Phát Triển Sản Phẩm Trà Khóm Mật Ong Tại Trường Đại Học Công Nghiệp Thực Phẩm TP.HCM

Đồ án nghiên cứu phát triển sản phẩm trà khóm mật ong, áp dụng công nghệ tiên tiến, tối ưu giải pháp kỹ thuật cho bài toán ., phục vụ nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

• Tác giả: Nguyễn Ngọc Thi
• Người hướng dẫn: GVHD: Nguyễn Phú Đức
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghiệp Thực Phẩm TP.HCM
• Chuyên ngành: Công Nghệ Thực Phẩm
• Đề tài: Phát Triển Sản Phẩm Trà Khóm Mật Ong
• Loại tài liệu: Đồ Án
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: CƠ SỞ THƯC HIÊN ĐÔ AN
• 1.1. Lý do chọn đê tài
• 1.2. Mục tiêu đê tài
• 1.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Kê hoạch đô án
• 2. CHƯƠNG 1: HÌNH THÀNH VÀ PHAT TRIỂN Ý TƯỞNG SẢN PHÂM
• 2.1. Hình thành ý tưởng
• 2.1.1. Ý tưởng 1: Trà khóm hạt chia
• 2.1.2. Ý tưởng 2: Trà khóm mật ong
• 2.1.3. Ý tưởng 3: Trà khóm thạch dừa
• 2.1.4. Biên bản tổ chức Brain – Storm
• 2.2. NGHIÊN CƯU, PHÂN TICH, KHẢO SAT CHO CAC Ý TƯỞNG SẢN PHÂM
• 2.2.1. Khảo sát 1: Khảo sát vê nhu câu cua ngươi tiêu dung vê sản phâm
• 2.2.2. Phương thức tiến hành
• 2.2.3. Kết quả khảo sát
• 2.2.4. Khảo sát sản phâm cua đối thu cạnh tranh
• 2.2.5. Khảo sát môi trương kinh tê, xa hôi
• 2.2.6. Khảo sát các luật, quy định cua chinh phu
• 2.2.7. Hồ sơ công bố chất lượng
• 2.2.8. Kiểm nghiệm và công bố sản phẩm
• 2.2.9. Khảo sát khả năng đáp ứng cua công nghệ, nguyên vật liệu, chi phi
• 3. CHƯƠNG 3: SÀNG LOC VÀ CHON Ý TƯỞNG KHẢ THI
• 3.1. Sàng lọc ý tưởng
• 3.2. Chọn ý tưởng khả thi
• 3.3. Phân tich SWOT
• 4. CHƯƠNG 4: PHAT TRIỂN CONCEPT SẢN PHÂM
• 4.1. Xác định nhu câu ngươi tiêu dung
• 4.2. Người tiêu dùng mục tiêu
• 4.3. Đặc tính, lợi ích sản phẩm
• 4.4. Thị trường
• 4.5. Tạo và lựa chọn concept sản phâm
• 5. CHƯƠNG 5: XÂY DƯNG BẢN MÔ TẢ SẢN PHÂM
• 5.1. Xây dựng bản mô tả sản phâm
• 5.2. Sự phu hợp cua sản phâm với các quy chuân an toàn thực phâm theo yêu câu cua pháp luật
• 6. CHƯƠNG 6: XÂY DƯNG CAC THÔNG SÔ THIÊT KÊ SẢN PHÂM
• 6.1. Chỉ tiêu cảm quan
• 6.2. Chỉ tiêu vi sinh
• 6.3. Các chỉ tiêu dinh dưỡng
• 6.4. XÂY DƯNG CAC PHƯƠNG AN NGHIÊN CƯU, THIÊT KÊ THI NGHIÊM SẢN PHÂM
• 6.4.1. Các quy trình sản xuất dự kiên
• 6.4.2. Quy trình dự kiến 1
• 6.4.3. Quy trình dự kiến 2
• 6.4.4. Quy trình dự kiến 3
• 6.4.5. Thuyêt minh quy trình
• 6.4.6. Sơ đô bố tri thi nghiệm dự kiên
• 6.4.7. Thí nghiệm 1: Khảo sát quá trình trích ly trà đen
• 6.4.8. Thí nghiệm 2: Khảo sát quá trình phối chế
• 6.4.9. Thí nghiệm 3: Khảo sát quá trình thanh trùng
• 6.5. LẬP KÊ HOACH NGHIÊN CƯU, THƯ NGHIÊM, HOÀN THIÊN SẢN PHÂM
• 6.6. LÀM MẪU SẢN PHÂM SƠ BỘ
• DỊCH TÀI LIÊU TIÊNG ANH
• TÀI LIÊU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Sản Phẩm Trà Khóm Mật Ong

Phát triển sản phẩm trà khóm mật ong là một trong những xu hướng mới trong ngành công nghiệp thực phẩm hiện nay. Sản phẩm này không chỉ đáp ứng nhu cầu giải khát mà còn mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Trà khóm mật ong được chiết xuất từ nguyên liệu tự nhiên, giúp người tiêu dùng có thêm lựa chọn an toàn và bổ dưỡng. Đặc biệt, với sự phát triển của thị trường nước giải khát, sản phẩm này hứa hẹn sẽ thu hút sự quan tâm của nhiều đối tượng khách hàng.

1.1. Lợi Ích Của Trà Khóm Mật Ong Đối Với Sức Khỏe

Trà khóm mật ong không chỉ giúp giải khát mà còn cung cấp nhiều vitamin và khoáng chất cần thiết cho cơ thể. Sản phẩm này có tác dụng thanh lọc cơ thể, tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ tiêu hóa. Nghiên cứu cho thấy, việc sử dụng trà khóm mật ong thường xuyên có thể giúp cải thiện sức khỏe tổng thể.

1.2. Thị Trường Trà Khóm Mật Ong Tại Việt Nam

Thị trường trà khóm mật ong tại Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ. Theo báo cáo của Nielsen, người tiêu dùng ngày càng ưu tiên lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc tự nhiên và tốt cho sức khỏe. Điều này tạo cơ hội lớn cho các doanh nghiệp trong ngành thực phẩm chế biến.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Phát Triển Sản Phẩm

Mặc dù có nhiều tiềm năng, việc phát triển sản phẩm trà khóm mật ong cũng gặp phải không ít thách thức. Các doanh nghiệp cần phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các sản phẩm tương tự trên thị trường. Bên cạnh đó, việc đảm bảo chất lượng và an toàn thực phẩm cũng là một yếu tố quan trọng.

