LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Khoảng 50 năm trƣớc đây, Việt Nam là một nƣớc nông nghiệp với cơ sở vật chất kỹ thuật lạc hậu, gần nhƣ đƣợc xây dựng từ đầu và những năm của thế kỷ 21, đất nƣớc Việt Nam ngày càng lớn mạnh, chƣa bao giờ nền kinh tế Việt Nam lại có đƣợc tiềm năng phát triển nhƣ hiện nay. Một trong những ngành đóng góp không nhỏ trong quá trình này là ngành xây dựng. Trong những năm qua, ngành xây dựng đã có những bƣớc phát triển nhất định để đáp ứng nhu cầu, bắt kịp, thúc đẩy tốc độ tăng trƣởng của nền kinh tế.
Vậy làm thế nào mà ngành xây dựng làm đƣợc điều đó? Có rất nhiều lý do nhƣng một lý do đóng vai trò quan trọng đó là các công cụ quản lý của doanh nghiệp trong ngành,trong đó,kế toán là một công cụ quản lý hữu hiệu. Và ngày nay,vai trò của hạch toán kế toán ngày càng đƣợc coi trọng,góp phần không nhỏ vào hoạt động của toàn doanh nghiệp. Đặc biệt, kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả kinh doanh là phần hành kế toán có ý nghĩa và vai trò hết sức quan trọng trong công tác kế toán tại mỗi công ty. Nó phản ánh trực tiếp nhất các thông tin về chi phí, doanh thu, lợi nhuận và khả năng phát triển của công ty trong tƣơng lai.
Những hạn chế trong phần hành kế toán này sẽ ảnh hƣởng đến tính chính xác, kịp thời của thông tin gây tác động xấu đến tình hình kinh doanh của công ty. Do đó hoàn thiện phần hành kế toán này là việc làm cần thiết đối với mọi doanh nghiệp. Vì vậy hoàn thiện phần hành kế toán này là việc làm cần thiết đối với mọi doanh nghiệp. Đƣợc thành lập từ năm 1979, Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang trƣớc đây là Công ty Bắc Hà Tuyên bởi trƣớc đây Công ty nằm ở phía bắc của tỉnh Hà Tuyên.
Tháng 3 năm 1993, khi tỉnh Hà Tuyên tách ra làm 2 tỉnh Hà Giang và Tuyên Quang thì Công ty Bắc Hà Tuyên đƣợc thay đổi tên gọi và trở thành công ty xây dựng số 1 Hà Giang theo quyết định số 135/QĐ-UB ngày 24/3/1993. Thực hiện chủ trƣơng cổ phần hóa của Nhà nƣớc và đƣợc sự hƣởng ứng của cán bộ công nhân viên toàn Công ty, ngày 01/05/2005 công ty xây dựng số 1 Hà Giang chính thức trở thành công ty cổ phần với tên gọi Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang là một công ty đƣợc thành lập từ những năm 1979, trải qua quá trình biến động và phát triển mạnh mẽ, Công ty ngày càng tạo dựng đƣợc thƣơng hiệu trên thị trƣờng của mình. Công ty đã 1 mở rộng, phát triển thêm nhiều ngành nghề kinh doanh khác nhƣ: tƣ vấn, thiết kế; trực tiếp thực hiện xây lắp, triển khai các công trình, dự án về giao thông vận tải.
Bên cạnh hoạt động kinh doanh ngày càng ổn định hơn, các hoạt động tổ chức bộ máy quản lý, xây dựng các phòng ban tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang ngày càng đƣợc hoàn thiện. Trong đó, cách thức tổ chức và hoạt động của phòng Kế toán của công ty cũng đƣợc hoàn thiện theo thời gian. Đặc biệt, phần hành kế toán Doanh thu, Chi phí và Xác định kết quả kinh doanh tại phòng Kế toán có chức năng theo dõi và xác định doanh thu cho toàn Công ty, giúp nhà quản trị ra quyết định kinh doanh nên rất quan trọng. Do đó, tác giả đã lựa chọn đề tài nghiên cứu luận văn “Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang” để thực hiện.
Tổng quan các công trình nghiên cứu Doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh là phần hành có thể nói là quan trọng nhất trong bộ máy kế toán, do đó, đã có khá nhiều công trình nghiên cứu về đề tài kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh. Luận văn thạc sỹ“Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Công nghiệp Mỏ Việt Bắc- TKV” của tác giả Th.S Lê Thị Mai (2008) với đã nghiên cứu về tổ chức kế toán doanh thu, chi phí, kết quả hoạt động kinh doanh của ngành khai thác khoáng sản. Dựa trên cơ sở lý luận, đã phân tích thực trạng công tác nghiên cứu doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh của Công ty Công nghiệp Mỏ Việt Bắc- TKV. Luận văn cũng đã đƣa ra một số giải pháp để hoàn thiện tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh của ngành khai thác khoáng sản nói chung và công ty Công nghiệp Mỏ Việt Bắc- TKV nói riêng.
