Chương 1: Một số vấn đề lý luận chung về phát triển nguồn nhân lực CBQL của các trường THPT tỉnh Hà Tây (cũ). - 6 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Chương 2: Thực trạng công tác phát triển nguồn nhân lực CBQL của các trường THPT tỉnh Hà Tây (cũ). Chương 3: Định hướng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác xây dựng và phát triển nguồn nhân lực CBQL của các trường thpt tỉnh Hà Tây (cũ). CHƢƠNG 1 Một số vấn đề lý luận chung về phát triển nguồn nhân lực CBQL của các trƣờng THPT tỉnh Hà Tây (cũ).
Khỏi niệm quản lý và quản lý giỏo dục. Khỏi niệm quản lý Hoạt động quản lý xuất hiện từ rất sớm và tồn tại đến ngày nay, nó gắn liền với sự hoạt động của con người ngày càng đa dạng phức tạp nên quản lý cũng rất đa dạng và phong phú. Chính sự đa dạng và phong phú đó nên khi nói về quản lý đó cú nhiều khỏi niệm khỏc nhau. Quan điểm của các tác giả nước ngoài về quản lý Theo A.fanaxev: “Quản lý con người có nghĩa là tác động đến anh ta, sao cho hành vi, công việc và hoạt động của anh ta đáp ứng những yêu cầu của xó hội, tập thể, để những cái đó có lợi cho cả tập thể và cá nhân, thúc đẩy sự tiến bộ của cả xó hội lẫn cỏ nhõn”.
Theo Paul Hersey và Ken Blanc Hard: “Quản lý như quá trỡnh làm việc cựng và thong qua cỏc cỏ nhõn, cỏc nhúm cũng như các nguồn lực khác để hỡnh thành cỏc mục đích tổ chức” [9, Tr. Quan điểm của các tác giả trong nước về quản lý: Ở Việt Nam, theo từ điển Tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học do nhà xuất bản Giáo dục xuất bản năm 1994: Quản lý là trụng coi, giữ gỡn theo những yờu cầu nhất định. Là tổ chức và điều khiển các hoạt động theo những yêu cầu nhất định. - 7 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Giỏo trỡnh quản lý hành chớnh nhà nước của Học viện hành chớnh quốc gia nờu khỏi niệm quản lý như sau: “Quản lý là sự tỏc động chỉ huy, điều khiển các quá trỡnh xó hội và hành vi hành động của con người để chúng phát triển phù hợp với quy luật, đạt tới mục đích đó đề ra và đúng ý chớ của người quản lý”.
Như vậy: Quản lý là hệ thống những tỏc động có chủ định, phù hợp quy luật khách quan của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý nhằm khai thỏc và tận dụng tốt nhất những tiềm năng và cơ hội của đối tượng quản lý để đạt mục tiờu quản lý trong mụi trường biến động. Hoạt động quản lý có thể thể hiện qua sơ đồ sau: Sơ đồ 1: Mô hỡnh về quản lý đư Đường lối Chủ thể Quản lý Khách thể Quản Khách thể Quản Formatted: Portuguese (Brazil) lý lý Formatted: Portuguese (Brazil) Formatted: Portuguese (Brazil) Formatted: Portuguese (Brazil) Formatted: Portuguese (Brazil) Phương pháp Formatted: Portuguese (Brazil) Quản lý Formatted: Portuguese (Brazil) Formatted: Portuguese (Brazil) 1. Khỏi niệm quản lý giỏo dục Quản lý giỏo dục là một loại hỡnh quản lý xó hội. Dựa vào khỏi niệm “Quản lý” một số tỏc giả đó đưa ra khỏi niệm về quản lý giỏo dục như sau: Theo Đặng Quốc Bảo thỡ: “Quản lý giỏo dục là tập hợp những biện phỏp tổ chức, cỏn bộ, kế hoạch hoỏ, tài chớnh, cung ứng…nhằm đảm bảo vận hành bỡnh thường của các cơ quan trong hệ thống giáo dục, để phát triển và mở rộng hệ thống cả về mặt số lượng lẫn chất lượng”.
