LỜI MỞ ĐẦU……………………………………………………………….Tính cấp thiết của đề tài……………………………………………………. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài ………………………………… 3 3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu……………………………………………. Đối tƣợng, phạm vi nghiên cứu………………………………………………9 5.
Phƣơng pháp nghiên cứu…………………………………………………… 10 6. Những đóng góp mới của luận văn………………………………………. Kết cấu của luận văn……………………………………………………… 11 Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG CÔNG TÁC XÃ HỘI TRONG BỆNH VIỆN………………………………………………………. Một số khái niệm trong đề tài……………………………………………….
Khái niệm Công tác xã hội trong bệnh viện………………………………. Khái niệm nhân viên Công tác xã hội Bệnh viện…………………………. Khái niệm Ung thƣ…………………………………………………………. Khái niệm nhu cầu của ngƣời bệnh ung thƣ.
Khái niệm nhiệm vụ của nhân viên CTXH bệnh viện trong việc đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh……………………………………………………………………. Lý thuyết nghiên cứu …………………………………………………… 15 1. Thuyết Nhu cầu…………………………………………………………. Thuyết Vai trò…………………………………………………………….
Nhu cầu của ngƣời bệnh ung thƣ…………………………………………21 1. Các dạng nhu cầu của con ngƣời trên phƣơng diện chăm sóc sức khỏe………. Nhu cầu của ngƣời bệnh trong quá trình khám chữa bệnh……………. Nhiệm vụ của nhân viên Công tác xã hội ………………………………… 24 1.
Nhiệm vụ hỗ trợ, tƣ vấn giải quyết các vấn đề về CTXH cho ngƣời bệnh và ngƣời nhà ngƣời bệnh trong quá trình khám, chữa bệnh………………………26 1. Nhiệm vụ cung cấp các thông tin, truyền thông và phổ biến giáo dục sức khỏe…………. Nhiệm vụ Vận động, tiếp nhận tài trợ……………………………………. Các yếu tố tác động hiệu quả trong việc thực hiện các nhiệm vụ của nhân viên công tác xã hội trong việc đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh tại Bệnh viện K Hà Nội………………………………………………………………………….30 Kết luận chƣơng 1…………………………………………………………….
Chƣơng 2: THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CÁC NHIỆM VỤ CỦA NHÂN VIÊN CÔNG TÁC XÃ HỘI ĐÁP ỨNG NHU CẦU CỦA NGƢỜI BỆNH ĐANG ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ TẠI BỆNH VIỆN K HÀ NỘI………………38 2. Mô tả địa bàn nghiên cứu…………………………………………………38 2. Thực trạng nhu cầu của ngƣời bệnh ung thƣ đang điều trị nội trú tại Bệnh viện K Hà Nội……………………………………………………………. Nhu cầu hỗ trợ, tƣ vấn giải quyết các vấn đề về công tác xã hội cho ngƣời bệnh và ngƣời nhà ngƣời bệnh trong quá trình khám bệnh, chữa bệnh……………………….
Nhu cầu cung cấp các thông tin, truyền thông và phổ biến, giáo dục sức khỏe………………………………………………………………………………. Nhu cầu vận động, kết nối nguồn lực……………………………………. Thực trạng thực hiện các nhiệm vụ của nhân viên CTXH …………………. Thực trạng đáp ứng nhu cầu của người bệnh đối với nhiệm vụ tư vấn, hỗ trợ, giải quyết vấn đề CTXH của nhân viên CTXH…………………………………50 2.
Thực trạng đáp ứng nhu cầu của người bệnh đối với nhiệm vụ truyền thông, cung cấp thông tin và giáo dục sức khỏe………………………………………56 2.3 Thực trạng đáp ứng nhu cầu của người bệnh đối với nhiệm vụ vận động, tiếp nhận tài trợ………………………………………………………………………66 2. Yếu tố tác động tới hiệu quả triển khai nhiệm vụ của nhân viên CTXH trong việc đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh tại Bệnh viện K Hà Nội………. Những khó khăn, tồn tại…………………………………………………. Những thuận lợi………………………………………………………….77 Kết luận chƣơng 2…………………………………………………………….78 Chƣơng 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC HIỆN NHIỆM VỤ CỦA NHÂN VIÊN CTXH TRONG VIỆC ĐÁP ỨNG NHU CẦU CỦA NGƢỜI BỆNH TẠI BỆNH VIỆN K HÀ NỘI……………………………….
Yêu cầu đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện nhiệm vụ của nhân viên CTXH trong việc đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh tại Bệnh viện K Hà Nội. Bảo đảm tính mục đích……………………………………………………81 3. Bảo đảm tính thực tiễn……………………………………………………81 III 3. Bảo đảm tính kế thừa và tính hiệu quả……………………………………82 3.
