thực tế giai đoạn 2014 - 2016 nhằm đánh giá toàn diện thực trạng công tác quản lý môi trường làng nghề. Mục tiêu cụ thể là nhận diện các rào cản thể chế, đánh giá năng lực bộ máy quản lý và mức độ ứng dụng công nghệ, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, hướng tới mục tiêu giảm thiểu 50% lượng chất thải phát tán tự do và thúc đẩy phát triển kinh tế làng nghề bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp của hai khung lý thuyết nền tảng trong quản lý kinh tế môi trường:

1. Lý thuyết phát triển bền vững: Xuất phát từ Hội nghị Thượng đỉnh Trái đất Rio-92 và Tuyên bố Johannesburg năm 2002, lý thuyết này nhấn mạnh sự cân bằng động giữa tăng trưởng kinh tế, công bằng xã hội và bảo vệ tài nguyên môi trường. Trong phạm vi làng nghề, phát triển bền vững đòi hỏi việc gia tăng giá trị sản phẩm tiểu thủ công nghiệp không được đánh đổi bằng sự suy thoái môi trường sống của cộng đồng.
2. Nguyên tắc Người gây ô nhiễm phải trả tiền (Polluter Pays Principle - PPP): Khung nguyên tắc này của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đóng vai trò là cơ sở xây dựng các công cụ kinh tế như thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường và xử phạt vi phạm hành chính, buộc các cơ sở sản xuất phải nội hóa các chi phí ngoại ứng tiêu cực vào giá thành sản phẩm.

Hệ thống khái niệm cốt lõi được chuẩn hóa theo quy định của Luật Bảo vệ môi trường năm 2014, bao gồm: môi trường làng nghề, ô nhiễm môi trường điểm tập trung, hệ thống quản lý môi trường theo tiêu chuẩn ISO 14000, và công cụ quản lý nhà nước về môi trường. Mô hình nghiên cứu vận dụng quy trình quản lý 4 giai đoạn: Hoạch định chính sách, Quy hoạch môi trường, Tổ chức thực thi và Kiểm tra - giám sát.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu đa tầng bao gồm dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo định kỳ giai đoạn 2014 - 2016 của UBND huyện Thường Tín, Phòng Tài nguyên và Môi trường, kết hợp hệ thống 47 Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia (QCVN) do Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua khảo sát thực địa với cỡ mẫu 120 phiếu điều tra, bao gồm 100 chủ cơ sở sản xuất và 20 cán bộ quản lý môi trường cấp huyện, xã. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng tại 2 làng nghề điển hình là làng sơn mài Duyên Thái (đặc trưng ô nhiễm hóa chất, dung môi) và làng chăn ga gối đệm Tiền Phong (đặc trưng ô nhiễm bụi bông, chất thải rắn).

Phương pháp thống kê mô tả và phân tích so sánh định lượng được lựa chọn nhằm lượng hóa chính xác tỷ lệ phân bổ công nghệ, khối lượng phát thải và mức độ đầu tư hạ tầng. Lý do lựa chọn phương pháp này là nhằm phản ánh khách quan mối tương quan giữa năng lực quản lý và mức độ ô nhiễm thực tế, loại bỏ các đánh giá cảm tính. Quá trình thu thập và xử lý số liệu được hoàn thiện trong giai đoạn 2016 - 2017.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Công tác điều tra thực địa tại huyện Thường Tín đã chỉ ra 3 phát hiện chính về thực trạng quản lý và môi trường làng nghề:

