Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ THỰC TẬP SƯ PHẠM CỦA SINH VIÊN NGÀNH GIÁO DỤC MẦM NON THEO CHUẨN ĐẦU RA Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG SƯ PHẠM 1. Lịch sử nghiên cứu vấn đề 1. Nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá Thực hiện Luật Giáo dục 2005 và Nghị định số 75/2006/NĐ-CP ngày 02/08/2006 của Chính phủ quy định chi tiết về hướng dẫn thi hành một số điều của Luật GD; Bộ GD&ĐT đang triển khai đổi mới mục tiêu, nội dung, phương pháp GD, tiếp tục ĐT và bồi dưỡng đội ngũ GV, tăng cường cơ sở vật chất, đẩy mạnh công tác ĐG, KĐCLGD ở các cấp học nhằm nhanh chóng tạo bước chuyển biến lớn về CLGD. Chính vì vậy, nhiều công trình nghiên cứu, hội thảo khoa học về QL HĐĐG được triển khai thực hiện.
HĐĐG được tiến hành QL trên nhiều mặt như: QL HĐ tự đánh giá, QL HĐĐG TTSP, QL HĐĐG kết quả học tập,… với các công trình nghiên cứu cụ thể như: Tác giả Cấn Thị Thanh Hương với đề tài “Nghiên cứu quản lý kiểm tra, đánh giá kết quả học tập trong giáo dục đại học ở Việt Nam”. Qua nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn về KTĐG kết quả học tập và quản lý KTĐG kết quả học tập kết hợp với nghiên cứu yêu cầu của GDĐH đối với quản lý KTĐG kết quả học tập, tiến hành nghiên cứu quản lý KTĐG kết quả học tập trong GDĐH nhằm tìm ra các giải pháp cải tiến làm cho kết quả KTĐG phản ánh đúng chất lượng ĐT; khắc phục các hiện tượng tiêu cực, gian lận,. nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng sự nghiệp phát triển kinh tế, XH ở nước ta trong giai đoạn mới và tạo tiền đề cho việc xây dựng XH học tập. Luận văn “Quản lý hoạt động tự đánh giá trường trung học phổ thông tỉnh Thái Nguyên” của tác giả Phan Vũ Hào đã tập trung nghiên cứu một số biện pháp nâng cao hiệu quả QLHĐ tự ĐG trường THPT tỉnh Thái Nguyên.
- Hội thảo “ Vai trò của hoạt động kiểm tra - đánh giá trong đổi mới giáo dục ở Việt Nam” do Viện nghiên cứu Giáo dục - Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh tổ chức với rất nhiều bài tham luận của các tác giả bàn về HĐĐG, cụ thể như: 5 download by : skknchat@gmail.com + “Những quan điểm mới về đánh giá kết quả học tập của học sinh tiểu học phù hợp với hướng phát triển một nền giáo dục Việt Nam hiện đại và văn minh” của tác giả- Thạc sĩ Đặng Huỳnh Mai. Bài tham luận đề cập đến vấn đề làm thế nào để công tác kiểm tra đánh giá đối với học sinh tiểu học vừa mang tính hiện đại vừa mang tính nhân văn. + Tác giả - Thạc sĩ Huỳnh Công Minh với bài tham luận “Đánh giá học sinh trong trường phổ thông hiện nay”. Tác giả đi sâu nghiên cứu thực trạng đánh giá học sinh một cách toàn diện trên các lĩnh vực như: đức, trí, thể chất, thẩm mỹ,… và những bất cập cần khắc phục.
