Luận văn: Phát triển công nghiệp tại các làng nghề ở TP Hà Nội - ĐHQG

Luận văn thạc sĩ: Phát triển công nghiệp làng nghề tại Hà Nội. Nghiên cứu giải pháp, đánh giá thực trạng, định hướng phát triển bền vững.

• Tác giả: Vũ Thị Kim Thanh
• Người hướng dẫn: TS. Lƣu Quốc Đạt
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Phát Triển Công Nghiệp Tại Các Làng Nghề Trên Địa Bàn TP Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Toàn cảnh phát triển công nghiệp tại các làng nghề Hà Nội

Hà Nội, thủ đô ngàn năm văn hiến, là nơi hội tụ tinh hoa của các làng nghề truyền thống Hà Nội lớn nhất cả nước. Quá trình phát triển công nghiệp làng nghề Hà Nội trong những năm qua đã đạt được những thành tựu đáng kể, góp phần quan trọng vào chuyển dịch cơ cấu kinh tế làng nghề và nâng cao đời sống người dân. Theo thống kê từ Luận văn Thạc sĩ của Vũ Thị Kim Thanh (2015), đến năm 2015, Hà Nội có 1.350 làng có nghề, chiếm 58,8% tổng số làng toàn thành phố, trong đó có 287 làng nghề được UBND thành phố công nhận. Sự phát triển này không chỉ thể hiện ở số lượng mà còn ở giá trị sản xuất. Năm 2015, giá trị sản xuất của khu vực làng nghề dự kiến đạt gần 14.000 tỷ đồng, đóng góp một phần không nhỏ vào tổng giá trị sản xuất công nghiệp của thành phố. Quá trình công nghiệp hóa tại các làng nghề đã thúc đẩy việc áp dụng máy móc, công nghệ mới vào một số công đoạn sản xuất, giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm. Điều này không chỉ giải quyết việc làm cho hàng trăm nghìn lao động tại chỗ mà còn thu hút lao động từ các vùng lân cận. Sự phát triển mạnh mẽ này là kết quả của các chính sách hỗ trợ làng nghề từ trung ương đến địa phương, đặc biệt là vai trò điều phối của Sở Công Thương Hà Nội và các chương trình khuyến công Hà Nội. Tuy nhiên, sự phát triển này cũng đặt ra nhiều thách thức cần giải quyết để đảm bảo phát triển bền vững trong tương lai.

1.1. Thống kê số lượng và sự phân bố của các làng nghề

Tính đến năm 2015, Hà Nội là địa phương có số lượng làng nghề lớn nhất cả nước. Luận văn của Vũ Thị Kim Thanh (2015) ghi nhận có 1.350 làng có nghề, trong đó 287 làng được công nhận chính thức. Các làng nghề này phân bố không đồng đều, tập trung chủ yếu ở các huyện ngoại thành như Chương Mỹ (174 làng), Thường Tín (125 làng), và Phú Xuyên (124 làng). Sự phân bố này cho thấy tiềm năng to lớn của khu vực nông thôn trong việc phát triển công nghiệp-tiểu thủ công nghiệp. Các nhóm ngành nghề chính bao gồm: mây tre giang đan, chế biến nông sản thực phẩm, dệt may, đồ gỗ mỹ nghệ, gốm sứ. Một số làng nghề tiêu biểu đã tạo dựng được thương hiệu vững chắc như làng nghề gốm sứ Bát Tràng, làng lụa Vạn Phúc, hay làng mây tre đan Phú Vinh. Sự đa dạng về ngành nghề và quy mô sản xuất là nền tảng quan trọng cho việc phát triển công nghiệp làng nghề Hà Nội theo chiều sâu.

