Nghiên Cứu Phát Triển Dịch Vụ Xuất Khẩu Hàng Hóa Trái Cây Đồng Bằng Sông Cửu Long

Nghiên cứu phát triển dịch vụ sản xuất xuất khẩu hàng hóa trái cây tại đồng bằng sông Cửu Long, nâng cao giá trị và tiềm năng thị trường.

• Tác giả: Cao Việt Hiếu
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Nghiên Cứu Phát Triển Dịch Vụ Xuất Khẩu Hàng Hóa Trái Cây Đồng Bằng Sông Cửu Long
• Loại tài liệu: Luận Án Tiến Sĩ
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: TP.Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: LYÙ THUYEÁT VEÀ DÒCH VUÏ DÒCH VUÏ TRONG NOÂNG NGHIEÄP – KINH NGHIEÄM HOAÏT ÑOÄNG DÒCH VUÏ CUÛA MOÄT SOÁ NÖÔÙC
• 1.1. DÒCH VUÏ VAØ DÒCH VUÏ TRONG NOÂNG NGHIEÄP
• 1.1.1. TOÅNG QUAN

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Xuất Khẩu Trái Cây ĐBSCL Thực Trạng Tiềm Năng

Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) là vựa trái cây lớn của Việt Nam, đóng vai trò quan trọng trong xuất khẩu nông sản. Kinh tế Việt Nam đang hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới, việc gia nhập WTO đặt ra nhiều thách thức và cơ hội. Ngành trái cây ĐBSCL phải vừa hòa nhập, vừa nâng cao chất lượng để cạnh tranh với các quốc gia khác. Nhu cầu tiêu thụ trái cây trên thế giới ngày càng tăng, đặc biệt ở các thị trường phát triển. Đề án chiến lược xuất khẩu rau quả đến năm 2010 đặt mục tiêu xuất khẩu 1 tỷ USD, thể hiện nỗ lực của ngành. Tuy nhiên, chất lượng trái cây ĐBSCL còn thấp so với yêu cầu tiêu dùng. Nếu không có chuyển biến tích cực, ngành nông nghiệp khó đạt mục tiêu tăng trưởng. Nghiên cứu này đi sâu vào phân tích thực trạng và tiềm năng của hoạt động xuất khẩu trái cây từ ĐBSCL. Theo nhận định của các chuyên gia, hàng hóa trái cây Việt Nam có những loại được xem là ngon, tuy nhiên thực tế là sản lượng hàng hóa trái cây Việt Nam xuất khẩu lại có chiều hướng giảm dần. Vì sao lại có hiện tượng này? Theo nghiên cứu của tác giả và thông qua một số công trình nghiên cứu khác về trái cây thì sự giảm sút này là do yếu tố công nghệ lạc hậu, yếu tố khoa học kỹ thuật kém phát triển, chưa hình thành được những vùng nguyên liệu rộng lớn, vùng chuyên canh cây ăn trái chiến lược… để có thể đủ sức đáp ứng yêu cầu xuất khẩu với khối lượng lớn, chất lượng ổn định, mặt hàng đa dạng…

1.1. Vị Thế Chiến Lược Của ĐBSCL Trong Xuất Khẩu Nông Sản

ĐBSCL giữ vai trò trọng yếu trong sản xuất nông nghiệp và đóng góp đáng kể vào kim ngạch xuất khẩu nông sản của cả nước. Với điều kiện tự nhiên ưu đãi, khu vực này có tiềm năng lớn để phát triển các loại cây ăn quả nhiệt đới, đáp ứng nhu cầu thị trường trong và ngoài nước. Cần có những chính sách hỗ trợ phù hợp để khai thác tối đa tiềm năng này.

