Quản lý hoạt động dạy học của phòng giáo dục tại huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định

Luận văn thạc sĩ giáo dục nghiên cứu vnu ued quản lý hoạt động dạy học của phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Bùi Anh Đào
• Người hướng dẫn: PGS. Đặng Xuân Hải
• Trường học: Trường Đại Học Giáo Dục
• Chuyên ngành: Quản Lý Giáo Dục
• Đề tài: Quản lý hoạt động dạy học của phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỐI VỚI TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
• 1.1. Vài nét về lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số khái niệm và lý luận cơ bản của đề tài
• 1.3. Dạy học và hoạt động dạy học
• 1.4. Quản lý hoạt động dạy học
• 1.5. Phòng giáo dục và đào tạo, quản lý hoạt động dạy học của Phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỐI VỚI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ Ở HUYỆN Ý YÊN TỈNH NAM ĐỊNH
• 2.1. Một số nét về Kinh tế - Xã hội - Giáo dục của huyện Ý Yên tỉnh Nam Định
• 2.2. Một số nét về điều kiện tự nhiên, Kinh tế - Xã hội của huyện
• 2.3. Một số đặc điểm về Giáo dục và Đào tạo cấp THCS huyện Ý Yên
• 2.4. Một số nét về Phòng giáo dục và đào tạo huyện Ý Yên
• 2.5. Thực trạng hoạt động dạy học của các trường THCS huyện Ý Yên
• 2.5.1. Thực trạng hoạt động dạy của giáo viên
• 2.5.2. Thực trạng hoạt động học của học sinh
• 2.6. Thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học của Phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở ở huyện Ý Yên
• 2.6.1. Nhận thức của lãnh đạo và chuyên viên Phòng giáo dục và đào tạo về thực hiện công tác quản lý hoạt động dạy học đối với các trường trung học cơ sở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định
• 2.6.2. Thực trạng về quản lý hoạt động dạy của Phòng GD&ĐT đối với giáo viên các trường THCS ở huyện Ý Yên
• 2.6.3. Thực trạng về quản lý hoạt động học được Phòng GD&ĐT thực hiện trong công tác quản lý hoạt động dạy học đối với các trường THCS huyện Ý Yên
• 2.6.4. Thực trạng công tác quản lý các hoạt động hỗ trợ hoạt động dạy học của các trường THCS
• 2.7. Phân tích những thành công, hạn chế và nguyên nhân trong công tác quản lý hoạt động dạy học của Phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở ở huyện Ý Yên
• 2.7.1. Những thành công và nguyên nhân
• 2.7.2. Những hạn chế và nguyên nhân
• 2.8. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN NHỮNG BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỐI VỚI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ Ở HUYỆN Ý YÊN TỈNH NAM ĐỊNH
• 3.1. Những định hướng có tính nguyên tắc cho việc đề xuất biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở ở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định
• 3.2. Nguyên tắc định hướng đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở huyện Ý Yên
• 3.2.1. Nguyên tắc hệ thống
• 3.2.2. Nguyên tắc kế thừa
• 3.2.3. Đảm bảo tính thực tiễn của các biện pháp
• 3.2.4. Đảm bảo tính khả thi của các biện pháp
• 3.3. Các biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Phòng giáo dục và đào tạo đối với các trường trung học cơ sở ở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định
• 3.3.1. Biện pháp bồi dưỡng nâng cao nhận thức về đổi mới quản lý hoạt động dạy học cho cán bộ quản lý các trường trung học cơ sở
• 3.3.2. Biện pháp kế hoạch hoá công tác quản lý hoạt động dạy học
• 3.3.3. Biện pháp bồi dưỡng cho giáo viên các trường THCS trên địa bàn về khả năng vận dụng phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh
• 3.3.4. Biện pháp chỉ đạo các trường đầu tư, khai thác, sử dụng phương tiện dạy học hợp lý làm tăng hiệu quả dạy học
• 3.3.5. Biện pháp chỉ đạo xây dựng kỷ cương, nề nếp hoạt động dạy học trong các trường THCS
• 3.3.6. Biện pháp tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra hoạt động dạy học của các trường THCS
• 3.3.7. Biện pháp quản lý việc kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh nhằm tăng tính chính xác, khách quan
• 3.3.8. Biện pháp quản lý việc giáo dục động cơ, tinh thần, thái độ học tập và bồi dưỡng phương pháp học tập tích cực cho học sinh
• 3.4. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.5. Khảo nghiệm về tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.5.1. Nội dung và cách tiến hành
• 3.6. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý hoạt động dạy học tại huyện Ý Yên Nam Định

Quản lý hoạt động dạy học là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ý Yên. Huyện Ý Yên, với truyền thống hiếu học và vị trí địa lý thuận lợi, đã có những bước tiến đáng kể trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để đảm bảo hoạt động dạy học đạt hiệu quả cao nhất.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý hoạt động dạy học

Quản lý hoạt động dạy học không chỉ đơn thuần là việc điều hành mà còn bao gồm việc xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện và đánh giá kết quả. Vai trò của quản lý trong giáo dục là rất quan trọng, giúp định hướng và nâng cao chất lượng dạy học.