1.2. Vai trò kinh tế làng nghề trong cơ cấu công nghiệp Thủ đô

Kinh tế làng nghề đóng một vai trò ngày càng quan trọng trong cơ cấu kinh tế chung của Hà Nội. Giai đoạn 2010-2015 chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ về giá trị sản xuất, từ 7.650 tỷ đồng (2010) lên gần 14.000 tỷ đồng (2015). Sự phát triển này không chỉ tạo ra thu nhập ổn định cho hơn 739.000 lao động mà còn thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ. Thu nhập bình quân của người lao động tại các làng nghề cũng tăng đáng kể, từ 14,6 triệu đồng/người/năm (2010) lên 35 triệu đồng/người/năm (2015). Đây là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của việc phát triển công nghiệp tại khu vực nông thôn, góp phần giảm nghèo, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo và xây dựng nông thôn mới. Các làng nghề còn là nguồn cung cấp quan trọng cho xuất khẩu sản phẩm thủ công mỹ nghệ, mang lại giá trị gia tăng cao.

II. Thách thức kìm hãm phát triển công nghiệp làng nghề Hà Nội

Bên cạnh những thành tựu, quá trình phát triển công nghiệp làng nghề Hà Nội đang đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng. Vấn đề nổi cộm nhất là ô nhiễm môi trường làng nghề, phát sinh từ quá trình sản xuất manh mún, công nghệ lạc hậu và thiếu hệ thống xử lý chất thải đồng bộ. Nước thải, khí thải, và chất thải rắn từ các làng nghề dệt nhuộm, chế biến nông sản, cơ kim khí đang gây áp lực lớn lên môi trường sống và sức khỏe cộng đồng. Thêm vào đó, chất lượng nguồn nhân lực làng nghề còn nhiều hạn chế. Lực lượng lao động chủ yếu là lao động phổ thông, được đào tạo theo hình thức truyền nghề, thiếu kiến thức về quản trị hiện đại, marketing và thiết kế sản phẩm. Sự thiếu hụt các nghệ nhân làng nghề kế cận cũng là một nguy cơ mai một bản sắc văn hóa. Hơn nữa, năng lực cạnh tranh của sản phẩm còn yếu do mẫu mã chậm đổi mới, quy mô sản xuất nhỏ lẻ và chưa xây dựng được thương hiệu mạnh. Việc tiếp cận vốn, mặt bằng sản xuất và thị trường tiêu thụ ổn định vẫn là bài toán khó đối với nhiều cơ sở sản xuất và doanh nghiệp.

2.1. Vấn đề ô nhiễm môi trường và bài toán phát triển bền vững

Tình trạng ô nhiễm môi trường làng nghề là một trong những rào cản lớn nhất đối với mục tiêu phát triển bền vững. Báo cáo trong Luận văn của Vũ Thị Kim Thanh (2015) nhấn mạnh, nhiều làng nghề chưa có biện pháp khắc phục ô nhiễm một cách triệt để. Các làng nghề dệt, chế biến lương thực, thực phẩm, cơ khí thường xuyên thải ra môi trường lượng lớn chất thải không qua xử lý. Việc thiếu quy hoạch làng nghề tập trung, tách khu sản xuất ra khỏi khu dân cư khiến tình hình càng trở nên phức tạp. Để giải quyết vấn đề này, cần có sự đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ sản xuất sạch hơn, xây dựng các khu xử lý chất thải tập trung và tăng cường công tác quản lý, giám sát của các cơ quan chức năng. Đây là điều kiện tiên quyết để đảm bảo sự phát triển hài hòa giữa kinh tế, xã hội và môi trường.

2.2. Hạn chế về vốn công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao

Phần lớn các cơ sở sản xuất tại làng nghề vẫn duy trì ở quy mô hộ gia đình, công nghệ sản xuất còn lạc hậu. Việc tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi để đầu tư đổi mới công nghệ gặp nhiều khó khăn do thủ tục phức tạp và thiếu tài sản thế chấp. Về nguồn nhân lực làng nghề, dù dồi dào về số lượng nhưng chất lượng chưa cao. Thiếu vắng đội ngũ lao động được đào tạo bài bản về kỹ thuật, thiết kế và quản trị kinh doanh làm giảm khả năng sáng tạo và cạnh tranh của sản phẩm. Công tác đào tạo nghề, truyền nghề vẫn mang tính tự phát, chưa theo kịp nhu cầu của thị trường. Việc bảo tồn làng nghề và phát huy vai trò của các nghệ nhân làng nghề trong việc đào tạo thế hệ kế cận cần được chú trọng hơn nữa.

