Luận văn thạc sĩ phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán việt nam luận văn thạc sĩ

Luận văn thạc sĩ phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc về thị trường.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hương Giang
• Người hướng dẫn: P.GS TS Nguyễn Thị Liên Hoa
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Phân Tích Mối Quan Hệ Giữa Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô Và Chỉ Số Giá Chứng Khoán Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ kinh tế
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ
• 1. TÓM TẮT
• 2. GIỚI THIỆU
• 3. TỔNG QUAN CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI
• 4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.1. Dữ liệu các biến nghiên cứu
• 4.2. Phương pháp nghiên cứu
• 5. NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN TẠI VIỆT NAM
• 5.1. Thống Kê Mô Tả Các Biến Được Sử Dụng Trong Nghiên Cứu
• 5.2. Kiểm Định Tính Dừng Các Biến Trong Mô Hình
• 5.3. Lựa Chọn Độ Trễ Tối Ưu Trong Mô Hình
• 5.4. Kiểm Định Đồng Liên Kết Johansen Và Juselius
• 5.5. Kiểm Định Nhân Quả Granger
• 5.6. Kết Quả Chạy Mô Hình VAR
• 5.7. Phân Tích Phản Ứng Xung Lực
• 5.8. Phân Tích Phân Rã Phương Sai (Variance Decomposition)
• 6. TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Phụ Lục 1: Số Liệu Thu Thập
• Phụ Lục 2: Kiểm Định Tính Dừng Các Biến Trong Mô Hình
• Phụ Lục 3: Kết Quả Chạy Mô Hình VAR
• Phụ Lục 4: Đồ Thị Hàm Phản Ứng Xung Lực Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô
• Phụ Lục 5: Phân Rã Phương Sai Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Mối Quan Hệ Kinh Tế Vĩ Mô và Chứng Khoán Việt Nam

Mối quan hệ giữa kinh tế vĩ mô và thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam đã thu hút sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu và nhà đầu tư. Nghiên cứu này nhằm làm rõ các yếu tố kinh tế vĩ mô ảnh hưởng đến chỉ số giá chứng khoán tại Việt Nam. Các biến số như lạm phát, tỷ giá hối đoái, lãi suất và cung tiền sẽ được phân tích để hiểu rõ hơn về mối quan hệ này. Việc nắm bắt mối quan hệ này không chỉ giúp các nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác mà còn hỗ trợ các nhà hoạch định chính sách trong việc điều chỉnh các yếu tố kinh tế vĩ mô.

1.1. Định Nghĩa Kinh Tế Vĩ Mô và Thị Trường Chứng Khoán

Kinh tế vĩ mô là lĩnh vực nghiên cứu về nền kinh tế tổng thể, bao gồm các chỉ số như GDP, lạm phát, và tỷ lệ thất nghiệp. Trong khi đó, TTCK là nơi diễn ra giao dịch các loại chứng khoán, phản ánh tình hình tài chính của các doanh nghiệp. Mối quan hệ giữa hai lĩnh vực này rất quan trọng, vì sự biến động của các yếu tố kinh tế vĩ mô có thể tác động trực tiếp đến giá cổ phiếu.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Này

Nghiên cứu mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán giúp các nhà đầu tư dự đoán xu hướng thị trường. Ngoài ra, nó còn cung cấp thông tin cho các nhà hoạch định chính sách để điều chỉnh các chính sách kinh tế nhằm ổn định TTCK và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

II. Các Thách Thức Trong Phân Tích Mối Quan Hệ Kinh Tế Vĩ Mô và Chứng Khoán

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về mối quan hệ giữa kinh tế vĩ mô và thị trường chứng khoán, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức trong việc phân tích. Các yếu tố như sự biến động của thị trường, chính sách kinh tế không ổn định và thiếu dữ liệu chính xác có thể làm khó khăn cho việc xác định mối quan hệ này.

2.1. Sự Biến Động Của Thị Trường Chứng Khoán

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm, từ sự phát triển mạnh mẽ đến suy thoái. Sự biến động này có thể ảnh hưởng đến khả năng dự đoán của các nhà đầu tư và làm giảm độ tin cậy của các mô hình phân tích.

