Luận văn: Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với kinh doanh khách sạn tại Hạ Long

Luận văn phân tích thực trạng công tác quản lý nhà nước về kinh doanh khách sạn tại Hạ Long, đề xuất giải pháp hoàn thiện và nâng cao hiệu quả.

• Tác giả: Phạm Thị Phượng
• Người hướng dẫn: PGS. TS Nguyễn Thị Tâm
• Trường học: Đại học Thái Nguyên - Trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh
• Chuyên ngành: Quản lý Kinh tế
• Đề tài: Hoàn Thiện Công Tác Quản Lý Nhà Nước Đối Với Hoạt Động Kinh Doanh Của Các Khách Sạn Trên Địa Bàn Thành Phố Hạ Long
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ Kinh tế
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Thực trạng quản lý nhà nước đối với kinh doanh khách sạn tại Hạ Long

Thành phố Hạ Long là một trong những địa điểm du lịch hàng đầu của Việt Nam với vịnh Hạ Long được UNESCO công nhận là di sản thiên nhiên thế giới. Tuy nhiên, quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh khách sạn tại đây vẫn tồn tại nhiều bất cập. Hiện nay, số lượng khách sạn tăng đột biến nhưng chất lượng quản lý chưa theo kịp. Các vấn đề chính bao gồm: thiếu sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý, quy định pháp luật chưa rõ ràng, và thiếu nhân lực chuyên trách. Kinh doanh khách sạn ở Hạ Long đang phát triển không có kế hoạch, dẫn đến tình trạng cạnh tranh không lành mạnh và ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ.

1.1. Tình hình phát triển khách sạn hiện nay

Số lượng khách sạn tại Hạ Long đã tăng gấp 3 lần trong 10 năm qua, nhưng mật độ không đều giữa các khu vực. Hầu hết tập trung ở khu trung tâm thành phố, tạo áp lực lớn về hạ tầng. Chất lượng dịch vụ dao động lớn, từ khách sạn 5 sao đến những cơ sở chưa đạt chuẩn. Tình trạng này yêu cầu quản lý nhà nước phải có những biện pháp cấp bách.

1.2. Những tồn tại trong công tác quản lý

Các tồn tại chính của quản lý nhà nước kinh doanh khách sạn bao gồm: cơ chế phối hợp yếu kém, thiếu định kỳ kiểm tra, xử phạt không nhất quán, và thiếu đối thoại với doanh nghiệp. Nhiều khách sạn không tuân thủ đầy đủ các quy định về an toàn cháy nổ, bảo vệ môi trường. Hệ thống pháp luật chưa cập nhật kịp với tình hình thực tế của ngành.

II. Các nguyên nhân chính dẫn đến những vấn đề quản lý

Các nguyên nhân sâu xa của những vấn đề trong quản lý nhà nước kinh doanh khách sạn tại Hạ Long bao gồm nhiều yếu tố. Thứ nhất, cấu trúc tổ chức quản lý chưa tối ưu, việc phân công trách nhiệm giữa các sở, ngành còn mơ hồ. Thứ hai, kinh doanh khách sạn phát triển quá nhanh vượt xa khả năng quản lý của chính quyền địa phương. Thứ ba, đội ngũ cán bộ quản lý thiếu kiến thức chuyên sâu về du lịch và khách sạn. Ngoài ra, sự thiếu hụt về nguồn lực tài chính và nhân lực cũng là trở ngại lớn.

2.1. Những hạn chế về nhân lực và năng lực

Đội ngũ cán bộ quản lý kinh doanh khách sạn tại Hạ Long chủ yếu có trình độ trung bình, thiếu những chuyên gia giỏi. Việc đào tạo, bồi dưỡng còn hạn chế và không thường xuyên. Kỹ năng quản lý hiện đại, kiến thức về quốc tế chưa được cập nhật. Tình trạng này làm giảm hiệu quả của các chính sách quản lý.

2.2. Sự chồng chéo trong chức năng quản lý

Nhiều chức năng quản lý khách sạn bị chồng chéo giữa Sở Văn hóa Du lịch, Cục Thuế, và các phòng quản lý khác. Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp và làm giảm hiệu quả quản lý nhà nước. Phân cấp quản lý chưa rõ ràng, gây lợi ích nhóm và tham nhũng. Cần phải sắp xếp lại hệ thống tổ chức quản lý một cách hợp lý.

III. Giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với kinh doanh khách sạn

Để hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh khách sạn tại Hạ Long, cần áp dụng các giải pháp toàn diện. Đầu tiên, xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan quản lý, với một đầu mối thống nhất. Thứ hai, hoàn thiện khung pháp luật về kinh doanh khách sạn, rõ ràng các tiêu chuẩn chất lượng dịch vụ. Thứ ba, tăng cường kiểm tra, thanh tra định kỳ và xử lý vi phạm nghiêm minh. Thứ tư, đầu tư đào tạo nhân lực chuyên nghiệp. Cuối cùng, khuyến khích doanh nghiệp nâng cao chất lượng thông qua các ưu đãi, hỗ trợ.

3.1. Hoàn thiện khung pháp luật và chính sách

Cần ban hành các quy định chi tiết về tiêu chuẩn chất lượng khách sạn, yêu cầu an toàn, vệ sinh. Xây dựng bộ quy tắc ứng xử cho doanh nghiệp kinh doanh khách sạn. Thống nhất các mức phạt vi phạm, rõ ràng quyền và trách nhiệm của từng bên. Các quy định phải công khai, minh bạch, không để lọt hở pháp lý.

3.2. Nâng cao chất lượng đội ngũ quản lý

Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về quản lý du lịch, kinh tế khách sạn cho cán bộ. Tuyển dụng những chuyên gia có kinh nghiệm, nâng mức lương để thu hút nhân tài. Xây dựng quy trình đánh giá hiệu suất công việc. Khuyến khích học tập nâng cao trình độ, cấp chứng chỉ hành nghề cho cán bộ.

3.3. Cơ chế kiểm tra thanh tra hiệu quả

Lập kế hoạch kiểm tra định kỳ tất cả các cơ sở kinh doanh khách sạn. Công bố công khai kết quả thanh tra, danh sách vi phạm. Xử lý nghiêm minh những trường hợp vi phạm, không có ngoại lệ. Thiết lập hệ thống phản hồi, khiếu nại từ khách hàng để cải tiến dịch vụ.

IV. Hướng phát triển bền vững cho kinh doanh khách sạn Hạ Long

Để phát triển bền vững, kinh doanh khách sạn tại Hạ Long cần gắn kết chặt chẽ với bảo vệ môi trường và phát triển xã hội. Cần xây dựng quy hoạch tổng thể chi tiết về phát triển du lịch, khách sạn trên địa bàn, tránh phát triển tùy tiện. Nên khuyến khích các khách sạn áp dụng công nghệ xanh, tiết kiệm năng lượng nước. Tạo cơ hội cho cộng đồng địa phương tham gia vào lợi ích từ kinh doanh khách sạn. Phát triển các loại hình du lịch đa dạng để phân tán áp lực lên khu vực trung tâm.

4.1. Quy hoạch phát triển khách sạn bền vững

Lập quy hoạch tổng thể phát triển kinh doanh khách sạn Hạ Long giai đoạn 2025-2030 với mục tiêu rõ ràng. Xác định các vùng phát triển khách sạn, hạn chế sự dồn dập không hợp lý. Tích hợp bảo vệ di sản thiên nhiên và cảnh quan vùng vịnh. Cân bằng giữa phát triển kinh tế và trách nhiệm xã hội.

4.2. Khuyến khích tiêu chuẩn xanh và trách nhiệm xã hội

Hỗ trợ các khách sạn đạt được chứng chỉ quản lý môi trường ISO. Khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo, tấm pin mặt trời. Xây dựng quy trình xử lý chất thải bắt buộc. Tạo động lực tài chính cho những cơ sở thực hiện tốt trách nhiệm xã hội và bảo vệ môi trường.

