Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN KẾT HỢP PHÁT TRIỂN KINH TẾ VỚI TĂNG CƯỜNG CỦNG CỐ QUỐC PHÒNG – AN NINH 1. Một số khái niệm cơ bản có liên quan 1. Khái niệm quốc phòng - an ninh Quốc phòng là công việc giữ nước của một quốc gia, bao gồm tổng thể các hoạt động đối nội và đối ngoại trên tất cả các lĩnh vực: kinh tế, chính trị, quân sự, văn hóa, xã hội… nhằm mục đích bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, tạo môi trường thuận lợi để xây dựng đất nước. 42] An ninh là trạng thái ổn định, an toàn, không có dấu hiệu nguy hiểm để đe dọa sự tồn tại và phát triển bình thường của cá nhân , của tổ chức, của từng lĩnh vực hoạt động xã hội hoặc của toàn xã hội.
Khái niệm nền quốc phòng toàn dân + Là nền quốc phòng mang tính chất “vì dân, của dân”, phát triển theo phương hướng toàn dân, toàn diện, độc lập tự chủ, tự lưc, tự cường và ngày càng hiện đại, kết hợp chặt chẽ kinh tế với quốc phòng - an ninh, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của nhà nước, do nhân dân làm chủ, nhằm giữ vững hoà bình, ổn định của đất nước, sẵn sàng đánh bại mọi hành động xâm lược và bạo loạn lật đổ của các thế lực đế quốc, phản động, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt nam xã hội chủ nghĩa. + “Nền quốc phòng toàn dân là sức mạnh quốc phòng của đất nước được xây dựng trên nền tảng nhân lực, tinh thần mang tính chất toàn dân, toàn diện độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường. Khái niệm dân quân tự vệ Dân quân tự vệ là lực lượng vũ trang quân chúng, không thoát ly sản xuất, công tác, vừa là dân lại vừa là quân, vừa có nghĩa vụ xây dựng đất nước 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vừa có nghĩa vụ tham gia bảo vệ Tổ quốc. Là một trong các thành phần của lực lượng vũ trang nhân dân, được tổ chức rộng rãi trong phạm vi toàn quốc.
Đặt dưới sự lãnh đạo của cấp uỷ Đảng, sự quản lý, điều hành của chính quyền, sự chỉ huy thống nhất của quân đội mà trực tiếp là cơ quan quân sự địa phương các cấp. Lực lượng này được tổ chức ở xã, phường, thị trấn gọi là dân quân; được tổ chức ở cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp, tổ chức kinh tế, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội gọi là tự vệ. Khái niệm quân nhân dự (bao gồm sỹ quan dự bị và hạ sỹ quan binh sỹ dự bị) * Sỹ quan dự bị (SQDB) - Khái niệm: Là sỹ quan Quân đội nhân dân Việt Nam phục vụ ở ngạch dự bị - Đối tượng nguồn vào SQDB (có 5 đối tượng): + Sĩ quan dự bị từ sĩ quan thường trực chuyển sang; + Được đào tạo từ hạ sĩ quan chuẩn bị xuất ngũ và hạ sĩ quan dự bị hạng 1; + Đào tạo từ công chức nhà nước; + Đào tạo từ sinh viên tốt nghiệp đại học; + Từ học viên đào tạo Chỉ huy trưởng quân sự cấp xã, phường, thị trấn, Về tuổi đời của SQDB phục vụ ở ngạch dự bị có độ tuổi như sau: Cấp úy 51 tuổi, Thiếu tá 53 tuổi, Trung tá 56 tuổi, Thượng tá 57 tuổi, Đại tá 60 tuổi. Loại cán bộ phân loại 5 nhóm: + Nhóm sĩ quan Chỉ huy-Tham mưu gồm 7 nhóm nhỏ: Bộ binh và hỏa khí đi cùng; Pháo binh; Pháo phòng không; Công binh; Thông tin; Đặc công; Hóa học.