2.3. Khó khăn trong xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường

Hoạt động xây dựng thương hiệu làng nghề vẫn còn yếu và chưa được đầu tư đúng mức. Nhiều sản phẩm chất lượng cao nhưng chưa có thương hiệu, nhãn hiệu uy tín nên giá trị gia tăng thấp và khó cạnh tranh trên thị trường, đặc biệt là thị trường xuất khẩu. Việc quảng bá, xúc tiến thương mại còn hạn chế, chủ yếu dựa vào các kênh truyền thống. Trong bối cảnh hội nhập, việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về chất lượng, an toàn và môi trường là một thách thức lớn. Để vươn ra thị trường thế giới, các làng nghề cần có chiến lược bài bản trong việc xây dựng thương hiệu, đăng ký sở hữu trí tuệ và ứng dụng thương mại điện tử để tiếp cận khách hàng toàn cầu, đặc biệt là với các sản phẩm OCOP Hà Nội.

III. Giải pháp quy hoạch chính sách hỗ trợ làng nghề hiệu quả

Để thúc đẩy phát triển công nghiệp làng nghề Hà Nội một cách bền vững, vai trò của quản lý nhà nước thông qua công tác quy hoạch và ban hành chính sách là vô cùng quan trọng. Một trong những giải pháp then chốt là xây dựng và triển khai hiệu quả đề án quy hoạch làng nghề. Việc quy hoạch cần gắn liền với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội chung của thành phố, hình thành các cụm công nghiệp làng nghề tập trung có đầy đủ cơ sở hạ tầng về giao thông, điện, nước và hệ thống xử lý môi trường. Điều này giúp di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư, tạo mặt bằng sạch cho doanh nghiệp mở rộng quy mô. Song song với đó, các chính sách hỗ trợ làng nghề cần được triển khai một cách đồng bộ và thực chất. Các chính sách này bao gồm hỗ trợ về tín dụng ưu đãi, đào tạo nguồn nhân lực làng nghề, xúc tiến thương mại, ứng dụng khoa học công nghệ, và xây dựng thương hiệu làng nghề. Vai trò của các cơ quan như Sở Công Thương Hà Nội và các trung tâm khuyến công Hà Nội cần được phát huy mạnh mẽ hơn nữa trong việc tư vấn, kết nối và hỗ trợ trực tiếp cho các cơ sở sản xuất.

3.1. Tầm quan trọng của quy hoạch cụm công nghiệp làng nghề

Việc hình thành các cụm công nghiệp làng nghề tập trung là giải pháp đột phá. Theo kinh nghiệm từ các địa phương khác được nêu trong tài liệu nghiên cứu, quy hoạch giúp giải quyết đồng thời nhiều vấn đề: tạo mặt bằng sản xuất, dễ dàng đầu tư hạ tầng đồng bộ, và quản lý tập trung vấn đề môi trường. Giai đoạn 2010-2015, Hà Nội đã thành lập mới và mở rộng nhiều cụm công nghiệp, tuy nhiên tốc độ lấp đầy và hiệu quả hoạt động chưa như kỳ vọng. Do đó, cần có cơ chế ưu đãi hấp dẫn hơn để khuyến khích các hộ sản xuất, doanh nghiệp di dời vào khu sản xuất tập trung. Quy hoạch làng nghề phải đi trước một bước, dự báo được xu hướng phát triển để bố trí không gian hợp lý, đảm bảo sự phát triển lâu dài.

3.2. Phân tích các chính sách hỗ trợ tài chính và tín dụng

Chính sách hỗ trợ làng nghề về vốn là yếu tố sống còn. Thực tế cho thấy, các doanh nghiệp và hộ sản xuất gặp khó khăn khi tiếp cận vốn ngân hàng. Cần đơn giản hóa thủ tục vay vốn, phát triển các sản phẩm tín dụng đặc thù cho làng nghề, có thể thông qua Quỹ bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong 5 năm (2010-2015), thành phố đã có nhiều nỗ lực giảm lãi suất cho vay, giúp dư nợ cho vay phát triển làng nghề tăng trưởng. Tuy nhiên, cần có thêm các chính sách hỗ trợ tài chính trực tiếp từ ngân sách thông qua các chương trình khuyến công Hà Nội để đổi mới máy móc, thiết bị và công nghệ sản xuất, đặc biệt là công nghệ xử lý ô nhiễm.