1.2. Lịch sử phát triển giáo dục tại huyện Ý Yên

Huyện Ý Yên đã có những bước phát triển mạnh mẽ trong lĩnh vực giáo dục, từ việc xây dựng cơ sở vật chất đến việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên. Những nỗ lực này đã góp phần tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

II. Những thách thức trong quản lý hoạt động dạy học tại huyện Ý Yên

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng huyện Ý Yên vẫn đối mặt với nhiều thách thức trong quản lý hoạt động dạy học. Các vấn đề như chất lượng giảng dạy, sự tham gia của phụ huynh và cộng đồng, cũng như việc áp dụng công nghệ trong giáo dục cần được giải quyết.

2.1. Thực trạng chất lượng giảng dạy tại các trường THCS

Chất lượng giảng dạy tại các trường THCS huyện Ý Yên vẫn còn nhiều hạn chế. Việc áp dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại chưa được thực hiện đồng bộ, dẫn đến sự thiếu hụt trong việc phát triển năng lực tự học của học sinh.

2.2. Sự tham gia của phụ huynh và cộng đồng trong giáo dục

Sự tham gia của phụ huynh và cộng đồng trong quá trình giáo dục là rất quan trọng. Tuy nhiên, hiện nay, mức độ tham gia này còn hạn chế, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục tại huyện.

III. Phương pháp quản lý hoạt động dạy học hiệu quả tại huyện Ý Yên

Để nâng cao chất lượng hoạt động dạy học, Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ý Yên cần áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp cải thiện chất lượng giảng dạy mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

3.1. Đào tạo và bồi dưỡng giáo viên

Đào tạo và bồi dưỡng giáo viên là một trong những biện pháp quan trọng để nâng cao chất lượng dạy học. Việc tổ chức các khóa đào tạo thường xuyên giúp giáo viên cập nhật kiến thức và phương pháp giảng dạy mới.

3.2. Ứng dụng công nghệ trong quản lý giáo dục

Công nghệ thông tin đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý hoạt động dạy học. Việc áp dụng các phần mềm quản lý giáo dục giúp theo dõi và đánh giá hiệu quả dạy học một cách chính xác và nhanh chóng.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn tại huyện Ý Yên

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các biện pháp quản lý hiệu quả đã mang lại những kết quả tích cực trong hoạt động dạy học tại huyện Ý Yên. Những ứng dụng thực tiễn này cần được nhân rộng để nâng cao chất lượng giáo dục.

4.1. Đánh giá kết quả học tập của học sinh

Kết quả học tập của học sinh đã có sự cải thiện đáng kể nhờ vào các biện pháp quản lý hiệu quả. Việc đánh giá thường xuyên giúp phát hiện kịp thời những vấn đề cần khắc phục.

4.2. Phản hồi từ giáo viên và phụ huynh

Phản hồi từ giáo viên và phụ huynh là yếu tố quan trọng trong việc đánh giá hiệu quả của các biện pháp quản lý. Sự đồng thuận và hợp tác giữa các bên liên quan sẽ tạo ra môi trường giáo dục tốt hơn.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho quản lý hoạt động dạy học

Quản lý hoạt động dạy học tại huyện Ý Yên cần tiếp tục được cải tiến và đổi mới để đáp ứng yêu cầu của thời kỳ hội nhập. Các biện pháp quản lý cần được áp dụng linh hoạt và sáng tạo để nâng cao chất lượng giáo dục.

5.1. Định hướng phát triển giáo dục tại huyện Ý Yên

Định hướng phát triển giáo dục tại huyện Ý Yên cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng dạy học, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên và tăng cường cơ sở vật chất.

