TRƢỜNG ĐẠI HỌC MỞ TP. HỒ CHÍ MINH KHOA ĐÀO TẠO ĐẶC BIỆT KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP NGÀNH KẾ TOÁN –KIỂM TOÁN PHÂN LOẠI CHI PHÍ VÀ BÁO CÁO THU NHẬP THEO SỐ DƢ ĐẢM PHÍ CHO SẢN PHẨM LỐP Ô TÔ TẠI CÔNG TY CÔNG NGHIỆP CAO SU MIỀN NAM SVTH : Ngô Văn Tƣờng MSSV : 1154040659 Ngành : Kế toán – Kiểm toán GVHD : ThS. Phạm Minh Vƣơng Thành phố Hồ Chí Minh - năm 2014 LỜI CÁM ƠN Tôi xin gửi lời cám ơn đến ThS. Phạm Minh Vương đã nhiệt tình, ân cần, chu đáo giúp tôi hoàn thiện bài khóa luận tốt nghiệp.
Tôi trân trọng gửi đến Chị Nguyễn Thị Thi Thi, người đã tận tình hướng dẫn và tạo điều kiện tốt nhất cho tôi trong suốt quá trình làm khóa luận tốt nghiệp, lời cám ơn chân thành và sâu sắc. Tôi cũng chân thành cám ơn Ban lãnh đạo Công ty Cổ phần Công nghiệp Cao su Miền nam (CASUMINA), các anh chị Phòng Tài chính–Kế toán đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi tiếp cận với công việc kế toán thực tế và hoàn thành bài khóa luận này. Tuy nhiên, phạm vi đề tài rộng và thời gian thực tế chưa nhiều nên khó tránh khỏi những thiếu sót. Cuối cùng, tôi xin kính chúc Quý thầy cô và các Cô chú, Anh chị trong Công ty lời chúc sức khỏe, công tác tốt và kính chúc công ty Casumina ngày càng phát triển.
Tôi xin chân thành cám ơn! NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN. i DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT BC KQHĐKD Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh BCTN TB Báo cáo thu nhập theo phương pháp toàn bộ BCTN TT Báo cáo thu nhập theo phương pháp trực tiếp BHTN Bảo hiểm thu nhập BHXH Bảo hiểm xã hội BHYT Bảo hiểm y tế CCPT-VLK Công cụ phụ trợ - Vật liệu khác CP NVL Chi phí nguyên vật liệu ĐHĐCĐ Đại hội đồng cổ đông ERP Enterprise Resource Planning HĐKD Hoạt động kinh doanh HĐQT Hội đồng quản trị HTK Hàng tồn kho KPCĐ Kinh phí công đoàn SDĐP Số dư đảm phí TSCĐ Tài sản cố định XN Xí nghiệp ii DANH SÁCH CÁC BẢNG SỬ DỤNG 3.1 Kết quả hoạt động kinh doanh 2011-2013 3.2 Bảng tổng hợp tồn kho thành phẩm lốp ô tô 3.3 Bảng số lượng thành phẩm tiêu thụ 3.4 Báo cáo đơn giá tiền lương 3.5 Ví dụ mô tả cách thức tính lương ở xí nghiệp 3.6 Tổng hợp chi phí cho sản phẩm lốp 5.7 Báo cáo thu nhập theo số dư đảm phí iii DANH SÁCH CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ 2.1 Biểu đồ biến phí 2.2 Biến phí cấp bậc 2.3 Biến phí phi tuyến 2.5 Định phí và phạm vi phù hợp 3.1 Sơ đồ quy trình công nghệ sản xuất lốp 3.2 Sơ đồ cơ cấu công ty 3.3 Sơ đồ tổ chức công ty 3.4 Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán 3.5 Cơ cấu tài chính 2011-2013 iv Mục lục CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG .1 Lý do chọn đề tài nghiên cứu .2 Tổng quan tình hình nghiên cứu của đề tài .3 Mục tiêu nghiên cứu.4 Phƣơng pháp áp dụng và giới hạn phạm vi nghiên cứu .5 Kết cấu của khóa luận tốt nghiệp. 