đặt vấn đề chào mua trực tiếp với Ban Giám đốc và hội đồng quản trị của công ty mục tiêu, và nếu cuộc thương lượng thành công thì họ sẽ đạt được mục đích thông qua quá trình thống nhất giữa hai bên về trao đổi cổ phần và chia sẻ thương hiệu. Ban quản trị công ty có ưu thế hơn sẽ nắm quyền quyết định trong khi đối tác của họ vẫn có tiếng nói có trọng lượng của mình. Hình thức này nhìn bề ngoài là sáp nhập, nhưng bên trong thực chất bên trong là hợp nhất. Bằng hình thức này, các công ty vẫn đang đạt được mục tiêu liên kết nguồn lực, giảm thiểu cạnh tranh, chia sẽ thị trường, thương hiệu mà không làm thay đổi cơ cấu cổ đông, giá trị công ty, sự linh hoạt và quyền chủ động trong điều hành trong khi lại tránh được chi phí chuyển nhượng đắt đỏ.
Nhưng không phải lúc nào thương lượng cũng thành công nên để đạt mục đích của mình, công ty đi mua sẽ bằng mọi cách mua lại công ty khác cho dù công ty mục tiêu có thích hay đồng tình hay không. Hành động thôn tính này được thực hiện thông qua hành động âm thầm mua lại các cổ phiếu đang giao dịch trên thị trường chứng khoán từ các nguồn khác ngoài các cổ phiếu của hội đồng quản trị , cuối cùng đạt được tỷ lệ đa số và nắm quyền kiểm soát công ty. Điều này cũng không dễ thực hiện trừ khi cổ phần LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 12 của công ty mục tiêu sở hữu rộng rãi và dễ mua lại( tức là thanh khoản cao). Mua lại với hình thức thôn tính được xem là hành động cướp công ty.Dựa trên phương thức tiến hành tài trợ Tùy theo công ty đi mua được tài trợ bằng vốn tự có hay bằng nợ, có hai cách mua lại như sau: 1.
Mua công ty bằng nguồn vốn vay (Leveraged buyouts-LBOs) LBOs diễn ra khi có một công ty vay nợ ( lên đến 90% đến 100% giá trị thương vụ) để đi mua một công ty mục tiêu. Cách thức phổ biến là công ty mua lại sẽ sử dụng phương thức vay ứng trước, đồng thời phát hành trái phiếu ra công chúng hoặc cho một số cá nhân để vay tiền, (loại trái phiếu này được xếp vào dạng trái phiếu có lãi suất cao và rủi ro cũng rất cao). Thông thường công ty đi mua sẽ sử dụng tài sản của mình để thế chấp và sử dụng dòng lưu chuyển tiền tệ của công ty mục tiêu như nguồn hoàn trả các khoản nợ. Cuối cùng, công ty đi mua sẽ bán công ty mục tiêu cho một công ty khác dưới hình thức phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), hoặc trả lãi cho chính mình nếu tiếp tục tái tài trợ.
Phần lớn các công ty được mua lại theo hình tài trợ như thế này đều hy vọng hoạt động kinh doanh tiến triển có thể đem lại khoản lợi nhuận đầu tư trên 20%.Mua công ty bằng sử dụng vốn chủ sở hữu (Management Buyouts- MBOs) MBOs là trường hợp mua lại đặc biệt, xảy ra khi một ai đó mua lại phần lớn cổ phiếu công ty từ những người chủ thực sự để chuyển từ vị trí quản trị làm công ăn lương sang vị trí làm chủ doanh nghiệp. Mục đích của việc mua lại này có thể là để gia tăng khả năng kiểm soát công ty, củng cố lợi ích cá nhân. Đa số các trường hợp sau khi thực hiện xong MBOs, Ban quản trị sẽ biến công ty cổ phần thành công ty tư nhân. MBOs có vai trò quan trọng trong việc tái cấu trúc công ty.