Bảo đảm tính khả thi………………………………………………………83 3. Các nhóm giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện nhiệm vụ của nhân viên công tác xã hội trong việc đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh tại Bệnh viện K Hà Nội……………………………………………………………………………83 3. Nâng cao nhận thức cho cán bộ, nhân viên y tế, lãnh đạo Bệnh viện về tầm quan trọng của hoạt động công tác xã hội tại bệnh viện ………………………. Bổ sung nhân lực tham gia tiếp đón, hƣớng dẫn ngƣời bệnh.
Nâng cao chất lƣợng công tác truyền thông của bệnh viện. Tập huấn, nâng cao trình độ về công tác xã hội, kiến thức y tế cho đội ngũ cán bộ làm CTXH bệnh viện, nâng cao tính chuyên nghiệp của nghề công tác xã hội. Tăng cƣờng các hoạt động tham vấn, hỗ trợ tâm lý, can thiệp khủng khoảng cho ngƣời bệnh ung thƣ…………………………………………………………91 3. Nâng cao hiệu quả nhiệm vụ vận động, tiếp nhận tài trợ, hỗ trợ ngƣời bệnh……………………………………………………………………………….
Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của các biện pháp ………………93 3. Mục đích khảo nghiệm……………………………………………………. Nội dung khảo nghiệm……………………………………………………. Các bƣớc tiến hành khảo nghiệm………………………………………….
Kết quả khảo nghiệm…………………………………………………….93 Kết luận chƣơng 3…………………………………………………………….100 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ……………………………………………101 1. Đối với Bộ Y tế……………………………………………………………102 2. Đối với Lãnh đạo Bệnh viện………………………………………………103 2. Đối với ngƣời bệnh…………………………………………………………103 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO……………………………………….106 IV DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT BSĐT Bác sĩ điều trị BV Bệnh viện BVK Bệnh viện K CTXH Công tác xã hội CSSK Chăm sóc sức khỏe ĐD Điều dƣỡng NXB Nhà xuất bản NVCTXH Nhân viên Công tác xã hội PVS Phỏng vấn sâu CLB Câu lạc bộ NVYT Nhân viên y tế V DANH MỤC BẢNG Nội dung Trang Bảng 2.
Nhu cầu tƣ vấn, hỗ trợ, giải quyết vấn đề từ nhân viên CTXH trong quá trình khám, chữa bệnh của ngƣời bệnh …………………………………. Đánh giá về nguồn cung cấp thông tin y tế ngƣời bệnh hiện nay…… 45 Bảng 2. Nhu cầu cung cấp các thông tin, truyền thông và phổ biến, giáo dục sức khỏe……………………………………………………………………… 46 Bảng 2. Đánh giá về nhu cầu đƣợc hỗ trợ, vận động, kết nối nguồn lực trong quá trình điều trị của ngƣời bệnh…………………………………………….
Đánh giá các nhu cầu hỗ trợ, tài trợ………………………………. Đánh giá nhu cầu về hỗ trợ tài chính……………………………… 49 Bảng 2. Đánh giá của ngƣời bệnh về mức độ đáp ứng nhu cầu đối với hoạt động tƣ vấn, hỗ trợ, giải quyết vấn đề từ nhân viên CTXH trong quá trình khám chữa bệnh tại Bệnh viện………………………………………………. Mức độ quan tâm, chăm sóc của nhân viên CTXH trong quá trình tƣ vấn, hƣớng dẫn ngƣời bệnh……………………………………………….
Thái độ của nhân viên CTXH trong quá trình tƣ vấn, hƣớng dẫn ngƣời bệnh…………………………………………………………………… 53 Bảng 2. Đánh giá sự hài lòng của ngƣời bệnh, nhân viên y tế đối với nhân viên CTXH về việc thực hiện nhiệm vụ tƣ vấn, hƣớng dẫn, hỗ trợ ngƣời bệnh. Đánh giá các kênh thông tin ngƣời bệnh biết, tiếp cận tại Bệnh viện K 58 Bảng 2. Đánh giá về số lần truy cập Website: benhvienk.vn, Fanpage của Bệnh viện K, Phòng Công tác xã hội trong ngày của ngƣời bệnh…………… 59 Bảng 2.