2.1. Cạnh Tranh Từ Các Sản Phẩm Khác

Thị trường nước giải khát hiện nay có nhiều sản phẩm tương tự như trà khóm, trà trái cây và nước giải khát có gas. Do đó, việc tạo ra sự khác biệt cho trà khóm mật ong là rất cần thiết để thu hút khách hàng.

2.2. Đảm Bảo Chất Lượng Sản Phẩm

Chất lượng sản phẩm là yếu tố sống còn trong ngành thực phẩm. Doanh nghiệp cần phải tuân thủ các quy định về an toàn thực phẩm và đảm bảo rằng sản phẩm trà khóm mật ong đạt tiêu chuẩn chất lượng cao nhất.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Và Phát Triển Sản Phẩm

Để phát triển sản phẩm trà khóm mật ong, nhóm nghiên cứu đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Từ việc khảo sát nhu cầu người tiêu dùng đến việc phân tích thị trường, tất cả đều nhằm mục đích tạo ra một sản phẩm chất lượng và phù hợp với thị hiếu khách hàng.

3.1. Khảo Sát Nhu Cầu Người Tiêu Dùng

Khảo sát nhu cầu người tiêu dùng là bước đầu tiên trong quá trình phát triển sản phẩm. Qua khảo sát, nhóm nghiên cứu đã thu thập được nhiều thông tin quý giá về sở thích và thói quen tiêu dùng của khách hàng.

3.2. Phân Tích Thị Trường Và Đối Thủ Cạnh Tranh

Phân tích thị trường giúp nhóm nghiên cứu hiểu rõ hơn về xu hướng tiêu dùng và các sản phẩm cạnh tranh. Điều này giúp định hình chiến lược phát triển sản phẩm trà khóm mật ong một cách hiệu quả.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy trà khóm mật ong có tiềm năng lớn trong việc đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Sản phẩm không chỉ được yêu thích vì hương vị mà còn vì lợi ích sức khỏe mà nó mang lại. Việc ứng dụng các công nghệ hiện đại trong sản xuất cũng giúp nâng cao chất lượng sản phẩm.

4.1. Kết Quả Khảo Sát Người Tiêu Dùng

Kết quả khảo sát cho thấy 73% người tiêu dùng sẵn sàng chi trả nhiều hơn cho sản phẩm tốt cho sức khỏe. Điều này cho thấy tiềm năng lớn cho trà khóm mật ong trên thị trường.

4.2. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Sản Xuất

Việc ứng dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất trà khóm mật ong giúp nâng cao chất lượng và đảm bảo an toàn thực phẩm. Các quy trình sản xuất được tối ưu hóa để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

V. Kết Luận Và Tương Lai Của Sản Phẩm

Trà khóm mật ong không chỉ là một sản phẩm giải khát mà còn mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Với sự phát triển của thị trường và nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng, sản phẩm này hứa hẹn sẽ có một tương lai tươi sáng. Doanh nghiệp cần tiếp tục cải tiến và phát triển sản phẩm để đáp ứng nhu cầu thị trường.

5.1. Tương Lai Của Trà Khóm Mật Ong

Với xu hướng tiêu dùng hiện đại, trà khóm mật ong có khả năng trở thành một trong những sản phẩm chủ lực trong ngành nước giải khát. Doanh nghiệp cần nắm bắt cơ hội này để phát triển sản phẩm.

5.2. Định Hướng Phát Triển Sản Phẩm

Định hướng phát triển sản phẩm cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng, mở rộng thị trường và tạo ra các sản phẩm mới từ trà khóm mật ong để đáp ứng nhu cầu đa dạng của người tiêu dùng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành thực phẩm và đồ uống (F&B) tại Việt Nam duy trì vai trò là một trong những ngành kinh tế trọng điểm với tốc độ tăng trưởng dự báo đạt từ 5% đến 6% trong giai đoạn 2020-2025. Riêng nhóm ngành nước giải khát có mức tăng trưởng doanh thu trung bình hàng năm ước tính đạt 11,8% trong giai đoạn 2018-2022 nhờ cơ cấu dân số trẻ. Sau giai đoạn tăng trưởng mạnh của nước giải khát có gas, thị trường ghi nhận sự chững lại và chuyển dịch rõ nét sang các dòng đồ uống có nguồn gốc tự nhiên, tiện lợi, thanh nhiệt và hỗ trợ sức khỏe. Báo cáo "Cận cảnh người tiêu dùng Việt Nam" của Nielsen chỉ ra 73% người tiêu dùng sẵn sàng trả mức giá cao hơn cho các sản phẩm có chất lượng tốt hơn và 39% đặt tiêu chí sức khỏe lên hàng đầu.

Trước bối cảnh nguồn nông sản dồi dào của vùng khí hậu nhiệt đới, nhóm tác giả đã xây dựng đồ án phát triển sản phẩm nước giải khát đóng chai kết hợp giữa trà đen, quả khóm (chứa nhiều khoáng chất, chất xơ, hợp chất chống oxy hóa và enzyme bromelain) và mật ong (chất làm ngọt tự nhiên giàu chất kháng khuẩn).