+ Nhóm sĩ quan Chính trị. + Nhóm sĩ quan Hậu cần gồm 3 nhóm nhỏ: Hậu cần chung, Bác sỹ, Dược sỹ. 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com + Nhóm sĩ quan Kỹ thuật. + Nhóm sĩ quan chuyên môn khác.
* Hạ sĩ quan-binh sĩ dự bị: + QNDB hạng 1 độ tuổi từ 18 đến hết 45 tuổi gồm: Hạ sĩ quan và binh sĩ xuất ngũ đã phục vụ tại ngũ đủ thời hạn hoặc trên hạn định; hạ sĩ quan và binh sĩ xuất ngũ trước thời hạn nhưng đã phục vụ tại ngũ trên sáu tháng; hạ sĩ quan và binh sĩ đã trải qua chiến đấu; nam QNDB hạng 2 đã qua huấn luyện tập trung đủ 6 tháng; quân nhân chuyên nghiệp xuất ngũ; Công chức quốc phòng, công nhân quốc phòng (là hạ sĩ quan, binh sĩ đã qua phục vụ tại ngũ được chuyển chế độ công chức quốc phòng, công nhân quốc phòng) được giải quyết chế độ thôi việc. + QNDB hạng 2 gồm: Hạ sĩ quan và binh sĩ xuất ngũ trước thời hạn đã có thời gian phục vụ tại ngũ dưới 6 tháng; công dân nam đã phục vụ trong các cơ quan, đơn vị công an nhân dân; công chức quốc phòng, công nhân quốc phòng trong Quân đội; Công dân nam hết 25 tuổi mà chưa phục vụ tại ngũ; công dân nữ đã đăng ký nghĩa vụ quân sự (công dân nữ có chuyên môn kỹ thuật cần cho Quân đội độ tuổi từ 18 đến hết 40 tuổi, theo Quyết định số 203/2006/QĐ-TTg ngày 31/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ quy định ngành nghề chuyên môn của công dân nữ cần cho Quân đội (gọi tắt là: nữ chuyên môn kỹ thuật). Độ tuổi nam đến hết 45, nữ đến hết 40 tuổi. Khái niệm hoạt động kinh tế Hoạt động kinh tế là hoạt động cơ bản, thường xuyên gắn liền với sự tồn tại của xã hội loài người.
Đó là toàn bộ quá trình hoạt động sản xuất và tái sản xuất ra của cải vật chất cho xã hội, phục vụ cho nhu cầu đời sống con người. Khái niệm phát triển kinh tế Phát triển kinh tế là sự tăng trưởng kinh tế gắn liền với sự hoàn thiện cơ cấu, thể chế kinh tế, nâng cao chất lượng cuộc sống và bảo đảm công bằng xã hội. 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Muốn phát triển kinh tế trước hết phải có sự tăng trưởng kinh tế. Nhưng không phải sự tăng trưởng kinh tế nào cũng dẫn tới phát triển kinh tế.
Phát triển kinh tế đòi hỏi phải thực hiện được ba nội dung cơ bản sau: - Sự tăng lên của tổng sản phẩm quốc nội (GDP), tổng sản phẩm quốc dân (GNP) và tổng sản phẩm quốc dân tính theo đầu người. Nội dung này phản ánh mức độ tăng trưởng kinh tế của một quốc gia trong một thời kỳ nhất định. - Sự biến đổi cơ cấu kinh tế theo hướng tiến bộ, thể hiện ở tỷ trọng của các ngành dịch vụ và công nghiệp trong tổng sản phẩm quốc dân tăng lên, còn tỷ trọng nông nghiệp ngày càng giảm xuống. Nội dung này phản ánh chất lượng tăng trưởng, trình độ kỹ thuật của nền sản xuất để có thể bảo đảm cho sự tăng trưởng kinh tế bền vững.
- Mức độ thoả mãn các nhu cầu cơ bản của xã hội thể hiện bằng sự tăng lên của thu nhập thực tế, chất lượng giáo dục, y tế. mà mỗi người dân được hưởng. Nội dung này phản ánh mặt công bằng xã hội của sự tăng trưởng kinh tế. Với những nội dung trên, phát triển kinh tế bao hàm các yêu cầu cụ thể là: + Mức tăng trưởng kinh tế phải lớn hơn mức tăng dân số.