IV. Cách phát triển bền vững làng nghề Hà Nội trong kỷ nguyên số

Để phát triển công nghiệp làng nghề Hà Nội theo hướng hiện đại và bền vững, việc nắm bắt xu hướng của kỷ nguyên số là yêu cầu tất yếu. Giải pháp cốt lõi là đẩy mạnh chuyển đổi số cho làng nghề. Điều này bao gồm việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý sản xuất, bán hàng trực tuyến qua các sàn thương mại điện tử và mạng xã hội, xây dựng website chuyên nghiệp để quảng bá sản phẩm. Chuyển đổi số giúp các làng nghề vượt qua rào cản địa lý, tiếp cận trực tiếp với thị trường trong nước và quốc tế, giảm chi phí trung gian và tăng hiệu quả kinh doanh. Bên cạnh đó, việc kết hợp phát triển du lịch làng nghề là một hướng đi mang lại giá trị kép. Xây dựng các tour du lịch trải nghiệm, nơi du khách có thể tham quan quy trình sản xuất, tự tay làm sản phẩm và mua sắm tại chỗ sẽ giúp gia tăng giá trị, quảng bá văn hóa và tạo thêm nguồn thu nhập. Mô hình này đã được áp dụng thành công tại làng nghề gốm sứ Bát Tràng và cần được nhân rộng. Cuối cùng, cần tập trung vào việc xây dựng thương hiệu làng nghề gắn với các chương trình uy tín như sản phẩm OCOP Hà Nội, đảm bảo chất lượng và truy xuất nguồn gốc rõ ràng.

4.1. Ứng dụng chuyển đổi số để nâng cao năng lực cạnh tranh

Chuyển đổi số cho làng nghề không chỉ là bán hàng online. Nó còn là việc số hóa mẫu mã sản phẩm, sử dụng phần mềm để quản lý đơn hàng, khách hàng và quy trình sản xuất. Việc này giúp tối ưu hóa hoạt động, giảm thiểu sai sót và nâng cao năng suất. Các cơ quan quản lý và hiệp hội làng nghề Việt Nam cần tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn về kỹ năng số cho các nghệ nhân và chủ cơ sở sản xuất. Nhà nước có thể hỗ trợ xây dựng các nền tảng thương mại điện tử chung cho sản phẩm làng nghề Hà Nội, giúp tạo dựng một kênh phân phối hiện đại và hiệu quả, đặc biệt là để thúc đẩy xuất khẩu sản phẩm thủ công mỹ nghệ.

4.2. Mô hình kết hợp du lịch làng nghề để gia tăng giá trị

Phát triển du lịch làng nghề là một giải pháp thông minh để bảo tồn làng nghề và phát triển kinh tế. Mô hình này biến các làng nghề thành những điểm đến văn hóa hấp dẫn. Để thành công, cần đầu tư cải tạo cảnh quan, môi trường, xây dựng các điểm trưng bày sản phẩm, khu trải nghiệm cho du khách. Cần có sự liên kết chặt chẽ giữa các công ty lữ hành, chính quyền địa phương và các hộ sản xuất. Câu chuyện về lịch sử làng nghề, về cuộc đời của các nghệ nhân làng nghề chính là yếu tố tạo nên sức hút đặc biệt cho các sản phẩm, giúp chúng không chỉ là hàng hóa mà còn là một sản phẩm văn hóa có giá trị.

