Luận án tiến sĩ về quốc tế học khu vực Nam Á và sáng kiến Vành đai Con đường của Trung Quốc

Khám phá luận án tiến sĩ về quốc tế học khu vực Nam Á trong sáng kiến Vành đai Con đường của Trung Quốc, phân tích tác động và triển vọng.

• Tác giả: Nguyễn Thu Hà
• Người hướng dẫn: PGS.TS Phùng Thị Huệ
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quan hệ quốc tế
• Đề tài: Khu vực Nam Á trong Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CÁM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến luận án
• 1.2. Các công trình nghiên cứu của Trung Quốc về Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á
• 1.3. Các công trình nghiên cứu của các nước khác về Sáng kiến Vành đai, Con đường của Trung Quốc ở Nam Á
• 1.4. Các công trình nghiên cứu của Việt Nam về Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á
• 1.5. Nhận xét kết quả nghiên cứu của các công trình đã công bố và những vấn đề luận án cần tiếp tục giải quyết
• 2. CHƯƠNG 2: KHU VỰC NAM Á TRONG SÁNG KIẾN VÀNH ĐAI, CON ĐƯỜNG: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 2.1. Cơ sở lý luận của đề tài
• 2.1.1. Chủ nghĩa hiện thực
• 2.1.2. Chủ nghĩa tự do
• 2.1.3. Chủ nghĩa Mác-xít
• 2.1.4. Chủ nghĩa Kiến tạo
• 2.2. Cơ sở thực tiễn nghiên cứu đề tài
• 2.2.1. Khái quát về Sáng kiến Vành đai, Con đường của Trung Quốc
• 2.2.2. Vị trí, vai trò của khu vực Nam Á trong Sáng kiến Vành đai, Con đường
• 2.3. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG TRIỂN KHAI SÁNG KIẾN VÀNH ĐAI, CON ĐƯỜNG CỦA TRUNG QUỐC TẠI NAM Á
• 3.1. Các hoạt động triển khai Sáng kiến Vành đai, Con đường ở Nam Á
• 3.1.1. Xây dựng Hành lang Kinh tế trên bộ
• 3.1.2. Xây dựng Hành lang kinh tế trên biển
• 3.1.3. Xây dựng con đường tơ lụa kỹ thuật số
• 3.2. Tác động của việc triển khai Sáng kiến Vành đai, Con đường ở Nam Á
• 3.2.1. Tác động tích cực
• 3.2.2. Phản ứng của các quốc gia Nam Á đối với việc triển khai Sáng kiến Vành đai, Con đường của Trung Quốc
• 3.2.2.1. Phản ứng của Ấn Độ
• 3.2.2.2. Phản ứng của các nước khác
• 3.3. Tiểu kết chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: TRIỂN VỌNG TRIỂN KHAI SÁNG KIẾN VÀNH ĐAI, CON ĐƯỜNG TẠI KHU VỰC NAM Á VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH CHO VIỆT NAM
• 4.1. Dự báo việc triển khai Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á
• 4.1.1. Những thuận lợi và khó khăn đối với việc triển khai Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á trong thời gian tới
• 4.1.2. Triển vọng thực hiện Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á
• 4.2. Một số hàm ý chính sách cho Việt Nam
• 4.2.1. Vị thế của Việt Nam trong Sáng kiến Vành đai, Con đường của Trung Quốc
• 4.2.2. Tác động của Sáng kiến Vành đai, Con đường đối với Việt Nam
• 4.2.3. Mục tiêu, phương châm và nguyên tắc của Việt Nam khi tham gia Sáng kiến Vành đai, Con đường
• 4.2.4. Phạm vi và mức độ tham gia Sáng kiến Vành đai, Con đường của Việt Nam
• 4.2.5. Một số hàm ý chính sách cho Việt Nam khi tham gia Sáng kiến Vành đai, Con đường của Trung Quốc
• 4.3. Tiểu kết chương 4
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ
• LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

Tóm tắt

I. Tổng quan tình hình nghiên cứu

Nghiên cứu quốc tế về Nam Á trong Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc đã thu hút sự quan tâm của nhiều học giả. Các công trình nghiên cứu liên quan đến luận án này chủ yếu tập trung vào việc phân tích mục tiêu, động lực và tác động của sáng kiến này đối với khu vực. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng Sáng kiến Vành đai và Con đường không chỉ là một dự án phát triển kinh tế mà còn là một chiến lược địa chính trị của Trung Quốc nhằm mở rộng ảnh hưởng của mình tại Nam Á. Các công trình nghiên cứu từ Trung Quốc và các nước khác đã chỉ ra rằng Nam Á đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối các tuyến đường thương mại và đầu tư toàn cầu. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều khoảng trống trong nghiên cứu về tác động cụ thể của sáng kiến này đối với từng quốc gia trong khu vực.