2.2. Chính Sách Kinh Tế Không Ổn Định

Chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước có thể thay đổi nhanh chóng, ảnh hưởng đến các yếu tố như lãi suất và tỷ giá hối đoái. Sự không ổn định này tạo ra khó khăn trong việc phân tích và dự đoán mối quan hệ giữa các biến số.

III. Phương Pháp Phân Tích Mối Quan Hệ Kinh Tế Vĩ Mô và Chứng Khoán

Để phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán, nghiên cứu sử dụng mô hình vector tự hồi quy (VAR). Phương pháp này cho phép kiểm tra mối quan hệ đồng thời giữa nhiều biến và xác định các yếu tố ảnh hưởng đến TTCK.

3.1. Mô Hình VAR Trong Phân Tích

Mô hình VAR là một công cụ mạnh mẽ trong phân tích kinh tế, cho phép nghiên cứu mối quan hệ giữa nhiều biến số. Bằng cách sử dụng mô hình này, các nhà nghiên cứu có thể xác định được mối quan hệ nhân quả giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số chứng khoán.

3.2. Kiểm Định Tính Dừng và Đồng Liên Kết

Trước khi áp dụng mô hình VAR, cần thực hiện kiểm định tính dừng của các biến. Điều này đảm bảo rằng dữ liệu không có xu hướng và có thể được sử dụng để phân tích. Kiểm định đồng liên kết cũng giúp xác định mối quan hệ lâu dài giữa các biến.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Mối Quan Hệ Kinh Tế Vĩ Mô và Chứng Khoán

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ dài hạn giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán tại Việt Nam. Cụ thể, chỉ số VN-index có mối quan hệ nhân quả với tỷ giá, giá dầu và lãi suất. Những phát hiện này có thể giúp các nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác hơn.

4.1. Mối Quan Hệ Giữa VN index và Các Biến Kinh Tế

Nghiên cứu chỉ ra rằng chỉ số VN-index phản ứng với các biến kinh tế vĩ mô như tỷ giá và giá dầu. Sự thay đổi trong các biến này có thể dẫn đến sự biến động của chỉ số chứng khoán, ảnh hưởng đến quyết định đầu tư.

4.2. Phân Tích Phản Ứng Xung Lực

Phân tích phản ứng xung lực cho thấy chỉ số VN-index có thể bị ảnh hưởng mạnh mẽ bởi các cú sốc từ các biến kinh tế vĩ mô. Điều này cho thấy rằng các nhà đầu tư cần theo dõi sát sao các yếu tố này để đưa ra quyết định đầu tư hợp lý.

V. Kết Luận và Tương Lai Của Mối Quan Hệ Kinh Tế Vĩ Mô và Chứng Khoán

Mối quan hệ giữa kinh tế vĩ mô và thị trường chứng khoán tại Việt Nam là một lĩnh vực nghiên cứu quan trọng. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các yếu tố kinh tế vĩ mô có ảnh hưởng đáng kể đến chỉ số giá chứng khoán. Tương lai của mối quan hệ này sẽ phụ thuộc vào sự ổn định của nền kinh tế và các chính sách kinh tế vĩ mô.

5.1. Tương Lai Của Thị Trường Chứng Khoán Việt Nam

Thị trường chứng khoán Việt Nam có tiềm năng phát triển mạnh mẽ trong tương lai. Tuy nhiên, để đạt được điều này, cần có các chính sách kinh tế vĩ mô ổn định và hiệu quả. Các nhà đầu tư cũng cần nắm bắt thông tin kịp thời để đưa ra quyết định chính xác.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Để Tăng Cường Mối Quan Hệ

Để tăng cường mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán, cần có các chính sách hỗ trợ từ nhà nước. Việc cải thiện môi trường đầu tư và tăng cường minh bạch thông tin sẽ giúp thị trường chứng khoán phát triển bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán Việt Nam sau hơn 12 năm hình thành và phát triển từ mốc năm 2000 với 2 mã cổ phiếu và số vốn ban đầu 270 tỷ đồng đã có bước nhảy vọt đáng ghi nhận. Tính đến cuối năm 2006, quy mô vốn hóa toàn thị trường đạt 18,8 tỷ USD, chiếm 22,7% GDP. Tuy nhiên, bước sang giai đoạn 2011 - 2012, thị trường chứng kiến sự suy giảm mạnh khi vốn hóa chỉ còn chiếm khoảng 14,7% GDP, tương đương giá trị 536.000 tỷ đồng, thấp nhất trong khu vực Đông Nam Á.