5.2. Tầm quan trọng của sự hợp tác giữa các bên liên quan

Sự hợp tác giữa Phòng Giáo dục và Đào tạo, các trường học, phụ huynh và cộng đồng là rất quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. Các bên cần cùng nhau làm việc để đạt được mục tiêu chung.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Giáo dục trung học cơ sở giữ vị trí then chốt trong hệ thống giáo dục quốc dân, đóng vai trò bản lề kết nối giữa bậc tiểu học và trung học phổ thông. Tại huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định – địa phương có 32 đơn vị hành chính với quy mô dân số trên 241.231 người – việc nâng cao chất lượng dạy học luôn được xác định là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Trong giai đoạn 5 năm từ năm học 2006-2007 đến năm học 2010-2011, mạng lưới giáo dục cấp trung học cơ sở của huyện duy trì ổn định với 33 trường, phục vụ từ 14.259 đến 18.719 học sinh mỗi năm. Dù tỷ lệ huy động học sinh hoàn thành chương trình lớp 5 vào lớp 6 luôn đạt mức tuyệt đối từ 99,8% đến 100% và tỷ lệ bỏ học duy trì ở mức rất thấp dưới 0,31%, công tác quản lý hoạt động dạy học của Phòng Giáo dục và Đào tạo vẫn đối mặt với không ít rào cản thực tiễn. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm đặt ra là làm thế nào để tối ưu hóa năng lực chỉ đạo, quản lý chuyên môn của Phòng Giáo dục và Đào tạo, từ đó khắc phục tình trạng dạy học nặng về truyền thụ một chiều, khai thác thiết bị giáo dục mang tính hình thức và đánh giá học lực chưa thực sự phản ánh đúng thực chất. Mục tiêu cụ thể của đề tài nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận quản lý giáo dục cấp cơ sở, khảo sát toàn diện thực trạng tại 33 trường trung học cơ sở huyện Ý Yên giai đoạn 2006-2011, và đề xuất 8 nhóm biện pháp đồng bộ, khoa học. Ý nghĩa nghiên cứu được minh chứng qua các chỉ số chất lượng giáo dục hai mặt: góp phần tăng tỷ lệ học sinh xếp loại học lực khá, giỏi từ mức 50,1% năm học 2006-2007 lên 59,8% năm học 2010-2011, đồng thời kéo giảm tỷ lệ học sinh yếu kém từ 10,05% xuống còn 5,7%, tạo nền tảng vững chắc để giáo dục huyện Ý Yên giữ vững vị thế dẫn đầu tỉnh Nam Định.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được thiết lập dựa trên sự kết hợp chặt chẽ giữa lý luận quản lý hiện đại và khoa học giáo dục chuyên sâu. Trước hết, thuyết quản lý khoa học kinh điển của F.W. Taylor kết hợp cùng tiếp cận quản lý hệ thống của các nhà nghiên cứu giáo dục Việt Nam được sử dụng để định hình chu trình quản lý gồm 4 chức năng tương tác hữu cơ: kế hoạch hóa, tổ chức bộ máy và công việc, lãnh đạo chỉ đạo, và kiểm tra đánh giá. Tiếp đó, mô hình cấu trúc quá trình dạy học của Yu.K. Babansky được khai thác nhằm phân tích mối quan hệ biện chứng giữa 6 thành tố nền tảng: mục tiêu dạy học, nội dung chương trình, phương pháp giảng dạy, phương tiện và điều kiện cơ sở vật chất, hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh. Đề tài làm rõ 4 khái niệm trung tâm bao gồm: quản lý giáo dục, quản lý nhà trường, hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học của cơ quan quản lý cấp huyện. Quản lý hoạt động dạy học của Phòng Giáo dục và Đào tạo được định nghĩa là hệ thống tác động có mục đích, có kế hoạch và hợp quy luật của cơ quan chuyên môn trực thuộc Ủy ban nhân dân huyện lên đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh nhằm đảm bảo kỷ cương, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện theo tinh thần Luật Giáo dục và Nghị định số 115/2010/NĐ-CP của Chính phủ.

Phương pháp nghiên cứu

Đề tài phối hợp đồng bộ hệ thống các phương pháp nghiên cứu lý thuyết, phương pháp điều tra thực tiễn và công cụ thống kê toán học. Nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phiếu hỏi đối với tổng cỡ mẫu 415 khách thể, bao gồm: 15 cán bộ lãnh đạo và chuyên viên Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ý Yên, 200 cán bộ quản lý (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng) cùng giáo viên trực tiếp giảng dạy, và 200 học sinh đại diện cho 33 trường trung học cơ sở trên địa bàn huyện. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp ngẫu nhiên được áp dụng để đảm bảo tính đại diện cho cả các trường trung tâm thuận lợi và các trường ở khu vực nông thôn trũng. Dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ báo cáo thống kê định kỳ 5 năm (2006-2011) của ngành giáo dục huyện Ý Yên, hồ sơ chuyên môn của 805 giáo viên và hiện trạng trang thiết bị tại 670 phòng học. Phương pháp thống kê toán học được sử dụng để tính toán điểm trung bình trọng số và phân tích tương quan xếp loại, giúp định lượng chính xác nhận thức và hiệu quả thực thi các biện pháp quản lý. Lý do lựa chọn hệ phương pháp này là nhằm bảo đảm tính khách quan, đa chiều giữa nhận thức của cấp chỉ đạo, năng lực thực thi của đội ngũ sư phạm và trải nghiệm tiếp nhận thực tế của người học.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, chất lượng thực hiện hoạt động dạy của giáo viên đạt mức khá với điểm trung bình chung đạt 3,14 trên thang điểm 4. Trong đó, tiêu chí đảm bảo đủ kiến thức môn học chính xác, có hệ thống đạt điểm cao nhất với 3,56 điểm; kế hoạch dạy học bám sát chương trình đạt 3,52 điểm (xếp loại tốt). Ngược lại, tiêu chí sử dụng phương tiện dạy học và ứng dụng công nghệ thông tin chỉ đạt điểm trung bình 2,26 điểm (xếp loại trung bình), với 47% ý kiến đánh giá ở mức trung bình và 20,5% ý kiến đánh giá chưa tốt, phản ánh tình trạng dạy chay vẫn còn xuất hiện.

