Khóa luận tốt nghiệp tài chính hoàn thiện công tác phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại ngân hàng thương mại cổ phần quân đội chi nhánh ninh bình

Khóa luận tốt nghiệp nghiên cứu tốt nghiệp tài chính hoàn thiện công tác phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay, vận dụng lý thuyết vào thực tế, đề xuất giải

• Tác giả: Đỗ Thị Thùy Linh
• Người hướng dẫn: THS. Nguyễn Thị Kim Chung
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Tài chính
• Đề tài: Phân Tích Tài Chính Doanh Nghiệp Trong Hoạt Động Cho Vay Tại Ngân Hàng Quân Đội
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Cơ sở lý luận về phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay của NHTM

Phân tích tài chính doanh nghiệp (phân tích tài chính) trong hoạt động cho vay của ngân hàng thương mại là một quá trình quan trọng nhằm đánh giá khả năng tài chính của doanh nghiệp. Hoạt động này không chỉ giúp ngân hàng xác định khả năng trả nợ của khách hàng mà còn giúp giảm thiểu rủi ro tín dụng. Theo Bùi Hữu Phước (2015), tài chính doanh nghiệp là hệ thống các quan hệ kinh tế phát sinh trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh. Việc phân tích tài chính doanh nghiệp bao gồm việc thu thập và xử lý thông tin từ các báo cáo tài chính để đưa ra những nhận xét và đánh giá chính xác về tình hình tài chính của doanh nghiệp. Ngân hàng cần phải thực hiện phân tích này để đảm bảo rằng các khoản cho vay được cấp phát một cách an toàn và hiệu quả.

1.1 Khái niệm về phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay

Phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay là việc sử dụng các thông tin tài chính để đánh giá khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Ngân hàng cần phải xem xét các yếu tố như doanh thu, chi phí, lợi nhuận và các chỉ số tài chính khác để đưa ra quyết định cho vay. Rủi ro tín dụng có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, bao gồm khả năng tài chính của doanh nghiệp và sự đánh giá không chính xác từ phía ngân hàng. Do đó, việc phân tích tài chính doanh nghiệp là rất cần thiết để giảm thiểu rủi ro và đảm bảo lợi nhuận cho ngân hàng.

1.2 Phương pháp phân tích tài chính doanh nghiệp

Ngân hàng sử dụng nhiều phương pháp khác nhau trong phân tích tài chính doanh nghiệp. Một trong những phương pháp phổ biến là phương pháp so sánh, cho phép ngân hàng đánh giá xu hướng và mức độ biến động của các chỉ tiêu tài chính. Việc so sánh giữa các kỳ khác nhau giúp ngân hàng nhận diện được sự thay đổi trong tình hình tài chính của doanh nghiệp. Ngoài ra, ngân hàng cũng có thể sử dụng các phương pháp phân tích tỷ số để đánh giá khả năng thanh toán và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Những phương pháp này giúp ngân hàng đưa ra quyết định cho vay chính xác hơn.

II. Thực trạng công tác phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại Ngân hàng TMCP Quân đội chi nhánh Ninh Bình

Ngân hàng TMCP Quân đội – chi nhánh Ninh Bình đã thực hiện công tác phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay một cách có hệ thống. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số hạn chế trong quy trình này. Việc thu thập thông tin từ các báo cáo tài chính đôi khi không đầy đủ và chính xác, dẫn đến những đánh giá không đúng về khả năng tài chính của doanh nghiệp. Hơn nữa, ngân hàng cần cải thiện quy trình phân tích để có thể phát hiện sớm các rủi ro tiềm ẩn. Đánh giá thực trạng cho thấy rằng việc nâng cao chất lượng phân tích tài chính là cần thiết để đảm bảo an toàn cho các khoản cho vay.

2.1 Tổng quan về Ngân hàng TMCP Quân đội chi nhánh Ninh Bình

Ngân hàng TMCP Quân đội – chi nhánh Ninh Bình là một trong những ngân hàng thương mại lớn tại khu vực. Ngân hàng đã có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực cho vay và phân tích tài chính doanh nghiệp. Tuy nhiên, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gia tăng, ngân hàng cần phải cải thiện quy trình phân tích tài chính để nâng cao chất lượng dịch vụ và giảm thiểu rủi ro tín dụng.

2.2 Đánh giá hoạt động phân tích tài chính doanh nghiệp

Hoạt động phân tích tài chính doanh nghiệp tại ngân hàng đã đạt được một số kết quả tích cực. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần được giải quyết. Ngân hàng cần phải cải thiện quy trình thu thập và xử lý thông tin để đảm bảo rằng các báo cáo tài chính được sử dụng là chính xác và đầy đủ. Hơn nữa, việc đào tạo nhân viên về các phương pháp phân tích tài chính cũng là một yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng công tác này.

III. Giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động cho vay tại Ngân hàng TMCP Quân đội chi nhánh Ninh Bình

Để hoàn thiện công tác phân tích tài chính doanh nghiệp, ngân hàng cần thực hiện một số giải pháp quan trọng. Đầu tiên, ngân hàng cần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực thông qua việc đào tạo và bồi dưỡng kiến thức cho nhân viên. Thứ hai, ngân hàng cần hoàn thiện hệ thống thông tin sử dụng trong phân tích để đảm bảo rằng các dữ liệu được thu thập là chính xác và kịp thời. Cuối cùng, ngân hàng cần áp dụng các công nghệ mới trong phân tích tài chính để nâng cao hiệu quả công việc.

3.1 Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

Đào tạo và bồi dưỡng nhân viên là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng phân tích tài chính doanh nghiệp. Ngân hàng cần tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về phân tích tài chính và các phương pháp đánh giá doanh nghiệp. Điều này sẽ giúp nhân viên có kiến thức vững vàng và khả năng phân tích tốt hơn, từ đó đưa ra những quyết định cho vay chính xác hơn.

3.2 Hoàn thiện hệ thống thông tin

Hệ thống thông tin là yếu tố quan trọng trong công tác phân tích tài chính doanh nghiệp. Ngân hàng cần đầu tư vào công nghệ thông tin để cải thiện quy trình thu thập và xử lý dữ liệu. Việc sử dụng phần mềm phân tích tài chính hiện đại sẽ giúp ngân hàng tiết kiệm thời gian và nâng cao độ chính xác trong phân tích. Điều này sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro và nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY CỦA NHTM. Khái niệm về phân tích TCDN trong hoạt động cho vay Khi tiến hành sản xuất kinh doanh, các doanh nghiệp cần phải chi dùng thường xuyên vốn tiền tệ đòi hỏi phải có các khoản thu bù đắp tạo nên quá trình luân chuyển vốn, khi đó doanh nghiệp sẽ phát sinh nhiều mối quan hệ kinh tế. Quan hệ kinh tế thông qua quá trình luân chuyển vốn gắn với việc hình thành và sử dụng vốn, các quan hệ này thuộc phạm trù tài chính. Tài chính doanh nghiệp ra đời từ nền kinh tế hàng hóa và trở thành công cụ quản lí kinh doanh ở trong doanh nghiệp.Bùi Hữu Phước (2015) ,Tài chính doanh nghiệp, Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh, NXB.

Lao động – xã hội: “Tài chính doanh nghiệp là hệ thống các quan hệ kinh tế phát sinh trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh gắn liền với việc hình thành và sử dụng các quỹ tiền tệ ở các doanh nghiệp để phục vụ quá trình sản xuất.” Theo từ điển Tiếng việt, “phân” có nghĩa là “phân chia đối tượng nhận thức thành nhiều bộ phận”, “tích” có nghĩa là “đánh giá, nhận xét làm rõ vấn đề”. Từ đó, phân tích là việc phân chia đối tượng thành nhiều bộ phận, sau đó xem xét cụ thể từng bộ phận để chỉ ra mối quan hệ cấu thành, đồng thời đưa ra những đánh giá, nhận xét nhằm làm rõ vấn đề nghiên cứu. Từ việc phân chia nhỏ các mối quan hệ tài chính trong doanh nghiệp, nhà phân tích có thể đánh giá, nhận xét về từng đối tượng đó, hoạt động này gọi là phân tích tài chính doanh nghiệp. Phân tích TCDN của khách hàng trong hoạt động cho vay của NHTM là việc sử dụng các thông tin, số liệu thu thập, dùng các phương pháp để xử lý số liệu nhằm đưa ra những nhận xét, đánh giá chính xác về tình hình tài chính của doanh nghiệp, khả năng trả nợ của doanh nghiệp và tiềm năng trả nợ trong tương lai, giúp người phân tích đưa ra quyết định đúng đắn, phù hợp.

Đối với Ngân hàng, là những người cho vay, họ đặc biệt quan tâm đến các báo cáo tài chính của doanh nghiệp để xác định được khả năng trả nợ của doanh nghiệp tránh được những rủi ro làm giảm lợi nhuận của ngân hàng. Rủi ro tín dụng có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân nằm ngoài tầm kiểm soát của Ngân hàng, nguyên nhân do người đi vay không đủ tiềm lực tài chính, không có khả năng chi trả nợ. Nguyên nhân từ phía Ngân hàng, cán bộ quản lí tín dụng không đánh giá khách hàng 5 Khóa luận tốt nghiệp Học viện ngân hàng hiệu quả, không xác định được đúng khả năng của doanh nghiệp… còn rất nhiều nguyên nhân tác động khác, do vậy rủi ro tín dụng là không thể tránh khỏi. Ngân hàng chỉ có thể phòng ngừa rủi ro, hạn chế rủi ro chứ không thể loại bỏ rủi ro hoàn toàn.