3 CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHI PHÍ VÀ BÁO CÁO THU NHẬP THEO CÁCH ỨNG XỬ CỦA CHI PHÍ .1 Kế toán quản trị .1 Khái niệm kế toán quản trị .2 Bản chất kế toán quản trị .2 Vai trò của kế toán quản trị .1 Thông tin kế toán với mục tiêu của tổ chức .2 Chức năng của nhà quản trị .3 Vai trò của kế toán quản trị .3 So sánh giữa kế toán quản trị và kế toán tài chính .1 Những điểm giống nhau.2 Những điểm khác nhau.4 Nội dung kế toán quản trị trong doanh nghiệp .1 Nội dung kế toán quản trị xét theo nội dung .2 Nội dung kế toán quản trị theo quá trình quản lý .5 Phân loại chi phí .1 Khái niệm chi phí kinh doanh .2 Các cách phân loại chi phí và lợi ích mang lại .6 Phân loại chi phí theo cách ứng xử của chi phí với mức độ hoạt động 11 2.3 Chi phí hỗn hợp .4 Hành động của nhà quản trị đối với cách ứng xử của chi phí .7 Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh .1 Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh theo chức năng chi phí (lập theo phƣơng pháp toàn bộ) .2 Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh theo cách ứng xử của chi phí (lập theo phƣơng pháp trực tiếp). 19 CHƢƠNG 3: BÁO CÁO THU NHẬP THEO CÁCH ỨNG XỬ CỦA CHI PHÍ CHO SẢN PHẨM LỐP XE Ô TÔ .1 Giới thiệu khái quát về công ty Cổ phần Công nghiệp Cao Su Miền nam .1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty.
21 Giới thiệu chung. 21 Dấu mốc lịch sử .2 Chức năng, nhiệm vụ và định hƣớng phát triển của doanh nghiệp. 23 Chiến lƣợc phát triển .3 Hoạt động kinh doanh. 24 Các nhóm sản phẩm chính.
24 Trình độ công nghệ. 24 Hệ thống phân phối và mạng lƣới bán hàng .4 Cơ cấu tổ chức và quản lý công ty. 26 Cơ cấu tổ chức công ty. 26 Chức năng, nhiệm vụ các bộ phận.
27 Tổ chức bộ máy kế toán .5 Tình hình tài chính trong trong giai đoạn 2011-2013. 33 Cơ cấu tài chính. 33 Kết quả hoạt động kinh doanh .2 Lập báo cáo thu nhập theo cách ứng xử của chi phí.1 Phƣơng pháp tính chi phí cho từng sản phẩm tại đơn vị .2 Phân loại chi phí tại đơn vị theo cách ứng xử của chi phí .3 Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh theo cách ứng xử của chi phí (lập theo phƣơng pháp trực tiếp). 49 vi CHƢƠNG 4: NHẬN XÉT, KIẾN NGHỊ .1 Thực trạng chung công tác kế toán quản trị .2 Đặc điểm ứng dụng công tác kế toán quản trị tại đơn vị.3 Giải pháp để phát triển và ứng dụng báo cáo thu nhập theo cách ứng xử của chi phí.
56 vii CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG 1.1 Lý do chọn đề tài nghiên cứu Việt Nam đang trong quá trình hội nhập và phát triển, đặc biệt sự kiện Việt Nam tham gia tổ chức WTO (tổ chức thương mại thế giới) năm 2006 đánh dấu một bước ngoặc lớn cho nền kinh tế Việt Nam. Các doanh nghiệp có nhiều cơ hội kinh doanh và phát triển. Đổi lại, sức ép cạnh tranh giữa các doanh nghiệp ngày càng lớn. Bên cạnh các doanh nghiệp trong nước, thị trường đang dần bị chiếm lĩnh bởi các doanh nghiệp nước ngoài hoặc các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài với tiềm lực kinh tế dồi dào.