Thứ hai, hoạt động học của học sinh đạt điểm trung bình chung 3,07 trên thang điểm 4. Điểm sáng lớn nhất là ý thức chấp hành nội quy trường lớp đạt 3,56 điểm (xếp loại tốt) và tinh thần thái độ học tập đạt 3,31 điểm. Tuy nhiên, tính tự giác, chủ động lĩnh hội kiến thức chỉ đạt 2,35 điểm (mức trung bình), với 59% học sinh khảo sát thừa nhận còn thụ động trong việc tiếp nhận bài giảng và thiếu kỹ năng tự học tại nhà.

Thứ ba, nhận thức của lãnh đạo và chuyên viên Phòng Giáo dục và Đào tạo về tính cấp thiết của các biện pháp quản lý đạt mức rất cao. Điểm trung bình nhận thức về quản lý hoạt động dạy đạt 2,77 trên thang điểm 3, và quản lý hoạt động học đạt 2,58 điểm. Trong đó, các biện pháp chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học phát huy tính tích cực và đổi mới kiểm tra đánh giá nhận được sự đồng thuận tuyệt đối với 2,87 điểm.

Thứ tư, điều kiện cơ sở vật chất và chất lượng mũi nhọn có sự phát triển đáng kể nhưng còn chênh lệch giữa các địa bàn. Toàn huyện có 58 phòng học bộ môn, 33 phòng máy tính với 586 máy phục vụ dạy học; 10 trên 33 trường đạt chuẩn quốc gia (chiếm 30,3%). Năm học 2010-2011 ghi nhận 630 học sinh giỏi cấp huyện, 145 học sinh đạt giải cấp tỉnh và 40 học sinh thi đỗ vào các trường trung học phổ thông chuyên, khẳng định chất lượng giáo dục mũi nhọn luôn nằm trong top 3 toàn tỉnh Nam Định.

Thảo luận kết quả

Khoảng cách giữa nhận thức rất cần thiết của cấp quản lý và điểm trung bình thực thi còn khiêm tốn ở khâu công nghệ và phương pháp xuất phát từ nhiều nguyên nhân thực tế. Công tác quản lý của Phòng Giáo dục và Đào tạo thời gian qua đôi lúc còn thiên về kiểm tra hành chính hồ sơ giáo án, chưa dành nhiều thời lượng để hỗ trợ kỹ thuật sư phạm thực hành và tư vấn khai thác phòng bộ môn. Về mặt trình bày trực quan, dữ liệu nghiên cứu có thể được thể hiện thông qua biểu đồ cột so sánh mức độ nhận thức và hiệu quả thực tế, kết hợp bảng phân phối tần suất xếp loại chuyên môn của giáo viên, giúp các cấp quản lý dễ dàng nhận diện điểm trũng cần tác động. So với các nghiên cứu cùng thời kỳ tại một số huyện lân cận như Giao Thủy hay Nam Trực, giáo dục Ý Yên sở hữu thế mạnh về truyền thống hiếu học và kỷ cương nền nếp, nhưng lại gặp khó khăn cục bộ do địa bàn rộng, còn 14 phòng học cấp bốn và thiếu hụt giáo viên chuyên trách các môn Tin học, Mỹ thuật, Âm nhạc dẫn đến tình trạng phải dạy chéo môn. Điều này chứng minh rằng việc chuyển dịch phương thức quản lý từ mệnh lệnh hành chính sang quản lý chất lượng theo mục tiêu và hỗ trợ chuyên môn là đòi hỏi tất yếu để phát triển giáo dục bền vững.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, tổ chức bồi dưỡng nâng cao nhận thức và năng lực quản lý đổi mới cho 100% cán bộ quản lý (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng) tại 33 trường trung học cơ sở; Phòng Giáo dục và Đào tạo chủ trì thực hiện hàng năm trước ngày 15 tháng 8, tập trung vào kỹ năng xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường và phân cấp quyền tự chủ chuyên môn.