- 8 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Theo Phạm Viết Vượng: “Mục đích cuối cùng của quản lý giỏo dục là tổ chức quỏ trỡnh giỏo dục cú hiệu quả để đào tạo lớp thanh niên thông minh, sang tạo, năng động, tự chủ, biết sống và phấn đấu vỡ hạnh phỳc của bản thõn và của xó hội [22, Tr. Như vậy: Quản lý giỏo dục là hệ thống những tỏc động có chủ định của chủ thể quản lý giáo dục đến đối tượng quản lý trong hệ thống giỏo dục nhằm khai thỏc và tận dụng tốt nhất những tiềm năng và cơ hội để đạt được mục tiêu giáo dục trong môi trường luôn biến động. Phát triển giáo dục – đào tạo là một nội dung quản lý nhà nước về giỏo dục và đào tạo. Trong luật giáo dục của nước Cộng hoà XHCN Việt Nam đó ghi rừ nội dung quản lý Nhà nước về giáo dục bao gồm: “Xây dựng và chỉ đạo thực hiện chiến lược, xõy dựng, kế hoạch, chớnh sỏch phỏt triển giỏo dục”.
Quản lý nhà nước về phát triển GD – ĐT ở đây được hiểu 2 mặt là: Xõy dựng và chỉ đạo tổ chức thực hiện phát triển GD - ĐT. Phát triển GD – ĐT là một nội dung quan trọng trong quản lý nhà nước về GD - ĐT. Phỏt triển GD - ĐT là một bản luận chứng khoa học về dự báo tỡnh hỡnh phỏt triển và bố trớ hợp lý theo kế hoạch và bước đi thích hợp, có vai trũ quan trọng trong sự thỳc đẩy các nhân tố tích cực, hạn chế các nhân tố tiêu cực. Giúp các nhà QLGD chủ động trong việc xây dựng và thực hiện các kế hoạch cụ thể và tránh được sự bị động, lung túng không đáng có xảy ra, đáp ứng được yêu cầu và làm tiền đề cho phát triển kinh tế - xó hội.
Khái niệm cán bộ quản lý, đội ngũ CBQL Theo từ điển Tiếng Việt, cán bộ quản lý là: “Người làm công tác có chức vụ trong cơ quan, một tổ chức, phân biệt với người không có chức vụ” [21,Tr. CBQL là chủ thể quản lý gồm những người giữ vai trũ tỏc động, ra lệnh, kiểm tra đối tượng quản lý. CBQL là người chỉ huy, lónh đạo, tổ chức thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ của tổ chức. Người quản lý vừa là người lónh đạo quản lý cơ quan đó vừa chịu sự lónh đạo quản lý của cấp trờn.
- 9 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Người CBQL, đặc biệt là người đứng đầu có vai trũ hết sức quan trọng, nờn họ phải cú những phẩm chất và năng lực nổi trội hơn những người khác trong đơn vị. Như vậy, CBQL là chủ thể quản lý, là người có chức vụ trong tổ chức được cấp trên ra quyết định bổ nhiệm; Người giữ vai trũ dẫn dắt, tỏc động ra lệnh, kiểm tra đối tượng quản lý nhằm thực hiện các mục tiêu của đơn vị. Người CBQL phải có phẩm chất và năng lực nổi trội hơn người khác, là tấm gương cho mọi người trong đơn vị noi theo. Đặc điểm cụng tỏc quản lý và phỏt triển của ngành GD – ĐT Phát triển GD – ĐT là phát triển ngành, là một bộ phận của phát triển KT – XH.