1.1 Các công trình nghiên cứu của Trung Quốc

Các nghiên cứu từ Trung Quốc thường nhấn mạnh vào lợi ích kinh tế mà Sáng kiến Vành đai và Con đường mang lại cho các nước Nam Á. Những nghiên cứu này cho rằng việc tham gia vào sáng kiến sẽ giúp các nước trong khu vực cải thiện cơ sở hạ tầng, thu hút đầu tư và thúc đẩy phát triển kinh tế. Tuy nhiên, cũng có những ý kiến chỉ trích về việc Trung Quốc có thể áp đặt các điều kiện không công bằng đối với các nước tham gia, dẫn đến tình trạng 'bẫy nợ'. Điều này đã tạo ra một cuộc tranh luận sôi nổi trong giới học giả về tính bền vững của các dự án trong khuôn khổ sáng kiến này.

1.2 Các công trình nghiên cứu của các nước khác

Nghiên cứu từ các nước khác, đặc biệt là từ Ấn Độ và các nước phương Tây, thường tập trung vào các khía cạnh địa chính trị của Sáng kiến Vành đai và Con đường. Họ cho rằng sáng kiến này không chỉ đơn thuần là một dự án phát triển kinh tế mà còn là một công cụ để Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng chính trị và quân sự tại Nam Á. Các nghiên cứu này cũng chỉ ra rằng sự tham gia của các nước Nam Á vào sáng kiến có thể dẫn đến những thay đổi lớn trong cấu trúc quyền lực khu vực, đồng thời tạo ra những thách thức về an ninh cho các quốc gia láng giềng.

II. Khu vực Nam Á trong Sáng kiến Vành đai Con đường Cơ sở lý luận và thực tiễn

Khu vực Nam Á được xác định là một trong những khu vực chiến lược trong Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc. Về lý luận, các nghiên cứu đã chỉ ra rằng Nam Á không chỉ có vị trí địa lý quan trọng mà còn là cầu nối giữa Trung Quốc và các thị trường lớn khác như Trung Đông và Châu Âu. Sáng kiến này được xem như một cơ hội để Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng kinh tế và chính trị tại khu vực. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai các dự án trong khuôn khổ sáng kiến này tại Nam Á cũng gặp phải nhiều thách thức, bao gồm sự phản đối từ các nước láng giềng và những lo ngại về an ninh. Các dự án như xây dựng cơ sở hạ tầng và phát triển thương mại đã gặp phải sự phản ứng từ các quốc gia như Ấn Độ, nơi lo ngại về sự gia tăng ảnh hưởng của Trung Quốc trong khu vực.

2.1 Cơ sở lý luận của đề tài

Cơ sở lý luận của nghiên cứu này dựa trên các lý thuyết quan hệ quốc tế như chủ nghĩa hiện thực và chủ nghĩa tự do. Chủ nghĩa hiện thực nhấn mạnh vào lợi ích quốc gia và quyền lực, trong khi chủ nghĩa tự do tập trung vào hợp tác và phát triển kinh tế. Nghiên cứu này sẽ phân tích cách mà các lý thuyết này có thể giải thích động lực và hành động của Trung Quốc trong việc triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á.

2.2 Cơ sở thực tiễn nghiên cứu đề tài

Thực tiễn triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á đã cho thấy nhiều kết quả tích cực nhưng cũng không ít thách thức. Các dự án hạ tầng như đường bộ, cảng biển và đường sắt đã được triển khai, tuy nhiên, nhiều dự án đã gặp phải sự chậm trễ và phản đối từ cộng đồng địa phương. Điều này cho thấy rằng việc thực hiện các dự án trong khuôn khổ sáng kiến này không chỉ đơn thuần là vấn đề kinh tế mà còn liên quan đến các yếu tố xã hội và chính trị. Sự thành công của sáng kiến này phụ thuộc vào khả năng của Trung Quốc trong việc xây dựng lòng tin và hợp tác với các nước trong khu vực.