Thứ hai, chuẩn hóa quy trình kế hoạch hóa hoạt động dạy học theo hướng tiếp cận phát triển năng lực học sinh; Ban Giám hiệu các trường chỉ đạo 100% tổ chuyên môn và giáo viên hoàn thành phân phối chương trình chi tiết, tích hợp dạy học liên môn ngay từ tuần đầu của mỗi học kỳ trong năm học 2011-2012.

Thứ ba, đẩy mạnh đầu tư cơ sở vật chất, khai thác hiệu quả thiết bị dạy học và ứng dụng công nghệ thông tin; Phòng Giáo dục và Đào tạo tham mưu Ủy ban nhân dân huyện cấp kinh phí trang bị thêm 25 phòng học bộ môn đạt chuẩn giai đoạn 2011-2015, đồng thời chỉ đạo các trường nâng tỷ lệ tiết dạy có ứng dụng thiết bị trình chiếu và thực hành lên tối thiểu 80% trước năm 2014.

Thứ tư, đổi mới toàn diện công tác kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh bảo đảm tính chính xác, khách quan và công bằng; giáo viên các bộ môn triệt để áp dụng ma trận đề kiểm tra kết hợp tự luận và trắc nghiệm, hướng tới mục tiêu giảm tỷ lệ học sinh học lực yếu xuống dưới 3% và xóa bỏ tỷ lệ học sinh kém vào năm 2015.

Thứ năm, tăng cường hiệu lực công tác thanh tra, kiểm tra chuyên môn; Phòng Giáo dục và Đào tạo định kỳ tổ chức tối thiểu 2 đợt thanh tra toàn diện và 4 đợt kiểm tra chuyên đề đột xuất mỗi năm học, kết hợp chặt chẽ với kiểm tra chéo giữa các cụm trường nhằm kịp thời chấn chỉnh các sai lệch chuyên môn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, lãnh đạo và chuyên viên Phòng Giáo dục và Đào tạo tại các huyện, thị xã có thể sử dụng công trình này làm tài liệu tham chiếu tin cậy để xây dựng kế hoạch chỉ đạo chuyên môn năm học, hoàn thiện quy trình thanh tra dạy học và triển khai tiêu chí trường chuẩn quốc gia cấp trung học cơ sở.

Thứ hai, cán bộ quản lý các trường trung học cơ sở (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng) tìm thấy trong tài liệu các giải pháp thiết thực về quản trị nhân lực sư phạm, tổ chức sinh hoạt tổ chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học và quản lý nền nếp học tập của học sinh.

Thứ ba, tổ trưởng chuyên môn và giáo viên trung học cơ sở có thể vận dụng các hướng dẫn về đổi mới phương pháp giảng dạy, kỹ năng xây dựng hồ sơ dạy học chuẩn hóa và phương pháp kiểm tra đánh giá bám sát chuẩn kiến thức, kỹ năng.

Thứ tư, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục, Khoa học giáo dục có thể tham khảo đề tài như một mô hình nghiên cứu tình huống điển hình với phương pháp khảo sát thực chứng, xử lý dữ liệu định lượng và hệ thống giải pháp gắn chặt với thực tiễn địa phương.

Câu hỏi thường gặp

Chức năng trọng tâm của Phòng Giáo dục và Đào tạo trong quản lý hoạt động dạy học cấp THCS là gì? Phòng Giáo dục và Đào tạo thực hiện chức năng tham mưu cho Ủy ban nhân dân huyện và trực tiếp điều hành mạng lưới giáo dục, tập trung vào 4 khâu: kế hoạch hóa nhiệm vụ dạy học, tổ chức bố trí đội ngũ nhà giáo, chỉ đạo đổi mới phương pháp sư phạm và thanh tra, kiểm tra chất lượng giáo dục tại 33 trường trên địa bàn.

Rào cản lớn nhất đối với hoạt động dạy học tại huyện Ý Yên trong giai đoạn nghiên cứu là gì? Rào cản lớn nhất là việc ứng dụng công nghệ thông tin và khai thác đồ dùng dạy học còn hạn chế với điểm trung bình chỉ đạt 2,26 trên 4; thêm vào đó, 59% học sinh khảo sát còn mang tâm lý học tập thụ động, chưa hình thành thói quen tự nghiên cứu tài liệu trước khi lên lớp.