Những vấn đề quan trọng cần xem xét khi tiến hành MBOs là làm thế nào để tạo ra sự công bằng đối với các cổ đông, vấn đề bảo mật thông tin khi các ông chủ cũ ra đi, giá cả mua lại công ty, các kế hoạch kinh doanh trong tương lai của công ty, các vấn đề về hành lang pháp lý và thuế… LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.Các hình thức phân loại khác Ngoài ra còn có các hình thức khác như: Sáp nhập trong cùng thị trường (In market Merger): doanh nghiệp sáp nhập và doanh nghiệp mục tiêu hoạt động kinh doanh trên các thị trường địa lý giống nhau. Việc xóa bỏ sự trùng lắp trong bộ máy tổ chức và hoạt động chức năng giữa hai doanh nghiệp cho phép tiết kiệm đáng kể chi phí hoạt động và tổng chi phí. Ngoài ra, còn có sáp nhập mở rộng thị trường ( Market extansions Merger): sáp nhập theo hình thức này diễn ra giữa các doanh nghiệp hoạt động trên các thị trường khác biệt, không trùng nhau. Hình thức sáp nhập này không quá chú trọng đến những cơ hội giảm chi phí mà nhắm đến nhiều hơn là những cơ hội thâm nhập thị trường mới, đa dạng hóa nguồn thu nhập, và tăng doanh thu.
Nhìn chung, cả hai loại sáp nhập đều đem đến cho các bên tham gia những cơ hội đạt được tầm cao mới về hiệu quả, tăng lợi ích kinh tế về qui mô, tối đa hóa tài sản và ở một chừng mực nào đó giành ưu thế trong cạnh tranh nhờ tích lũy sức mạnh kinh tế.Ý nghĩa của sáp nhập và mua lại 1.Lợi ích của hoạt động sáp nhập và mua lại Lợi ích của hoạt động M&A được nhắc đến với một phương trình toán học ngắn gọn như sau: “1+1>2” có nghĩa là khi hai doanh nghiệp tiến hành sáp nhập, mua lại thành công, thì giá trị thu được không phải là tổng giá trị hai doanh nghiệp lúc đầu cộng gộp lại mà sẽ lớn hơn. Phần chênh lệch này gọi là giá trị cộng hưởng. Giá trị cộng hưởng là một yếu tố rất quan trọng dẫn đến một thành công của thượng hiệu M&A và ảnh hưởng không nhỏ đến giá trị giao dịch cuối cùng của thương vụ M&A. Sau đây là một số lợi ích mà M&A đem lại.Hợp lực thay thế cạnh tranh Chắc chắn số lượng tham gia sẽ giảm đi khi có một vụ sáp nhập hoặc hợp nhất giữa các công ty vốn là đối thủ cạnh tranh trên thương trường; cũng có nghĩa là sức nóng cạnh tranh không những giữa các bên tham gia mà cả thị trường nói chung sẽ được hạ LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Hơn nữa, tư duy cùng thắng (win-win) đang ngày càng chiếm ưu thế so với tư duy cũ thắng-thua (win-lose). Sáp nhập đã tạo nên một mạng lưới công ty, mà trong đó không có xung lực cạnh tranh nào đối lập hẳn với nhau, ngưng lại tất cả chỉ cùng chung một mục tiêu phục vụ khách hàng tốt hơn và giảm chi phí để tạo lợi nhuận cao và bền vững. Thậm chí các công ty lớn có thể ngồi lại với nhau để thương lượng phương án sáp nhập nhằm tăng cường sức mạnh kinh tế và vị thế cạnh tranh trên thị trường. Chính vì xu thế xóa bỏ bớt đối thủ cạnh tranh trên thị trường mà hoạt động sáp nhập trong các ngành diễn ra khá sôi nổi, mức độ tập trung của thị trường cao và các công ty được hưởng những ưu thế của độc quyền nhóm.Nâng cao hiệu quả và tiết kiệm chi phí: Thông qua sáp nhập và mua lại, các công ty có thể tăng cường hiệu quả kinh tế nhờ qui mô (Economic of Scale) khi nhân đôi thị phần, giảm chi phí cố định, chi phí nhân công, chắt lọc những giá trị tinh túy nhất từ đội ngũ hợp nhất của hai công ty về hệ thống Marketing, bán hàng, phân phối sản phẩm, giảm chi phí huy động vốn trên thị trường.