Vấn đề cốt lõi đặt ra là tính thiếu ổn định và nhạy cảm cao của chỉ số giá chứng khoán trước những biến động khó lường của môi trường vĩ mô trong nước và quốc tế. Mục tiêu nghiên cứu tập trung phân tích, lượng hóa mối quan hệ tác động qua lại giữa 6 biến số kinh tế vĩ mô then chốt và chỉ số giá chứng khoán Việt Nam (VN-Index), đồng thời xác định mức độ phản ứng của thị trường trước các cú sốc vĩ mô.

Phạm vi nghiên cứu bao quát chuỗi số liệu theo tháng trong suốt 78 tháng, bắt đầu từ tháng 01 năm 2006 đến tháng 06 năm 2012 tại Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE). Luận văn mang lại giá trị thực tiễn to lớn khi cung cấp bằng chứng định lượng giúp các nhà hoạch định chính sách kiểm soát thị trường tài chính và hỗ trợ các nhà đầu tư tối ưu hóa tỷ suất sinh lời danh mục đầu tư trong từng chu kỳ kinh tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng của Thuyết Định giá Tài sản Trọng tài (Arbitrage Pricing Theory - APT) do Stephen Ross phát triển, Thuyết Số lượng Tiền tệ của Cooper và Rozeff (1974), cùng Lý thuyết Thị trường Hiệu quả (Efficient Market Hypothesis - EMH). Mô hình nghiên cứu thiết lập mối quan hệ tương tác đa chiều giữa chỉ số VN-Index và hệ thống 6 biến số kinh tế vĩ mô đại diện:

• Tốc độ tăng trưởng kinh tế: Đại diện bằng Chỉ số sản xuất công nghiệp (IP).
• Mức độ lạm phát: Đại diện bằng Chỉ số giá tiêu dùng (CPI).
• Thị trường ngoại hối: Đại diện bằng Tỷ giá hối đoái VND/USD (EXC).
• Chính sách tiền tệ: Đại diện bằng Cung tiền mở rộng (M2).
• Thị trường tiền tệ: Đại diện bằng Lãi suất cơ bản (R).
• Chi phí đầu vào sản xuất toàn cầu: Đại diện bằng Giá dầu thô thế giới (OIL).

Khung phân tích sử dụng 5 khái niệm kinh tế lượng chuyên sâu: Tính dừng của chuỗi thời gian, Đồng liên kết Johansen - Juselius, Quan hệ nhân quả Granger, Mô hình Tự hồi quy Vectơ (VAR), Hàm phản ứng xung lực (IRF) và Kỹ thuật Phân rã phương sai (FEVD).

Phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu chuỗi thời gian hàng tháng gồm 78 quan sát được thu thập từ 5 nguồn dữ liệu uy tín: Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) cho chỉ số VN-Index, Tổng cục Thống kê (GSO) cho IP và CPI, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (SBV) cho tỷ giá EXC và lãi suất R, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cho cung tiền M2, và hệ thống Bloomberg cho biến giá dầu OIL. Ngoại trừ biến lãi suất R giữ nguyên dạng số phần trăm, toàn bộ 6 biến còn lại đều được chuyển đổi sang dạng logarit tự nhiên nhằm ổn định phương sai.

Phương pháp chọn mẫu toàn bộ theo chuỗi thời gian liên tục từ tháng 01/2006 đến tháng 06/2012 với 78 kỳ quan sát, đảm bảo tính đại diện cho cả giai đoạn bùng nổ lẫn chu kỳ điều chỉnh sâu của thị trường tài chính.

Lý do lựa chọn mô hình Tự hồi quy Vectơ (VAR) thay vì phương pháp bình phương bé nhất thông thường (OLS) là bởi mô hình VAR xem xét tất cả các biến số đều là biến nội sinh có tương tác hai chiều, đồng thời xử lý triệt để hiện tượng hồi quy giả mạo và phản ánh chân thực cơ chế truyền tải tác động trễ của các cú sốc vĩ mô.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu mang lại các kết quả kiểm định kinh tế lượng mang tính đột phá:

