Luận văn thạc sĩ: Huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ ở Việt Nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueh hoàn thiện phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ ở việt nam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Lê Quang Cường
• Người hướng dẫn: Phan Mỹ Hạnh
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính, Lưu Thông Tiền Tệ Và Tín Dụng
• Đề tài: Hoàn thiện phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ ở Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÍN DỤNG NHÀ NƯỚC BẰNG TRÁI PHIẾU CHÍNH PHỦ
• 1.1. Sự cần thiết và bản chất của tín dụng nhà nước
• 1.2. Khái quát nguồn gốc ra đời, phát triển và sự cần thiết của tín dụng nhà nước
• 1.3. Khái niệm, bản chất và đặc điểm của tín dụng nhà nước
• 1.4. Vai trò của tín dụng nhà nước trong nền kinh tế thị trường
• 1.5. Vai trò huy động vốn góp phần bù đắp thâm hụt ngân sách nhà nước
• 1.6. Vai trò huy động vốn tài trợ cho các chương trình chiến lược quốc gia
• 1.7. Vai trò tạo thêm hàng hóa cho thị trường tài chính góp phần tham gia điều tiết tiền tệ và kiểm chế lạm phát hoặc giảm phát trong nền kinh tế
• 1.8. Các hình thức huy động vốn tín dụng nhà nước và mối quan hệ giữa các hình thức huy động vốn tín dụng nhà nước
• 1.9. Các phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ
• 1.9.1. Khái niệm trái phiếu chính phủ
• 1.9.2. Các phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ
• 1.9.3. Các phương thức phát hành trái phiếu chính phủ ở Việt Nam
• 1.9.3.1. Bán lẻ trái phiếu chính phủ qua hệ thống kho bạc nhà nước (phát hành trực tiếp)
• 1.9.3.2. Đấu thầu qua thị trường chứng khoán
• 1.9.3.3. Đại lý phát hành
• 1.9.3.4. Bảo lãnh phát hành
• 1.9.4. Những rủi ro trong đầu tư trái phiếu chính phủ
• 1.9.4.1. Rủi ro lãi suất (interest rate risk)
• 1.9.4.2. Rủi ro tái đầu tư (reinvestment risk)
• 1.9.4.3. Rủi ro quyền chọn mua (call risk)
• 1.9.4.4. Rủi ro vỡ nợ (default risk)
• 1.9.4.5. Rủi ro lạm phát (inflation risk)
• 1.9.4.6. Rủi ro về tỷ giá hoán đổi (exchange-rate risk)
• 1.9.4.7. Rủi ro về khả năng thanh khoản (liquidity risk)
• 1.9.4.8. Rủi ro về biến động giá (volatility risk)
• 1.9.5. Định mức tín nhiệm của trái phiếu chính phủ
• 1.9.6. Lịch sử hình của các tổ chức tín nhiệm
• 1.9.7. Định nghĩa xếp hạng tín nhiệm
• 1.9.8. Những lợi ích của tổ chức định mức tín nhiệm
• 1.9.9. Mô hình tổ chức định mức tín nhiệm ở một số quốc gia
• 1.9.10. Những bài học kinh nghiệm về huy động vốn bằng trái phiếu chính phủ ở một số nước trên thế giới
• 1.9.10.1. Thị trường trái phiếu ở Vương quốc Anh
• 1.9.10.2. Thị trường trái phiếu ở Mỹ
• 1.9.10.3. Thị trường trái phiếu Đông Á
• 1.10. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ SỬ DỤNG CÁC PHƯƠNG THỨC PHÁT HÀNH TRÁI PHIẾU CHÍNH PHỦ Ở VIỆT NAM THỜI GIAN QUA
• 2.1. Khái lược quá trình hình thành và phát triển trái phiếu chính phủ ở Việt Nam trước và sau thời kỳ đổi mới cơ chế kinh tế
• 2.2. Trước thời kỳ đổi mới cơ chế kinh tế Việt Nam
• 2.3. Sau thời kỳ đổi mới cơ chế kinh tế Việt Nam
• 2.4. Thực trạng về sử dụng các phương thức phát hành trái phiếu chính phủ Việt Nam sau thời kỳ chuyển đổi cơ chế kinh tế (1991-2005)
• 2.5. Thực trạng về sử dụng phương thức phát hành trực tiếp trái phiếu chính phủ qua hệ thống kho bạc nhà nước
• 2.6. Thực trạng sử dụng phương thức đấu thầu tín phiếu kho bạc qua thị trường tiền tệ
• 2.7. Thực trạng sử dụng phương thức đấu thầu trái phiếu chính phủ qua thị trường chứng khoán
• 2.8. Những kết quả trong quá trình phát hành trái phiếu chính phủ ở Việt Nam
• 2.9. Những tồn tại của các phương thức phát hành trái phiếu chính phủ ở Việt Nam
• 2.9.1. Những tồn tại của phương thức bán lẻ trái phiếu chính phủ qua hệ thống kho bạc nhà nước Việt Nam
• 2.9.2. Những tồn tại của phương thức đấu thầu tín phiếu kho bạc qua thị trường tiền tệ Việt Nam
• 2.9.3. Những tồn tại của phương thức đấu thầu trái phiếu chính phủ qua thị trường chứng khoán Việt Nam
• 2.9.4. Những tồn tại của phương thức bảo lãnh phát hành trái phiếu chính phủ ở Việt Nam
• 2.10. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN PHƯƠNG THỨC HUY ĐỘNG VỐN TÍN DỤNG NHÀ NƯỚC BẰNG TRÁI PHIẾU CHÍNH PHỦ Ở VIỆT NAM
• 3.1. Định hướng chiến lược phát triển thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam đến năm 2020
• 3.2. Mục tiêu đề xuất
• 3.3. Các nguyên tắc phát triển thị trường trái phiếu chính phủ
• 3.4. Định hướng phát triển thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam đến 2020
• 3.5. Các giải pháp thực hiện
• 3.6. Hoàn thiện phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ ở Việt Nam
• 3.7. Đa dạng hóa hình thức trái phiếu chính phủ
• 3.8. Hoàn thiện phương thức bán lẻ trái phiếu chính phủ qua hệ thống kho bạc nhà nước
• 3.9. Hoàn thiện phương thức đấu thầu tín phiếu và nghiệp vụ thị trường mở
• 3.10. Hoàn thiện cơ chế phát hành và chuyển nhượng trái phiếu chính phủ qua thị trường chứng khoán
• 3.11. Xây dựng mô hình tổ chức định mức tín nhiệm Việt Nam
• 3.12. Đề phòng rủi ro trong đầu tư trái phiếu chính phủ
• 3.13. Kết luận chương 3
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước qua trái phiếu chính phủ

Phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước qua trái phiếu chính phủ (TPCP) đã trở thành một công cụ quan trọng trong việc quản lý ngân sách và phát triển kinh tế tại Việt Nam. TPCP không chỉ giúp chính phủ huy động vốn cho các dự án phát triển cơ sở hạ tầng mà còn tạo ra một kênh đầu tư an toàn cho các nhà đầu tư. Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng, việc hiểu rõ về TPCP và vai trò của nó trong hệ thống tài chính quốc gia là rất cần thiết.