Các công ty còn có thể bổ sung cho nhau về nguồn lực và các thế mạnh khác nhau như thương hiệu, thông tin, bí quyết, dây chuyền công nghệ, cơ sở khách hàng, hay tận dụng những tài sản mà mỗi công ty chưa sử dụng hết giá trị. Bên cạnh đó, khả năng tiết giảm số lượng nhân viên với quy mô lớn và các khoản tiết kiệm chi phí từ việc loại bỏ những yếu tố trùng lắp của hai công ty như hệ thống phân phối, tiếp thị, các trụ sở, hệ thống mạng máy tính… Do đó giúp làm tăng doanh thu, lợi nhuận và gia tăng giá trị cho cổ đông. Trường hợp của Bank of America sáp nhập với công ty chứng khoán Security Pacific để tạo thành công ty- ngân hàng lớn thứ hai tại Mỹ vào năm 1992. Sau khi sáp nhập, gần 500 chi nhánh đóng cửa đã đem lại khoản tiết kiệm hơn 1 tỷ USD cho ngân hàng này.Xác lập vị thế trên thị trường mới Các công ty đã thành công thường có tham vọng rất lớn trong việc phát triển tổ chức của mình ngày một lớn mạnh và thống trị không những trong phân khúc và dòng sản LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 15 phẩm hiện tại mà còn lan sang cả những lĩnh vực khác.
Những tập đoàn như GE của Mỹ, Chungho Holdings của tỷ phú Li Ka Shing của Hongkong, hai trường hợp của công ty FPT, công ty Trung Nguyên của Việt Nam là những ví dụ điển hình. Từ một công ty thành công trong lĩnh vực công nghệ tin học, FPT đã mở rộng sang các lĩnh vực mạng điện thoại cố định, di động, truyền hình trực tuyến, đào tạo đại học, chứng khoán và sắp tới cả bất động sản, giáo dục phổ thông… Còn Trung Nguyên hiện là một tập đoàn kinh doanh của Việt Nam với lĩnh vực kinh doanh chủ đạo là sản xuất và phân phối cà phê đã chế biến. Hiện tập đoàn này có 6 thành viên đó là: Công ty cổ phần Trung Nguyên, Công ty cổ phần cà phê hòa tan Trung Nguyên, công ty trách nhiệm hữu hạn cà phê Trung Nguyên, Công ty cổ phần thương mại và dịch vụ G7, Công ty truyền thông bán lẻ Nam Việt, và công ty liên doanh Vietnam Global Gateway. Một thương vụ sáp nhập và mua lại còn mang lại cho công ty cơ hội đặt chân vào một thị trường mới đầy tiềm năng mà không tốn nhiều chi phí xây dựng cở sở hoạt động và tìm kiếm khách hàng mới.Giảm được chi phí gia nhập thị trường Như đã trình bày ở trên, việc gia nhập những lĩnh vực mới, thị trường mới là điều vô cùng tốn kém, từ việc phải xây dựng trụ sở, mua sắm tài sản, nghiên cứu phát triển sản phẩm, xây dựng chiến lược thu hút khách hàng…, nếu tiến hành từng bước như vậy sẽ tốn nhiều năm mới có thể tìm được một vị trí nhất định ở lĩnh vực, thị trường mới, đó là chưa kể đến những rào cản khi gia nhập thị trường như các đối thủ cạnh tranh hiện có tại thị trường đó hay những rào cản về pháp luật, thủ tục hành chính.