Nhiệm vụ và mục tiêu của đồ án được xác định cụ thể theo văn bản:

1. Xây dựng đồ án phát triển sản phẩm thực phẩm hoàn chỉnh theo quy trình công nghệ.
2. Xây dựng các thông số kỹ thuật phù hợp và khả thi cho quy trình sản xuất.
3. Ứng dụng lý thuyết chuyên ngành và công nghệ hiện đại vào thực tế sản xuất.
4. Phát triển dòng sản phẩm đáp ứng nhu cầu giải nhiệt, cung cấp vitamin, tăng sức đề kháng và có tính tiện lợi cao.
5. Xác định mục tiêu thương mại: Phân phối ở điều kiện nhiệt độ thường trên toàn quốc, ưu tiên các thành phố lớn và hệ thống siêu thị, cửa hàng tiện lợi.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu bao gồm:

• Đối tượng: Nhu cầu và thị hiếu của người tiêu dùng đối với trà trái cây; các sản phẩm cạnh tranh hiện hữu trên thị trường; môi trường kinh tế - xã hội; hệ thống quy định pháp luật về an toàn thực phẩm; khả năng đáp ứng của công nghệ thiết bị, nguồn nguyên liệu và chi phí sản xuất.
• Không gian và thời gian: Khảo sát người tiêu dùng tập trung chủ yếu tại khu vực Thành phố Hồ Chí Minh và các vùng lân cận; thời gian triển khai đồ án từ ngày 25/03/2021 đến ngày 12/06/2021 tại Trường Đại học Công nghiệp Thực phẩm TP.HCM.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Đồ án dựa trên các cơ sở khoa học, công nghệ và khung pháp lý thực phẩm sau:

• Khung lý thuyết dinh dưỡng và công nghệ: Tính chất hoạt tính sinh học của enzyme bromelain trong khóm (kháng viêm, hỗ trợ tiêu hóa); đặc tính chống oxy hóa của polyphenol trong trà đen; giá trị làm ngọt tự nhiên và kháng khuẩn của mật ong.
• Khung pháp lý và quy chuẩn kỹ thuật: Luật An toàn thực phẩm số 55/2010/QH12; Nghị định 15/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật An toàn thực phẩm (hướng dẫn thủ tục tự công bố sản phẩm theo Mẫu số 02 Phụ lục I); Quyết định 46/2007/QĐ-BYT quy định giới hạn ô nhiễm sinh học và hóa học trong thực phẩm; QCVN 8-1:2011/BYT đối với giới hạn ô nhiễm độc tố vi nấm; hệ thống tiêu chuẩn phòng kiểm nghiệm ISO 17025 và thực hành sản xuất tốt (GMP).

Phương pháp nghiên cứu được áp dụng gồm:

• Phương pháp não công (Brainstorming): Tổ chức thảo luận nhóm định hướng ý tưởng sản phẩm mới và phân tích theo công cụ lập kế hoạch 5W-1H.
• Phương pháp điều tra xã hội học: Khảo sát định lượng trực tuyến thông qua bảng câu hỏi cấu trúc gồm 22 câu (chia thành 3 phần: Thông tin cá nhân, Thông tin sản phẩm, Khảo sát sản phẩm mới). Dung lượng mẫu đạt $N = 182$ người tiêu dùng.
• Phương pháp thống kê và xử lý số liệu: Sử dụng phần mềm Microsoft Excel để tổng hợp dữ liệu, tính toán tỷ lệ phần trăm và biểu diễn biểu đồ.
• Phương pháp phân tích thị trường và đối thủ: Khảo sát thực tế các sản phẩm trà đóng chai lưu hành (Tea+ Plus, Trà xanh Không độ, các dòng trà trái cây Cozy) về bao bì, dung tích, thành phần công bố và hạn sử dụng.
• Phương pháp phân tích chiến lược và rủi ro: Lập ma trận điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức (SWOT) và ma trận phân tích các yếu tố ràng buộc kỹ thuật, môi trường, sản phẩm và tiếp thị.
• Phương pháp thiết kế thí nghiệm công nghệ: Xây dựng sơ đồ bố trí thí nghiệm khảo sát quá trình trích ly trà đen, quá trình phối chế tỷ lệ thành phần và chế độ thanh trùng sản phẩm.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Cơ sở thực hiện đồ án

Phần mở đầu xác lập tính cấp thiết của đề tài, định vị sản phẩm trong xu hướng tiêu dùng thực phẩm bảo vệ sức khỏe hậu Covid-19. Nhóm tác giả thiết lập kế hoạch làm việc 11 bước chi tiết từ ngày 25/03/2021 đến 12/06/2021, đồng thời xây dựng bảng ma trận phân công trách nhiệm và phương thức triển khai cụ thể theo nguyên tắc 5W-1H cho hai thành viên thực hiện.

Chương 1: Hình thành và phát triển ý tưởng sản phẩm

Nhóm tác giả tổ chức các phiên não công tại Thư viện HUFI vào các ngày 27/03/2021 và 30/03/2021, hình thành và phân tích 3 ý tưởng sản phẩm nước giải khát từ trà và khóm:

• Ý tưởng 1 (Trà khóm hạt chia): Tận dụng acid béo omega-3, protein, chất xơ và khoáng chất của hạt chia (Salvia hispanica) kết hợp với bromelain từ khóm.
• Ý tưởng 2 (Trà khóm mật ong): Sử dụng mật ong tự nhiên thay thế đường tinh luyện, tạo vị thanh ngọt, bổ sung chất chống oxy hóa và tăng khả năng kháng khuẩn.
• Ý tưởng 3 (Trà khóm thạch dừa): Bổ sung thạch dừa giàu chất xơ nhằm kích thích nhu động ruột, tạo cảm giác nhai mới lạ.

Cả 3 ý tưởng đều hướng tới mục tiêu đóng chai, phân phối ở nhiệt độ thường, quy trình công nghệ đơn giản bao gồm trích ly, phối trộn, lọc, thanh trùng và chiết rót.

Chương 2: Nghiên cứu, phân tích, khảo sát cho các ý tưởng sản phẩm

Chương này tập hợp kết quả điều tra thực tế trên 5 nhóm yếu tố then chốt:

1. Khảo sát người tiêu dùng ($N = 182$):

• Cơ cấu mẫu: 53,3% nữ, 46,2% nam; 51,6% ở độ tuổi 18–25, 32,4% ở độ tuổi 26–35; nghề nghiệp gồm 87 sinh viên, 40 lao động phổ thông, 29 nhân viên văn phòng, 16 người kinh doanh và 10 người làm nghề tự do; thu nhập dưới 1 triệu đồng chiếm 28,6%, từ 5–10 triệu đồng chiếm 29,1%.
• Mức độ tiếp cận: 94% đã từng sử dụng trà trái cây; tần suất sử dụng thỉnh thoảng chiếm 36,3%, 1–2 lần/tuần và 3–4 lần/tuần đều chiếm 21,4%, sử dụng hàng ngày chiếm 14,8%.
• Nhận thức và thị hiếu: 65,9% sẵn sàng thử sản phẩm Trà khóm; 65,9% ưu tiên lựa chọn sự kết hợp với mật ong (so với 17,6% chọn thạch dừa và 16,5% chọn hạt chia); 55% mong muốn mùi hương hài hòa giữa trà đen và khóm; 110 lượt chọn vị ngọt thanh và 96 lượt chọn vị chua nhẹ; 45,6% chọn màu nâu nhạt trong; 44,5% chọn bao bì chai nhựa; 50% chọn dung tích 330ml; 42,3% mong muốn mức giá 10.000 đồng và 32,4% chọn mức giá 15.000 đồng.