1.1. Khái niệm và vai trò của trái phiếu chính phủ

Trái phiếu chính phủ là một loại chứng khoán nợ do chính phủ phát hành để huy động vốn. Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguồn tài chính cho các dự án công cộng và đảm bảo sự ổn định của nền kinh tế. TPCP cũng giúp chính phủ quản lý nợ công một cách hiệu quả hơn.

1.2. Lịch sử phát triển trái phiếu chính phủ tại Việt Nam

TPCP tại Việt Nam đã có một quá trình phát triển dài, bắt đầu từ những năm 1990. Qua các giai đoạn khác nhau, TPCP đã được cải tiến về mặt hình thức và nội dung, từ việc phát hành trái phiếu ngắn hạn đến dài hạn, nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho các dự án phát triển kinh tế.

II. Những thách thức trong huy động vốn tín dụng nhà nước qua trái phiếu chính phủ

Mặc dù TPCP mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng đối mặt với không ít thách thức. Các vấn đề như lãi suất biến động, rủi ro tín dụng và sự cạnh tranh từ các kênh huy động vốn khác đang đặt ra nhiều khó khăn cho chính phủ trong việc phát hành TPCP.

2.1. Rủi ro lãi suất trong phát hành trái phiếu

Rủi ro lãi suất là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến quyết định đầu tư vào TPCP. Khi lãi suất thị trường tăng, giá trị trái phiếu giảm, điều này có thể làm giảm sức hấp dẫn của TPCP đối với nhà đầu tư.

2.2. Cạnh tranh từ các kênh huy động vốn khác

Sự phát triển của thị trường tài chính đã tạo ra nhiều kênh huy động vốn khác nhau, từ trái phiếu doanh nghiệp đến cổ phiếu. Điều này khiến cho TPCP phải cạnh tranh gay gắt để thu hút nhà đầu tư.

III. Phương pháp huy động vốn tín dụng nhà nước qua trái phiếu chính phủ hiệu quả

Để nâng cao hiệu quả huy động vốn qua TPCP, chính phủ cần áp dụng các phương pháp hiện đại và linh hoạt. Việc cải tiến quy trình phát hành và quản lý trái phiếu sẽ giúp tăng cường niềm tin của nhà đầu tư.

3.1. Cải tiến quy trình phát hành trái phiếu

Quy trình phát hành TPCP cần được cải tiến để giảm thiểu thời gian và chi phí. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý và phát hành trái phiếu sẽ giúp tăng cường tính minh bạch và hiệu quả.

3.2. Tăng cường quảng bá và thông tin cho nhà đầu tư

Chính phủ cần tăng cường các hoạt động quảng bá và cung cấp thông tin đầy đủ về TPCP để thu hút nhà đầu tư. Việc tổ chức các hội thảo, hội nghị sẽ giúp nâng cao nhận thức và hiểu biết của nhà đầu tư về TPCP.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về trái phiếu chính phủ tại Việt Nam

Nghiên cứu về TPCP tại Việt Nam đã chỉ ra rằng việc phát hành trái phiếu chính phủ không chỉ giúp huy động vốn mà còn góp phần ổn định thị trường tài chính. Các kết quả nghiên cứu cho thấy TPCP đã đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế của đất nước.

4.1. Kết quả huy động vốn qua trái phiếu chính phủ

Trong những năm qua, TPCP đã huy động được một lượng vốn lớn cho ngân sách nhà nước, giúp tài trợ cho các dự án phát triển cơ sở hạ tầng quan trọng.

4.2. Tác động của trái phiếu chính phủ đến nền kinh tế

TPCP đã góp phần tạo ra sự ổn định cho nền kinh tế, giảm thiểu rủi ro tài chính và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp phát triển.

V. Kết luận và tương lai của phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước qua trái phiếu chính phủ

Tương lai của TPCP tại Việt Nam hứa hẹn sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ. Chính phủ cần có những chính sách hợp lý để tối ưu hóa việc huy động vốn qua TPCP, từ đó góp phần vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

5.1. Định hướng phát triển trái phiếu chính phủ trong tương lai

Chính phủ cần xây dựng các chiến lược phát triển TPCP bền vững, nhằm thu hút thêm nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước.

5.2. Những giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn

Việc áp dụng các công nghệ mới và cải tiến quy trình phát hành sẽ giúp nâng cao hiệu quả huy động vốn qua TPCP, từ đó tạo ra nguồn lực tài chính ổn định cho phát triển kinh tế.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Luận án tiến sĩ kinh tế của tác giả Lê Quang Cường có tiêu đề chính thức là "Hoàn thiện phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ ở Việt Nam", được thực hiện tại Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh năm 2007, chuyên ngành Tài chính, Lưu thông tiền tệ và Tín dụng (mã số 5.09), dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Phan Mỹ Hạnh và TS. Ưng Thị Minh Lệ.

Về tính cấp thiết, tác giả xác định việc phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ với nhịp độ tăng trưởng kinh tế là điều kiện để duy trì sự tăng trưởng ổn định. Trong bối cảnh ngân sách nhà nước còn eo hẹp, sự tham gia đầu tư từ khu vực dân doanh còn hạn chế và nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài đối mặt với cạnh tranh quốc tế, tín dụng nhà nước thông qua phát hành trái phiếu chính phủ là giải pháp chủ yếu để bù đắp thâm hụt ngân sách và tài trợ cho các công trình hạ tầng trọng điểm. Kể từ năm 1992, Việt Nam đã chấm dứt việc phát hành tiền để bù đắp thiếu hụt ngân sách, khiến vai trò vay nợ của Nhà nước ngày càng trở nên thiết yếu. Tuy nhiên, chính sách tín dụng nhà nước ở Việt Nam giai đoạn trước năm 2007 mới chỉ dừng lại ở mức hỗ trợ ổn định kinh tế vĩ mô ban đầu. Cơ chế huy động vốn bằng trái phiếu chính phủ bộc lộ nhiều điểm hạn chế: trái phiếu chính phủ chủ yếu được điều hành như một công cụ hành chính để thu hút vốn vay cho ngân sách hơn là một loại hàng hóa tài chính thực thụ vận hành theo các quy luật của thị trường tài chính.

Khoảng trống nghiên cứu được luận án chỉ ra là sự thiếu vắng một công trình phân tích có hệ thống về cơ sở lý luận của tín dụng nhà nước trong nền kinh tế thị trường gắn với tiến trình hội nhập sau khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Các nghiên cứu trước đó chưa giải quyết thỏa đáng tính chất hàng hóa của trái phiếu chính phủ, chưa đánh giá toàn diện các phương thức phát hành và chưa xây dựng mô hình tổ chức định mức tín nhiệm phù hợp với điều kiện Việt Nam.

Mục tiêu nghiên cứu của luận án được văn bản xác định cụ thể qua các nội dung sau:

1. Hệ thống hóa và bổ sung những nội dung lý luận cơ bản về tín dụng nhà nước và trái phiếu chính phủ;
2. Phân tích, đánh giá và kiểm định dựa trên các số liệu định lượng về cơ cấu bù đắp thâm hụt ngân sách nhà nước, cơ cấu vốn đầu tư, kết quả bán lẻ trái phiếu qua Kho bạc Nhà nước, kết quả đấu thầu tín phiếu qua thị trường tiền tệ, đấu thầu trái phiếu qua thị trường chứng khoán và bảo lãnh phát hành để làm rõ ưu điểm, hạn chế của từng phương thức phát hành trái phiếu chính phủ tại Việt Nam;
3. Đề xuất quan điểm, nguyên tắc và định hướng chiến lược phát triển thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam đến năm 2020;
4. Xây dựng hệ thống giải pháp nâng cao tính khả thi, hoàn thiện các phương thức phát hành và thành lập tổ chức định mức tín nhiệm nhằm giúp trái phiếu chính phủ trở thành hàng hóa chủ chốt trên thị trường chứng khoán.