4.3. Xây dựng thương hiệu gắn với sản phẩm OCOP Hà Nội

Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) là một đòn bẩy quan trọng để nâng tầm thương hiệu. Việc chuẩn hóa sản phẩm làng nghề theo tiêu chí của chương trình sản phẩm OCOP Hà Nội giúp khẳng định chất lượng, an toàn và nguồn gốc xuất xứ. Đạt chứng nhận OCOP giúp sản phẩm dễ dàng tiếp cận các kênh phân phối hiện đại như siêu thị, chuỗi cửa hàng tiện lợi và các sàn thương mại điện tử uy tín. Đây là con đường ngắn nhất để xây dựng thương hiệu làng nghề một cách bài bản, tạo dựng niềm tin cho người tiêu dùng và nâng cao giá trị sản phẩm trên thị trường.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn đƣợc bố cục thành 4 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển công nghiệp tại các làng nghề. Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng phát triển công nghiệp tại các làng nghề trên địa bàn TP Hà Nội Chƣơng 4: Định hƣớng và giải pháp phát triển công nghiệp tại làng nghề đến năm 2020 3 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN, VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHIỆP TẠI CÁC LÀNG NGHỀ 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Đã có một số công trình nghiên cứu liên quan tới phát triển công nghiệp nói chung và phát triển công nghiệp tại các làng nghề nói riêng. Tiêu biểu là một số nghiên cứu nhƣ sau: Đề tài khoa học cấp Bộ thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo của GS.TS Hoàng Văn Châu (2006) đã nêu bật tiềm năng về làng nghề du lịch và sự cần thiết phải phát triển mô hình làng nghề du lịch tại một số tỉnh đồng bằng Bắc Bộ cả những mặt đƣợc và chƣa đƣợc.

Đã trình bày rõ quan điểm và mục tiêu phát triển làng nghề du lịch trong những năm tới để đƣa ra giải pháp và kiến nghị đối với các cơ quan hữu quan nhằm phát triển mô hình làng nghề du lịch. Đặc biệt là trong công trình đã đề xuất phƣơng án xây dựng các tour du lịch hợp lý và hiệu quả nhất để thu hút khách du lịch đến với các làng nghề. Tác giả Liên Minh (2009) cũng đã có bài tham luận “Một số vấn đề bảo tồn và phát triển làng nghề‟ tại Hội thảo „Nghề và làng nghề thủ công truyền thống: Tiềm năng và định hƣớng phát triển‟ đƣợc tổ chức tại Thành phố Huế (6/2009). Ông đã đƣa ra đƣợc những nhận định về việc bảo tồn và phát triển làng nghề thủ công truyền thống nói chung ở Việt Nam và chủ trƣơng, chính sách hỗ trợ của Chính phủ trong lĩnh vực này.

Đồng thời, ông đã đƣa ra những quan điểm; mục tiêu; định hƣớng bảo tồn và phát triển làng nghề theo vùng lãnh thổ; nội dung bảo tồn và phát triển làng nghề và một số giải pháp thực hiện bảo tồn và phát triển làng nghề. Đề tài khoa học cấp Nhà nƣớc “Những biện pháp chủ yếu thúc đẩy CNH - HĐH nông nghiệp nông thôn vùng đồng bằng sông Hồng Nguyễn Đình Phan và các cộng sự đã tập trung làm rõ thực trạng của quá trình CNH, HĐH nông nghiệp nông thôn vùng đồng bằng Sông Hồng và một số chính sách, giải pháp nhằm thúc đẩy nông nghiệp nông thôn vùng đồng bằng Sông Hồng theo hƣớng CNH-HĐH. 4 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Luận án tiến sĩ: “Phát triển làng nghề truyền thống trong quá trong quá trình CNH - HĐH ở vùng ven thủ đô Hà Nội” năm 2000 của tác giả Mai Thế Hớn đã đi sâu phân tích, đánh giá tiềm năng, thực trạng phát triển các làng nghề truyền thống cả các mặt đƣợc và chƣa đƣợc cũng nhƣ các vấn đề đặt ra cần giải quyết nhƣ: Chủ trƣơng, chính sách – pháp luật; vốn đầu tƣ cho sản xuất; vấn đề môi trƣờng; về thị trƣờng và tiêu thụ sản phẩm; trình độ lao động. Đề ra những giải pháp để phát triển làng nghề truyền thống theo hƣớng CNH – HĐH.