Chỉ tiêu khảo sát thị hiếu ($N = 182$)	Tỷ lệ / Số lượt lựa chọn cao nhất	Tỷ lệ / Số lượt lựa chọn kế tiếp
Nguyên liệu kết hợp ưu tiên	Mật ong (65,9%)	Thạch dừa (17,6%)
Mùi hương mong muốn	Hài hòa giữa trà đen và khóm (55,0%)	Mùi trà đen (30,6%)
Vị mong muốn	Vị ngọt thanh (110 lượt chọn)	Vị chua nhẹ (96 lượt chọn)
Màu sắc cảm quan	Màu nâu nhạt, trong (45,6%)	Màu nâu nhạt, đục (24,7%)
Loại bao bì	Chai nhựa (44,5%)	Hộp giấy Tetra Pak (37,4%)
Thể tích đóng chai	330 ml (50,0%)	250 ml (15,4% tương đương 28 người)
Mức giá kỳ vọng (chai 330ml)	10.000 đồng (42,3%)	15.000 đồng (32,4%)

2. Khảo sát đối thủ cạnh tranh: Tổng hợp 5 sản phẩm hiện có trên thị trường:

STT	Tên sản phẩm	Nhà sản xuất	Quy cách & Thể tích	Thành phần chính	Hạn sử dụng
1	Tea+ Plus	Công ty TNHH NGK Suntory PepsiCo	Chai nhựa 350ml / 455ml	Nước, đường, trà xanh (6,32g/l), hương giống tự nhiên, chất chống oxy hóa (300), chất điều chỉnh độ acid	12 tháng
2	Trà xanh Không độ	Công ty TNHH TM-DV Tân Hiệp Phát	Chai nhựa 500ml	Nước, đường, Fructose, trà xanh (6g/l), Vitamin C, chất điều chỉnh độ acid (330, 311iii), màu tự nhiên, hương chanh	12 tháng
3	Trà đào sả Cozy	Công ty CP Sản phẩm Sinh Thái ECO Products	Hộp Tetra Pak có nắp 225ml	Nước tinh khiết, đường mía, siro bắp, lá trà xanh 6g/l, sả tươi, chất điều chỉnh độ acid, bột chiết xuất đào (100mg/l), E300, Acsesulfame-K	12 tháng
4	Trà tắc mật ong Cozy	Công ty CP Sản phẩm Sinh Thái ECO Products	Hộp Tetra Pak có nắp 225ml	Nước tinh khiết, đường mía, siro bắp, lá trà xanh 6g/l, sả tươi, chiết xuất quất vàng (100mg/l), mật ong nguyên chất, chất điều chỉnh độ acid, Acsesulfame-K	12 tháng
5	Trà vải Cozy	Công ty CP Sản phẩm Sinh Thái ECO Products	Hộp Tetra Pak có nắp 225ml	Nước tinh khiết, đường mía, siro bắp, lá trà xanh 6g/l, sả tươi, bột chiết xuất vải (100mg/l), chất điều chỉnh độ acid, E300, Acsesulfame-K	12 tháng

Nhóm tác giả rút ra nhận định: Các sản phẩm thương mại hiện hữu sử dụng chủ yếu hương liệu tổng hợp hoặc dịch chiết với hàm lượng thịt quả/trái cây nguyên chất chưa cao.

3. Khảo sát môi trường vĩ mô và pháp lý:

• Khảo sát kinh tế - xã hội ghi nhận tác động của đại dịch Covid-19 làm sụt giảm nhóm đồ uống có cồn, nhưng thúc đẩy hơn 50% người tiêu dùng chi tiêu cho thực phẩm tăng miễn dịch và 63,2% doanh nghiệp thúc đẩy đổi mới sáng tạo (theo số liệu Vietnam Report 8/2020).
• Hệ thống pháp lý làm rõ thủ tục tự công bố sản phẩm theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP, hồ sơ gồm bản tự công bố (Mẫu 02), phiếu kiểm nghiệm từ phòng kiểm nghiệm đạt chuẩn ISO 17025 (thời hạn 12 tháng), giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm hoặc chứng nhận GMP.

4. Khảo sát khả năng đáp ứng công nghệ và nguyên vật liệu:

• Nguồn nguyên liệu khóm: Chọn tỉnh Tiền Giang (vùng có sản lượng khóm hàng đầu cả nước).
• Nguồn nguyên liệu trà đen: Chọn Hợp tác xã thu mua chế biến chè Bình Nguyên, tỉnh Yên Bái.
• Thiết bị sản xuất dự kiến: Máy nghiền xé thép không gỉ; nồi phối trộn hai vỏ inox có cánh khuấy turbine 2 tầng; máy lọc khung bản tấm nhựa vải lọc; nồi thanh trùng hơi nước có hệ thống cấp đối áp khi làm nguội; máy chiết rót và đóng nắp theo nguyên tắc đẳng áp.

5. Phân tích ràng buộc và rủi ro: Bảng phân tích rủi ro chỉ ra các thách thức chính: nguyên liệu chính phân tán ở hai địa bàn khác nhau (Tiền Giang và Yên Bái); nguyên liệu tươi đòi hỏi quy trình bảo quản nghiêm ngặt; chi phí đầu tư ban đầu cho máy móc và truyền thông cao; mức độ cạnh tranh gay gắt từ các thương hiệu lớn; yêu cầu kiểm soát an toàn vi sinh nghiêm ngặt.