Trong hoạt động cho vay, cho vay khách hàng là doanh nghiệp đang mang về cho NHTM khoản lợi nhuận lớn, chiếm tỷ trọng cao nhất trong hoạt động kinh doanh của NHTM. Chính vì vây, việc phân tích kĩ lưỡng, đánh giá khách quan về tình hình tài chính của khách hàng doanh nghiệp xin vay vốn vẫn đang là ưu tiên hàng đầu của NHTM, góp phần giảm thiểu tối đa rủi ro cho Ngân hàng, giúp cho Ngân hàng xác định được đúng đắn trước mỗi khoản vay của doanh nghiệp. Phương pháp phân tích tài chính doanh nghiệp Một số phương pháp Ngân hàng sử dụng trong việc phân tích TCDN của khách hàng: - Phương pháp so sánh: Là phương pháp được sử dụng rộng rãi và phổ biến trong phân tích báo cáo tài chính để xác định xu hướng, mức độ biến động của chỉ tiêu phân tích. Vì vậy, trước khi tiến hàng so sánh phải đồng bộ các chỉ tiêu tài chính như có sự thống nhất về mặt không gian, thời gian, nội dung, đơn vị tính toán.

Ngoài ra, tùy thuộc vào mục đích phân tích để lựa chọn gốc so sánh: + Khi xác định xu hướng và tốc độ phát triển của chỉ tiêu phân tích, gốc so sánh được xác định là trị số của chỉ tiêu phân tích ở kì trước hoặc một số kì trước. Khi đó sẽ so sánh trị số chỉ tiêu giữa kì phân tích với trị số chỉ tiêu ở các kì gốc khác nhau. + Khi đánh giá tình hình thực hiện theo kế hoạch, gốc so sánh là trị số kế hoạch của chỉ tiêu phân tích. Khi đó, tiến hành so sánh giữa trị số thực tế đạt được với trị số kế hoạch của chỉ tiêu nghiên cứu.

Trên cơ sở đó, nội dung của phương pháp so sánh là: + So sánh kỳ thực hiện này với kỳ thực hiện trước để đánh giá sự tăng hay giảm trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp và từ đó có nhận xét về xu hướng thay đổi về tài chính của doanh nghiệp, thấy được tình hình tài chính của doanh nghiệp như thế nào. + So sánh giữa số kế hoạch và số thực tế để thấy được mức độ phát triển của doanh nghiệp. 6 Khóa luận tốt nghiệp Học viện ngân hàng + So sánh theo chiều dọc để thấy được tỷ trọng của từng số liệu ở mỗi bản báo cáo và từ đó chỉ ra ý nghĩa tương đối của các chỉ tiêu. + So sánh theo chiều ngang của nhiều kỳ để thấy được sự thay đổi về lượng và về tỷ lệ của một chỉ tiêu nào đó qua các niên độ kế toán.

- Phương pháp tỷ số Tỷ số là công cụ phân tích tài chính được sử dụng rộng rãi, một tỷ số là mối quan hệ giữa hai dòng hoặc hai nhóm dòng của bảng cân đối tài sản. Trong việc phân tích TCDN, các tỷ số tài chính được phân chia thành các nhóm tỷ số đặc trưng, phản ánh những nội dung cơ bản theo các mục tiêu khác nhau của doanh nghiệp: + Nhóm tỷ số về khả năng thanh toán : Được sử dụng để đánh giá khả năng đáp ứng các khoản nợ ngắn hạn của doanh nghiệp. + Nhóm tỷ số và khả năng cân đối vốn, cơ cấu vốn và nguồn vốn: Qua chỉ tiêu này phản ánh mức độ ổn định và tự chủ tài chính của doanh nghiệp. + Nhóm tỷ số về khả năng hoạt động kinh doanh : Đây là nhóm chỉ tiêu đặc trưng cho việc sử dụng nguồn lực của doanh nghiệp.

+ Nhóm tỷ số về khả năng sinh lời: Phản ánh hiệu quả sản xuất kinh doanh tổng hợp nhất của doanh nghiệp. Qua phương pháp phân tích này, giúp các nhà phân tích khai thác một cách có hiệu quả những số liệu và phân tích có hệ thống tất cả các tỷ số theo từng giai đoạn hoặc một khoảng thời gian cần phân tích. - Phương pháp Dupont Mô hình Dupont là kỹ thuật có thể được sử dụng để phân tích khả năng sinh lãi của một doanh nghiệp bằng các công cụ quản lý hiệu quả truyền thống. Mô hình Dupont tích hợp nhiều yếu tố của báo cáo thu nhập với bản cân đối kế toán.