Luận án tiến sỹ “Hoàn thiện kế toán chi phí, doanh thu, kết quả hoạt động kinh doanh du lịch tour tại các doanh nghiệp du lịch trên địa bàn Hà Nội” của tác giả TS. Hà Thị Thúy Vân (2011) đã làm rõ đƣợc cơ sở lý luận của công tác kế toán chi phí, doanh thu, kết quả hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực hoạt động du lịch tour trên địa bàn Hà Nội. Tác giả cũng đã đƣa ra các giải pháp về cả góc độ kế toán quản trị và góc độ kế toán tài chính với công tác kế toán của các doanh nghiệp tổ chức tour trên địa bàn Hà Nội. Luận văn thạc sỹ của tác giả Th.S Vũ Thị Xuân Hoa (2008) “Hoàn thiện hạch toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Giấy Việt Nam” đã 2 nghiên cứu thực tiễn tổ chức kế toán doanh thu chi phí và kết quả kinh doanh Tổng công ty Giấy Việt Nam.
Trên cơ sở nghiên cứu thực tiễn, tác giả đã đƣa ra một số giải pháp để hoàn thiệc hạch toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Giấy Việt Nam. Luận văn đã nghiên cứu về cách hạch toán và chỉ ra ƣu nhƣợc điểm của các cách hạch toán hiện tại giúp hoàn thiện công tác hạch toán kế toán của Tổng công ty Giấy Việt Nam. Mặc dù đã có nhiều công trình nghiên cứu về kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh nhiều lĩnh vực nhƣng chƣa có công trình nghiên cứu về kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. Do đó, luận văn với đề tài “Kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang” chƣa có tác giả nào nghiên cứu, vì vậy việc nghiên cứu đề tài này thực sự có ý nghĩa đối với thực tiễn với hoạt động kinh doanh của Công ty.
Mục tiêu nghiên cứu Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là: - Hệ thống hóa các vấn đề lý luận chung về kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp xây dựng. - Nghiên cứu, phân tích và đánh giá thực trạng kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. - Đề xuất các giải pháp hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Gianggiúp Công ty quản lý hiệu quả hơn trong nền kinh tế thị trƣờng. Câu hỏi nghiên cứu Chất lƣợng thông tin của kế toán đƣợc coi là giải pháp quan trọng để đảm bảo sự an toàn và khả năng mang lại những thắng lợi cho các quyết định kinh doanh cho các doanh nghiệp.
Do đó, trong luận văn, tác giả đã đƣa ra câu hỏi nghiên cứu là làm thế nào để hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh để tăng cƣờng chất lƣợng thông tin kế toán tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu 3 Đối tƣợng nghiên cứu của luận văn là cơ sở lý luận và thực tiễn của kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh trong Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. - Phạm vi nghiên cứu Phạm vi không gian nghiên cứu: Luận văn thực hiện nghiên cứu kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. Phạm vi nội dung nghiên cứu: Luận văn khảo sát, nghiên cứu về toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh trong hoạt động thi công xây dựng của Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang.
+ Về kế toán doanh thu: Khảo sát, nghiên cứu về kế toán doanh thu bán hàng, kế toán doanh thu hoạt động tài chính, kế toán doanh thu khác. + Về kế toán chi phí: Khảo sát, nghiên cứu về kế toán chi phí giá vốn, kế toán chi phí tài chính, kế toán chi phí bán hàng, kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp, kế toán chi phí khác. + Về kế toán kết quả kinh doanh: Khảo sát, nghiên cứu về lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh. Phạm vi thời gian nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu khảo sát thực tế, thu thập số liệu về kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giangnăm 2017 nhƣng do hạn hẹp về thời gian nghiên cứu nên trong phạm vi nghiên cứu của luận văn tác giả xin nghiên cứu đề tài dƣới góc độ kế toán tài chính.
Phƣơng pháp nghiên cứu Phƣơng pháp thu thập thông tin - Đối với dữ liệu sơ cấp Để thu thập thông tin phục vụ nghiên cứu,tác giả đã sử dụng phƣơng pháp khảo sát, ghi chép để nghiên cứu đối với hệ thống sổ sách, cơ sở vật chất thực hiện công tác kế toán doanh thu chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. - Đối với dữ liệu thứ cấp Tác giả đã thu thập thông tin thông qua các thông tin có sẵn qua các Báo cáo tài chính gửi tổng cục thuế. Ngoài ra, tác giả còn tham khảo thêm các luận văn, luận án về phân tích về công tác doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh để đúc kết thêm kinh 4 nghiệm để rút ra bài học vận dụng công tác kế toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Giao Thông Xây Dựng số 1 Hà Giang. Phƣơng pháp phân tích, tổng hợp, xử lý số liệu Từ những số liệu thu thập đƣợc thì tác giả tổng hợp lại để xử lý thông tin.