Tại sao cần phối hợp đồng bộ cả 4 chức năng quản lý trong hoạt động dạy học? Bốn chức năng kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra tạo nên một chu trình quản lý khép kín, tương hỗ lẫn nhau. Nếu thiếu kiểm tra thì công tác chỉ đạo sẽ rơi vào hình thức, ngược lại nếu kế hoạch không rõ ràng thì việc tổ chức thực hiện sẽ mất phương hướng, làm suy giảm hiệu quả giáo dục.

Tính khả thi của 8 biện pháp quản lý đề xuất trong luận văn được đánh giá như thế nào? Qua khảo nghiệm thực tiễn từ 200 cán bộ quản lý và giáo viên, toàn bộ 8 nhóm biện pháp đều được đánh giá đạt mức độ cần thiết và khả thi cao với điểm trung bình trên 2,6 trên 3, hoàn toàn phù hợp với năng lực của 805 giáo viên và điều kiện cơ sở vật chất của huyện Ý Yên.

Mô hình quản lý trong luận văn có thể áp dụng cho các huyện nông thôn khác không? Mô hình hoàn toàn có thể nhân rộng tại các địa phương có điều kiện kinh tế - xã hội tương đồng, bởi các giải pháp tập trung vào việc tối ưu hóa nguồn lực sẵn có, nâng cao kỷ cương chuyên môn và chuyển đổi phương pháp sư phạm mà không làm phát sinh chi phí đầu tư đột biến.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học của Phòng Giáo dục và Đào tạo đối với cấp trung học cơ sở theo tiếp cận hệ thống và chuẩn nghề nghiệp.
• Khảo sát thực chứng sâu rộng tại 33 trường THCS huyện Ý Yên giai đoạn 2006-2011 với 415 khách thể, làm rõ các thành tựu về kỷ cương nề nếp cũng như những hạn chế trong ứng dụng công nghệ thông tin.
• Đề xuất hệ thống 8 biện pháp quản lý mang tính đồng bộ và đột phá, tập trung vào bồi dưỡng cán bộ, đổi mới phương pháp, hiện đại hóa thiết bị và chuẩn hóa khâu kiểm tra đánh giá.
• Đóng góp luận cứ khoa học thực tiễn giúp ổn định quy mô 392 lớp học, nâng tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn lên 99,4%, đồng thời khẳng định chất lượng học sinh giỏi đứng top đầu tỉnh Nam Định.
• Thiết lập lộ trình thực thi đến năm 2015 nhằm chuyển đổi số công tác dạy học, phấn đấu nâng tỷ lệ trường chuẩn quốc gia lên trên 50% và giảm tỷ lệ học sinh yếu kém xuống dưới 3%.

Các nhà quản lý giáo dục và đơn vị đào tạo hãy áp dụng ngay hệ thống giải pháp quản lý thực chứng này để nâng cao chất lượng dạy học và tối ưu hóa hiệu lực quản trị giáo dục tại cơ sở.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, kết quả nghiên cứu của luận văn được trình bày theo 3 chương: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về QL HĐ DH của Phòng GD&ĐT đối với các trường THCS. Chƣơng 2: Thực trạng về công tác QL HĐ DH của Phòng GD&ĐT đối với các trường THCS ở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định. Chƣơng 3: Hoàn thiện những biện pháp QL HĐ DH của Phòng GD&ĐT đối với các trường THCS ở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỐI VỚI TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ 1.

Vài nét về lịch sử nghiên cứu vấn đề Ngay từ thời cổ đại HĐ DH, và QL HĐ DH đã được các nhà triết học cả phương Đông và phương Tây nghiên cứu và tổng kết. Như vậy giáo dục là yếu tố không thể thiếu được trong một xã hội. Trong DH, ông đề cao việc tự học, tự tu dưỡng, phát huy tính tích cực sáng tạo, phát huy năng lực nội sinh, DH sát đối tượng, cá biệt hoá đối tượng, kết hợp học với hành, lý thuyết gắn với thực tiễn, phát triển động cơ, hứng thú, ý chí của người học. Đến nay phương pháp giáo dục của Khổng Tử vẫn là những bài học lớn cho CBQL và GV chúng ta.A Cômenxki (1592 - 1670) khi đặt nền móng cho hệ thống các nhà trường cũng đề cập đến vấn đề QL HĐ DH của người GV Ông đã đưa ra quan điểm giáo dục phải thích ứng với tự nhiên.