1.2. Cơ Hội Và Thách Thức Khi Hội Nhập Kinh Tế Quốc Tế WTO

Việc gia nhập WTO mang lại cơ hội tiếp cận thị trường quốc tế, nhưng đồng thời đặt ra những thách thức lớn về tiêu chuẩn chất lượng, an toàn thực phẩm và cạnh tranh với các sản phẩm nhập khẩu. Các doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực cạnh tranh để tận dụng cơ hội và vượt qua thách thức. Bên cạnh đó, cần chú trọng xây dựng thương hiệu và chứng nhận chất lượng cho sản phẩm trái cây Việt Nam.

1.3. Thực Trạng Chất Lượng Và Sản Lượng Trái Cây Xuất Khẩu

Mặc dù có nhiều loại trái cây ngon, sản lượng xuất khẩu trái cây Việt Nam có xu hướng giảm. Điều này đến từ nhiều nguyên nhân, bao gồm công nghệ lạc hậu, khoa học kỹ thuật kém phát triển và thiếu vùng nguyên liệu chuyên canh. Giải quyết các vấn đề này là chìa khóa để tăng cường khả năng cạnh tranh và nâng cao sản lượng xuất khẩu.

II. Phân Tích Các Vấn Đề Của Dịch Vụ Hỗ Trợ Xuất Khẩu Trái Cây

Hiện tại, dù có nhiều nghiên cứu về nâng cao sản lượng và chất lượng trái cây xuất khẩu, nhưng chưa có nghiên cứu nào nhìn nhận vấn đề này ở góc độ dịch vụ. Ở các nước phát triển, dịch vụ đóng vai trò quan trọng để tạo sức cạnh tranh cho trái cây. Hàm lượng giá trị của dịch vụ luôn đóng góp tỷ trọng lớn trong tổng giá trị trái cây xuất khẩu. Việt Nam cam kết mở rộng cửa ngành dịch vụ để thu hút vốn đầu tư nước ngoài sau 3 năm gia nhập WTO. Tập trung phát triển các hoạt động dịch vụ phục vụ cho trái cây xuất khẩu là hướng đi đúng đắn và cấp bách để nâng cao sức cạnh tranh. Ngành trái cây Việt Nam nói chung và ĐBSCL nói riêng đang đứng trước cơ hội và thách thức: hoàn thiện và phát triển hệ thống dịch vụ đầu vào và đầu ra liên quan đến trái cây xuất khẩu chất lượng cao, đáp ứng điều kiện khắt khe của thị trường. Luận án "Nghiên cứu Phát triển Một Số Dịch Vụ Sản Xuất – Xuất Khẩu Hàng Hóa Trái Cây Đồng Bằng Sông Cửu Long" là cần thiết và cấp bách trong giai đoạn hiện nay.

2.1. Vai Trò Của Dịch Vụ Trong Chuỗi Giá Trị Trái Cây

Dịch vụ đóng vai trò then chốt trong việc gia tăng giá trị cho trái cây xuất khẩu, từ khâu sản xuất đến tiêu thụ. Các dịch vụ như tư vấn kỹ thuật, kiểm định chất lượng, logistics và marketing đóng góp quan trọng vào việc nâng cao chất lượng sản phẩm và khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

2.2. Thiếu Hụt Dịch Vụ Hỗ Trợ Chuyên Nghiệp Điểm Nghẽn Xuất Khẩu

Sự thiếu hụt các dịch vụ hỗ trợ chuyên nghiệp, đặc biệt là trong các lĩnh vực như quản lý chuỗi cung ứng, truy xuất nguồn gốc và tiếp thị quốc tế, đang là một điểm nghẽn lớn đối với hoạt động xuất khẩu trái cây của ĐBSCL. Cần có những giải pháp đồng bộ để khắc phục tình trạng này.

2.3. So Sánh Với Các Mô Hình Phát Triển Dịch Vụ Nông Nghiệp Quốc Tế

Nghiên cứu kinh nghiệm của các quốc gia có nền nông nghiệp phát triển cho thấy vai trò quan trọng của việc xây dựng hệ thống dịch vụ hỗ trợ toàn diện, từ khâu nghiên cứu giống, cung cấp vật tư nông nghiệp, đến chế biến, bảo quản và tiêu thụ sản phẩm. Việt Nam cần học hỏi và áp dụng những mô hình phù hợp để phát triển ngành dịch vụ nông nghiệp.