Chương 3: Sàng lọc và chọn ý tưởng khả thi

Dựa trên kết quả khảo sát thị hiếu (65,9% người chọn mật ong), tính ổn định của nguồn nguyên liệu, sự đồng nhất của dịch sản phẩm và công nghệ thanh trùng, nhóm tác giả quyết định chọn ý tưởng Trà khóm mật ong. Đồ án tiến hành phân tích ma trận SWOT, xác định điểm mạnh về giá trị tự nhiên, điểm yếu về chi phí đầu tư thương hiệu ban đầu, cơ hội từ xu hướng tiêu dùng lành mạnh và thách thức từ các đối thủ lớn trên thị trường.

Chương 4: Phát triển concept sản phẩm

Xác định nhóm khách hàng mục tiêu là người trẻ, học sinh, sinh viên, nhân viên văn phòng có lối sống hiện đại, năng động. Định vị concept là thức uống tiện lợi, giải nhiệt, cung cấp năng lượng và vitamin tự nhiên, mang hương vị đặc trưng hòa quyện giữa vị chua thanh của khóm, vị ngọt êm dịu của mật ong và hậu vị chát nhẹ của trà đen.

Chương 5: Xây dựng bản mô tả sản phẩm

Thiết lập bản mô tả chi tiết: Sản phẩm ở dạng lỏng đóng chai nhựa dung tích 330ml, bảo quản ở điều kiện thường, hạn sử dụng dự kiến kéo dài, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kiểm nghiệm và quy định công bố chất lượng an toàn thực phẩm.

Chương 6: Xây dựng các thông số thiết kế sản phẩm

Xây dựng khung chỉ tiêu chất lượng mục tiêu cho sản phẩm:

• Chỉ tiêu cảm quan: Trạng thái lỏng đồng nhất, màu nâu nhạt hoặc vàng nâu trong, không vẩn đục, mùi thơm hài hòa đặc trưng của trà đen và khóm chín, vị ngọt thanh chua nhẹ.
• Chỉ tiêu an toàn và vi sinh: Đáp ứng giới hạn ô nhiễm sinh học và hóa học theo Quyết định 46/2007/QĐ-BYT (kim loại nặng, vi sinh vật gây bệnh) và giới hạn độc tố vi nấm theo QCVN 8-1:2011/BYT.
• Chỉ tiêu dinh dưỡng: Cung cấp đường khử tự nhiên từ mật ong, khoáng chất, vitamin C và hợp chất polyphenol.

Chương 7: Xây dựng các phương án nghiên cứu, thiết kế thí nghiệm sản phẩm

Nhóm tác giả thiết lập 3 phương án quy trình công nghệ sản xuất dự kiến và xây dựng sơ đồ bố trí hệ thống 3 thí nghiệm công nghệ:

• Thí nghiệm 1: Khảo sát quá trình trích ly trà đen (khảo sát các biến số nhiệt độ và thời gian trích ly).
• Thí nghiệm 2: Khảo sát quá trình phối chế (xác định tỷ lệ phối trộn tối ưu giữa dịch trích trà đen, dịch ép khóm và mật ong).
• Thí nghiệm 3: Khảo sát chế độ thanh trùng (nhiệt độ và thời gian giữ nhiệt để đảm bảo độ vô trùng thương mại mà vẫn giữ được hương vị tự nhiên). Tiến hành lập kế hoạch thử nghiệm và hoàn thiện chế tạo mẫu thử sản phẩm sơ bộ trong phòng thí nghiệm.

Kết quả và đóng góp

Đồ án đã đạt được các kết quả cụ thể:

• Thu thập và phân tích định lượng thành công bộ dữ liệu khảo sát từ 182 người tiêu dùng tại khu vực TP.HCM, làm cơ sở khoa học để lựa chọn ý tưởng Trà khóm mật ong đạt tỷ lệ đồng thuận cao nhất (65,9%).
• Thiết lập hệ thống thông số thiết kế sản phẩm chi tiết dựa trên kỳ vọng thị trường: thể tích chai 330ml (50% lựa chọn), trạng thái màu nâu nhạt trong (45,6%), vị ngọt thanh và chua nhẹ, mức giá mục tiêu từ 10.000 – 15.000 đồng/chai.
• Xây dựng hoàn chỉnh hồ sơ kỹ thuật cho sản phẩm, bao gồm: lựa chọn vùng nguyên liệu cụ thể (khóm Tiền Giang, chè đen Yên Bái); lựa chọn dây chuyền thiết bị công nghệ (nghiền xé, phối trộn cánh khuấy turbine, lọc khung bản, thanh trùng đối áp, chiết đẳng áp); thiết lập khung kiểm nghiệm chất lượng theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP và QCVN liên quan.
• Xây dựng ma trận thiết kế 3 khối thí nghiệm cốt lõi (trích ly, phối chế, thanh trùng) và chế tạo thành công mẫu thử nghiệm sơ bộ tại phòng thí nghiệm.

Đóng góp của đề tài thể hiện ở việc kết nối phương pháp luận phát triển sản phẩm mới (NPD) với thực tiễn khai thác nông sản bản địa Việt Nam, đưa ra phương án gia tăng giá trị cho trái khóm và chè đen thành sản phẩm đồ uống đóng chai tiện lợi, đáp ứng đúng thị hiếu tiêu dùng sức khỏe.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đồ án:

• Mẫu khảo sát thị trường mới dừng lại ở quy mô $N = 182$, đối tượng tập trung phần lớn là giới trẻ và sinh viên tại địa bàn TP.HCM, chưa bao quát được toàn diện các phân khúc tiêu dùng tại các tỉnh thành khác.
• Đồ án chủ yếu hoàn thành ở giai đoạn thiết lập kế hoạch ma trận thí nghiệm, xây dựng thông số thiết kế và chế tạo mẫu sơ bộ trong phòng thí nghiệm; chưa thực hiện các phân tích hóa lý chuyên sâu quy mô công nghiệp để xác định chính xác thời hạn sử dụng (shelf-life) của sản phẩm trong các điều kiện bảo quản khác nhau.

Hướng nghiên cứu tiếp theo:

• Triển khai thực nghiệm chi tiết theo sơ đồ ma trận 3 thí nghiệm đã đề xuất (tối ưu hóa nhiệt độ, thời gian trích ly, tỷ lệ dịch phối chế khóm - trà - mật ong và chế độ thanh trùng).
• Đánh giá cảm quan thị hiếu bằng hội đồng cảm quan chuyên nghiệp, kiểm nghiệm các chỉ tiêu hóa lý, vi sinh thực tế theo QCVN 8-1:2011/BYT và Quyết định 46/2007/QĐ-BYT trên mẫu thành phẩm sau thanh trùng.