𝐿ợ𝑖 𝑛ℎ𝑢ậ𝑛 𝑠𝑎𝑢 𝑡ℎ𝑢ế 𝐷𝑜𝑎𝑛ℎ 𝑡ℎ𝑢 𝑡ℎ𝑢ầ𝑛 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑡à𝑖 𝑠ả𝑛 𝑏ì𝑛ℎ 𝑞𝑢â𝑛 ROE = x x 𝐷𝑜𝑎𝑛ℎ 𝑡ℎ𝑢 𝑡ℎ𝑢ầ𝑛 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑡à𝑖 𝑠ả𝑛 𝑏ì𝑛ℎ 𝑞𝑢â𝑛 𝑉ố𝑛 𝑐ℎủ 𝑠ở ℎữ𝑢 𝑏ì𝑛ℎ 𝑞𝑢â𝑛 Việc phân tích báo cáo tài chính bằng mô hình Dupont có ý nghĩa lớn đối với nhà phân tích thể hiện ở chỗ có thể đánh giá đầy đủ và khách quan các nhân tố tác động đến hiêu quả sản xuất kinh doanh từ đó tiến hành công tác cải đánh giá tình hình tài chính của doanh nghiệp. 7 Khóa luận tốt nghiệp Học viện ngân hàng Sử dụng các phương pháp trên đều góp phần làm tăng tính hiệu quả của việc phân tích, ngoài ra trong bài nghiên cứu còn sử dụng 1 số phương pháp khác để thực hiện mục đích nghiên cứu một cách tốt nhất. Thông tin được sử dụng trong phân tích Trong phân tích tài chính doanh nghiệp, các Ngân hàng phải thu thập các số liệu, xử lí thông tin mà doanh nghiệp cung cấp cũng như các thông tin khác từ bên ngoài. Những thông tin đó sẽ giúp Ngân hàng đánh giá chính xác về khả năng của doanh nghiệp.

Thông tin từ bên ngoài như thông tin liên quan đến tình hình kinh tế, chính sách của nhà nước, chính sách về thuế, lãi suất, thông tin về các ngành nghề lĩnh vực liên quan đến doanh nghiệp để nhận định vị thế của doanh nghiệp. Ngoài ra, các thông tin về pháp lí, kinh tế đối với doanh nghiệp, tình hình quản lí kiểm toán của doanh nghiệp cũng được các NHTM tận dụng trong việc phân tích. Thông tin từ phía doanh nghiệp cung cấp qua các bản báo cáo tình hình tài chính là một nguồn thông tin có vai trò rất quan trọng. Các báo cáo như : Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo ngân quỹ… Dựa trên các số liệu được cung cấp trong các bản báo cáo trong nhiều năm, giúp Ngân hàng dự đoán được tình hình tài chính của doanh nghiệp trong tương lai, ước tính nhu cầu vốn, khả năng trả nợ.

+ Bảng cân đối kế toán: Bảng cân đối kế toán là một báo các tài chính chủ yếu phản ánh tổng quát tình hình tài sản của doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định nào đó. Việc so sánh số liệu giữa các thời điểm khác nhau trên bảng cân đối kế toán cũng có thể cho thấy sự biến động khái quát của tài sản và nguồn vốn của doanh nghiệp trong kì. Thông thường bảng cân đối kế toán được trình bày dưới dạng cân đối số dư các tài khoản: Một bên phản ánh tài sản, một bên phản ánh nguồn vốn. Phần tài sản phản ánh toàn bộ tài sản hiện có của doanh nghiệp đến cuối kì kế toán, cả trong các giai đoạn của quá trình kinh doanh.

Các khoản mục của bên tài sản dược sắp xếp theo khả năng chuyển hóa thành tiền giảm dần từ trên xuống dưới. Căn cứ vào số liệu về tổng tài sản và kết cấu tài sản, Ngân hàng đánh giá được quy mô tài sản, năng lực và trình độ sử dụng vốn của doanh nghiệp. 8 Khóa luận tốt nghiệp Học viện ngân hàng Phần nguồn vốn phản ánh nguồn hình thành tài sản của doanh nghiệp đến cuối kì hạch toán. Các chỉ tiêu ở phần nguồn vốn được sắp xếp theo nguồn hình thành tài sản của doan nghiệp đó là vốn chủ sở hữu và các khoản nợ.

Căn cứ vào tỷ lệ kết cấu của từng nguồn vốn trong tổng nguồn vốn mà doanh nghiệp có, Ngân hàng xác định được tính chất hoạt động, thực trạng tài chính của doanh nghiệp.