• Trình độ công nghệ sản xuất còn rất lạc hậu: Tỷ lệ công nghệ thủ công và bán cơ khí chiếm tới 70,69% tại các làng nghề thủ công mỹ nghệ và 61,51% tại các làng nghề chế biến nông sản. Mức độ tự động hóa tại 100% cơ sở khảo sát đạt 0%. Việc sử dụng máy móc cũ kỹ dẫn đến tiêu hao nhiều nguyên liệu và gia tăng lượng phế thải phát sinh.
• Hạ tầng bảo vệ môi trường xuống cấp và thiếu đồng bộ: Toàn huyện chỉ có 10% các tuyến đường giao thông làng nghề được trải nhựa, 40% đường bê tông hóa, trong khi 50% vẫn là đường cấp phối nhỏ hẹp, gây cản trở phương tiện thu gom rác. Lượng nước thải 600 m3/ngày hầu hết được xả trực tiếp vào hệ thống kênh mương thủy lợi không qua xử lý.
• Hạn chế nghiêm trọng về năng lực của bộ máy quản lý cấp cơ sở: 100% cán bộ phụ trách môi trường tại các xã đều là cán bộ kiêm nhiệm công tác địa chính hoặc văn phòng. Tỷ lệ cán bộ có chuyên môn sâu về khoa học môi trường đạt dưới 25%, dẫn đến công tác thanh tra, lập biên bản và giám sát xử lý vi phạm chỉ đạt mức xử lý hành chính khoảng 15 vụ/năm, chưa đủ sức răn đe.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản của thực trạng trên bắt nguồn từ sự thiếu hụt kinh phí sự nghiệp môi trường cấp huyện khi nguồn ngân sách chi thường xuyên chỉ đáp ứng khoảng 30% nhu cầu thực tế cho công tác thu gom và vận hành bãi xử lý. Hơn nữa, nhận thức của người dân còn mang nặng tư duy chạy theo lợi nhuận trước mắt, xem nhẹ tác động sức khỏe lâu dài.

Khi so sánh với mô hình chuyển đổi công nghệ lò gas cải tiến tại làng gốm Bát Tràng (Hà Nội) giúp hơn 90% hộ sản xuất cắt giảm khí độc và nâng doanh thu toàn xã lên 400 tỷ đồng/năm, hay kinh nghiệm của tỉnh Bắc Ninh với việc quy hoạch thành công 21 cụm công nghiệp làng nghề trên diện tích 460,87 ha để di dời hàng trăm cơ sở ô nhiễm, huyện Thường Tín vẫn đang chậm chân trong bài toán quy hoạch mặt bằng tập trung. Dữ liệu khảo sát có thể được biểu diễn trực quan qua biểu đồ tròn thể hiện cơ cấu công nghệ với 70,69% bán cơ khí và biểu đồ cột so sánh sự gia tăng khối lượng chất thải rắn từ 32 tấn/ngày năm 2014 lên 40 tấn/ngày năm 2016, phản ánh áp lực hạ tầng ngày càng gia tăng.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, 4 nhóm giải pháp trọng tâm được đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả quản lý môi trường làng nghề tại huyện Thường Tín:

• Hoàn thiện cơ chế thu phí và chế tài xử phạt: Áp dụng triệt để nguyên tắc người gây ô nhiễm phải trả tiền bằng cách chuẩn hóa mức thu phí thu gom chất thải rắn sản xuất từ 150.000 đến 300.000 đồng/tháng/cơ sở. UBND huyện Thường Tín cần chủ trì xây dựng đề án thanh tra liên ngành, đặt mục tiêu xử phạt và yêu cầu khắc phục 100% các cơ sở vi phạm quy chuẩn xả thải trong giai đoạn 2018 - 2020.
• Đẩy nhanh tiến độ quy hoạch cụm công nghiệp làng nghề: Phòng Tài nguyên và Môi trường phối hợp cùng Phòng Kinh tế huyện triển khai xây dựng 3 cụm công nghiệp tập trung với tổng quy mô 50 ha đến năm 2020, di dời 100% cơ sở sản xuất có nguy cơ ô nhiễm cao (như sơn mài Duyên Thái, sản xuất bông Tiền Phong) ra khỏi khu dân cư.
• Hỗ trợ chuyển giao công nghệ sạch và xử lý chất thải: Trích ngân sách địa phương và kết nối nguồn vốn Quỹ Bảo vệ môi trường Hà Nội để trợ cấp 20% lãi suất vay cho các hộ đổi mới thiết bị, hướng tới mục tiêu 80% cơ sở áp dụng máy móc hiện đại và xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung công suất 1.000 m3/ngày vào năm 2022.
• Chuẩn hóa năng lực bộ máy và tăng cường truyền thông cộng đồng: UBND các xã tổ chức ít nhất 4 khóa tập huấn chuyên sâu hàng năm cho 100% cán bộ địa chính - môi trường; đồng thời đưa quy ước bảo vệ môi trường vào hương ước thôn, phấn đấu 95% hộ dân cam kết phân loại rác tại nguồn giai đoạn 2018 - 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị thực tiễn và học thuật cao, phục vụ thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Cán bộ quản lý Nhà nước tại địa phương: Cung cấp cho UBND huyện Thường Tín, Phòng Tài nguyên và Môi trường, và UBND cấp xã cơ sở dữ liệu thực chứng và bộ chỉ tiêu đánh giá để hoạch định chính sách phân bổ ngân sách môi trường.
• Chủ doanh nghiệp và cơ sở sản xuất làng nghề: Giúp các hộ sản xuất nhận thức rõ các rủi ro pháp lý về môi trường, từ đó chủ động tiếp cận các mô hình công nghệ sạch và hệ thống quản lý giảm thiểu phát thải nhằm tối ưu hóa chi phí sản xuất.
• Nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cao học: Đóng vai trò là tài liệu tham khảo chuẩn xác về phương pháp luận kết hợp giữa quản lý kinh tế và bảo vệ môi trường, cung cấp khung phân tích định lượng cho các đề tài nghiên cứu liên quan đến làng nghề nông thôn Việt Nam.
• Các tổ chức phi chính phủ và hiệp hội ngành nghề: Cung cấp thông tin thực địa phục vụ việc xây dựng các dự án tài trợ phát triển bền vững, thúc đẩy xã hội hóa công tác thu gom và xử lý rác thải làng nghề.