Về đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ.
• Phạm vi nội dung: Tập trung vào hình thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ; văn bản khẳng định không nghiên cứu, phân tích thực trạng hay đề xuất giải pháp cho các hình thức tín dụng nhà nước khác như nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA), vay thương mại ngân hàng (chỉ phân tích mối quan hệ tương quan), đồng thời không nghiên cứu mảng trái phiếu chính quyền địa phương.
• Phạm vi không gian: Thực tiễn thị trường trái phiếu chính phủ tại Việt Nam, có nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế tại Vương quốc Anh, Hợp chủng quốc Hoa Kỳ và một số nước khu vực Đông Á (Hàn Quốc, Thái Lan).
• Phạm vi thời gian: Khảo sát thực trạng giai đoạn 1991–2006 (chia thành các giai đoạn 1991–1995, 1995–2000, 2000–2006 theo từng phương thức phát hành) và đề xuất định hướng chiến lược đến năm 2020.

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Trong phần tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan, tác giả Lê Quang Cường đã điểm lại một số tài liệu học thuật và sách chuyên khảo tiêu biểu:

• Tác phẩm "Việt Nam hội nhập kinh tế trong xu thế toàn cầu hóa – vấn đề và giải pháp" do Bộ Ngoại giao và Hợp tác đa phương chủ biên (NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2001), phản ánh các quan điểm và cách thức điều hành chính sách tín dụng nhà nước trong tiến trình hội nhập quốc tế.
• Tác phẩm "Thị trường tài chính" của tác giả Lê Văn Tư (NXB Thống kê, 2004), cung cấp khung lý thuyết tổng thể về cơ cấu tổ chức và công cụ vận hành của thị trường tài chính trong nước.
• Luận án Phó tiến sĩ kinh tế "Các biện pháp hoàn thiện công tác tín dụng nhà nước ở Việt Nam" của tác giả Nguyễn Thanh Dương (năm 1996), tập trung luận giải cơ sở lý luận về tín dụng nhà nước, rút ra các bài học thực tiễn tại Việt Nam và kiến nghị biện pháp nâng cao hiệu quả công tác huy động, sử dụng nguồn vốn này.
• Luận án Tiến sĩ kinh tế "Hoàn thiện các công cụ tài chính để huy động vốn cho chiến lược phát triển kinh tế – xã hội của Việt Nam đến năm 2020" của tác giả Sử Đình Thành (năm 2001), phân tích hệ thống các công cụ tài chính (trong đó có tín dụng nhà nước), đánh giá thực trạng điều hành công cụ tín dụng nhà nước giai đoạn 1986–2000 và đề xuất giải pháp phục vụ chiến lược phát triển kinh tế đến năm 2020.

Tác giả luận án nhận định các công trình nêu trên đã thiết lập nền tảng lý luận ban đầu nhưng có những giới hạn nhất định:

• Do bối cảnh thời gian nghiên cứu trước năm 2002, các tác giả đi trước chưa xem xét tín dụng nhà nước trong bối cảnh Việt Nam chuẩn bị và chính thức gia nhập WTO với yêu cầu mở cửa thị trường tài chính toàn diện.
• Các công trình trước đây chủ yếu nhìn nhận trái phiếu chính phủ như một công cụ tài chính thụ động phục vụ thu hẹp thâm hụt ngân sách nhà nước, chưa tiếp cận một cách thấu đáo dưới góc độ trái phiếu chính phủ là một "hàng hóa tài chính" chuẩn mực trên thị trường vốn và thị trường tiền tệ.
• Chưa có nghiên cứu đi sâu mổ xẻ cụ thể từng phương thức phát hành (bán lẻ qua Kho bạc Nhà nước, đấu thầu tín phiếu qua thị trường tiền tệ, đấu thầu trái phiếu qua thị trường chứng khoán, bảo lãnh phát hành) để tìm ra các khiếm khuyết nội tại của từng kênh.
• Chưa đề xuất được mô hình định mức tín nhiệm cụ thể cho Việt Nam để phục vụ xếp hạng trái phiếu chính phủ và phát triển thị trường nợ nội địa.

Luận án của Lê Quang Cường chọn giải quyết trực tiếp khoảng trống này bằng cách định vị lại vai trò của trái phiếu chính phủ là hàng hóa trung tâm trên thị trường nợ, gắn việc cải tổ phương thức phát hành với các định chế phụ trợ như tổ chức xếp hạng tín nhiệm và quản trị rủi ro đầu tư.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Về cơ sở lý thuyết, luận án tiếp cận tín dụng nhà nước từ các khái niệm nền tảng của kinh tế học tài chính:

• Khái niệm tín dụng nhà nước: Luận án định nghĩa tín dụng nhà nước là quan hệ vay mượn (đi vay và cho vay) giữa Nhà nước với các nhà nước khác, với các tổ chức tài chính quốc tế và các chủ thể kinh tế trong và ngoài nước dưới hình thức phát hành tín phiếu, trái phiếu chính phủ, chứng chỉ đầu tư hoặc ký kết hiệp định vay nợ. Quan hệ này vận hành dựa trên nguyên tắc hoàn trả, có thời hạn và có lãi. Nhà nước vừa là chủ thể đi vay để bù đắp thiếu hụt ngân sách và tài trợ hạ tầng, vừa là người cho vay lại đối với các chương trình mục tiêu quốc gia.
• Bản chất và đặc điểm: Tín dụng nhà nước chứa đựng cả nội dung kinh tế và nội dung chính trị. Về kinh tế, nó phản ánh sự chuyển dịch tạm thời nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội vào ngân sách nhà nước. Về chính trị và xã hội, nó thể hiện uy tín của Chính phủ và sự quan tâm của Nhà nước đối với cộng đồng thông qua việc cung cấp tiện ích công cộng. Tuy tuân thủ các nguyên tắc tín dụng thông thường (tự nguyện, có hoàn trả), trong những hoàn cảnh đặc biệt, Nhà nước có thể sử dụng quyền lực chính trị để áp đặt tính cưỡng chế nhất định.
• Khái niệm và phân loại trái phiếu chính phủ: Trái phiếu chính phủ là chứng khoán nợ do Nhà nước phát hành dưới dạng chứng chỉ hoặc bút toán ghi sổ, xác nhận nghĩa vụ hoàn trả nợ gốc và lãi của Nhà nước khi đến hạn. Tác giả phân loại trái phiếu chính phủ dựa trên bốn tiêu chí:
  1. Theo cơ cấu tài chính: Trái phiếu vĩnh viễn (perpetual/irredeemable bond), trái phiếu có lãi suất bằng không (zero-coupon bond), trái phiếu chỉ số kết hợp (index-linked bonds), trái phiếu thanh toán bằng hai đồng tiền (dual currency bonds);
  2. Theo phương thức điều chỉnh lãi suất: Trái phiếu lãi suất cố định, trái phiếu lãi suất thả nổi (floating-rate bonds/floater), trái phiếu lãi suất thả nổi ngược (inverse-floating rate securities);
  3. Theo thị trường phát hành: Trái phiếu quốc nội và trái phiếu phát hành ra thị trường quốc tế;
  4. Theo cách thức ghi tên chủ sở hữu: Trái phiếu vô danh và trái phiếu ký danh.
• Lý thuyết về rủi ro và phòng ngừa rủi ro: Văn bản phân tích tám loại rủi ro trong đầu tư trái phiếu chính phủ: rủi ro lãi suất (interest rate risk), rủi ro tái đầu tư (reinvestment risk), rủi ro quyền chọn mua (call risk), rủi ro vỡ nợ (default risk), rủi ro lạm phát (inflation risk), rủi ro tỷ giá hối đoái (exchange-rate risk), rủi ro thanh khoản (liquidity risk), và rủi ro biến động giá (volatility risk). Tác giả đề cập đến chiến lược miễn dịch (immunization strategy) nhằm cân bằng giữa rủi ro lãi suất và rủi ro tái đầu tư.
• Lý thuyết định mức tín nhiệm (credit rating): Phân tích chức năng của tổ chức định mức tín nhiệm độc lập trong việc giảm thiểu bất đối xứng thông tin, nâng cao tính minh bạch thị trường và hỗ trợ nhà quản lý tài chính.