Giá trị tham khảo

Đồ án là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên và học viên ngành Công nghệ Thực phẩm, Đảm bảo chất lượng và An toàn thực phẩm trong việc xây dựng đồ án phát triển sản phẩm mới (NPD), đồ án môn học hoặc khóa luận tốt nghiệp.
• Cán bộ nghiên cứu và phát triển sản phẩm (R&D) tại các doanh nghiệp nước giải khát quan tâm đến quy trình phát triển sản phẩm trà trái cây đóng chai sử dụng nguyên liệu nông sản tự nhiên.
• Các nội dung có giá trị tham khảo cao: Cấu trúc bảng câu hỏi khảo sát thị hiếu người tiêu dùng; bảng phân tích đối thủ cạnh tranh thị trường trà đóng chai; quy trình chuẩn bị hồ sơ tự công bố chất lượng theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP; phương pháp phân tích rủi ro và bố trí ma trận thí nghiệm công nghệ chế biến đồ uống.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao nhóm tác giả lại lựa chọn phát triển ý tưởng Trà khóm mật ong thay vì hạt chia hay thạch dừa? Dựa trên kết quả khảo sát 182 người tiêu dùng, Trà khóm mật ong đạt tỷ lệ ưu tiên vượt trội là 65,9% (so với 17,6% của thạch dừa và 16,5% của hạt chia). Đồng thời, việc sử dụng mật ong tạo ra hệ dung dịch đồng nhất, thuận lợi cho quá trình lọc khung bản, chiết rót đẳng áp và thanh trùng công nghiệp hơn so với việc bổ sung hạt chia hay thạch dừa.

2. Mẫu khảo sát thị trường trong đồ án có cơ cấu nhân khẩu học như thế nào? Khảo sát thực hiện trên 182 người, gồm 53,3% nữ và 46,2% nam. Về độ tuổi, 51,6% thuộc nhóm 18–25 tuổi và 32,4% thuộc nhóm 26–35 tuổi. Về nghề nghiệp, sinh viên chiếm đa số với 87 người, tiếp theo là lao động phổ thông (40 người), nhân viên văn phòng (29 người), kinh doanh (16 người) và tự do (10 người).

3. Nguồn nguyên liệu chính của sản phẩm được nhóm tác giả lựa chọn từ đâu? Nhóm tác giả lựa chọn nguồn nguyên liệu khóm từ tỉnh Tiền Giang (địa phương có sản lượng khóm dẫn đầu cả nước) và nguồn trà đen từ Hợp tác xã thu mua chế biến chè Bình Nguyên, tỉnh Yên Bái.

4. Quy định pháp lý nào được áp dụng để làm căn cứ công bố và kiểm nghiệm chất lượng sản phẩm? Sản phẩm áp dụng quy trình tự công bố chất lượng theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP (Mẫu 02 Phụ lục I), căn cứ Luật An toàn thực phẩm số 55/2010/QH12. Các chỉ tiêu an toàn được xây dựng dựa trên Quyết định 46/2007/QĐ-BYT (giới hạn ô nhiễm sinh học và hóa học) và QCVN 8-1:2011/BYT (giới hạn ô nhiễm độc tố vi nấm).

5. Dây chuyền sản xuất dự kiến của sản phẩm bao gồm những thiết bị chính nào? Hệ thống thiết bị gồm: Máy nghiền xé bằng thép không gỉ; nồi phối trộn inox 2 vỏ trang bị cánh khuấy turbine 2 tầng có vỏ áo ổn định nhiệt; máy lọc khung bản; nồi thanh trùng hơi nước có van điều khiển và hệ thống cấp khí nén tạo đối áp khi làm nguội; máy chiết rót đẳng áp và đóng nắp chai tự động/bán tự động.

Kết luận

Đồ án "Phát triển sản phẩm: Trà khóm mật ong" của sinh viên Trường Đại học Công nghiệp Thực phẩm TP.HCM đã hoàn thiện cấu trúc nghiên cứu phát triển sản phẩm mới từ khâu khảo sát thị trường đến thiết kế kỹ thuật. Kết quả điều tra thực tế từ 182 người tiêu dùng đã chứng minh tính khả thi thương mại và xác lập chính xác các thông số cảm quan, bao bì, giá thành mục tiêu cho dòng trà khóm đóng chai 330ml. Bằng việc xây dựng bài bản quy trình công nghệ, ma trận thí nghiệm và khung pháp lý theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP, đề tài cung cấp một mô hình tham khảo chuẩn mực trong lĩnh vực công nghệ thực phẩm và chế biến đồ uống giải khát từ nông sản Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LỜI MỞ ĐẦU Một doanh nghiệp muốn tồn tại và phát triển lâu dài trên thị trường thì phải đổi mới sản phẩm hoặc cải tiến sản phẩm liên tục. Thị trường thay đổi, sự cạnh tranh của các công ty đối thủ, nhu cầu của khách hàng ngày càng cao và đa dạng thì doanh nghiệp cần phải cải tiến, phát triển sản phẩm cũ để tạo ra những sản phẩm mới đáp ứng nhu cầu khách hàng. Phát triển sản phẩm mới là một trong những nhiệm vụ sống còn của doanh nghiệp. Sản phẩm mới lại chính là chất đốt rất cần thiết cho động cơ tăng trưởng của bộ máy doanh nghiệp.

Nhiệm vụ của các doanh nghiệp là cần nhạy bén nắm bắt những sự biến đổi, xu hướng trên thị trường từ đó tạo ra sản phẩm mang lại sự thỏa mãn cho khách hàng. Và việc cải tiến sản phẩm sẽ phải song hành với việc tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Trong cuộc sống hiện đại nhu cầu thị trường về thực phẩm chế biến, thức uống đóng chai đang tăng trưởng nóng do áp lực từ nhịp sống đô thị. Người tiêu dùng bận rộn với công việc nên họ thường sử dụng thực phẩm chế biến nhằm tiết kiệm thời gian.

