phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục): Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý hệ thống thiết bị phục vụ đào tạo ở các trƣờng cao đại học, cao đẳng. Chƣơng 2: Thực trạng về quản lý hệ thống thiết bị phục vụ đào tạo ở trƣờng cao đẳng công nghiệp quốc phòng. Chƣơng 3: Biện pháp quản lý hệ thống thiết bị phục vụ đào tạo ở trƣờng cao đẳng công nghiệp quốc phòng. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HỆ THỐNG THIẾT BỊ PHỤC VỤ ĐÀO TẠO Ở CÁC TRƢỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ 1.
Tổng quan về vấn đề nghiên cứu Giáo dục ở bất kỳ xã hội nào, trong bất cứ thời đại nào cũng phục vụ cho sự phát triển của xã hội đó. Vì vậy hoạt động giáo dục phải luôn luôn đổi mới không ngừng để góp phần vào sự tiến bộ của xã hội. Trong báo cáo chính trị của Ban chấp hành Trung ƣơng khoá VIII đã khẳng định: Xác định rõ hơn mục tiêu, thiết kế nội dung, chƣơng trình, đổi mới phƣơng pháp giáo dục - đào tạo, lựa chọn những nội dung có tính cơ bản, hiện đại, tăng cƣờng giáo dục công dân, giáo dục lòng yêu nƣớc, chủ nghĩa Mác - Lênin và tƣ tƣởng Hồ Chí Minh. Từng bƣớc áp dụng phƣơng pháp tiên tiến và phƣơng tiện hiện đại hoá vào quá trình đào tạo, phát triển mạnh phong trào tự học, tự đào tạo thƣờng xuyên và rộng khắp [6].
Đến Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Đảng ta nhấn mạnh sự quan tâm đặc biệt và làm rõ hơn lập trƣờng, quan điểm, tính nhất quán về sự cần thiết phải đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo, phát triển nguồn nhân lực [7]. Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, đã từng đƣợc khẳng định trong các văn kiện Đảng trƣớc đây, đặc biệt là trong Nghị quyết số 29 của Hội nghị Trung ƣơng 8, khóa XI, khẳng định đây không chỉ là quốc sách hàng đầu, là “chìa khóa” mở ra con đƣờng đƣa đất nƣớc tiến lên phía trƣớc, mà còn là “mệnh lệnh” của cuộc sống [8]. Trong Văn kiện đại hội XII lần này, kế thừa quan điểm chỉ đạo của nhiệm kỳ trƣớc, Đảng ta đƣa ra đƣờng lối đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, xác định đây là một kế sách, quốc sách hàng đầu, tiêu điểm của sự phát triển, mang tính đột phá, khai mở con đƣờng phát triển nguồn nhân lực Việt Nam trong thế kỷ XXI, khẳng định triết lý nhân sinh mới của nền giáo dục nƣớc nhà “dạy ngƣời, dạy chữ, dạy nghề”. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Vì vậy muốn thực hiện đƣợc các mục tiêu trên, đáp ứng yêu cầu của xã hội trong giai đoạn hiện nay, Giáo dục - Đào tạo phải thực hiện mạnh mẽ hơn nữa việc cải tiến và đổi mới phƣơng pháp giảng dạy, nâng cao chất lƣợng dạy học, khắc phục những yếu kém trong ngành giáo dục để hoàn thành tốt việc đào tạo, bồi dƣỡng nguồn nhân lực con ngƣời cho sự nghiệp Công nghiệp hóa- Hiện đại hóa đất nƣớc.