Để đảm bảo cho các doanh nghiệp tăng trưởng và phát triển bền vững, các nhà quản trị kinh doanh luôn tìm mọi biện pháp tiết kiệm chi phí, tối đa hóa lợi nhuận. Qua đó, vai trò kế toán quản trị trong doanh nghiệp ngày càng được đề cao, nhất là trong bối cảnh nền kinh tế bị ảnh hưởng bởi khủng hoảng kinh tế thế giới. Nếu kế toán tài chính đóng vai trò cung cấp thông tin tài chính cho các đối tượng bên ngoài doanh nghiệp thì thông tin kế toán quản trị là một công cụ quan trọng cho các nhà quản trị kinh doanh đưa ra các quyết định đầu tư, chọn phương án tối ưu, tiết kiệm chi phí, gia tăng lợi nhuận. Và mối quan tâm hàng đầu của nhà quản trị là quản lý các chi phí hiệu quả.
Vấn đề được đặt ra là làm sao để có thể hoạch định và kiểm soát được tốt các khoản chi phí. Nhận diện, phân tích các hoạt động làm phát sinh chi phí, phân loại chi phí là điểm mấu chốt để nhà quản trị có thể quản lý tốt chi phí, từ đó có những quyết định đúng đắn trong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Và một thực tế được đặt ra, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh được thể hiện trên báo cáo tài chính rất cần thiết cho kế toán tài chính vì mục đích cung cấp thông tin cho các đối tượng bên ngoài doanh nghiệp, nhưng đối với nhà quản trị, thông tin được thể hiện trên báo cáo tài chính chưa đáp ứng được nhu cầu thông tin phục vụ cho công tác hoạch định, kiểm soát và ra quyết định. Nhà quản trị cần một dạng báo cáo thể hiện thông tin của tổ chức mà qua đó họ có thể hoàn thành được nhiệm vụ, vai trò của mình, một trong số đó là báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh theo cách ứng xử của chi phí.
Xuất phát từ nhận thức trên, tôi quyết định chọn đề tài “PHÂN LOẠI CHI PHÍ VÀ BÁO CÁO THU NHẬP THEO SỐ DƯ ĐẢM PHÍ CHO SẢN PHẨM LỐP Ô TÔ TẠI CÔNG TY CÔNG NGHIỆP CAO SU MIỀN NAM”. Qua đề tài này, tôi sẽ có cơ hội tìm hiểu trực tiếp công tác kế toán chi phí và học hỏi phương pháp lập báo cáo quản trị tại doanh nghiệp. Hy vọng đề tài báo cáo này sẽ bổ ích cho áp dụng 1 thực tế cho doanh nghiệp và giúp cho doanh nghiệp quản lý thông tin tốt hơn và từ đó tìm ra giải pháp kinh doanh hợp lý hơn nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp 1.2 Tổng quan tình hình nghiên cứu của đề tài Xu thế toàn cầu đang phát triển mạnh mẽ và càng thể hiện rõ hơn khi Việt Nam gia nhập WTO. Để đứng vững trong xu thế đó đòi hỏi các doanh nghiệp phải thiết lập và vận dụng được các công cụ quản lý hiệu quả và khoa học.
Trong đó, kế toán quản trị đang được ứng dụng phổ biến trong công tác quản lý và điều hành nội bộ của các doanh nghiệp hiện nay. Trên thế giới, kế toán quản trị đã xuất hiện khá lâu nhưng ở Việt Nam thì còn khá mới mẻ và non trẻ. Thuật ngữ kế toán quản trị mới được áp dụng trong khoảng hơn mười lăm năm trở lại đây nhưng đã thu hút sự chú ý của các doanh nghiệp. Theo đó, các văn bản hướng dẫn thực hiện được ban hành với mục đích khuyến khích các doanh nghiệp nâng cao công tác quản trị.
Nhưng các văn bản chỉ dừng lại ở mức hướng dẫn thực hiện mà chưa đưa ra một cái khung chuẩn như kế toán tài chính. Do đó, đề tài kế toán quản trị đã được nhiều tác giả quan tâm, nghiên cứu. Mảng đề tài nghiên cứu rất rộng lớn. Và báo cáo quản trị theo số dư đảm phí là một phần rất nhỏ trong đó, nhưng nó là nền tảng quan trọng, là cơ sở cho các ứng dụng hữu hiệu trong công tác quản trị tại doanh nghiệp.
Đặt trong tình hình tại công ty, đây là một đề tài đáng quan tâm.