III. Thực trạng triển khai Sáng kiến Vành đai Con đường tại Nam Á

Thực trạng triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á cho thấy nhiều hoạt động đáng chú ý. Các dự án xây dựng hành lang kinh tế trên bộ và trên biển đã được thực hiện, tuy nhiên, không phải tất cả đều đạt được kết quả như mong đợi. Một số dự án đã bị chậm tiến độ và gặp phải các vấn đề về tài chính. Đặc biệt, sự phản ứng của các quốc gia như Ấn Độ đã tạo ra những thách thức lớn cho Trung Quốc trong việc thực hiện các dự án này. Các nước trong khu vực đã có những phản ứng khác nhau đối với sáng kiến này, từ việc ủng hộ đến phản đối, điều này cho thấy sự phức tạp trong quan hệ quốc tế tại Nam Á.

3.1 Các hoạt động triển khai Sáng kiến

Các hoạt động triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á bao gồm việc xây dựng các hành lang kinh tế, cảng biển và các dự án hạ tầng khác. Tuy nhiên, nhiều dự án đã gặp phải sự chậm trễ và phản đối từ cộng đồng địa phương. Điều này cho thấy rằng việc thực hiện các dự án trong khuôn khổ sáng kiến này không chỉ đơn thuần là vấn đề kinh tế mà còn liên quan đến các yếu tố xã hội và chính trị. Sự thành công của sáng kiến này phụ thuộc vào khả năng của Trung Quốc trong việc xây dựng lòng tin và hợp tác với các nước trong khu vực.

3.2 Tác động của việc triển khai

Tác động của việc triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á đã được ghi nhận qua nhiều khía cạnh. Về mặt kinh tế, các dự án đã giúp cải thiện cơ sở hạ tầng và thúc đẩy thương mại trong khu vực. Tuy nhiên, cũng có những tác động tiêu cực như tình trạng nợ nần gia tăng và ô nhiễm môi trường. Các quốc gia trong khu vực cần phải có những biện pháp ứng phó phù hợp để giảm thiểu những tác động tiêu cực này.

IV. Triển vọng triển khai Sáng kiến Vành đai Con đường tại Nam Á và hàm ý chính sách cho Việt Nam

Triển vọng triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á trong thời gian tới sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm tình hình chính trị, kinh tế và an ninh trong khu vực. Các nước trong khu vực cần phải có những chiến lược hợp tác phù hợp để tận dụng tối đa lợi ích từ sáng kiến này. Đối với Việt Nam, việc tham gia vào Sáng kiến Vành đai và Con đường cần phải được cân nhắc kỹ lưỡng, nhằm đảm bảo lợi ích quốc gia và an ninh quốc gia. Các chính sách cần phải được điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn và tình hình mới.

4.1 Dự báo triển vọng

Dự báo triển vọng triển khai Sáng kiến Vành đai và Con đường tại Nam Á cho thấy rằng các dự án sẽ tiếp tục được thực hiện, tuy nhiên, sẽ gặp phải nhiều thách thức. Các quốc gia trong khu vực cần phải có những chiến lược hợp tác phù hợp để tận dụng tối đa lợi ích từ sáng kiến này. Đặc biệt, việc xây dựng lòng tin và hợp tác giữa Trung Quốc và các nước trong khu vực sẽ là yếu tố quyết định cho sự thành công của sáng kiến này.