+ Sự tăng trưởng kinh tế phải dựa trên cơ cấu kinh tế hợp lý, tiến bộ để bảo đảm tăng trưởng bền vững. + Tăng trưởng kinh tế phải đi đôi với công bằng xã hội, tạo điều kiện cho mọi người có cơ hội ngang nhau trong đóng góp và hưởng thụ kết quả của tăng trưởng kinh tế. + Chất lượng sản phẩm ngày càng cao, phù hợp với sự biến đổi nhu cầu của con người và xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái. Như vậy, phát triển kinh tế có nội dung và ý nghĩa khá toàn diện, là mục tiêu và ước vọng của các dân tộc trong mọi thời đại.
Phát triển kinh tế bao hàm trong nó mối quan hệ biện chứng giữa tăng trưởng kinh tế và công bằng xã hội. Tăng trưởng và phát triển kinh tế là điều kiện tiên quyết và cơ bản để giải quyết công bằng xã hội. Công bằng xã hội vừa là mục tiêu phấn 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đấu của nhân loại, vừa là động lực quan trọng của sự phát triển. Mức độ công bằng xã hội càng cao thì trình độ phát triển, trình độ văn minh của xã hội càng có cơ sở bền vững.
Khái niệm kết hợp phát triển kinh tế- xã hội với tăng cường củng cố quốc phòng-an ninh ở nước ta Kết hợp kinh tế với quốc phòng-an ninh là sự gắn kết giữa kinh tế với quốc phòng- an ninh trong một thể thống nhất nhằm bổ sung, tạo điều kiện, thúc đẩy cùng nhau phát triển nhịp nhàng phát triển với hiệu quả kinh tế- xã hội cao, kinh tế phát triển, quốc phòng-an ninh vững mạnh góp phần quan trọng tạo nên sức mạnh tổng hợp của đất nước, bảo vệ độc lập chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ, an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội, đẩy lùi nguy cơ chiến tranh, nếu chiến tranh xảy ra thì đánh thắng. Cơ sở lí luận kết hợp giữa phát triển kinh tế - xã hội với cũng cố quốc phòng - an ninh 1. Quan điểm chủ nghĩa Mác – Lênin về công tác kết hợp phát triển kinh tế- xã hội với tăng cường củng cố quốc phòng, an ninh C.Lê nin, các nhà kinh điển của giai cấp vô sản khi nghiên cứu chủ nghĩa duy vật lịch sử đều thống nhất và chỉ ra rằng: Trong xã hội, còn tồn tại giai cấp và Nhà nước, còn có những mâu thuẫn giai cấp đối kháng và còn có những thế lực xâm lược thì việc kết hợp kinh tế với quốc phòng là tất yếu khách quan. Luận điểm đó bao hàm: Kết hợp kinh tế với quốc phòng là yêu cầu khách quan, nảy sinh trong xã hội có giai cấp, Nhà nước, quốc phòng và chiến tranh: Kết hợp kinh tế với quốc phòng không phải là quy luật riêng cho bất cứ xã hội nào, mà nó là quy luật lịch sử, được thực hiện trong mọi quốc gia dân tộc.
Loài người khi mới xuất hiện đã gắn việc sản xuất ra công cụ lao động với việc chế tạo ra vũ khí để bảo vệ cuộc sống, lãnh địa và những kết quả lao động của mình. Đây chính 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com là yêu cầu khách quan, xuất phát từ chính yêu cầu của các thành quả kinh tế cần phải được bảo vệ. Quốc phòng, kinh tế, chiến tranh có mối quan hệ chặt chẽ, tác động qua lại lẫn nhau. Quốc phòng và kinh tế là hai lĩnh vực độc lập, hoạt động theo những quy luật riêng nhưng lại có sự gắn kết tự nhiên với nhau, thống nhất với nhau ở tính mục đích.