Công trình nghiên cứu: “Phát triển bền vững làng nghề truyền thống vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ” của tác giả Bạch Thị Lan Anh năm 2010. Nghiên cứu đã chỉ ra những thuận lợi - khó khăn tồn tại trong phát triển làng nghề truyền thống vùng kinh tế trọng điểm khu vực Bắc Bộ và đề xuất giải pháp nhằm khắc phục khó khăn còn tồn tại. Công trình nghiên cứu luận án tiến sĩ: “Phát triển làng nghề sản xuất hàng xuất khẩu trên địa bàn TP Hà Nội đến năm 2020” của tác giả Trinh Kim Liên năm 2013. Tác giả đã nghiên cứu lý luận về làng nghề và phát triển làng nghề hàng xuất khẩu, tình hình phát triển làng nghề sản xuất hàng xuất khẩu trên địa bàn TP Hà Nội trong thời gian qua và đƣa ra định hƣớng giải pháp phát triển làng nghề hàng xuất khẩu trên địa bàn TP Hà Nội đến năm 2020.

Bài báo “Làng nghề và bảo vệ môi trƣờng làng nghề theo hƣớng phát triển bền vững” của tác giả Chu Thái Thành đăng trên tạp chí cộng sản tháng 11 năm 2009 chỉ ra những đóng góp và thách thức trong sự phát triển làng nghề hiện nay. Bài báo cũng nêu các số liệu dẫn chứng chỉ số mức độ ô nhiêm môi trƣờng trong làng nghề. Đƣa ra các vấn đề cần giải quyết nhƣ: chú trọng chính sách phát triển bền vững làng nghề, quy hoạch không gian làng nghề, tăng cƣờng quản lý môi trƣờng tại các làng nghề, phát hiện và xử lý triệt để các làng nghề gây ô nhiễm. Bài báo “Một số giải pháp phát triển bền vững làng nghề đá mỹ nghệ Non Nƣớc” của tác giả ThS.Lê Đức Viên - Võ Thị Phƣơng Ly (Thông tin khoa học Phát triển Kinh tế-Xã hội Đà Nẵng.

10/2009) chỉ ra những tồn tại và đƣa ra giảỉ pháp nhằm phát triển bền vững làng nghề đá mỹ nghệ Non nƣớc. 5 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Đánh giá chung: Tất cả những công trình nêu trên đã tiến hành nghiên cứu làng nghề, làng nghề truyền thống tập trung ở các lĩnh vực chính sau: + Một là, nghiên cứu tổng quan về tình hình hoạt động của công nghiệp nông thôn; thực trạng CNH-HĐH nông nghiệp và phát triển nông thôn; + Hai là, nghiên cứu về tình hình phát triển tiểu thủ công nghiệp và những vấn đề môi trƣờng tác động đến làng nghề; + Ba là, nghiên cứu về tình hình SXKD của làng nghề, làng nghề truyền thống từ lao động, công nghệ, vốn, thị trƣờng tiêu thụ sản phẩm… trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, chƣa có một công trình nào đi sâu nghiên cứu về thực trạng phát triển công nghiệp tại làng nghề trên địa bàn TP Hà Nội. Cơ sở lý luận về phát triển công nghiệp tại các làng nghề 1.

Một số khái niệm chung 1. Khái niệm về phát triển Để phản ánh sự tiến bộ của một quốc gia hay một nền kinh tế trong một giai đoạn, ngƣời ta hay dùng thuật ngữ tăng trƣởng và phát triển. Tăng trƣởng: chỉ sự biến đổi về lƣợng theo hƣớng tăng lên, đi lên. Tăng trƣởng kinh tế là sự gia tăng về quy mô hoặc tốc độ gia tăng sản lƣợng, có nghĩa là tăng thêm về kết quả các hoạt động sản xuất vật chất và dịch vụ của nền kinh tế hay một tổ chức trong một thời kỳ nhất định.