Tạo hương vị mới, tăng thêm tính năng, lợi ích cho sản phẩm cũng là cách để các doanh nghiệp làm mới dòng sản phẩm của mình. Tất cả các yếu tố trên sẽ thúc đẩy cho doanh nghiệp không ngừng phát triển, cùng với công nghệ hiện đại sẽ tạo dựng được một nền công nghiệp thực phẩm phát triển mạnh mẽ. 10 PHẦN 1: CƠ SỞ THƯC HIÊN ĐÔ AN 1. Lý do chọn đê tài.

“Trong cuộc sống chúng ta thường muốn nhiều thứ: công danh, tiền bạc, tình yêu nhưng khi đổ bệnh thì chỉ mong cầu sức khỏe. Tôi muốn trang bị cho mình và gia đình sức đề kháng tốt, để tránh được rủi ro”, từ câu nói của một người tiêu dùng chúng ta thấy được sự quan tâm đặc biệt đến vấn đề về sức khỏe khi lựa chọn thực phẩm. Sau thời gian dài tăng trưởng mạnh, thị thường nước giải khát có gas những năm gần đây có dấu hiệu giảm tốc. Theo phản ánh từ hệ thống siêu thị, cửa hàng tiện ích, hiện các dòng sản phẩm giải khát có nguồn gốc từ thiên nhiên đang được tiêu thụ mạnh.

Người tiêu dùng ngày càng quan tâm tới các vấn đề sức khỏe, do đó, nước giải khát không chỉ ngon, đảm bảo an toàn thực phẩm mà còn phải có tác dụng giải nhiệt, thanh lọc cơ thể, cung cấp dinh dưỡng, bảo vệ sức khỏe. Nhóm ngành nước giải khát được dự báo cũng tăng trưởng đầy tiềm năng trong 5 năm tới nhờ nền tảng dân số trẻ. Tốc độ tăng trưởng doanh thu của ngành sẽ đạt mức trung bình hàng năm 11.8% trong giai đoạn 2018-2022. Dự báo sản lượng tiêu thụ nước giải khát Việt Nam 2018-2022 Theo báo cáo “Cận cảnh người tiêu dùng Việt Nam” của Nielsen, 73% người được khảo sát sẵn sàng bỏ tiền cao hơn để có sản phẩm tốt hơn và 39% người đặt tiêu chuẩn về sức khỏe lên hàng đầu.

Những con số đó cho thấy người tiêu dùng Việt Nam có nhận thức ngày càng cao về sức khỏe và có những tiêu chuẩn cao khi lựa chọn hàng hóa. Các sản phẩm này không chỉ vì có lợi cho sức khỏe mà còn rất phù hợp với cuộc sống năng động, hiện đại. Nhận thấy sự thay đổi tâm lý của người tiêu dùng nhóm chúng tôi bắt lấy cơ hội này tạo ra loại thức uống có “chiết xuất” từ trái cây, trà đen nhằm đáp ứng thị hiếu người tiêu dùng. 11 Với một quốc gia nằm trong vành đai khí hậu nhiệt đới, trồng nhiều loại cây ăn quả cho năng suất lớn, có ưu điểm là thị trường giải khát lớn tại Việt Nam được đánh giá có sức tăng trưởng mạnh mẽ trên toàn cầu.

Mỗi loại trái cây, rau củ đều chứa một lượng vitamin và dưỡng chất nhất định, có lợi cho sức khỏe. Mục tiêu đê tài.  Mục tiêu sản xuất sản phẩm: - Sản phẩm đáp ứng tính tiện lợi. - Sản phẩm có thể bán trên toàn quốc, ưu tiên các siêu thị và thành phố lớn.

- Sản phẩm được phân phối ở điều kiện nhiệt độ thường, có thể bán tại các cửa hàng tiện lợi, chợ, hay các kênh bán lẻ… - Doanh số đạt được.  Mục đich/mục tiêu của dự án: - Xây dựng đồ án phát triển sản phẩm thực phẩm. - Xây dựng các thông số phù hợp và khả thi để phát triển quy trình sản xuất. - Ứng dụng lý thuyết đã học vào sản xuất sản phẩm thực tế.

- Ứng dụng các công nghệ hiện đại vào sản xuất sản phẩm thực phẩm. - Cải tiến sản phẩm ra thị trường để phù hợp với nhu cầu người tiêu dùng. - Đáp ứng nhu cầu giải nhiệt, mà vẫn cung cấp các vitamin thiết yếu cho một lối sống lành mạnh, ngăn chặn các gốc tự do, các tế bào ung thư, tăng sức đề kháng, cải thiện sức khỏe người tiêu dùng, có thể sử dụng ngay mà không cần phải chế biến phức tạp. Đối tượng nghiên cứu - Nghiên cứu về nhu cầu mong muốn của người tiêu dùng.

- Nghiên cứu về các sản phẩm đối thủ cạnh tranh. - Nghiên cứu về môi trường kinh tế, xã hội. - Nghiên cứu về các luật, quy định của chính phủ. - Nghiên cứu về khả năng đáp ứng của công nghệ, nguyên vật liệu, chi phí đầu tư, vận hành CNSX.

Kê hoạch đô án Bảng 1. Biên bản kế hoạch làm việc nhóm. BỘ CÔNG THƯƠNG Công hòa xa hôi chu nghĩa Việt Nam TRƯỜNG ĐAI HOC CÔNG Đôc lập - Tự do - Hạnh Phúc NGHIÊP THƯC PHÂM TPHCM TP. Hô Chi Minh, ngày 25 tháng 3 năm 2021.

BIÊN BẢN LÀM VIÊC NHÓM Họ và tên thành viên Lớp MSSV Nhóm Chữ ký Nguyễn Ngọc Thi 09DHTP6 2005180271 8 Nguyễn Thị Như Quỳnh 09DHTP7 2005180428 8 STT Tên công Thơi gian Kêt quả Đảm Nhiệm vụ/ Hình thức việc làm việc làm được nhận Thảo luận xác định mục tiêu đề tài thực hiện. Trao đổi trực tiếp trên Xác định mạng. Mỗi thành viên mục 25/03/2021- 2 thành nhận nhiệm vụ, sau đó 1 đích/mục Tốt 26/03/2021 viên làm và sẽ nộp lại với tiêu của đề nhau để đưa ra kết quả tài thực hiện. Đọc bài của nhau và tìm thêm ý tưởng cho sản phẩm.