4.3. Phát triển liên kết giữa khách sạn và cộng đồng địa phương

Tạo cơ hội việc làm cho người dân địa phương trong kinh doanh khách sạn. Hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ địa phương cung cấp sản phẩm, dịch vụ cho khách sạn. Khuyến khích khách sạn tham gia các hoạt động cộng đồng, giáo dục. Chia sẻ lợi ích phát triển du lịch với cư dân địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động kinh doanh khách sạn trong nền kinh tế thị trƣờng. Chương 2: Phƣơng pháp nghiên cứu Chương 3: Thực trạng quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động kinh doanh khách sạn trên địa bàn thành phố Hạ Long. Chương 4: Giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động kinh doanh khách sạn trên địa bàn thành phố Hạ Long. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - ĐHTN http://www.vn/ 5 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH KHÁCH SẠN TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƢỜNG 1.

Khái niệm dịch vụ khách sạn và vai trò hoạt động kinh doanh khách sạn 1. Khái niệm khách sạn Khách sạn là những công trình kiến trúc kiên cố, có nhiều tầng, có nhiều phòng ngủ đƣợc trang bị sẵn các thiết bị đồ đạc tiện nghi, dụng cụ chuyên dùng nhằm mục đích kinh doanh các dịch vụ lƣu trú, ăn uống và các dịch vụ bổ sung khác. Chất lƣợng và sự đa dạng của dịch vụ hàng hóa trong khách sạn xác định thứ hạng của nó. Mục đích của hoạt động là thu đƣợc lợi nhuận, tuy nhiên cùng với sự nâng cao không ngừng đời sống vật chất và tinh thần của khách lƣu trú cũng nhƣ sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật, hoạt động kinh doanh của khách sạn ngày càng phong phú, đa dạng từ đó làm giàu thêm nội dung của khách sạn.

Morcel Gotie Nhà nghiên cứu về du lịch và khách sạn đã định nghĩa rằng: “Khách sạn là nơi lƣu trú tạm thời của du khách cùng với các buồng ngủ còn có nhà hàng với nhiều chủng loại khác nhau”. Mỗi quốc gia đều có những định nghĩa khác nhau về khách sạn đó là dựa vào điều kiện và mức độ phát triển của hoạt động kinh doanh khách sạn của đất nƣớc mình. Cùng với sự phát triển của kinh tế và nhu cầu của đời sống con ngƣời càng đƣợc nâng cao thì hoạt động kinh doanh khách sạn cũng không ngừng phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, các tiện nghi trong khách sạn ngày càng hiện đại hơn và nhân viên chu đáo hơn, hiểu về tâm lí khách hàng hơn đồng thời cung cách phục vụ ngày một chuyên nghiệp hơn. Hiện nay, ngoài dịch vụ lƣu trú, ăn uống nhƣ tổ chức hội nghị, tắm hơi, chữa bệnh bằng nƣớc khoáng thì các khách sạn còn kinh doanh các dịch vụ cần thiết khác tùy khả năng khách sạn và yêu cầu của khách nên dịch vụ của khách sạn ngày càng phong phú và đa dạng hơn.

Kinh doanh khách sạn là một trong những hoạt động chính của ngành kinh doanh du lịch và thực hiện nhiệm vụ của mình trong khuôn khổ của ngành, kinh doanh khách sạn là một mắt xích quan trọng không thể thiếu trong mạng lƣới du lịch của các quốc gia và các điểm du lịch và cũng chính hoạt động khách sạn đã đem lại một nguồn ngoại tệ lớn, giải quyết công ăn việc làm và có hiệu quả nhất trong ngành du lịch, đem lại lợi ích kinh tế cho bản thân doanh Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - ĐHTN http://www.vn/ 6 nghiệp, hoạt động kinh doanh khách sạn phát triển mạnh mẽ còn làm thay đổi cơ cấu đầu tƣ, tăng thu nhập cho các vùng địa phƣơng …[36] 1. Đặc điểm của hoạt động kinh doanh dịch vụ khách sạn Thứ nhất: Kinh doanh khách sạn mang đầy đủ tính chất của một ngành dịch vụ. Ở các nƣớc phát triển và đang phát triển, tỷ trọng du lịch trong thu nhập quốc dân ngày càng tăng lên. Kinh doanh khách sạn là một ngành dịch vụ.