Theo ông quá trình DH để truyền thụ và tiếp nhận tri thức là phải dựa vào sự vật, hiện tượng do HS tự quan sát, tự suy nghĩ mà hiểu biết, không nên dùng uy quyền bắt buộc, gò ép người ta chấp nhận bất kỳ điều gì. Ông cũng đã nêu ra một số nguyên tắc DH có giá trị lớn như: nguyên tắc trực quan; nguyên tắc phát huy tính tích cực, tự giác của HS; nguyên tắc hệ thống và liên tục; nguyên tắc củng cố kiến thức; nguyên tắc dạy theo khả năng tiếp thu của HS; DH phải thiết thực; DH theo nguyên tắc cá biệt… Tiếp thu và phát triển những tư tưởng đó, các nhà nghiên cứu giáo dục thời hiện đại đã cho ra đời nhiều những công trình nghiên cứu về HĐ DH, QL 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] HĐ DH và ngày nay cùng với sự phát triển của xã hội loài người QL giáo dục đã trở thành một khoa học và ngày càng phát triển toàn diện. Ở nước ta sau Cách mạng tháng Tám nhiều nhà khoa học đã đi sâu nghiên cứu về khoa học QL giáo dục như công trình của tác giả Nguyễn Minh Đạo “Cơ sở khoa học quản lý giáo dục”, “Quản lý, quản lý giáo dục tiếp cận từ những mô hình” của tác giả Đặng Quốc Bảo. “Cơ sở khoa học quản lý” của tác giả Nguyễn Quốc Chí, các nhà nghiên cứu như Nguyễn Cảnh Toàn, Trần Kiểm, Hồ Ngọc Đại, Nguyễn Gia Quý, Trần Kiều, Phạm Viết Vượng, …trong các công trình nghiên cứu của mình đã bàn về công tác QL HĐ DH và những vấn đề có liên quan đến QL HĐ DH.

Gần đây một số luận văn thạc sỹ khoa học giáo dục chuyên ngành QL giáo dục bước đầu cũng đã đề cập đến các biện pháp QL HĐ DH trong các nhà trường phổ thông dưới nhiều góc độ khác nhau. Đó là các đề tài như: “Biện pháp quản lý hoạt động dạy học của hiệu trưởng trường trung học phổ thông Hải An - Hải Phòng trong giai đoạn hiện nay” của tác giả Bùi Thanh Bình, năm 2008. “Các biện pháp quản lý hoạt động dạy học cấp Trung học cơ sở ở huyện Giao Thuỷ tỉnh Nam Định đáp ứng nhu cầu đổi mới giáo dục trong giai đoạn hiện nay” của tác giả Phùng Văn Hà, năm 2008. “Biện pháp quản lý hoạt động dạy học bộ môn Toán ở các trường Trung học cơ sở huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định trong bối cảnh hiện nay” của tác giả Hoàng Hải Toàn, năm 2010.

Các đề tài nghiên cứu trên đã tiến hành nghiên cứu thực trạng các biện pháp QL HĐ DH của Phòng GD&ĐT hoặc của hiệu trưởng đối với GV các trường THCS, THPT bằng những cách tiếp cận khác nhau và đã đề xuất được một số biện pháp cần thiết, khả thi để nâng cao hiệu quả QL. Tuy nhiên tuỳ theo đặc điểm, tính chất, điều kiện của từng loại trường, từng địa phương, từng cấp QL thì người QL phải có những biện pháp QL riêng. Chính vì thế tôi 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] mạnh dạn chọn đề tài “Quản lý hoạt động dạy học của Phòng Giáo dục và Đào tạo đối với các trường THCS ở huyện Ý Yên tỉnh Nam Định”. Tôi hy vọng sẽ góp phần nhỏ vào việc nâng cao hiệu quả công tác QL HĐ DH của Phòng GD&ĐT đối với các trường THCS trong huyện Ý Yên.

Qua đó góp phần nâng cao chất lượng DH ở cấp THCS trong huyện. Một số khái niệm và lý luâ ̣n cơ bản của đề tài 1. Dạy học và hoạt động dạy học 1. Khái niệm giáo dục Giáo dục theo nghĩa rộng là một quá trình toàn vẹn, là tổng hợp tất cả các tác động có tổ chức, có kế hoạch, nhằm hình thành và phát triển nhân cách con người.

Như vậy, giáo dục là một hiện tượng xã hội đặc biệt, bản chất của nó là sự truyền đạt và lĩnh hội các di sản tư tưởng và kĩ thuật của các thế hệ loài người, nhờ có giáo dục mà các thế hệ nối tiếp nhau phát triển. Các tinh hoa nhân loại được kế thừa, bổ sung và trên cơ sở đó xã hội loài người phát triển không ngừng. Có thể khẳng định rằng: Không có giáo dục thì không có bất cứ sự phát triển nào đối với con người, đối với kinh tế, văn hoá và xã hội loài người. Sự tồn tại của giáo dục trong xã hội loài người là tất yếu và vĩnh hằng.