Câu hỏi thường gặp

• Thực trạng ô nhiễm nghiêm trọng nhất tại các làng nghề Thường Tín hiện nay là gì?
  Ô nhiễm chất thải rắn và nước thải công nghiệp chưa qua xử lý là vấn đề nan giải nhất. Mỗi ngày các làng nghề phát sinh khoảng 40 tấn rác thải rắn và 600 m3 nước thải chứa dung môi, hóa chất và bụi hữu cơ xả thẳng ra hệ thống thoát nước sinh hoạt.
• Tại sao công tác quản lý môi trường cấp xã tại huyện Thường Tín còn nhiều hạn chế?
  Nguyên nhân chủ yếu do 100% cán bộ phụ trách môi trường cấp xã phải làm việc kiêm nhiệm, thiếu chuyên môn sâu về quan trắc và kỹ thuật môi trường, kết hợp với kinh phí chi cho sự nghiệp bảo vệ môi trường chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu.
• Nguyên tắc Người gây ô nhiễm phải trả tiền (PPP) được vận dụng như thế nào trong đề tài?
  Nguyên tắc PPP được cụ thể hóa thành chính sách thu phí thu gom, vận chuyển chất thải theo khối lượng xả thải thực tế của từng hộ sản xuất, đồng thời tăng mức xử phạt hành chính đối với các hành vi xả trộm nước thải chưa xử lý ra kênh mương.
• Mô hình quy hoạch nào giúp giải quyết dứt điểm ô nhiễm môi trường làng nghề Thường Tín?
  Giải pháp tối ưu là xây dựng các cụm công nghiệp tập trung với diện tích quy hoạch trên 50 ha để di dời các công đoạn sản xuất độc hại ra khỏi khu dân cư, tương tự bài học thành công từ 21 cụm công nghiệp làng nghề tại Bắc Ninh.
• Các cơ sở sản xuất quy mô nhỏ có thể tiếp cận giải pháp công nghệ nào để giảm thiểu ô nhiễm?
  Các hộ sản xuất có thể áp dụng mô hình bể lọc lắng đa năng kết hợp hệ thống hút lọc bụi màng nước khép kín, giúp xử lý sơ bộ 70% chất ô nhiễm với chi phí đầu tư ban đầu thấp, phù hợp với năng lực tài chính hộ gia đình.

Kết luận

Luận văn đã hoàn thành các mục tiêu khoa học đề ra thông qua các nội dung cốt lõi:

• Đánh giá toàn diện thực trạng ô nhiễm môi trường tại 46 làng nghề huyện Thường Tín với lượng phát thải 40 tấn rác thải rắn/ngày và 600 m3 nước thải/ngày.
• Nhận diện rõ các điểm nghẽn về hạ tầng công nghệ với hơn 70% là thủ công, bán cơ khí và năng lực bộ máy quản lý cấp xã còn yếu kém.
• Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý môi trường và đúc kết thành công bài học kinh nghiệm từ các mô hình điển hình như Bát Tràng và Bắc Ninh.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp đột phá gắn liền công cụ kinh tế, quy hoạch không gian cụm công nghiệp 50 ha và nâng cấp năng lực thực thi của cán bộ.
• Xác lập lộ trình thực hiện chi tiết theo từng mốc thời gian cụ thể từ năm 2018 đến năm 2025 nhằm chuyển đổi phương thức quản lý theo hướng bền vững.