Phương pháp nghiên cứu thực tế của luận án:

• Thuộc hướng tiếp cận định tính kết hợp phân tích thống kê mô tả. Tác giả không xây dựng mô hình hồi quy kinh tế lượng mà sử dụng tổng hợp các phương pháp: phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử; phương pháp phân tích, tổng hợp, diễn dịch, quy nạp; phương pháp logic và lịch sử; phương pháp so sánh đối chiếu và thống kê mô tả xu hướng.
• Nguồn tư liệu và dữ liệu: Sử dụng dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo chính thức của Bộ Tài chính (báo cáo cơ cấu bù đắp thâm hụt ngân sách nhà nước), Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Tổng cục Thống kê, Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh, cùng các ấn phẩm của Ngân hàng Thế giới (WB) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan về tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ

Chương 1 thiết lập khung lý luận toàn diện về tín dụng nhà nước và trái phiếu chính phủ, bao gồm các nội dung cốt lõi:

• Sự cần thiết khách quan và vai trò của tín dụng nhà nước trong nền kinh tế thị trường: Tín dụng nhà nước thực hiện ba vai trò trọng yếu: (1) Huy động vốn bù đắp thâm hụt ngân sách nhà nước thay cho việc in tiền gây lạm phát hoặc tăng thuế gây đình trệ sản xuất; (2) Huy động vốn tập trung tài trợ cho các công trình kết cấu hạ tầng then chốt có thời gian thu hồi vốn dài; (3) Tạo hàng hóa chuẩn cho thị trường tài chính, tham gia điều tiết tiền tệ và kiểm chế lạm phát hoặc giảm phát thông qua nghiệp vụ thị trường mở của Ngân hàng Trung ương.
• Mối quan hệ tương quan giữa các hình thức tín dụng nhà nước: Tác giả phân tích tính hai mặt (hợp tác và cạnh tranh) giữa ba hình thức: viện trợ phát triển chính thức (ODA), vay nợ ngân hàng thương mại, và phát hành trái phiếu chính phủ. Về mặt hợp tác, chúng cùng chia sẻ gánh nặng tài trợ phát triển, hỗ trợ bổ sung dự trữ ngoại hối và cung ứng vốn đối ứng. Về mặt cạnh tranh, sự gia tăng phát hành trái phiếu chính phủ với lãi suất cao có thể lấn át, cạnh tranh trực tiếp với nguồn tiền gửi của các ngân hàng thương mại, buộc các ngân hàng phải nâng lãi suất huy động.
• Bốn phương thức phát hành trái phiếu chính phủ: Phân tích cơ chế vận hành, ưu điểm và nhược điểm của: bán lẻ qua hệ thống Kho bạc Nhà nước (phát hành trực tiếp), đấu thầu qua thị trường chứng khoán, đại lý phát hành, và bảo lãnh phát hành.
• Quản trị tám nhóm rủi ro đầu tư trái phiếu chính phủ: Làm rõ sự dịch chuyển ngược chiều giữa rủi ro lãi suất và rủi ro tái đầu tư, làm nền tảng cho chiến lược phòng thủ và giảm thiểu rủi ro.
• Thiết chế định mức tín nhiệm và kinh nghiệm quốc tế: Khảo cứu lịch sử hình thành tổ chức xếp hạng tín nhiệm từ Hoa Kỳ (John Moody 1909, Standard & Poor's 1922, Fitch), Canada (CBRS 1972), Nhật Bản (JBRI 1975). Phân tích cấu trúc tổ chức của Moody's (Hình 1.1 và Hình 1.2), Công ty Định mức tín nhiệm và thông tin quốc gia Hàn Quốc (Hình 1.3), Dịch vụ Định mức tín nhiệm thông tin Thái Lan (TRIS - Hình 1.4). Rút ra các bài học về thị trường trái phiếu tại Vương quốc Anh, Hoa Kỳ và Đông Á nhằm áp dụng cho Việt Nam.

Chương 2: Thực trạng về sử dụng các phương thức phát hành trái phiếu chính phủ ở Việt Nam thời gian qua

Chương 2 tập trung phân tích thực trạng tổ chức phát hành trái phiếu chính phủ tại Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử trước và sau Đổi mới, trọng tâm là giai đoạn 1991–2006. Tác giả đánh giá chi tiết từng phương thức phát hành dựa trên các chuỗi số liệu thực tế:

Phương thức phát hành / Hoạt động thị trường	Giai đoạn số liệu khảo sát	Nguồn bảng số liệu trong văn bản	Đặc điểm và kết quả chủ yếu phản ánh trong văn bản
Bán lẻ qua hệ thống Kho bạc Nhà nước	1991–2006	Bảng 2.1, Hình 2.1	Áp dụng từ năm 1991. Vốn huy động vào ngay ngân sách, nhưng tạo chi phí cơ hội cao, áp lực chỉ tiêu hành chính, lãi suất ấn định trước, thiếu tính thanh khoản.
Đấu thầu tín phiếu kho bạc qua thị trường tiền tệ	1995–2006	Bảng 2.2, Hình 2.2	Tổ chức qua Ngân hàng Nhà nước. Là công cụ hỗ trợ điều tiết thanh khoản ngắn hạn của hệ thống ngân hàng thương mại.
Hoạt động thị trường mở (TTM)	2000–2005	Bảng 2.3	Sử dụng tín phiếu, trái phiếu làm công cụ giao dịch nhằm điều tiết khối lượng tiền mặt lưu thông.
Đấu thầu trái phiếu chính phủ qua TTCK	2000–2006	Bảng 2.4, Hình 2.3	Thực hiện qua Trung tâm Giao dịch Chứng khoán. Tốc độ tập trung vốn nhanh nhưng đối tượng tham gia còn hẹp, kỳ hạn chưa đa dạng.
Phát hành trái phiếu qua bảo lãnh	2000–2006	Bảng 2.5, Hình 2.4	Đảm bảo khối lượng tiêu thụ nhưng mức phí bảo lãnh cao; tạo sự cạnh tranh bất lợi với phương thức đấu thầu khi triển khai cùng thời điểm.
Niêm yết và giao dịch trái phiếu tại TTGDCK TP.HCM	2000–2004	Bảng 2.6, Bảng 2.7, Bảng 2.8, Bảng 2.9	Số lượng loại trái phiếu niêm yết tăng nhưng khối lượng giao dịch thứ cấp còn thấp; giá trị niêm yết/GDP ở mức nhỏ.