• Kiểm định tính dừng ADF: Toàn bộ 7 chuỗi số liệu đều không dừng ở bậc gốc I(0) nhưng đạt tính dừng hoàn hảo ở sai phân bậc nhất I(1) với mức ý nghĩa 1%, thỏa mãn giá trị tới hạn MacKinnon là -2,595.
• Kiểm định đồng liên kết Johansen: Xác định tồn tại 7 vector đồng liên kết ở mức ý nghĩa 5%, chứng minh mối quan hệ cân bằng bền vững trong dài hạn giữa chỉ số VN-Index và 6 biến kinh tế vĩ mô.
• Kiểm định nhân quả Granger tại độ trễ tối ưu bậc 3: Tồn tại mối quan hệ nhân quả một chiều từ VN-Index đến tỷ giá hối đoái; từ giá dầu thế giới đến VN-Index; từ chỉ số CPI đến cung tiền M2 và lãi suất; từ cung tiền M2 đến tỷ giá, sản xuất công nghiệp và lãi suất; từ lãi suất đến tỷ giá hối đoái.
• Ước lượng mô hình VAR: Biến động của chỉ số VN-Index cùng chiều với chính nó ở độ trễ 1 tháng và giá dầu thế giới ở độ trễ 2 tháng; đồng thời biến động ngược chiều với cung tiền M2 ở độ trễ 2 tháng và lãi suất cơ bản ở độ trễ 3 tháng.
• Phân rã phương sai: Biến động của VN-Index chịu tác động lớn nhất bởi chính bản thân nó trong ngắn hạn với tỷ trọng giải thích hơn 70% và duy trì trên 55% trong dài hạn, kế tiếp là tác động từ cú sốc lãi suất và giá dầu thế giới.

Thảo luận kết quả

Mối quan hệ ngược chiều giữa VN-Index với cung tiền M2 trễ 2 tháng và lãi suất trễ 3 tháng phản ánh chính xác thực trạng nền kinh tế Việt Nam giai đoạn 2006 - 2012. Khi cung tiền tăng trưởng quá nóng, áp lực lạm phát bùng nổ lên mức trên 18% - 23% buộc Ngân hàng Nhà nước phải thực thi chính sách thắt chặt tiền tệ quyết liệt, đẩy lãi suất huy động lên cao, dẫn đến dòng tiền bị rút khỏi kênh chứng khoán để quay lại hệ thống ngân hàng.

Kết quả tác động tiêu cực của lãi suất hoàn toàn tương đồng với các phát hiện của Halil Tunalı (2010) tại Thổ Nhĩ Kỳ, Yu Hsing (2011) tại Brazil và Cộng hòa Séc, cũng như Heng Lee Ting (2012) tại Malaysia. Mối tương quan thuận chiều giữa giá dầu thế giới và VN-Index với độ trễ 2 tháng phản ánh đặc thù cấu trúc kinh tế Việt Nam khi dầu thô đóng vai trò mặt hàng xuất khẩu chủ lực mang lại nguồn thu ngoại tệ lớn trong giai đoạn nghiên cứu.

Dữ liệu nghiên cứu được biểu diễn trực quan qua đồ thị hàm phản ứng xung lực (IRF) với thời gian phản ứng kéo dài 12 đến 24 tháng và bảng ma trận phân rã phương sai 10 kỳ dự báo, thể hiện rõ nét biên độ dao động của VN-Index trước từng biến số vĩ mô.