Từ trƣớc đến nay, nhất là qua 25 năm đổi mới, cải cách giáo dục đã có nhiều công trình nghiên cứu lý luận về xây dựng hệ thống cơ sở vật chất và phƣơng tiện dạy học nhằm nâng cao chất lƣợng đào tạo, gắn lý thuyết với thực hành. Đề tài "Phƣơng tiện kỹ thuật và đồ dùng dạy học" của Nguyên Lƣơng, Hà Nội, l995 [27] tác giả đã phân loại phƣơng tiện dạy học, làm nổi bật chức năng, vai trò của thiết bị dạy học. Tài liệu nghiên cứu "Phƣơng tiện dạy học" của Tô Xuân Giáp, Nhà xuất bản Giáo dục, 1997 [11] tác giả đã chỉ ra vai trò của phƣơng tiện dạy học trong quá trình dạy học, nhận biết tất cả các yếu tố ảnh hƣởng đến việc lựa chọn các phƣơng tiện dạy học , tác dụng, yêu cầu, cách thức sử dụng và khả năng phát triển cũng nhƣ khả năng cải tiến chung của từng loại phƣơng tiện. Đề tài: "Vai trò của phƣơng tiện dạy học trong dạy học hiện nay" của Hứa Xuân Trƣờng, CĐSPKT2, 1997 tác giả đã làm sáng rõ vai trò của phƣơng tiện dạy học trong giai đoạn hiện nay.
Đề tài "Hiện trạng và những giải pháp đầu tƣ phát triển khai thác phƣơng tiện kỹ thuật dạy học trong nhà trƣờng Quân đội" của Nguyễn Lƣơng Sơn, HVKTQS, 1997 [36] tác giả đã phân tích, làm rõ hiện trạng khai thác sử dụng phƣơng tiện kỹ thuật dạy học và đề xuất những biện pháp đầu tƣ phát triển phƣơng tiện kỹ thuật dạy học trong nhà trƣờng Quân đội. Báo cáo đề tài "Công tác thiết bị trƣờng học trong giai đoạn hiện nay" của Lê Hoàng Hảo tại Hội nghị toàn quốc tháng 8/1998 tại TP HCM [14]. Tác giả Đặng Quốc Bảo 2 nhìn nhận vấn đề hiệu quả sử dụng nguồn lực CSVC trong phạm trù tổng thể về quản lý nhà trƣờng, dƣới góc độ kinh tế 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - xã hội - sƣ phạm. Cùng với các công trình đƣa ra lý luận chung về quản lý CSVC, có các nghiên cứu cụ thể về thực trạng, về những hạn chế trong quản lý CSVC trƣờng học ở nƣớc ta và giải pháp khắc phục.
Trình bày kết quả cuộc khảo sát qui mô lớn năm 2008 về thực trạng đổi mới phƣơng pháp dạy học nhằm nâng cao chất lƣợng đào tạo trong các trƣờng cao đẳng, đại học nƣớc ta, nhóm nghiên cứu (Đào Thái Lai, Vũ Trọng Rỷ, Lê Đông Phƣơng, Ngô Doãn Đãi) đã khẳng định “CSVC hạn chế” là yếu tố hàng đầu cản trở việc đổi mới phƣơng pháp dạy học hiện nay. Tuy nhiên, cho đến nay chƣa có công trình, tài liệu nào nghiên cứu về việc quản lý Hệ thống thiết bị phục vụ đào tạo trong các trƣờng Quân đội. Cơ sở lý luận về quản lý đào tạo 1. Khái niệm hoạt động đào tạo Theo Từ điển tiếng Việt năm 2002, thì “Hoạt động” là tiến hành những việc làm có quan hệ với nhau chặt chẽ nhằm một mục đích nhất định trong đời sống xã hội [37, tr.452] Theo Từ điển Giáo dục học thì “Hoạt động” là hình thức biểu hiện quan trọng nhất của mối quan hệ tích cực, chủ động của con ngƣời đối với thực tiễn xung quanh.
Còn đối với từng khía cạnh của thực tiễn, hoạt động là quá trình diễn ra một loạt hành động có liên quan chặt chẽ với nhau tác động vào đối tƣợng nhằm đạt đƣợc mục đích nhất định trong đời sống xã hội. “Đào tạo” là làm cho trở thành ngƣời có năng lực theo những tiêu chuẩn nhất định 37, tr. Nhƣ vậy “hoạt động đào tạo” là tiến hành những việc làm có quan hệ chặt chẽ với nhau nhằm làm cho học sinh, sinh viên trở thành những ngƣời có năng lực theo những tiêu chuẩn của cấp học cao hơn, tiêu chuẩn của ngƣời lao động. Khái niệm Quản lý, quản lý giáo dục và Quản lý nhà trường 1.