Những phát hiện và tồn tại lớn được luận án chỉ ra trong Chương 2 bao gồm:

• Phương thức bán lẻ qua Kho bạc Nhà nước chiếm tỷ trọng lớn trong thời gian dài nhưng mang nặng tính chất vận động hành chính, biến Kho bạc thành nơi phát hành kiêm thủ quỹ, gây xáo trộn hoạt động thường xuyên và không phản ánh đúng quy luật thị trường.
• Đấu thầu qua thị trường tiền tệ và thị trường chứng khoán chưa thu hút được đông đảo nhà đầu tư ngoài hệ thống ngân hàng thương mại nhà nước. Cơ chế định lãi suất trần của Bộ Tài chính làm giảm tính linh hoạt của các phiên đấu thầu.
• Phương thức bảo lãnh phát hành bị lạm dụng trong một số thời điểm đối với loại chứng khoán rủi ro thấp như trái phiếu chính phủ, làm phát sinh chi phí phát hành lớn cho ngân sách nhà nước.
• Thị trường giao dịch thứ cấp tại Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh kém sôi động; trái phiếu sau khi phát hành chủ yếu được các tổ chức tín dụng nắm giữ đến ngày đáo hạn để trích lập dự trữ hoặc cầm cố, không tạo ra tính thanh khoản cần thiết của một hàng hóa tài chính.

Chương 3: Hoàn thiện phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ ở Việt Nam

Trên cơ sở đánh giá thực trạng, Chương 3 đề xuất định hướng chiến lược đến năm 2020 và các nhóm giải pháp đồng bộ:

• Định hướng chiến lược phát triển thị trường trái phiếu chính phủ đến năm 2020: Xác định mục tiêu đưa thị trường trái phiếu chính phủ trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn chủ lực cho đầu tư phát triển; tuân thủ các nguyên tắc thị trường, đảm bảo tính công khai, minh bạch và an toàn nợ quốc gia.
• Đa dạng hóa các sản phẩm trái phiếu chính phủ: Đa dạng hóa về kỳ hạn (ngắn hạn, trung hạn, dài hạn từ 10 đến 15 năm trở lên); phát triển các loại trái phiếu có cơ cấu lãi suất linh hoạt như trái phiếu lãi suất thả nổi (floater) có biên độ, trái phiếu gắn với chỉ số lạm phát nhằm bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư; đa dạng hóa loại tiền tệ phát hành.
• Hoàn thiện phương thức bán lẻ qua Kho bạc Nhà nước: Thu hẹp dần quy mô bán lẻ trực tiếp thủ công; hiện đại hóa mạng lưới Kho bạc, chuyển đổi vai trò của Kho bạc sang quản lý ngân quỹ và thanh toán, tách bạch chức năng kinh doanh chứng khoán.
• Hoàn thiện phương thức đấu thầu tín phiếu và nghiệp vụ thị trường mở: Tăng cường phối hợp giữa Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước trong việc lập lịch biểu phát hành định kỳ, xác định khối lượng gọi thầu và điều hành lãi suất phù hợp với cung cầu tiền tệ.
• Hoàn thiện cơ chế phát hành và chuyển nhượng qua thị trường chứng khoán: Lấy phương thức đấu thầu qua thị trường chứng khoán làm kênh phát hành chủ đạo; mở rộng thành phần tham gia đấu thầu sang các công ty bảo hiểm, quỹ đầu tư, quỹ hưu trí; hoàn thiện hệ thống thanh toán, lưu ký tập trung nhằm thúc đẩy giao dịch thứ cấp.
• Xây dựng mô hình tổ chức định mức tín nhiệm Việt Nam: Tác giả đề xuất mô hình cơ cấu tổ chức cụ thể (Hình 3.1) cho công ty định mức tín nhiệm tại Việt Nam, tiếp thu kinh nghiệm từ mô hình của Moody's, Hàn Quốc và TRIS Thái Lan, đảm bảo tính độc lập chuyên môn trong phân tích rủi ro nợ.
• Đề phòng và giảm thiểu rủi ro trong đầu tư trái phiếu chính phủ: Thiết lập cơ chế kiểm soát rủi ro lãi suất, tỷ giá và lạm phát; thực hiện chính sách công khai thông tin ngân sách và quản lý nợ công bền vững.

Kết quả và những đóng góp mới

Theo tuyên bố của tác giả trong phần mở đầu và kết luận, luận án mang lại những đóng góp mới về lý luận và thực tiễn như sau:

1. Đóng góp về mặt lý luận: Luận án đã hệ thống hóa một cách chọn lọc và lập luận rõ ràng luận cứ xem xét trái phiếu chính phủ dưới tư cách là một "hàng hóa tài chính" chủ chốt trên thị trường tài chính hơn là một công cụ huy động vốn vay thuần túy của Nhà nước. Tác giả bổ sung hàm lượng khoa học khẳng định tính chất hàng hóa của trái phiếu, nhấn mạnh vai trò của trái phiếu chính phủ trong việc đa dạng hóa hàng hóa cho thị trường vốn và thị trường tiền tệ, tạo lãi suất tham chiếu và nâng cao "tính khả thi" (marketability) trên thị trường nợ.
2. Đóng góp về mặt thực tiễn: Luận án phân tích, tổng kết thực trạng và chỉ ra có hệ thống những thành tựu cũng như khiếm khuyết nội tại của từng phương thức phát hành trái phiếu chính phủ ở Việt Nam giai đoạn 1991–2006 (bán lẻ qua Kho bạc Nhà nước, đấu thầu tín phiếu qua thị trường tiền tệ, đấu thầu trái phiếu qua thị trường chứng khoán, bảo lãnh phát hành).
3. Đề xuất hệ thống giải pháp và mô hình định chế: Luận án xây dựng định hướng chiến lược phát triển thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam đến năm 2020; tập trung vào các giải pháp gia tăng ưu điểm của trái phiếu chính phủ so với các chứng khoán khác nhằm thu hút nhà đầu tư. Đặc biệt, tác giả đã thiết kế sơ đồ mô hình cơ cấu tổ chức định mức tín nhiệm tại Việt Nam (Hình 3.1) nhằm đáp ứng đòi hỏi khách quan của thị trường chứng khoán nợ trong tiến trình hội nhập quốc tế.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Văn bản luận án đã nêu rõ giới hạn nghiên cứu:

• Đề tài chỉ giới hạn khảo sát trong khuôn khổ hình thức huy động vốn tín dụng nhà nước bằng trái phiếu chính phủ do cơ quan trung ương phát hành, không nghiên cứu thực trạng và giải pháp cho các kênh tín dụng nhà nước khác như ODA hay vay nợ thương mại của hệ thống ngân hàng (chỉ phân tích mối quan hệ tương quan).
• Luận án hoàn toàn không nghiên cứu mảng trái phiếu chính quyền địa phương (municipal bonds) do đặc thù phân cấp ngân sách và khuôn khổ pháp lý riêng biệt tại thời điểm đó.
• Nguồn số liệu định lượng sơ cấp và thứ cấp của luận án dừng lại ở mốc cuối năm 2006.