Sản phẩm và quá trình sản xuất của nó vừa mang những đặc điểm chung của dịch vụ vừa mang những đặc điểm riêng của dịch vụ du lịch. Thứ hai: Kinh doanh khách sạn là loại hình dịch vụ nhằm thỏa mãn nhu cầu vật chất và tinh thần cho khách du lịch trong thời gian đi du lịch. Dịch vụ kinh doanh khách sạn khác với các ngành dịch vụ khác ở chỗ: Chỉ thỏa mãn nhu cầu cho khách du lịch chứ không thỏa mãn nhu cầu cho tất cả mọi ngƣời dân. Dịch vụ kinh doanh khách sạn là nhằm thỏa mãn những nhu cầu hàng hóa đặc biệt của du khách trong thời gian lƣu trú bên ngoài nơi ở thƣờng xuyên của họ về ăn, ở, nghỉ ngơi, đi lại, tham quan, vui chơi giải trí, thông tin về văn hóa, lịch sử, tập quán và các nhu cầu khác.

Nhƣ vậy, dịch vụ kinh doanh khách sạn là loại hình dịch vụ đời sống nhằm thỏa mãn nhu cầu cao cấp của con ngƣời, làm cho con ngƣời sống ngày càng phong phú hơn. Thứ ba: Việc tiêu dùng và cung ứng dịch vụ kinh doanh khách sạn xảy ra trong cùng một thời gian và không gian. Việc tiêu dùng các dịch vụ và một số hàng hóa (thức ăn, đồ uống chế biến tại chỗ…) xảy ra cùng một thời gian và cùng một địa điểm với việc sản xuất ra chúng. Trong kinh doanh khách sạn, ngƣời cung ứng không phải vận chuyển dịch vụ và hàng hóa đến cho khách hàng, mà ngƣợc lại, tự khách du lịch phải đi đến nơi có dịch vụ, hàng hóa.

Chính vì vậy việc quản lý thị trƣờng kinh doanh khách sạn cũng cần có những đặc thù riêng. Thứ tƣ: Kinh doanh khách sạn mang lại lợi ích thiết thực về chính trị, kinh tế, xã hội cho địa phƣơng làm du lịch và ngƣời làm du lịch. Ở nhiều nƣớc trên thế giới, trong nƣớc hay ở tỉnh hoặc địa phƣơng kinh doanh khách sạn không những đem lại lợi ích thiết thực về kinh tế mà còn mang lại cả lợi ích về chính trị, văn hóa, xã hội… Tuy nhiên, sự chi phối mạnh nhất đối với ngành kinh doanh khách sạn vẫn là lợi ích kinh tế. Vì vậy, ở nhiêu nƣớc, nhiều tỉnh hoặc địa phƣơng đã đƣa ngành du lịch phát triển với tốc độ cao và trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong nền kinh tế quốc dân, mang lại nguồn thu nhập lớn trong tổng sản phẩm xã hội.

Do đó, dịch vụ kinh doanh khách sạn ngoài việc thỏa mãn các nhu cầu ngày càng cao của khách du lịch còn phải đảm bảo mang lại lợi ích Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - ĐHTN http://www.vn/ 7 kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội cho quốc gia làm du lịch cả cá nhân, tổ chức tham gia hoạt động kinh doanh khách sạn du lịch. Thứ năm: Kinh doanh khách sạn chỉ phát triển trong môi trƣờng hòa bình và ổn định. Kinh doanh khách sạn là lĩnh vực rất nhạy cảm với những vấn đề chính trị và xã hội. Kinh doanh khách sạn chỉ có thể xuất hiện và phát triển trong điều kiện hòa bình và quan hệ hữu nghị giữa các dân tộc.

Ngƣợc lại, chiến tranh ngăn cản các hoạt động du lịch lƣu trú (kinh doanh khách sạn), làm tổn hại đến các môi trƣờng tự nhiên. Hòa bình là đòn bẩy đẩy mạnh hoạt động du lịch mà tác động lớn nhất là kinh doanh khách sạn. Thông qua du lịch lƣu trú quốc tế con ngƣời thể hiện nguyện vọng của mình là đƣợc sống, lao động trong hòa bình và hữu nghị. Không cần phải có chiến tranh mà chỉ cần có những biến động chính trị, xã hội ở một khu vực, một vùng, một quốc gia, một địa phƣơng với mức độ nhất định cũng làm cho kinh doanh khách sạn bị giảm sút một cách đột ngột và muốn khôi phục phải có thời gian.