Đánh giá mức độ đáp ứng các nhu cầu ngƣời bệnh về việc thực hiện nhiệm vụ truyền thông, cung cấp thông tin và giáo dục sức khỏe của nhân viên CTXH……………………………………………………………. Đánh giá mức độ hài lòng của ngƣời bệnh về các kênh truyền thông, cung cấp thông tin y tế và giáo dục sức khỏe nhân viên CTXH sử dụng……….15 Đánh giá chung của cán bộ, nhân viên y tế Bệnh viện và của ngƣời bệnh, ngƣời nhà ngƣời bệnh về khả năng đáp ứng các nhu cầu của ngƣời bệnh trong việc truyền thông, cung cấp các thông tin y tế, giáo dục sức khỏe……. Đánh giá các hình thức hỗ trợ ngƣời bệnh nhận đƣợc trong thời gian điều trị tại Bệnh viện……………………………………………………. Đánh giá về số lần đƣợc hỗ trợ, vận động, tiếp nhận tài trợ từ nhân viên CTXH dành cho ngƣời bệnh có hoàn cảnh khó khăn…………………… 68 Bảng 2.
Đánh giá sự hài lòng của ngƣời bệnh đối với chất lƣợng của nhiệm vụ hỗ trợ, vận động, tiếp nhận tài trợ đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh……… 68 Bảng 2. Đánh giá nguyên nhân chƣa đáp ứng đƣợc nhu cầu của ngƣời bệnh về nhiệm vụ hỗ trợ, vận động, tiếp nhận tài trợ của NV CTXH………. Đánh giá mức độ đáp ứng nhu cầu của ngƣời bệnh về nhiệm vụ vận động, tiếp nhận tài trợ của nhân viên CTXH……………………………. Đánh giá mức độ hài lòng chung của ngƣời bệnh và nhân viên y tế đối với hoạt động vận động, tiếp nhận tài trợ……………………………… 72 Bảng 3.
Tính cần thiết của các biện pháp…………………………………. Tính khả thi của các biện pháp……………………………………. 96 VII DANH MỤC BIỂU ĐỒ Nội dung Trang Biểu đồ 3. Tính cần thiết của các biện pháp…………………………… 95 Biểu đồ 3.
Tính khả thi của các biện pháp……………………………. Tính cấp thiết của đề tài Công tác xã hội (CTXH) trong bệnh viện có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc tạo dựng mối quan hệ hài hòa giữa tinh thần và thể chất của ngƣời bệnh, giữa ngƣời bệnh với ngƣời thân, giữa ngƣời bệnh với những ngƣời xung quanh và với nhân viên y tế. Sự hỗ trợ của nhân viên CTXH làm tăng thêm sự hài lòng của ngƣời bệnh và gia đình ngƣời bệnh khi đến điều trị tại bệnh viện. Vì vậy, trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, bệnh viện là nơi rất cần có hoạt động của CTXH; trong những năm qua Bộ Y tế đã tổ chức nhiều Hội thảo khoa học chuyên đề về CTXH bệnh viện, qua đó khẳng định những đóng góp và vai trò của hoạt động CTXH trong bệnh viện.
Thực tế cho thấy, hầu hết các bệnh viện của Việt Nam, nhất là các bệnh viện tuyến trên, thƣờng xuyên trong tình trạng quá tải. Nhân viên y tế không có đủ thời gian và khả năng để giải quyết nhiều nhu cầu bức xúc của ngƣời bệnh nhƣ hƣớng dẫn giải thích về quy trình khám chữa bệnh, tƣ vấn về phác đồ điều trị, cách phòng ngừa bệnh tật cho đến hỗ trợ về tâm lý, tinh thần cho ngƣời bệnh, khai thác thông tin về đặc điểm nhân khẩu xã hội của ngƣời bệnh, cung cấp thông tin về mức giá, chất lƣợng, địa điểm của các loại dịch vụ… thực trạng này đang dẫn đến không ít những phiền hà cho ngƣời bệnh nhƣ: sự thiếu hụt thông tin khi tiếp cận và sử dụng các dịch vụ khám chữa bệnh, sự không hài lòng của ngƣời bệnh đối với các cơ sở y tế…. Mục đích của CTXH trong bệnh viện là tạo dựng mối quan hệ hài hòa giữa tinh thần và thể chất của ngƣời bệnh, giữa ngƣời bệnh và ngƣời nhà ngƣời bệnh, giữa ngƣời bệnh và nhân viên y tế. Nhân viên CTXH đã hỗ trợ rất nhiều cho các bác sĩ, nhân viên y tế, và các bộ phận khác trong bệnh viện để có thể giúp đỡ ngƣời bệnh điều trị một cách tốt nhất.
Sự hỗ trợ của nhân viên CTXH đã đáp ứng đƣợc các nhu cầu của ngƣời bệnh trong quá trình khám, chữa bệnh; góp phần làm tăng thêm sự hài lòng của ngƣời bệnh và ngƣời nhà ngƣời bệnh khi đến khám, điều trị ở bệnh viện.