4.2 Một số hàm ý chính sách cho Việt Nam

Đối với Việt Nam, việc tham gia vào Sáng kiến Vành đai và Con đường cần phải được cân nhắc kỹ lưỡng. Các chính sách cần phải được điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn và tình hình mới. Việt Nam cần phải xây dựng các chiến lược hợp tác với Trung Quốc và các nước trong khu vực để đảm bảo lợi ích quốc gia và an ninh quốc gia. Đồng thời, cần phải có những biện pháp để giảm thiểu các tác động tiêu cực từ sáng kiến này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỎNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 1.1 Các công trình nghiên cứu liên quan đến luận án Sáng kiến Vành đai, Con đường được coi là Đại Chiến lược của Trung Quốc với mục tiêu giúp Trung Quốc vươn lên trở thành siêu cường thế giới. Ngay từ khi được khởi xướng vào năm 2013, Sáng kiến này thu hút sự quan tâm của nhiều quốc gia trên thế giới. Các nhà nghiên cứu trong nước và quốc tế đã tìm cách giải mã nội hàm, phạm vi, ý đồ, cách thức thực hiện, tác động. của sáng kiến này đối với các quốc gia và khu vực.

Trong số đó, có nhiều nước nhất là Trung Quốc và các nước đồng minh ủng hộ, tích cực tham gia nhưng cũng có một số nghiên cứu lại khai thác được mặt yếu kém của Sáng kiến Vanh dai, Con đường, điền hình là Mỹ. Chính vì vậy, tài liệu nghiên cứu về Sáng kiến Vành đai, Con đường đa dạng, phong phú, được phân tích, nhìn nhận, đánh giá dưới các góc độ khác nhau, tùy thuộc vào mức độ quan tâm của mỗi nước. Luận án đã tiếp cận được nguồn tư liệu tương đối phong phú, có giá trị tham khảo đối với đề tài nghiên cứu. Chương này sẽ tổng hợp, thống kê theo nội dung các tư liệu đã nghiên cứu, trên cơ sở đó đánh giá những ưu điểm của các công trình này, những giá trị khoa học có thê kế thừa trong luận án và tìm ra những khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu và giải quyết trong nghiên cứu này.

Các công trình nghiên cứu của Trung Quốc vé Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á Phần lớn các công trình của giới nghiên cứu Trung Quốc về Sáng kiến Vành đai, Con đường nói chung và viết về Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á nói riêng đều ca ngợi những ưu điểm của Sáng kiến này, dành nhiều mỹ từ về Sáng kiến Vành đai, Con đường, coi đó là nền tảng về phát triển kinh tế, là sáng kiến vĩ đại đưa thế giới hướng tới tiến bộ xã hội và phát triển thịnh vượng. Đồng thời, giới nghiên cứu Trung Quốc rat ít dé cập đến những hạn chế tồn tại khi thực hiện Sáng kiến Vành đai, Con đường. Cụ thể là: Thứ nhất, Sáng kiến Vành đai, Con đường thúc đẩy sự ổn định Day là quan điểm phô biến trong giới nghiên cứu Trung Quốc, cho rằng Sáng 13 kiến Vành đai, Con đường gia tăng hội nhập khu vực, tạo môi trường an ninh ôn định hơn, đặc biệt đối với các khu vực xung quanh sườn Tây và sườn Nam của nước này. Theo ông Tập Cận Bình, thông qua mối liên kết trên hai trục “Vanh đai, Con đường”, các nước trong khu vực sẽ cùng hợp tác phát triển kinh tế và gìn giữ an ninh, theo nguyên tắc “Cộng đồng chung vận mệnh”.

Mục tiêu của Trung Quốc là giảm thiểu các thách thức an ninh trong và xung quanh biên giới Trung Quốc như khủng bó, ly khai, cực đoan mà Trung Quốc gọi là “3 thế lực”, tranh chấp lãnh thé với An Độ tai Himalaya và một số quốc gia Đông Nam Á tại Biển Đông, “Diễn biến Hòa bình” do Mỹ tiến hành. Bài viết “Suy nghĩ về địa chiến lược của Sáng kiến Vành đai, Con đường đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (3) của tác giả Wang Hai-yun (2015) cho rằng tăng trưởng kinh tế do Sáng kiến Vành đai, Con đường tạo ra sẽ giúp xóa bỏ đói nghèo vốn là căn nguyên sâu xa của khủng bố và cực đoan, đóng vai trò tháo ngòi nỗ xung đột của các nền văn minh, tạo tâm lý hòa dịu tại các khu vực Hồi giáo. Điều này có thê làm giảm mối đe dọa từ các phần tử ly khai của người Uighur (người Duy Ngô Nhĩ) và các phiến quân IS xâm nhập vào Trung Quốc. [69] Trong bài viết “Nam Á và Sáng kiến Vành đai, Con đường: Cơ hội, thách thức và triển vọng” đăng trên World Scientific (2016), tác giả Zhaoli Wu cho rang, Nam A là khu vực láng giéng có tầm quan trọng chiến lược đối với Trung Quốc dé thực thi chiến lược ngoại giao láng giềng: thân thiện, chân thành, hòa đồng, cùng có lợi, và là khu vực chủ chốt dé tái thiết lập hành lang kinh tế và Con đường tơ lụa trên biển thế kỷ XXI.