Từ các giới hạn này, hướng nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng bao gồm:

• Nghiên cứu cơ chế phát hành và quản lý nợ đối với trái phiếu chính quyền địa phương và trái phiếu công trình được chính phủ bảo lãnh trong giai đoạn hoàn thiện Luật Ngân sách nhà nước;
• Đánh giá tác động thực tế của việc thành lập các tổ chức định mức tín nhiệm nội địa độc lập đối với chi phí huy động vốn của Chính phủ và doanh nghiệp Việt Nam trong điều kiện hội nhập tài chính quốc tế sâu rộng.

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và thực tiễn đối với nhiều nhóm đối tượng:

• Đối với nghiên cứu sinh, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Luận án cung cấp hệ thống phân loại chi tiết về các sản phẩm trái phiếu (floater, inverse floater, index-linked bonds), lý thuyết về 8 nhóm rủi ro đầu tư chứng khoán nợ và tổng quan kinh nghiệm quốc tế về thiết chế định mức tín nhiệm (Moody's, TRIS, mô hình Hàn Quốc).
• Đối với các cơ quan quản lý chính sách (Bộ Tài chính, Kho bạc Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước): Luận án cung cấp các phân tích so sánh giữa phương thức phát hành trực tiếp (bán lẻ) và phát hành qua đấu thầu/bảo lãnh, chỉ ra sự cần thiết phải giảm bớt can thiệp hành chính vào lãi suất phát hành và hỗ trợ định hình chính sách phát triển thị trường trái phiếu đến năm 2020.
• Đối với các định chế tài chính trung gian, ngân hàng thương mại và công ty chứng khoán: Phần phân tích các kỹ thuật đấu thầu, bảo lãnh và rủi ro lãi suất/tái đầu tư là nguồn tư liệu hữu ích cho việc xây dựng danh mục đầu tư và quản trị rủi ro thanh khoản.

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án phân tích những nhược điểm chủ yếu nào của phương thức bán lẻ trái phiếu qua hệ thống Kho bạc Nhà nước? Văn bản chỉ ra phương thức bán lẻ trực tiếp qua Kho bạc Nhà nước gây xáo trộn hoạt động quản lý quỹ ngân sách hàng ngày, chi phí tiêu thụ cao (đặc biệt là chi phí cơ hội), tạo áp lực hành chính do phân bổ chỉ tiêu cho từng địa phương, tiến độ huy động vốn chậm và trái phiếu được bán theo mệnh giá, lãi suất định sẵn chứ không hình thành qua cơ chế đấu thầu hay thỏa thuận thị trường.

2. Mối quan hệ tương quan giữa ODA, vay nợ ngân hàng và phát hành trái phiếu chính phủ được luận án giải thích như thế nào? Văn bản phân tích mối quan hệ này dưới hai trạng thái: hợp tác và cạnh tranh. Hợp tác thể hiện ở việc chia sẻ gánh nặng nợ công, cùng bổ sung nguồn vốn ngoại tệ và ổn định tỷ giá hối đoái. Cạnh tranh thể hiện ở việc nếu huy động trái phiếu chính phủ với lãi suất cao sẽ cạnh tranh nguồn vốn nhàn rỗi với tiền gửi ngân hàng thương mại; ngược lại, nếu kênh trái phiếu không huy động đủ vốn thì Nhà nước buộc phải chuyển hướng sang vay ngân hàng hoặc ODA dù phải chịu ràng buộc khắt khe.

3. Tám loại rủi ro trong đầu tư trái phiếu chính phủ được luận án định danh là gì? Tám loại rủi ro được tác giả phân tích tại Chương 1 gồm: rủi ro lãi suất (interest rate risk), rủi ro tái đầu tư (reinvestment risk), rủi ro quyền chọn mua (call risk), rủi ro vỡ nợ (default risk), rủi ro lạm phát (inflation risk), rủi ro tỷ giá hối đoái (exchange-rate risk), rủi ro thanh khoản (liquidity risk), và rủi ro biến động giá (volatility risk).

4. Luận án đã tham khảo mô hình tổ chức định mức tín nhiệm của những quốc gia nào để đề xuất cho Việt Nam? Luận án đã phân tích cơ cấu tổ chức và nguyên tắc hoạt động của các công ty định mức tín nhiệm tại Hợp chủng quốc Hoa Kỳ (tiêu biểu là tập đoàn Moody's), Công ty Định mức tín nhiệm và thông tin quốc gia Hàn Quốc, và Dịch vụ Định mức tín nhiệm thông tin Thái Lan (TRIS).

5. Vì sao luận án nhấn mạnh phải xem trái phiếu chính phủ là một "hàng hóa tài chính" thay vì chỉ là "công cụ vay nợ"? Theo luận án, nếu chỉ xem là công cụ vay nợ, Nhà nước sẽ áp đặt lãi suất và khối lượng theo nhu cầu chi tiêu của ngân sách, bỏ qua các quy luật cung cầu. Khi được nhìn nhận là một hàng hóa tài chính chủ chốt, trái phiếu chính phủ phải tuân thủ cơ chế định giá thị trường, tham gia điều tiết lưu thông tiền tệ qua nghiệp vụ thị trường mở và tạo ra đường cong lãi suất tham chiếu chuẩn cho toàn bộ thị trường tài chính.

Kết luận

Luận án tiến sĩ kinh tế của Lê Quang Cường là công trình nghiên cứu chuyên sâu về phương thức huy động vốn tín dụng nhà nước thông qua công cụ trái phiếu chính phủ tại Việt Nam giai đoạn 1991–2006. Tác giả đã luận giải một cách có căn cứ sự cần thiết phải chuyển đổi tính chất của trái phiếu chính phủ từ một công cụ vay nợ thuần túy sang hàng hóa tài chính trung tâm trên thị trường nợ. Trên cơ sở phân tích toàn diện bốn phương thức phát hành thực tế, luận án đã xây dựng định hướng phát triển thị trường đến năm 2020 gắn liền với việc đa dạng hóa sản phẩm và thiết lập mô hình định mức tín nhiệm độc lập tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH LEÂ QUANG CÖÔØNG HOAØN THIEÄN PHÖÔNG THÖÙC HUY ÑOÄNG VOÁN TÍN DUÏNG NHAØ NÖÔÙC BAÈNG TRAÙI PHIEÁU CHÍNH PHUÛ ÔÛ VIEÄT NAM LUAÄN AÙN TIEÁN SÓ KINH TEÁ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH - NAÊM 2007 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH LEÂ QUANG CÖÔØNG HOAØN THIEÄN PHÖÔNG THÖÙC HUY ÑOÄNG VOÁN TÍN DUÏNG NHAØ NÖÔÙC BAÈNG TRAÙI PHIEÁU CHÍNH PHUÛ ÔÛ VIEÄT NAM CHUYEÂN NGAØNH: TAØI CHÍNH, LÖU THOÂNG TIEÀN TEÄ VAØ TÍN DUÏNG MAÕ SOÁ: 5.09 LUAÄN AÙN TIEÁN SÓ KINH TEÁ NGÖÔØI HÖÔÙNG DAÃN KHOA HOÏC 1. PHAN MYÕ HAÏNH 2. UNG THÒ MINH LEÄ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH – NAÊM 2007 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LÔØI CAM ÑOAN Taùc giaû xin cam ñoan toaøn boä luaän aùn tieán só khoa hoïc kinh teá naøy laø do chính taùc giaû vieát. Caùc baûng soá lieäu söû duïng trong luaän aùn hoaøn toaøn khoâng sao cheùp töø caùc baûng soá lieäu trong caùc luaän vaên, luaän aùn, coâng trình nghieân cöùu ñaõ ñöôïc coâng boá.