Dựa trên cơ sở tỡm hiểu, đánh giá, phân tích thực trạng tỡnh hỡnh GD – ĐT, tỡm ra những thuận lợi và khú khăn, phát huy những điểm mạnh, khắc phục những điểm yếu kém, nắm bắt thời cơ, tiên đoán xu thế phát triển GD – ĐT, xác định các mục tiêu và nguồn lực có thể huy động được trong tương lai. Từ đó đề ra các phương pháp cùng với các giải pháp phù hợp nhằm phát triển, nâng cao trỡnh độ của đội ngũ CBQL, bồi dưỡng giáo viên; bố trí mạng lưới trường trung học trong hệ thống giáo dục quốc dân đáp ứng sự phát triển của xó hội, nhu cầu học tập của nhõn dõn; Xõy dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho các cơ sở GD – ĐT theo các bước đi thích hợp, từng bước nâng cao chất lượng GD – ĐT, đào tạo nguồn lực phục vụ cho sự nghiệp phát triển KT – XH ở từng địa phương, từng vùng và cả nước. Phát triển GD – ĐT là cơ sở khoa học cho việc hoạch định các chủ trương chính sách về giáo dục, đào tạo; Là cơ sở khoa học cho việc xây dựng các chương trỡnh, kế hoạch phỏt triển cỏc dự ỏn đầu tư xây dựng dài hạn, ngắn hạn của ngành GD – ĐT trong mối tổng quan nền KT – XH. Trong tỡnh hỡnh đất nước đổi mới hiện nay, phát triển GD – ĐT nhằm phát huy các tiềm lực nội bộ ngành cũng như của toàn xó hội và những triển vọng của đất nước để từng bước đưa sự nghiệp giáo dục và đào tạo ngày càng gắn với sự phát triển KT – XH của đất nước.
- 10 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Phát triển GD – ĐT nhằm xây dựng một xó hội học tập, đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng tăng của mọi người; sắp xếp, bố trí và hỡnh thành mạng lưới trường lớp một cách hợp lý; đầu tư cơ sở vật chất đảm bảo việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện ( trang thiết bị dạy học, thư viện, y tế học đường…); xây dựng đội ngũ giáo viên và CBQL đảm bảo về số lượng và chất lượng nhằm thực hiện nhiệm vụ nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước, hỡnh thành đội ngũ lao động có tay nghề, năng động và sỏng tạo, có đạo đức, tinh thần yêu nước, yêu CNXH, đáp ứng công cuộc CNH – HĐH đất nước. + Xây dựng phát triển GD – ĐT phải căn cứ vào các mục tiêu, giải pháp của chiến lược phát triển giáo dục đó đề ra: Phát triển KT – XH nói chung và phát triển GD&ĐT nói riêng phải phù hợp với đường lối, chiến lược của Đảng và Nhà nước. Đường lối của Đảng là kim chỉ nam cho mọi hành động của cả hệ thống chính trị, của các ngành, các cấp. Đường lối giáo dục của Đảng ta là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong quá trỡnh phỏt triển giỏo dục.
Mọi sự xa rời đường lối giáo dục của Đảng đều dẫn đến tả khuynh hoặc hữu khuynh và sẽ chệch hướng XHCN. Chiến lược phát triển giáo dục của Nhà nước là một bước cụ thể hoá đường lối của Đảng. Nhiệm vụ GD – ĐT là phải vận dụng sỏng tạo nguyờn lý giỏo dục của Đảng nhằm thực hiện được mục tiêu giáo dục mà Đảng đó đề ra. - Xõy dựng, phỏt triển GD - ĐT phải phù hợp với phỏt triển KT – XH của từng địa phương và cả nước, đáp ứng nhu cầu hội nhập với các nước trong khu vực và quốc tế.
Có thể nói phát triển GD – ĐT là một bộ phận của phát triển KT – XH. - Xõy dựng, phát triển GD – ĐT phải phù hợp với phát triển của các ngành khác có liên quan ở địa phương. Phát triển GD – ĐT không thể vượt lên trước hoặc đi sau sự phát triển của các ngành khác mà phải phù hợp với nhau, cùng hỗ trợ, tạo điều kiện cho nhau trong quỏ trỡnh xõy dựng cũng như triển khai thực hiện.