Khái niệm DH và HĐ DH Giáo dục được thực hiện bằng nhiều con đường khác nhau, con đường quan trọng nhất là tổ chức DH. Trong nhà trường phổ thông và đặc biệt là nhà trường THCS thì HĐ DH là HĐ trọng tâm. Theo Babasky: “Chỉ có tác động qua lại giữa thầy và trò thì mới xuất hiện bản thân quá trình DH nếu không có sự tác động qua lại giữa dạy và học sẽ làm mất đi quá trình toàn vẹn đó”. DH là HĐ chủ yếu trong nhà trường giúp HS tiếp thu những kiến thức phổ thông cơ bản, hiện đại của nhân loại, hình thành những kỹ năng, kỹ xảo và những năng lực, phẩm chất trí tuệ cần thiết của người công dân, DH cũng 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] là con đường cơ bản để hình thành thế giới quan khoa học, phẩm chất đạo đức và phát triển nhân cách HS.

Như vậy, DH là khái niệm chỉ HĐ chung của người dạy và người học, HĐ DH bao gồm hai mặt là: HĐ dạy của GV và HĐ học của HS, hai HĐ này luôn gắn bó mật thiết với nhau, tác động qua lại lẫn nhau, bổ sung cho nhau nếu thiếu một trong hai HĐ thì không có HĐ DH. Nếu không có HĐ dạy thì chỉ còn HĐ tự học của HS, nếu không có HĐ học thì HĐ dạy cũng không diễn ra, kết quả HĐ học của HS không thể tách rời kết quả HĐ dạy của thầy và kết quả HĐ dạy của thầy không thể tách rời kết quả học tập của HS. * HĐ dạy của GV: Là quá trình HĐ sư phạm của GV nhằm lãnh đạo, tổ chức, điều khiển HĐ nhận thức của HS, giúp HS nắm được kiến thức, hình thành kỹ năng, thái độ. HĐ dạy có chức năng kép là truyền đạt và điều khiển nội dung học theo chương trình quy định.

* HĐ học của HS : Là HĐ tự giác, chủ động, tích cực tiếp thu kiến thức, tự tổ chức, tự điều khiển HĐ nhận thức của HS dưới sự điều khiển của GV, nhằm biến những tri thức của nhân loại thành kiến thức, tri thức của bản thân, tự làm phong phú và phát triển những giá trị của bản thân. HĐ học cũng có chức năng kép là lĩnh hội và tự điều khiển quá trình chiếm lĩnh khái niệm khoa học một cách tự giác, tích cực nhằm biến tri thức của nhân loại thành học vấn của bản thân. HĐ dạy và HĐ học gắn liền với HĐ của con người hai HĐ có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, thể hiện ở mối quan hệ tương tác giữa các thành tố: mục tiêu, nội dung, phương pháp, điều kiện DH, HĐ dạy và HĐ học. Tóm lại, bản chất của HĐ DH là quá trình nhận thức độc đáo của HS dưới vai trò chủ đạo của GV.

HĐ học của HS là HĐ nhận thức thế giới khách quan. Cũng giống như nhận thức của nhân loại, nhận thức của HS tuân theo quy luật nhận thức chung: “Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng, từ 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tư duy trừu tượng đến thực tiễn, đó là con đường biện chứng của nhận thức chân lý, nhận thức hiện thực khách quan” (V. Và mối quan hệ biện chứng giữa thầy và trò là một trong những yếu tố đậm nét của quá trình DH. HĐ DH được tiến hành một cách có tổ chức, có kế hoạch với nội dung DH bao gồm hệ thống những tri thức phổ thông cơ bản, hiện đại, phù hợp với thực tiễn đất nước và hệ thống những kỹ năng, kỹ xảo tương ứng, với các hình thức tổ chức DH đa dạng, với sự điều khiển linh hoạt của người thầy giáo.

Nói cách khác, trong quá trình DH đã diễn ra sự gia công sư phạm trên cơ sở tính đến những đặc điểm của khoa học, những đặc điểm tâm sinh lý của HS, và đặc biệt là tính đặc thù của quá trình DH. DH là con đường thuận lợi nhất giúp HS trong khoảng thời gian ngắn nhất có thể nắm vững một khối lượng tri thức với chất lượng cần thiết. DH còn là một trong những con đường chủ yếu góp phần giáo dục cho HS thế giới quan khoa học, nhân sinh quan cách mạng và những phẩm chất đạo đức của con người mới. Khái niệm QL QL là một hiện tượng xã hội, là HĐ nảy sinh từ nhu cầu cuộc sống của con người từ khi có sự hợp tác và phân công lao động, để đạt được mục tiêu của mình thì con người phải dự kiến kế hoạch, sắp xếp trình tự tiến hành và tác động đến đối tượng bằng cách nào đó theo khả năng của mình.