Taùc giaû luaän aùn LEÂ QUANG CÖÔØNG LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] trang MUÏC LUÏC Trang phuï bìa Lôøi cam ñoan Muïc luïc Danh muïc caùùc chöõ vieát taét Danh muïc caùc baûng Danh muïc caùc hình Lôøi môû ñaàu. 1 CHÖÔNG 1: TOÅNG QUAN VEÀ TÍN DUÏNG NHAØ NÖÔÙC BAÈNG TRAÙI PHIEÁU CHÍNH PHUÛ. Söï caàn thieát vaø baûn chaát cuûa tín duïng nhaø nöôùc. Khaùi quaùt nguoàn goác ra ñôøi, phaùt trieån vaø söï caàn thieát cuûa tín duïng nhaø nöôùc.

Khaùi nieäm, baûn chaát vaø ñaëc ñieåm cuûa tín duïng nhaø nöôùc. Vai troø cuûa tín duïng nhaø nöôùc trong neàn kinh teá thò tröôøng. Vai troø huy ñoäng voán goùp phaàn buø ñaép thaâm huït ngaân saùch nhaø nöôùc. Vai troø huy ñoäng voán taøi trôï cho caùc chöông trình chieán löôïc quoác gia.

Vai troø taïo theâm haøng hoùa cho thò tröôøng taøi chính goùp phaàn tham gia ñieàu tieát tieàn teä vaø kieàm cheá laïm phaùt hoaëc giaûm phaùt trong neàn kinh teá. Caùc hình thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc vaø moái quan heä giöõa caùc hình thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc. Caùc hình thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc. Moái quan heä töông quan giöõa caùc hình thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc.

Caùc phöông thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc baèng traùi phieáu chính phuû. Khaùi nieäm traùi phieáu chính phuû. Caùc phöông thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc baèng traùi phieáu chính LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Caùc phöông thöùc phaùt haønh traùi phieáu chính phuû ôû Vieät Nam.

Baùn leû traùi phieáu chính phuû qua heä thoáng kho baïc nhaø nöôùc (phaùt haønh tröïc tieáp). Ñaáu thaàu qua thò tröôøng chöùng khoaùn. Ñaïi lyù phaùt haønh. Baûo laõnh phaùt haønh.

Nhöõng ruûi ro trong ñaàu tö traùi phieáu chính phuû. Ruûi ro laõi suaát (interest rate risk). Ruûi ro taùi ñaàu tö (reinvestment risk). Ruûi ro veà quyeàn choïn mua (call risk).

Ruûi ro vôõ nôï (default risk). Ruûi ro laïm phaùt (inflation risk). Ruûi ro veà tyû giaù hoái ñoaùi (exchange-rate risk). Ruûi ro veà khaû naêng thanh khoaûn (liquidity risk).

Ruûi ro veà bieán ñoäng giaù (volality risk). Ñònh möùc tín nhieäm cuûa traùi phieáu chính phuû. Lòch söû hình cuûa caùc toå chöùc tín nhieäm. Ñònh nghóa xeáp haïng tín nhieäm.

Nhöõng lôïi ích cuûa toå chöùc ñònh möùc tín nhieäm. Moâ hình toå chöùc ñònh möùc tín nhieäm ôû moät soá quoác gia. Nhöõng baøi hoïc kinh nghieäm veà huy ñoäng voán baèng traùi phieáu chính phuû ôû moät soá nöôùc treân theá giôùi. Thò tröôøng traùi phieáu ôû Vöông quoác Anh.

Thò tröôøng traùi phieáu ôû Myõ. Thò tröôøng traùi phieáu Ñoâng AÙ .46 Keát luaän chöông 1 .48 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHÖÔNG 2: THÖÏC TRAÏNG VEÀ SÖÛ DUÏNG CAÙC PHÖÔNG THÖÙC PHAÙT HAØNH TRAÙI PHIEÁU CHÍNH PHUÛ ÔÛ VIEÄT NAM THÔØI GIAN QUA. Khaùi löôïc quaù trình hình thaønh vaø phaùt trieån traùi phieáu chính phuû ôû Vieät Nam tröôùc vaø sau thôøi kyø ñoåi môùi cô cheá kinh teá. Tröôùc thôøi kyø ñoåi môùi cô cheá kinh teá Vieät Nam.

Sau thôøi kyø ñoåi môùi cô cheá kinh teá Vieät Nam. Thöïc traïng veà söû duïng caùc phöông thöùc phaùt haønh traùi phieáu chính phuû Vieät Nam sau thôøi kyø chuyeån ñoåi cô cheá kinh teá (1991-2005). Thöïc traïng veà söû duïng phöông thöùc phaùt haønh tröïc tieáp traùi phieáu chính phuû qua heä thoáng kho baïc nhaø nöôùc. Thöïc traïng söû duïng phöông thöùc ñaáu thaàu tín phieáu kho baïc qua thò tröôøng tieàn teä.

Thöïc traïng söû duïng phöông thöùc ñaáu thaàu traùi phieáu chính phuû qua thò tröôøng chöùng khoaùn. Nhöõng keát quaû trong quaù trình phaùt haønh traùi phieáu chính phuû ôû Vieät Nam. Nhöõng toàn taïi cuûa caùc phöông thöùc phaùt haønh traùi phieáu chính phuû ôû Vieät Nam .1 Nhöõng toàn taïi cuûa phöông thöùc baùn leû traùi phieáu chính phuû qua heä thoáng kho baïc nhaø nöôùc Vieät Nam. Nhöõng toàn taïi cuûa phöông thöùc ñaáu thaàu tín phieáu kho baïc qua thò tröôøng tieàn teä Vieät Nam.

Nhöõng toàn taïi cuûa phöông thöùc ñaáu thaàu traùi phieáu chính phuû qua thò tröôøng chöùng khoaùn Vieät Nam. Nhöõng toàn taïi cuûa phöông thöùc baûo laõnh phaùt haønh traùi phieáu chính phuû ôû Vieät Nam .126 Keát luaän chöông 2 .129 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHÖÔNG 3: HOAØN THIEÄN PHÖÔNG THÖÙC HUY ÑOÄNG VOÁN TÍN DUÏNG NHAØ NÖÔÙC BAÈNG TRAÙI PHIEÁU CHÍNH PHUÛû ÔÛ VIEÄT NAM .1 Ñònh höôùng chieán löôïc phaùt trieån thò tröôøng traùi phieáu chính phuû Vieät Nam ñeán naêm 2020. Muïc tieâu ñeà xuaát. Caùc nguyeân taéc phaùt trieån thò tröôøng traùi phieáu chính phuû.