Bên cạnh đó, Sáng kiến Vành đai, Con đường phủ hợp với chiến lược của các nước Nam Á về phát triển kinh tế xã hội và mở ra cơ hội cho sự tăng trưởng kinh tế khu vực. Do đó, sáng kiến này nhận được sự chào đón của hầu hết các nước Nam Á. Tuy nhiên, tình hình an ninh tại Nam Á, quan hệ ngoại giao của Nam Á với quốc tế, với An Độ, sự nghi ki chiến lược giữa An Độ và Trung Quốc tạo ra nhiều thách thức trong quá trình thúc đây Sáng kiến Vành đai, Con đường tại Nam Á.[7T1] Học giả Li Gang (2016), trong bài viết “Khai thác quan hệ nước lớn kiểu mới 14 trong Vành đai, Con đường” đăng trên Tập san Phương Tây (8) cho rằng, Sáng kiến Vanh đai, Con đường tăng cường sự tin cậy lẫn nhau giữa các nước. Theo ông Li, Sáng kiến Vành đai, Con đường cho thấy su coi mở, tin cậy, giá tri, hòa nhập và phát triển.

Điều này thuyết phục các nước về sự “trỗi dậy hòa bình” của Trung Quốc. [78] Còn học giả Sun Xianpu trong bài viết “Sáng kiến Vành đai, Con đường và việc tái điều chỉnh hình thái Chiến lược Ngoại giao láng giềng” đăng trên Tạp chí Khoa học Xã hội Vân Nam (3) cho rằng, Trung Quốc có thé tăng cường chia sẻ thông tin tình báo chống khủng bồ với Pakistan, ông cũng đề xuất việc tăng cường hợp tác chống ma túy với các quốc gia Đông Nam A và chống cướp biển tại Nam A thông qua Sáng kiến Vanh dai, Con đường. [76] Theo Giáo su Meng Xiangding, Sáng kiến Vành đai, Con đường sẽ dẫn đến sự hợp tác gần gũi hơn về chống khủng bồ giữa các thành viên của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO), điều này là cần thiết để xóa bỏ chủ nghĩa cực đoan bạo lực, tạo sự én định tai Afghanistan sau khi Mỹ rút khỏi nước này. [78] Khi bàn về nội dung này, giới nghiên cứu Trung Quốc đều cho răng sự hội nhập thương mại khu vực giúp giảm xung đột.

Tuy nhiên, họ không thấy được sự hội nhập khu vực có thê làm gia tăng các mối đe dọa an ninh xuyên quốc gia. Thứ hai, Sáng kiến Vành đai, Con đường cải thiện an ninh năng lượng Tốc độ tăng trưởng kinh tế trong hơn hai thập kỷ qua làm cho Trung Quốc phụ thuộc ngày càng nhiều vào nguồn năng lượng nhập khâu, đặc biệt là dầu thô và khí đốt. Giới nghiên cứu Trung Quốc cho rằng, các dự án phát triển cơ sở hạ tầng thuộc Sáng kiến Vành dai, Con đường sẽ cải thiện van đề an ninh năng lượng cho Trung Quốc. Bat kỳ sự gián đoạn nào đối với tuyến đường vận tải huyết mạch trên biển, đặc biệt là eo biển Malacca cũng sẽ ảnh hưởng rất lớn đến an ninh năng lượng của Trung Quốc.