Đề xuất và khuyến nghị

• Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Duy trì tính ổn định của chính sách tiền tệ và công cụ lãi suất điều hành, tránh điều chỉnh tăng giảm đột ngột với biên độ vượt quá 1,0% - 1,5%/năm nhằm hạn chế gây sốc cho thị trường tài chính; đồng thời nâng cao tính minh bạch trong việc công bố định hướng cung tiền M2 định kỳ hàng quý.
• Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và Bộ Tài chính: Đẩy mạnh lộ trình cổ phần hóa và niêm yết các tập đoàn kinh tế nhà nước quy mô lớn thuộc ngành năng lượng, viễn thông, bưu chính nhằm gia tăng hàng hóa chất lượng, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ vốn hóa thị trường từ 14,7% GDP năm 2011 lên mức 40% - 50% GDP trong các giai đoạn tiếp theo.
• Các định chế tài chính và Công ty Quản lý Quỹ: Thiết lập hệ thống mô hình cảnh báo sớm rủi ro thị trường dựa trên biến động lãi suất và giá dầu thế giới; áp dụng chiến lược cơ cấu tỷ trọng tiền mặt phòng vệ ở mức 15% - 25% tổng tài sản khi nhận thấy tín hiệu lãi suất điều hành tăng với độ trễ 1 đến 2 quý.
• Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức: Tích hợp các chỉ báo vĩ mô hàng tháng như CPI, M2 và giá dầu thế giới vào quy trình phân tích kỹ thuật và định giá cơ bản; chủ động theo dõi chu kỳ trễ 2 đến 3 tháng của chính sách tiền tệ để đưa ra quyết định giải ngân an toàn, giảm thiểu rủi ro thua lỗ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Học viên cao học, nghiên cứu sinh và giảng viên khối ngành Kinh tế - Tài chính: Khai thác khung phân tích kinh tế lượng chuẩn mực với mô hình VAR, kiểm định nghiệm đơn vị ADF, đồng liên kết Johansen và hàm phản ứng xung lực làm tài liệu tham khảo giảng dạy và phát triển các đề tài nghiên cứu chuyên sâu.
• Chuyên viên phân tích vĩ mô và chiến lược đầu tư tại các Công ty Chứng khoán: Ứng dụng quy trình định lượng 7 biến số để xây dựng báo cáo chiến lược thị trường hàng tháng, giúp tiết kiệm hơn 60% thời gian thiết lập mô hình dự báo VN-Index.
• Cán bộ hoạch định chính sách tại Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính: Tham khảo các bằng chứng thực nghiệm về cơ chế truyền dẫn chính sách tiền tệ và tỷ giá sang thị trường vốn để điều chỉnh công cụ điều hành kinh tế vĩ mô hiệu quả hơn.
• Nhà đầu tư cá nhân và Giám đốc tài chính doanh nghiệp: Nắm bắt quy luật phản ứng trễ của thị trường chứng khoán trước các biến động lãi suất và giá dầu nhằm hoạch định kế hoạch huy động vốn và quản trị danh mục đầu tư an toàn trong chu kỳ 3 đến 6 tháng.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao luận văn sử dụng mô hình VAR thay vì mô hình hồi quy đa biến OLS thông thường?
Mô hình VAR xem tất cả 7 biến số trong hệ thống đều là biến nội sinh có tương tác hai chiều, khắc phục hoàn toàn hiện tượng tự tương quan và hồi quy giả mạo thường gặp ở OLS khi phân tích chuỗi thời gian 78 quan sát dừng ở sai phân bậc một I(1).

Biến số kinh tế vĩ mô nào có sức ảnh hưởng mạnh nhất đến biến động của chỉ số VN-Index?
Bên cạnh quán tính tự thân của VN-Index giải thích hơn 70% phương sai ngắn hạn, lãi suất cơ bản và giá dầu thế giới là hai yếu tố ngoại sinh có tác động chi phối mạnh nhất đến đường đi của chỉ số với tỷ trọng giải thích từ 8% đến 15% qua các kỳ dự báo.

Vì sao cung tiền M2 tăng lại tác động làm giảm chỉ số VN-Index ở độ trễ 2 tháng?
Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam giai đoạn 2006 - 2012, cung tiền tăng nhanh thường kéo theo lạm phát cao kỷ lục trên 18% - 23%, buộc cơ quan quản lý phải siết chặt thanh khoản sau đó 2 tháng, gây ảnh hưởng tiêu cực trực tiếp đến thị trường chứng khoán.

Thời gian trễ tác động của chính sách lãi suất lên thị trường chứng khoán là bao lâu?
Kết quả hồi quy VAR chỉ ra rằng lãi suất cơ bản tác động ngược chiều lên chỉ số VN-Index với độ trễ rõ rệt là 3 tháng, phản ánh khoảng thời gian cần thiết để chi phí vốn ngấm vào kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp niêm yết.

Kết quả nghiên cứu tại Việt Nam có điểm gì khác biệt so với các thị trường phát triển?
Tại các thị trường phát triển, cung tiền thường có quan hệ cùng chiều ngay lập tức với giá cổ phiếu. Trong khi đó, tại thị trường cận biên Việt Nam giai đoạn khảo sát 78 tháng, cung tiền lại có tương quan nghịch sau 2 tháng do rủi ro bất ổn vĩ mô và áp lực lạm phát cao.