Ví dụ, sự kiện “đảo chính” ở Thái Lan, vụ rơi máy bay MH17 ở Malayxia, biểu tình ở Hồng Kong - Trung Quốc… đã làm cho ngành du lịch các nƣớc này lao đao có thể nhiều năm mới phục hồi. Mặt khác, tình trạng dịch bệnh, ô nhiễm môi trƣờng…cũng là những nhân tố rất quan trọng tác động đến du lịch nghỉ dƣỡng. Giải quyết thỏa đáng mối quan hệ giữa lợi ích trƣớc mắt và lâu dài là một vấn đề phức tạp. Hơn nữa, việc thực hiện hai yêu cầu này diễn ra trong sự ràng buộc của nhiều yếu tố: Ràng buộc về nguồn lực: Hoạt động của doanh nghiệp trong giới hạn khả năng huy động vốn, thu hút lao động, khả năng của những nhà cung cấp.

Ràng buộc về giá cả: Giá cả là do thị trƣờng quyết định, chịu ảnh hƣởng mạnh mẽ của sự cạnh tranh. Ràng buộc về mặt xã hội: Thực hiện hai yêu cầu trên trong điều kiện hàng loạt những ràng buộc. Hơn nữa khách sạn là một doanh nghiệp bao gồm trong đó nhiều hoạt động kinh doanh có đặc điểm kinh tế - kỹ thuật khác nhau, sử dụng nhiều nguồn lực khác nhau. Tất cả những điều trên đòi hỏi khách sạn phải nghiên cứu đặc điểm của ngành kinh doanh khách sạn và đặc điểm của bản thân mình nghiên cứu tìm một phƣơng án tổ chức hợp lý nhất, phù hợp với đặc điểm và điều kiện của minh.

Kinh doanh khách sạn là hoạt động đòi hỏi vốn đầu tƣ lớn, chi phí bảo dƣỡng cao, sử dụng nhiều lao động. Mặt khác, do kết quả cạnh tranh, quy mô của khách sạn ngày càng lớn, khách sạn không ngừng mở rộng và đa dạng hóa các Số hóa bởi Trung tâm Học liệu - ĐHTN http://www.vn/ 8 sản phẩm của mình để thỏa mãn nhu cầu của khách với chất lƣợng phục vụ cao, mang danh tiếng cho khách sạn. Từ những phân tích trên cũng nhƣ trong thực tiễn kinh doanh khách sạn ở nƣớc ta, ngày càng chứng tỏ rằng kinh nghiệm không chỉ không đủ mà đòi hỏi những ngƣời quản lý khách sạn phải có trí thức nghệ thuật tổ chức và quản lý khách sạn. Vai trò của hoạt động kinh doanh khách sạn 1.

Ý nghĩa về kinh tế Hoạt động kinh doanh khách sạn sẽ tăng nguồn thu ngân sách cho các địa phƣơng có hoạt động du lịch từ các khoản trích nộp ngân sách của các khách sạn trực thuộc quản lý trực tiếp của các địa phƣơng và từ các khoản thuế phải nộp của các doanh nghiệp kinh doanh khách sạn trên địa bàn. Kinh doanh khách sạn thúc đẩy phát triển ngành du lịch và các ngành kinh tế khác. Trƣớc hết hoạt động kinh doanh khách sạn đòi hỏi sự hỗ trợ của nhiều ngành, yêu cầu hỗ trợ liên ngành, là cơ sở cho các ngành (Tài chính, ngân hàng, giao thông vận tải, viễn thông, bƣu điện, công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, nông nghiệp, thủy sản…. Đối với kinh doanh khách sạn còn mở ra thị trƣờng tiêu thụ hàng hóa khi khách đến lƣu trú, tham quan mua sắm.

Mặt khác, sự phát triển du lịch tạo ra các điều kiện để khách đến tìm hiểu thị trƣờng, ký kết hợp đồng về sản xuất kinh doanh.