Đóng góp quan trọng nhất của luận văn là cung cấp luận cứ khoa học và thực tiễn vững chắc cho công tác quản lý nhà nước về môi trường tại địa phương. Các cơ quan quản lý và cơ sở sản xuất cần nhanh chóng phối hợp triển khai đồng bộ các khuyến nghị trên để bảo tồn giá trị làng nghề truyền thống gắn liền với bảo vệ môi trường sống cho tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Cùng với sự ra đời của các cụm công nghiệp, nhiều làng nghề được khôi phục và phát triển đã thu hút được nhiều nguồn vốn trong dân cư, tạo được việc làm tại chỗ cho hàng chục vạn lao động. Theo số liệu thống kê của Báo cáo môi trường quốc gia năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, đến hết năm 2014, số làng nghề và làng có nghề nước ta là 5.096, trong đó số làng nghề truyền thống được công nhận theo tiêu chí làng nghề hiện nay của Chính phủ là 1. Các làng nghề thu hút khoảng 10 triệu lao động. Các làng nghề trên cả nước đã đóng góp một phần không nhỏ vào sự phát triển chung của cả nước, tạo công ăn việc làm cho người dân địa phương, tăng thu nhập lúc nông nhàn cho người nông dân.

Tuy nhiên, mặt trái của các làng nghề nông thôn hiện nay cũng còn nhiều, nhất là tình trạng gây ô nhiễm môi trường: nước thải, chất thải do các làng nghề tại các vùng quê gây ô nhiễm nguồn nước, không khí, đất đai ảnh hưởng đến cây trồng, vật nuôi và sức khỏe người dân còn rất phổ biến. Theo báo cáo môi trường quốc gia năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, tỷ lệ làng nghề sử dụng thiết bị xử lý nước thải, chất thải độc hại chỉ đạt 4,1% và thực trạng này đang cho thấy rõ nguy cơ gây ô nhiễm môi trường từ các làng nghề ở nông thôn nước ta. Hiện nay, huyện Thường Tín có 46/126 làng nghề, trong đó có tới 6 xã có làng nghề phát triển mạnh. Trong những năm qua, các làng nghề đã dần thích nghi với điều kiện kinh tế thị trường, các chính sách của nhà nước, của thành phố và của huyện nhằm khuyến khích, hỗ trợ đối với làng nghề truyền thống.

Việc sản xuất kinh doanh sản phẩm làng nghề đã góp phần làm tăng thu nhập cho người dân, đóng góp đáng kể vào sự tăng trưởng của huyện Thường Tín đồng thời là động lực cho một số ngành kinh doanh dịch vụ khác phát triển. Bên cạnh những đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế xã hội của địa phương thì vấn đề môi trường lại đang là thực trạng đáng báo động, tổng khối lượng chất thải rắn của làng nghề huyện Thường Tín khoảng 40 tấn/ngày, nước thải 600m3/ngày (UBND huyện Thường Tín). Điều này đòi hỏi sự quan tâm của các cơ quan chức năng, các tổ chức và cộng đồng dân cư. 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tuy nhiên, hiện nay công tác quản lý môi trường trên địa bàn làng nghề huyện Thường Tín vẫn còn nhiều bất cập chưa được giải quyết.

Nhằm hướng tới sự phát triển bền vững của làng nghề cần có những hướng đi đúng đắn, trong đó phải kể đến trước tiên là nâng cao hiệu quả quản lý môi trường làng nghề. Chính vì vậy, tôi đã chọn đề tài: “Quản lý môi trường làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín, Hà Nội” làm đề tài luận văn tốt nghiệp. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1. Mục tiêu chung Đánh giá thực trạng QLMT ở các làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín.

Từ đó đề xuất các giải pháp để hoạt động quản lý môi trường làng nghề đạt hiệu quả hơn trong thời gian tới. Mục tiêu cụ thể + Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý môi trường làng nghề; + Đánh giá thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý môi trường làng nghề trên địa bàn huyện Thường Tín; + Đề xuất định hướng và các giải pháp để tăng cường quản lý môi trường làng nghề ở huyện Thường Tín trong thời gian tới. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU 1.