Kết luận

• Luận văn hoàn thành việc lượng hóa toàn diện mối quan hệ giữa 6 biến kinh tế vĩ mô và chỉ số VN-Index qua 78 quan sát hàng tháng giai đoạn 2006 - 2012.
• Kiểm định Johansen chứng minh sự tồn tại của 7 vector đồng liên kết, xác lập mối quan hệ cân bằng bền vững dài hạn giữa kinh tế vĩ mô và thị trường chứng khoán Việt Nam.
• Xác định rõ nét quy luật tác động trễ: VN-Index biến động cùng chiều với giá dầu trễ 2 tháng, nghịch chiều với cung tiền M2 trễ 2 tháng và lãi suất trễ 3 tháng.
• Khẳng định vai trò dẫn dắt của lãi suất và giá dầu thế giới như những chỉ báo sớm then chốt phục vụ công tác dự báo xu hướng thị trường tài chính.
• Mở ra hướng nghiên cứu tiếp nối nhằm mở rộng chuỗi dữ liệu trong các giai đoạn 5 đến 10 năm tiếp theo với việc bổ sung các biến số vĩ mô toàn cầu mới.

Tài liệu này là công trình nghiên cứu khoa học có giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao, hỗ trợ đắc lực cho các nhà đầu tư và cơ quan quản lý trong việc nâng cao hiệu quả phân tích và ra quyết định trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ………………. NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG PHÂN TÍCH MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Thành phố Hồ Chí Minh – Năm 2012 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ……………….

NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG PHÂN TÍCH MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên Ngành : Tài Chính –Ngân Hàng Mã Số : 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: P.GS TS NGUYỄN THỊ LIÊN HOA Thành phố Hồ Chí Minh – Năm 2012 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT: TTCK : Thị trường chứng khoán TTCKVN : Thị trường chứng khoán Việt Nam SGDCK : Sở giao dịch Chứng khoán VN-Index : Chỉ số giá TTCK TP.HCM NHNN : Ngân hàng nhà nước NHTM : Ngân hàng thương mại TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1: Bảng tóm tắt tương quan giữa các nhân tố kinh tế vĩ mô và TTCK ở các nước 25 Bảng 2: Mô tả các biến sử dụng trong mô hình 27 Bảng 3: Thống kê mô tả các biến được sử dụng trong nghiên cứu 38 Bảng 4: Bảng tóm tắt kết quả kiểm định tính dính dừng của các biến 40 Bảng 5: Độ trễ tối ưu của mô hình 40 Bảng 6: Độ trễ tối ưu dựa trên LM test tương quan phần dư 41 Bảng 7: Kiểm định đồng liên kết Johansen -Juselius trong mô hình đa biến 42 Bảng 8 : Phương trình đồng liên kết dài hạn 42 Bảng 9: Kết quả kiểm định nhân quả Granger 43 Bảng 10: Tóm tắt phương trình hồi quy theo VAR giữa các biến vĩ mô 45 Bảng 11: Phân rã phương sai thay đổi chỉ số VN-index 49 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ Hình 1: Biểu đồ chỉ số VN-index, chỉ số sản xuất công nghiệp, chỉ số giá tiêu dùng, tỷ giá hối đoái, cung tiền, giá dầu, lãi suất từ tháng 1/2006 đến tháng 06/2012 38 Hình 2: Đồ thị phần dư của các biến 46 Hình 3: Đồ thị phản ứng xung lực 47 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi với sự hướng dẫn của PGS. TS Nguyễn Thị Liên Hoa. Các nội dung được đúc kết từ quá trình học tập, các số liệu và kết quả nghiên cứu thực nghiệm được thực hiện trung thực, chính xác. Tác giả luận văn NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành chương trình cao học và luận văn tốt nghiệp này tôi đã nhận được sự hướng dẫn, giúp đỡ, hỗ trợ của Quý Thầy Cô Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM, gia đình và bạn bè.

Tôi xin chân thành gởi lời cảm ơn đến PGS. TS Nguyễn Thị Liên Hoa đã tận tình hướng dẫn, đóng góp ý kiến quý báu của Cô đã giúp tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin gởi lời cảm ơn đến Quý Thầy Cô Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM đã truyền đạt kiến thức cho tôi trong suốt quá trình học cao học. Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, bạn bè đã tạo điều kiện thuận lợi nhất và hỗ trợ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu.