+ Tiến sĩ Lê Văn Hảo tập trung “Trao đổi về khái niệm, mục đích và yêu cầu của đánh giá học tập”. Qua bài viết này tác giả muốn trao đổi một số vấn đề vừa mang tính kinh điển, vừa có tính thời sự đối với các khía cạnh nói trên của đánh giá học tập. Những trao đổi này có thể phù hợp với môi trường GD phổ thông và GD ĐH, CĐ. Nghiên cứu về quản lý hoạt động thực tập sư phạm Những năm gần đây đã có rất nhiều công trình nghiên cứu khoa học và các đề tài thạc sỹ, tiến sĩ nghiên cứu về vấn đề quản lý hoạt động TTSP cho SV sư phạm như: "Biện pháp quản lý hoạt động thực tập nghề của học sinh trung cấp chuyên nghiệp trường trung học Công nghệ chế tạo máy " của tác giả Nguyễn Thị Hồng Nga.
[20] "Một số biện pháp quản lý để nâng cao chất lượng thực tập sư phạm cho sinh viên trường cao đẳng sư phạm Yên Bái" của tác giả Phạm Quang Hưng. [17] "Các biện pháp đổi mới công tác quản lý thực tập sư phạm ở trường Trung cấp sư phạm Mầm non tỉnh Thái Bình" của tác giả Bùi Thị Thành. [28] Luận văn thạc sỹ Quản lý giáo dục với đề tài: "Một số biện pháp quản lý thực tập sư phạm của sinh viên chuyên ngành mầm non trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình" của tác giả Trần Thị Thêu. [29] Tuy nhiên các công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá kết quả TTSP của sinh viên ngành GDMN theo CĐR nhìn chung còn hạn chế.
Như vậy, qua phân tích tổng quan tình hình nghiên cứu QLHĐ ĐGKQ TTSP của SV ngành GDMN thuộc lĩnh vực của đề tài chúng tôi nhận thấy nghiên cứu theo CĐR là việc làm cần thiết. 6 download by : skknchat@gmail. Nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá kết quả thực tập sư phạm Phần lớn các công trình của các tác giả tập trung phản ánh thực trạng thiếu hụt bộ tiêu chuẩn, tiêu chí kiểm tra, đánh giá trong TTSP. Các tác giả Huỳnh Mộng Tuyền [34], Đặng Lộc Thọ [31] nhận định: việc kiểm tra, đánh giá thực tập hiện nay chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể, chưa có những tiêu chuẩn, tiêu chí đánh giá khoa học; việc kiểm tra, đánh giá TTSP còn chủ quan, còn phụ thuộc vào cảm xúc, tình cảm của người đánh giá.
Tác giả Trần Anh Tuấn [32] cho rằng: cần đưa ra các chuẩn để đánh giá, có tiêu chí đánh giá cụ thể, có công cụ đánh giá theo từng kĩ năng, từng nội dung. Theo tác giả Nguyễn Khắc Huấn [13]: Khâu đánh giá kết quả TTSP chưa được chú trọng đúng mức. Điều này thể hiện qua các khía cạnh: bộ tiêu chí dùng để đánh giá chưa được lượng hóa một cách triệt để, gây khó khăn cho công tác đánh giá của các trường PT. Bởi vậy, nên có tình trạng nơi nặng, nơi nhẹ, người nặng, người nhẹ, tùy thuộc ít nhiều vào chủ quan người đánh giá.
Mặt khác, tâm lí “vì học trò” của GV hướng dẫn thực tập, nên khi đánh giá thường “nương tay”. Do chưa có bộ tiêu chuẩn, tiêu chí kiểm tra, đánh giá chi tiết, định lượng nên việc đo đạc kết quả thực hiện nhiệm vụ TTSP thiếu định lượng, thiếu khách quan, phụ thuộc nhiều vào cảm tính người đánh giá. Vì vậy, kết quả TTSP của SV rất cao, chưa phản ánh đúng trình độ thực chất của SV. Các tác giả Phạm Thị Kim Anh [1], La Hồng Huy [14] cho rằng: Đánh giá kết quả TTSP có ý nghĩa lớn đối với chất lượng ĐTGV của trường SP, đánh giá phải khách quan, khoa học.