Theo các học giả Trung Quốc, nhiều dự án trong Sáng kiến Vành đai, Con đường có thể giải quyết được thế lưỡng nan tai eo biển Malacca cho nước này: Trong cuốn sách “Thách thức và Cơ hội của Sáng kiến Vành đai, Con đường” do nhà xuất bản Renmin University Press ấn hành năm 2015, giáo sư Wang Yiwei cho rang, thông qua việc xây dựng các cảng biển, đặc biệt các hải cảng tại Ấn Độ Dương như cảng Gwadar (Pakistan), Columbo (Sri Lanka) sẽ giúp Trung 15 Quốc tìm kiếm tuyến đường vận tải năng lượng thay thế, giảm bớt sự phụ thuộc vào eo biển Malacca. Theo Ong Wang, Cảng Gwadar đóng vai trò là trạm cuối phía nam của tuyến đường dan | triệu thùng dầu mỗi ngày, theo dự kiến sẽ vận chuyển dầu từ Biển A Rap tới khu vực Tây Bắc Trung Quốc. Điều này giúp Trung Quốc dam bảo an ninh năng lượng trong bối cảnh tình hình bat ôn tại Biển Đông. Còn hải cảng Columbo cùng các dự án tại Tanzania và Hi Lạp sẽ mang lại lợi ích về vận tải chiến lược cho Trung Quốc, trong đó có vận tải năng lượng.

[73] Trong bài viết “Tang cường an ninh năng lượng tập thé châu A thông qua Sáng kiến Vành đai, Con đường” đăng trên Foreign Affairs Observer, 07/08/2015 Huang Xiaoyong cho rằng có thé khắc phục sự cé Malacca bằng cách xây dựng tuyến đường vận tải dầu khí trên bộ. Tuyến đường dẫn dầu Gwadar-Kashgar thuộc dự án Hanh lang kinh tế Trung Quốc - Pakistan (CPEC) cùng với một tuyến đường vận chuyền dầu khí từ Vịnh Bengal tới Vân Nam đi qua Myanmar sẽ giúp Trung Quốc giảm phụ thuộc vào eo biên Malacca. Ngoài ra, tuyến đường khác thuộc Hanh lang kinh tế Trung Quốc- Nga-Mông Cổ sẽ giúp dam bảo an ninh năng lượng trong trường hợp xảy ra xung đột tại Biển Đông và tại Bán đảo Triều Tiên. Cho dù có tuyến đường dẫn dầu mới, nhưng Trung Quốc vẫn phụ thuộc vào tuyến đường vận chuyền năng lượng trên biển.

Học giả nay dé xuất Trung Quốc cần tăng cường hợp tác với các quốc gia ven biên dé bảo vệ an toàn cho tuyến đường huyết mạch quan trọng này. [77] Thứ ba, Sáng kiến Vanh dai, Con đường giúp Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng chiến lược tại khu vực A-Au, tránh cạnh tranh trực tiếp với Mỹ Một trong những vấn đề hóc búa đối với các nhà chiến lược Trung Quốc trong vài thập kỷ nay là làm sao có thể đối phó với kế hoạch kiềm chế của Mỹ đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc, đồng thời duy trì ổn định quan hệ Trung-Mỹ dé phát triển đất nước. Đề loại bỏ khó khăn này, giới nghiên cứu Trung Quốc cho rằng nước nảy nên mở rộng ảnh hưởng của mình dọc theo biên giới phía Tây, khu vực it có sự hiện diện của Mỹ hơn. Trong bài viết “Tây tiến, tái cân băng địa chiến lược của Trung Quốc”, đăng trên Thời báo Hoan Cầu ngày 17/10/2012, Giáo sư Wang Jisi cho rằng, Chiến lược 16 “Hướng Tây” là bước đi giúp Trung Quốc đạt được hai mục tiêu lớn.

Đó là xây dựng quan hệ đối tác khu vực nhằm giữ ồn định khu vực miền Tây Trung Quốc đồng thời hạn chế cọ xát chiến lược với Mỹ. Quan điểm của ông Wang ảnh hưởng rất lớn đến nhiều học giả Trung Quốc khi bàn về Sáng kiến Vành đai, Con đường sau này. [91] Một học giả khác - ông Sun Xianpu cho rằng, phát triển miền Tây giúp giảm “sức ép từ bên ngoài”, tránh sự đối đầu Trung -Mỹ. Ông nhận định, chính Sáng kiến Vành đai, Con đường làm cho quan hệ Trung-Mỹ trở nên gần gũi hơn.