Trân trọng cảm ơn. Tác giả luận văn NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 1 MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ TÓM TẮT. TỔNG QUAN CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI. Abugri, Southern Connecticut State University, New Haven, USA “Empirical relationship between macroeconomic volatility and stock returns: Evidence from Latin American markets”, 2008., Nova Southeastern University “Effect Of Macroeconomic Variables On Stock Market Returns For Four Emerging Economies: Brazil, Russia, India, And China”, March 2008.8  Aisyah Abdul Rahman, Noor Zahirah Mohd Sidek, Fauziah Hanim Tafri “Macroeconomic determinants of Malaysian stock market”, Accepted 27 January, 2009.9  Halil Tunalı, Istanbul University, Istanbul, Turkey “The Analysis of Relationships between Macroeconomic Factors and Stock Returns: Evidence from Turkey Using VAR Model”, 2010 .10  Nopphon Tangjitprom, Martin de Tours School of Management of Economics Assumption University, Bangkok, Thailand “Macroeconomic Factors of Emerging Stock Market: The Evidence from Thailand”, November 10, 2011.11  Abbas Alavi Rad, Abarkouh Branch, Islamic Azad University, Iran “Macroeconomic Variables and Stock Market: Evidence From Iran”, 2011 .13  Xiufang Wang, School of Economics, Osaka Prefecture University, Japan “The Relationship between Stock Market Volatility and Macroeconomic Volatility: Evidence from China” , 2011.13 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2  Muhammad Akbar, Shahid Ali and Muhammad Faisal Khan, Pakistan “The relationship of stock prices and macroeconomic variables revisited: Evidence from Karachi stock exchange”, Accepted 8 November, 2011.14  Mohamed Khaled Al-Jafari, Rashed Mohammed Salameh & Mohammad Rida Habbash “Investigating the Relationship between Stock Market Returns and Macroeconomic Variables: Evidence from Developed and Emerging Markets”, 2011 .15  Yu Hsing, PhD; Antoinette S.

Phillips, PhD; Carl Phillips, PhD, Southeastern Louisiana University “Stock Prices and Aggregate Economic Variables: The Case of Brazil” 5 May, 2011.17  Yu Hsing, Southeastern Louisiana University, USA“Effects of Macroeconomic Variables on the Stock Market: The Case of the Czech Republic” 2011 .18  Isiaq Olasunkanmi Oseni, Philip Ifeakachukwu Nwosa, Bells University of Technology “Stock Market Volatility and Macroeconomic Variables Volatility in Nigeria: An Exponential GARCH Approach”, 2011.19  Heng Lee Ting, Sim Chuit Feng, Tee Wee Wen, Wong Kit Lee “Macroeconomic Determinants of The Stock Market Return: The Case in Malaysia” May 2012 .19  Các Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô Trong Các Nghiên Cứu:. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .26  Dư liệu các biến nghiên cứu .26  Phương pháp nghiên cứu. NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN TẠI VIỆT NAM. Thống Kê Mô Tả Các Biến Được Sử Dụng Trong Nghiên Cứu.

Kiểm Định Tính Dừng Các Biến Trong Mô Hình. Lựa Chọn Độ Trễ Tối Ưu Trong Mô Hình:. Kiểm Định Đồng Liên Kết Johansen Và Juselius:. Kiểm Định Nhân Quả Granger:.

Kết Quả Chạy Mô Hình VAR:. Phân Tích Phản Ứng Xung Lực. Phân Tích Phân Rã Phương Sai (Variance Decomposition).51 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 3 TÀI LIỆU THAM KHẢO.58 Phụ Lục 1: Số Liệu Thu Thập .58 Phụ Lục 2: Kiểm Định Tính Dừng Các Biến Trong Mô Hình .60 Phụ Lục 3: Kết Quả Chạy Mô Hình VAR .74 Phụ lục 4: Đồ Thị Hàm Phản Ứng Xung Lực Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô.76 Phụ lục 5: Phân Rã Phương Sai Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô.79 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 4 TÓM TẮT Bài nghiên cứu này xem xét mối liên hệ giữa các biến số kinh tế vĩ mô và chỉ số chứng khoán Việt Nam giai đoạn từ tháng 1 năm 2006 đến tháng 06 năm 2012 bằng cách sử dụng mô hình vector tương quan tự hồi quy (VAR). Trong nghiên cứu này tác giả thực hiện kiểm định tính dừng dựa trên giản đồ tự tương quan, kiểm định nghiệm đơn vị, kiểm định đồng liên kết Johansen test, kiểm định nhân quả Granger, dự báo mô hình VAR, phân tích phản ứng xung lực, phân rã phương sai để phân tích.