Hiện nay, nhiều SV được đánh giá thực tập giảng dạy loại giỏi, nhưng khi tốt nghiệp ra trường, chỉ được thanh tra xếp giảng dạy trung bình. Như vậy còn khoảng cách khá lớn giữa đánh giá TTSP với thực tiễn. Để đánh giá TTSP một cách khách quan, chính xác, công bằng, các tác giả Phạm Thị Kim Anh [1], Kiều Thế Hưng [15], [16], Nguyễn Kim Oanh [21], Trần Đình Thích [30], Mỵ Giang Sơn [26] cho rằng cần có sự tham gia đánh giá của giảng viên SP và phải có sự tập huấn chuyên môn, nghiệp vụ đánh giá cho GV PT hướng dẫn thực tập. Nhìn chung, kiểm tra, đánh giá trong TTSP hiện nay có nhiều hạn chế: không 7 download by : skknchat@gmail.com có công cụ đánh giá khoa học, thiếu hệ thống các tiêu chuẩn, tiêu chí cần thiết; đánh giá còn cảm tính, phụ thuộc vào chủ quan, kinh nghiệm người đánh giá.
Đây là vấn đề quan trọng, ảnh hưởng nhiều đến chất lượng, hiệu quả TTSP mà các chủ thể quản lí TTSP cần quan tâm giải quyết. Khái niệm công cụ 1. Quản lý, quản lý giáo dục 1. Quản lý Thuật ngữ "quản lý" tiếng Anh là management có nghĩa là sự quản lý.
Đây là một danh từ có nhiều định nghĩa khác nhau, mỗi tác giả khi đề cập đến QL đều có một định nghĩa của riêng mình. Mọi hoạt động của xã hội đều cần tới quản lý. QL vừa là một khoa học sử dụng tri thức của nhiều môn khoa học xã hội, đồng thời QL còn là một nghệ thuật đòi hỏi sự khôn khéo và tinh tế cao độ để đạt được mục đích. Trong thực tiễn thuật ngữ "quản lý" có thể hiểu là hai quá trình tích hợp vào nhau: "Quản" là sự coi sóc, giữ gìn, duy trì hệ thống ở trạng thái ổn định; "Lý" là sửa sang, sắp xếp, đổi mới đưa hệ thống vào thế phát triển.
Dưới góc độ khoa học, khái niệm QL được hiểu theo nhiều cách khác nhau: - Theo tác giả Harol Koontz: Quản lý là một hoạt ðộng thiết yếu nó bảo ðảm phối hợp những nỗ lực các nhân nhằm ðạt ðýợc các mục ðích, mục tiêu của tổ chức. Mục tiêu của quản lý là hình thành một môi trường mà trong đó con người có thể đạt được các mục đích của mình với thời gian, tiền bạc, vật chất và sự bất mãn cá nhân ít nhất [11]. - Theo tác giả Nguyễn Minh Đạo: Quản lý là sự tác động chỉ huy, điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người nhằm đạt tới mục tiêu đã đề ra [9]. - Quản lý là việc đạt tới mục đích của tổ chức một cách có kết quả và hiệu quả thông qua quá trình lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo và kiểm tra các nguồn lực của tổ chức [9].
- Tác giả Trần Kiểm định nghĩa: “Quản lý là tác động có mục đích đến tập thể người để tổ chức và phối hợp hoạt động của họ trong suốt quá trình lao động". [19] - Tác giả Nguyễn Ngọc Quang theo quan điểm hoạt động của một tổ chức: 8 download by : skknchat@gmail.com “Quản lý là tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể những người lao động nói chung là khách thể quản lý nhằm thực hiện được mục tiêu dự kiến”. [23] - Tác giả Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc: “Hoạt động quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức”. [4] Phân tích những định nghĩa trên có thể thấy: bản chất của hoạt động quản lý là cách thức tác động (tổ chức, điều khiển, chỉ huy) hợp quy luật của chủ thể quản lý đến khách thể và đối tượng quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành đạt hiệu quả mong muốn và đạt được mục tiêu đã đề ra.