Ñònh höôùng phaùt trieån thò tröôøng traùi phieáu chính phuû Vieät Nam ñeán 2020. Caùc giaûi phaùp thöïc hieän. Hoaøn thieän phöông thöùc huy ñoäng voán tín duïng nhaø nöôùc baèng traùi phieáu chính phuû ôû Vieät Nam. Ña daïng hoùa hình thöùc traùi phieáu chính phuû.

Hoaøn thieän phöông thöùc baùn leû traùi phieáu chính phuû qua heä thoáng kho baïc nhaø nöôùc. Hoaøn thieän phöông thöùc ñaáu thaàu tín phieáu vaø nghieäp vuï thò tröôøng môû. Hoaøn thieän cô cheá phaùt haønh vaø chuyeån nhöôïng traùi phieáu chính phuû qua thò tröôøng chöùng khoaùn .3 Xaây döïng moâ hình toå chöùc ñònh möùc tín nhieäm Vieät Nam. Ñeà phoøng ruûi ro trong ñaàu tö traùi phieáu chính phuû.171 Keát luaän chöông 3.

174 Danh muïc coâng trình coâng boá cuûa taùc giaû. 175 Danh muïc taøi lieäu tham khaûo. 176 Phuï luïc LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MUÏC CAÙC KYÙ HIEÄU, CHÖÕ VIEÁT TAÉT Ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi : FDI Ñoâ la Myõ : USD Kho baïc Nhaø nöôùc : KBNN Ngaân haøng Nhaø nöôùc : NHNN Ngaân haøng trung öông : NHTÖ Ngaân saùch Nhaø nöôùc : NSNN Nguoàn voán hoã trôï phaùt trieån chính thöùc : ODA Thò tröôøng chöùng khoaùn : TTCK Thò tröôøng chöùng khoaùn phi taäp trung : OTC Thò tröôøng môû : TTM Thò tröôøng taøi chính : TTTC Thò tröôøng tieàn teä : TTTT Tín duïng nhaø nöôùc : TDNN Toå chöùc thöông maïi theá giôùi : WTO Toång saûn phaåm quoác noäi : GDP Traùi phieáu chính phuû : TPCP Traùi phieáu kho baïc : TPKB LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MUÏC CAÙC BAÛNG Trang Baûng: 2.1 Keát quaû phaùt haønh TPCP qua caùc phöông thöùc phaùt haønh (1991-2006) .2: Keát quaû ñaáu thaàu tín phieáu kho baïc qua TTTT (1995 – 2006) .3: Keát quaû hoaït ñoäng thò tröôøng tröôøng môû (2000 – 2005).4: Keát quaû ñaáu thaàu TPCP qua TTCK (2000 – 2006) .5: Keát quaû phaùt haønh TPCP qua baûo laõnh (2000 – 2006).6: Keát quaû nieâm yeát traùi phieáu thôøi kyø 2000-2004 .7: Khoái löôïng giao dòch traùi phieáu ôû thò tröôøng giao dòch chöùng khoaùn TP. Hoà Chí Minh (2000-2004) .8: Soá löôïng loaïi traùi phieáu nieâm yeát taïi trung taâm giao dòch chöùngkhoaùn TPHCM .9: giaù trò chöùng khoaùn nieâm yeát vaø ñaêng kyù giao dòch vaø GDP.99 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MUÏC CAÙC HÌNH VEÕ, ÑOÀ THÒ Trang Hình 1.1: Maãu moâ hình nhoùm phaân tích .2: Sô ñoà cô caáu chöùc naêng boä phaän ñònh möùc tín nhieäm cuûa Moody’s.3: Moâ hình toå chöùc coâng ty ñònh möùc tín nhieäm vaø thoâng tin quoác gia .4: Moâ hình toå chöùc cuûa dòch vuï ñònh möùc tín nhieäm thoâng tin Thaùi Lan-RIS.1: Keát quaû baùn leû TPCP qua KBNN 2000-2006 .2: Keát quaû truùng thaàu tín phieáu kho baïc 2000-2006 .3: Keát quaû truùng thaàu TPCP qua TTCK 2000-2006 .4: Keát quaû baûo laõnh phaùt haønh TPCP 2000-2006 .1: Moâ hình cô caáu toå chöùc ñònh möùc tín nhieäm Vieät Nam .170 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 LÔØI MÔÛ ÑAÀU 1.

TÍNH CAÁP THIEÁT CUÛA ÑEÀ TAØI: Phaùt trieån heä thoáng keát caáu haï taàng cô sôû ñoàng boä vôùi nhòp ñoä taêng tröôûng kinh teá nhaèm thuùc ñaåy vaø duy trì taêng tröôûng kinh teá oån ñònh, beàn vöõng laø moät trong nhöõng nhieäm vuï quan troïng cuûa moïi quoác gia. Ñoái vôùi caùc quoác gia keùm phaùt trieån, neàn kinh teá luoân phaûi ñoái dieän vôùi nhöõng thaùch thöùc to lôùn trong vieäc cung öùng moät khoái löôïng voán lôùn ñeå ñaàu tö xaây döïng keát caáu haï taàng cô sôû, taïo ñaø cho coâng cuoäc coâng nghieäp hoùa, hieän ñaïi hoùa ñaát nöôùc. Trong tình traïng NSNN eo heïp, söï tham gia ñaàu tö voán coøn haïn cheá cuûa khu vöïc daân doanh, nguoàn voán ñaàu tö tröïc tieáp töø nöôùc ngoaøi phaûi ñoái ñaàu vôùi aùp löïc caïnh tranh quoác teá saâu saéc, vieäc söû duïng coâng cuï TDNN huy ñoäng voán vay ñeå buø ñaép thaâm huït, chi ñaàu tö phaùt trieån keát caáu haï taàng cô sôû laø moät giaûi phaùp ñaõ ñöôïc löïa choïn ôû caùc quoác gia. Trong neàn kinh teá thò tröôøng, TDNN trôû thaønh coâng cuï quaûn lyù vó moâ heát söùc quan troïng, aûnh höôûng raát lôùn ñeán tieát kieäm, ñaàu tö vaø töø ñoù aûnh höôûng ñeán taêng tröôûng kinh teá beàn vöõng cuûa ñaát nöôùc.

Söû duïng hieäu quaû coâng cuï TDNN seõ goùp phaàn thuùc ñaåy quaù trình phaùt trieån TTTC laø thò tröôøng khoâng theå thieáu trong neàn kinh teá thò tröôøng. Ñieàu quan troïng laø moät chính saùch TDNN hôïp lyù khoâng nhöõng ñem laïi lôïi ích cho neàn taøi chính quoác gia, maø cho caû lôïi ích cuûa daân chuùng, cho caùc doanh nghieäp, cho caû söï phaùt trieån cuûa heä thoáng taøi chính, goùp phaàn thöïc hieän chieán löôïc taïo voán vaø söû duïng voán coù hieäu quaû. Ñoåi môùi chính saùch TDNN laø böôùc quan troïng trong chieán löôïc taêng tröôûng kinh teá beàn vöõng cuûa moãi quoác gia cuõng nhö höôùng ñeán neàn kinh teá thò tröôøng ñænh cao. ÔÛ Vieät Nam, ñoåi môùi chính saùch TDNN laø boä phaän caáu thaønh khoâng theå taùch rôøi trong tieán trình ñoåi môùi caên baûn vaø saâu saéc toaøn boä neàn kinh teá trong thôøi gian qua.