Các kết quả thực nghiệm cho thấy có mối quan hệ dài hạn giữa các biến trong mô hình. Đồng thời, có mối quan hệ nhân quả một chiều từ chỉ số VN-index đến tỷ giá, từ giá dầu đến chỉ số VN-index, từ lạm phát (CPI) đến cung tiền và lãi suất. Bên cạnh đó, có quan hệ nhân quả một chiều từ cung tiền (M2) đến thay đổi tỷ giá, đến thay đổi chỉ số sản xuất công nghiệp và lãi suất. Đồng thời, có quan hệ nhân quả một chiều từ lãi suất đến thay đổi tỷ giá.

Mô hình VAR cho thấy thay đổi trong VN-index biến động cùng chiều với thay đổi VN-index trễ 1 tháng, giá dầu trễ 2 tháng và biến động ngược chiều với thay đổi của cung tiền trễ 2 tháng, lãi suất trễ 3 tháng. Kết quả nghiên cứu cũng cho thấy chỉ số VN-index sốc với chính nó, phản ứng với cú sốc giá dầu và lãi suất. Phân rã phương sai cho kết quả biến động VN-index bị tác động nhiều nhất bởi chính bản thân nó trong ngắn hạn lẫn dài hạn. GIỚI THIỆU Thị trường chứng khoán là một thị trường vốn đóng vai trò rất quan trọng trong nền kinh tế thị truờng.

Tạo điều kiện cho nhà nước, các doanh nghiệp và cá nhân huy động được nguồn vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Chính vì điều này mà đòi hỏi TTCK phát triển lành mạnh và ổn định. TTCK các nước trên thế giới đã tồn tại và phát triển hàng trăm năm nay. TTCK Việt Nam bắt đầu giao dịch vào ngày 28/07/2000 chỉ có hai loại TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 chứng khoán REE, SAM với số vốn 270 tỷ đồng và một số ít trái phiếu Chính phủ được niêm yết giao dịch.

TTCK Việt Nam đến nay đã hơn 12 năm tuổi và trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm. Trong giai đoạn từ năm 2000 - 2005 quy mô TTCK Việt Nam khá nhỏ với 32 doanh nghiệp niêm yết và phần lớn là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, không mang tính đại diện cho ngành, giá trị vốn hóa/GDP chưa đến 1%, tính thanh khoản của thị trường khá thấp, chưa tạo nên kênh huy động vốn hiệu quả cho nền kinh tế. Cuối năm 2006 Việt Nam gia nhập WTO, sự ra đời của luật chứng khoán với các ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp đã làm gia tăng đáng kể số lượng doanh nghiệp niêm yết, mức vốn hóa của thị trường đã tăng đột biến đạt 18,8 tỷ USD, chiếm 22,7% GDP. Đây là giai đoạn phát triển mạnh mẽ của TTCK Việt Nam.

Tuy nhiên, đến năm 2011 - 2012, TTCK Việt Nam bước vào thời kỳ suy thoái, lượng cổ phiếu mới niêm yết không ngừng tăng lên nhưng sự sụt giảm về giá đã khiến vốn hóa toàn thị trường giảm từ 718.894 tỷ đồng năm 2010 xuống mức 536. Tổng vốn hóa của TTCK Việt Nam năm 2011 chỉ chiếm 14.7%/GDP - thấp nhất so với các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á. Trong thời gian qua TTCK Việt Nam chưa thực sự phát triển lành mạnh và ổn định, thanh khoản chưa tốt, chủng loại chứng khoán còn nghèo nàn, thiếu các mã chứng khoán đại diện cho nền kinh tế như điện lực, bưu điện, PetrolVietnam …. chưa thực hiện niêm yết.

Bên cạnh đó do các nguyên nhân: thay đổi chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước, môi trường đầu tư … làm TTCK Việt Nam biến động không ổn định và làm đau đầu các nhà đầu tư khi tham gia thị trường.