Khái niệm quản lý Quản lý là một hiện tƣợng xã hội xuất hiện rất sớm, là nhân tố không thể thiếu đƣợc trong đời sống và sự phát triển của xã hội. Để đạt đƣợc mục tiêu cá nhân con ngƣời trong hoạt động của mình phải dự kiến kế hoạch, sắp 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com xếp trình tự tiến hành và tác động đến đối tƣợng theo khả năng của mình. Trong hoạt động tập thể thì kế hoạch càng không thể thiếu đƣợc, sự phân công và điều hành chung, sự hợp tác và quản lý lao động… Nhƣ vậy quản lý tất yếu nảy sinh và nó chính là phạm trù tồn tại khách quan đƣợc ra đời từ bản thân nhu cầu của xã hội. Loài ngƣời đã trải qua nhiều thời kỳ phát triển với nhiều hình thái xã hội khác nhau nên cũng đã trải qua nhiều hình thức quản lý khác nhau, các triết gia, các nhà chính trị từ thời cổ đại đến nay đều rất coi trọng vai trò của quản lý trong sự ổn định và phát triển của xã hội.
Quản lý là một loại hình lao động quan trọng nhất của con ngƣời. Con ngƣời nhận thức đƣợc quy luật, vận động theo quy luật và sẽ đạt đƣợc những thành công to lớn khi Quản lý đúng. Theo Từ điển Tiếng Việt thông dụng thì Quản lý là: Tổ chức, điều khiển hoạt động của một đơn vị, cơ quan [39]. Trong cuốn “Những vấn đề cốt yếu của quản lý” Harold Koontz khẳng định: Quản lý là một hoạt động thiết yếu, nó đảm bảo phối hợp những nỗ lực hoạt động cá nhân nhằm đạt đƣợc các mục đích của nhóm (tổ chức) [15].
Quản lý có mục tiêu là hình thành một môi trƣờng mà trong đó con ngƣời có thể đạt đƣợc các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, vật chất và sự thỏa mãn cá nhân là lớn nhất. Con ngƣời muốn phải dựa vào sự nỗ lực của cá nhân, của một tổ chức, từ một nhóm nhỏ đến phạm vi rộng lớn hơn ở tầm quốc gia, quốc tế, đều phải thừa nhận và chịu một sự quản lý nào đó mới có thể tồn tại và phát triển. Mác đã viết: Tất cả mọi lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên quy mô tương đối lớn, cũng cần đến một sự chỉ đạo để điều hoà những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung phát sinh từ sự vận động của toàn bộ cơ thể sản xuất khác với sự vận động của những khí quan độc lập của nó. Ngày nay có rất nhiều thuật ngữ quản lý, nhƣng chƣa có một định nghĩa thống nhất.
Có ngƣời cho quản lý là hoạt động để đảm bảo sự hoàn thành công việc qua sự nỗ lực của ngƣời khác. Cũng có ngƣời cho rằng quản lý là một hoạt động để đảm bảo sự phối hợp những nỗ lực cá nhân để đạt đƣợc mục tiêu của nhóm. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Theo các tác giả Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc thì: "Quản lý là hoạt động có định hƣớng có chủ đích của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt đƣợc mục đích của tổ chức" 3, tr. Xét về mặt kỹ thuật, tổ chức của hoạt động quản lý, quản lý chính là sự kết hợp đƣợc nỗ lực chung của con ngƣời trong tổ chức, trong nhóm và việc sử dụng tốt của cải vật chất thuộc phạm vi sở hữu của tổ chức, của nhóm để đạt tới mục tiêu chung của tổ chức, của nhóm và mục tiêu riêng của mỗi ngƣời một cách có hiệu quả nhất.