Phát triển: là nói về sự chuyển biến từ trạng thái thấp lên trạng thái cao hơn, với trình độ và chất lƣợng cao hơn. Phát triển kinh tế đƣợc hiểu là quá trình tăng tiến về mọi mặt của nền kinh tế trong một thời kỳ nhất định, bao gồm cả sự tăng lên về lƣợng và sự thay đổi tiến bộ về chất, nó là sự kết hợp một cách chặt chẽ quá trình hoàn thiện của hai vấn đề kinh tế và xã hội ở mỗi quốc gia. Theo đó, phát triển công nghiệp tại các làng nghề là sự tăng lên cả về số lƣợng và chất lƣợng, cơ cấu tổ chức sản xuất của làng nghề ở hai mức độ từ thấp lên cao thể hiện ở việc mở rộng về quy mô sản xuất, sự gia tăng về mức đóng góp cho 6 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ngân sách và thu nhập bình quân một đầu ngƣời, việc đảm bảo an sinh xã hội và bảo vệ môi trƣờng tại các làng nghề,. Khái niệm công nghiệp Công nghiệp là ngành kinh tế thuộc lĩnh vực xuất vật chất - một bộ phận cấu thành nền sản xuất vật chất của xã hội; trình độ và tính chất phát triển ngành công nghiệp là thƣớc đo đánh giá trình độ phát triển kinh tế - xã hội của đất nƣớc và đƣợc coi là nền tảng, là cơ sở của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Nó đặc trƣng cho trình độ phát triển và vững mạnh của nền kinh tế quốc dân. Đó là lĩnh vực sản xuất hàng hóa vật chất mà sản phẩm đƣợc chế tạo, chế biến cho nhu cầu tiêu dùng hoặc phục vụ hoạt động kinh doanh tiếp theo. Hoạt động kinh tế này thƣờng đƣợc sự hỗ trợ thúc đẩy mạnh mẽ bởi các tiến bộ công nghệ, khoa học và kỹ thuật. Khái niệm công nghiệp tại các làng nghề Công nghiệp tại các làng nghề là một bộ phận của công nghiệp nông thôn đƣợc phân bố ở nông thôn bao gồm các cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp với quy mô nhỏ và vừa là chủ yếu, cùng với các ngành tiểu thủ công nghiệp thuộc nhiều thành phần kinh tế, nhiều hình thức tổ chức sản xuất khác nhau gắn bó chặt chẽ với sự phát triển kinh tế xã hội ở nông thôn do chính quyền địa phƣơng quản lý về mặt nhà nƣớc.

Với khái niệm trên, các cơ sở công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp có các đặc điểm thuộc phạm trù công nghiệp nông thôn, cụ thể: - Làm chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn từ tính thuần nông sang cơ cấu kinh tế nông nghiệp - công công nghiệp - dịch vụ, tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ tăng lên. - Tạo ra nhiều việc làm mới cho ngƣời dân, tăng thu nhập và nâng cao đời sống cƣ dân nông thôn. - Thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội ở nông theo hƣớng hiện đại, văn minh. - Phát triển phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế xã hội địa phƣơng và ngành công nghiệp của cả nƣớc.

Phát triển công nghiệp tại các làng nghề là quá trình tạo lập các yếu tố cần 7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] thiết về vốn, kỹ thuật công nghệ, lao động, thị trƣờng và chính sách thuận lợi nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất công nghiệp tại các làng nghề. Khái niệm làng nghề Theo quan điểm của Chính phủ và một số Bộ, ngành liên quan khái niệm về nghề và các loại hình làng nghề nhƣ sau: * Làng nghề: Là một hoặc nhiều cụm dân cƣ ấp, thôn, ấp, bản làng, buôn, phun sóc, hoặc các điểm dân cƣ tƣơng tự trên địa bàn một xã, thị trấn có các hoạt động ngành nghề nông thôn, sản xuất ra một hoặc nhiều loại sản phẩm khác nhau. Tiêu chí để đƣợc công nhận làng nghề nhƣ sau: - Có tối thiểu 30% tổng số hộ trên địa bàn tham gia các hoạt động ngành nghề nông thôn. - Hoạt động sản xuất kinh doanh ổn định tối thiểu 2 năm tính đến thời điểm đề nghị công nhận.

- Chấp hành tốt chính sách pháp luật của nhà nƣớc.