Hình thành ý Nêu ý tưởng và phân 27/03/2021- 2 thành 2 tưởng và Tốt tích ý tưởng cá nhân. 31/03/2021 viên phát triển ý Trao đổi ý tưởng sản 13 tưởng sản phẩm cho nhau. chức biên bản brainstorm. Đưa tài liệu tham khảo, phân tích sản phẩm thực phẩm thị trường hiện nay.

Thu thập thông tin. Tiến hành khảo sát nhu cầu người tiêu dùng về sản phẩm. Mức độ yêu thích ở sản Thực hiện phẩm đối thủ cạnh nghiên cứu, tranh. phân tích, 01/04/2021- 2 thành Tìm kiếm tài liệu liên 3 khảo sát cho Tốt 15/04/2021 viên quan đến các sản phẩm các ý tưởng thực phẩm.

sản phẩm/ CNSX. Mỗi thành viên nhận nhiệm vụ, sau đó làm và sẽ nộp lại với nhau để đưa ra kết quả công việc. Trao đổi trực tiếp. Sàng lọc và Đề ra tiêu chí đánh giá.

chọn ý Chứng minh kết quả tưởng sản 16/04/2021- 2 thành 4 Tốt sàng lọc. phẩm, 25/04/2021 viên CNSX khả Mỗi thành viên nhận thi. nhiệm vụ, sau đó làm và sẽ nộp lại với nhau 14 để đưa ra kết quả công việc. Đọc bài của nhau và lựa chọn sản phẩm cuối cùng.

Phát triển Nguyễn concept 26/04/2021- Xây dựng concept cho 5 Tốt Thị Như (khái niệm) 30/04/2021 sản phẩm. Quỳnh sản phẩm. Xây dựng Lập bản mô tả cho sản bản mô tả 01/05/2021- Nguyễn phẩm. Mô tả khách 6 Tốt sản phẩm/ 05/05/2021 Ngọc Thi hàng mục tiêu, HSD, CNSX.

chức năng, giá thành… Xây dựng các thông số Lập bản xây dựng 06/05/2021 - 2 thành 7 thiết kế sản Tốt thông số thiết kế sản 11/05/2021 viên phẩm/CNSX phẩm. Xây dựng phương án nghiên cứu, Liệt kê các phương án thiết kế thí 12/05/2021 - Nguyễn 8 Tốt nghiên cứu, thiết kế thí nghiệm sản 20/05/2021 Ngọc Thi nghiệm sản phẩm. phẩm/ các phương án CNSX. Kế hoạch Nguyễn Lập kế hoạch nghiên nghiên cứu, 21/05/2021 - 9 Tốt Thị Như cứu hoàn thiện sản thử nghiệm, 26/05/2021 Quỳnh phẩm hoàn thiện 15 sản phẩm.

Tiến hành Tiến hành nghiên cứu, nghiên cứu, 26/05/2021- 2 thành thử nghiệm sản phẩm 10 thử nghiệm Tốt 02/06/2021 viên sơ bộ. sản phẩm sơ Làm sản phẩm sơ bộ. Hoàn thành sản phẩm. 03/06/2021- 2 thành Hoàn thành sản phẩm.

11 Kiểm tra Tốt 12/06/2021 viên Hoàn thiện đồ án. Kế hoạch mô tả các hạng mục công việc theo công cụ 5W-1H S Hạng Diễn giải chi tiêt Ngươi Ngươi Thơi gian Nơi Kêt quả mong T mục phụ phối thực hiện thực đợi/ mục tiêu T công trách hợp dự kiên hiện việc chinh (What) (How) (Who1) (Who2) (When) (Where) (Why) 1 Hình - Tìm hiểu nhu cầu Nguyễn 25/03/2021 Tại nhà - Nắm bắt nhu cầu thành và của người tiêu dùng. Ngọc - của khách hàng. xác đinh - Xác định rõ lý do Thi, 26/03/2021 - Lý do chọn đề mục chọn đề tài.

Từ đó Nguyễn tài hợp lý. Mục đích của xác định mục đích Thị đích dự án gắn với dự án của dự án Như thực tế. Quỳnh 2 Hình - Chọn 3 ý tưởng sản Nguyễn Nguyễn 27/03/2021 Tại nhà - Có được ít nhất 3 thành phẩm vào mục đích Ngọc Thị - ý tưởng phù hợp các ý của đề tài. Giải thích Thi Như 31/03/2021 (trà khóm mật tưởng sự phù hợp của các ý Quỳnh ong, trà khóm hạt của dự tưởng với mục đích chia, trà khóm án đề tài.

- Tổ chức buổi - Giải thích sự phù Brain-storm hợp của ý tưởng - Lập biên bản tổ chức Brain-storm. 3 Thực - Thực hiện đầy đủ Nguyễn Nguyễn 01/04/2021 Nghiên - Số phiếu khảo hiện các nội dung cần thu Thị Ngọc - cứu tại sát thu được trên 170 và độ tin cậy nghiên thập, xử lý thông tin. Như Thi 06/04/2021 nhà. cứu, - Lập phiếu khảo sát Quỳnh Khảo sát phân người tiêu dùng với bằng tích, nội dung phù hợp khảo sát khảo sát với các mục tiêu online cho ý nghiên cứu, khảo trên tưởng sát.

sản - Phương pháp xử lí phẩm. số liệu: Dùng excel 17 để thống kê kết quả và vẽ đồ thị để hiện thị kết quả. 4 Khảo sát - Khảo sát các đối Nguyễn Nguyễn 07/04/2021 Mạng xã Thu được ít nhất nhu cầu/ tượng học sinh, sinh Thị Ngọc - hội và 80% phiếu khảo viên, nội trợ, công- sát có độ tin cậy mong Như Thi 16/04/2021 facebook nhân viên, lao động 95% của người muốn tự do. Quỳnh tiêu dùng về sản của - Số lượng: trên 170 phẩm.

người người. tiêu - Phương thức khảo dùng về sát: gửi phiếu khảo sản sát cho người tiêu phẩm dùng tự điền.