III. Cách Phát Triển Dịch Vụ Cung Cấp Đầu Vào Cho Sản Xuất Trái Cây

Luận án hệ thống hóa lý thuyết về dịch vụ, dịch vụ trong nông nghiệp trong điều kiện kinh tế Việt Nam chuyển đổi từ bao cấp sang kinh tế thị trường hội nhập. Luận án nêu bật tầm quan trọng của dịch vụ đối với sự phát triển ngành nông nghiệp nói chung, trái cây xuất khẩu nói riêng. Việt Nam chuẩn bị gia nhập WTO, trong đó đầu tư vào dịch vụ là vấn đề được quan tâm của các quốc gia thành viên. Hiểu biết về dịch vụ để có nhận thức rộng rãi trong cơ quan quản lý Nhà nước, toàn xã hội là cần thiết để vận dụng vào thực tiễn và triển khai dịch vụ trong nông nghiệp. Luận án còn đề cập đến lý thuyết cung cầu trong dịch vụ, sự can thiệp của Chính phủ đối với dịch vụ cần thiết cho xã hội, nhưng không được các thành phần kinh tế khác quan tâm và đầu tư.

3.1. Dịch Vụ Cung Ứng Giống Cây Trồng Chất Lượng Cao Chứng Nhận

Cần phát triển hệ thống cung ứng giống cây trồng đảm bảo chất lượng, sạch bệnh và phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng của từng vùng. Đồng thời, cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và chứng nhận chất lượng giống để đảm bảo quyền lợi của người nông dân và nâng cao chất lượng sản phẩm.

3.2. Giải Pháp Hỗ Trợ Kỹ Thuật Chuyển Giao Công Nghệ Canh Tác

Tăng cường hoạt động khuyến nông, chuyển giao công nghệ và cung cấp dịch vụ tư vấn kỹ thuật cho người nông dân, giúp họ áp dụng các phương pháp canh tác tiên tiến, giảm thiểu sử dụng hóa chất và nâng cao năng suất, chất lượng trái cây. Đầu tư vào nghiên cứu và phát triển các giống cây trồng mới, có khả năng chống chịu sâu bệnh và thích ứng với biến đổi khí hậu.

3.3. Phát Triển Dịch Vụ Cung Cấp Phân Bón Thuốc Bảo Vệ Thực Vật An Toàn

Khuyến khích sử dụng phân bón hữu cơ, sinh học và các loại thuốc bảo vệ thực vật an toàn, thân thiện với môi trường. Tăng cường kiểm soát chất lượng và nguồn gốc của các sản phẩm này, đồng thời hỗ trợ người nông dân tiếp cận các sản phẩm chất lượng cao với giá cả hợp lý.

IV. Hướng Dẫn Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ Đầu Ra Xuất Khẩu Trái Cây

Luận án thu thập kinh nghiệm phát triển thành công dịch vụ hỗ trợ sản xuất trong nông nghiệp, xuất khẩu trái cây của một số nước, làm cơ sở tham khảo cho việc phát triển dịch vụ của Vùng. Kết hợp số liệu sơ cấp và thứ cấp làm cơ sở so sánh và phân tích thực trạng một số dịch vụ “đầu vào – đầu ra” liên quan đến trái cây xuất khẩu ĐBSCL. Luận án thu thập số liệu về nhận thức và đánh giá khách quan của nhà vườn, nông hộ về thực trạng dịch vụ. Trong chương 2, luận án đề cập đến mô hình cung ứng dịch vụ trong nông nghiệp.

4.1. Hoàn Thiện Dịch Vụ Thu Hoạch Sơ Chế Đóng Gói Chuyên Nghiệp

Đầu tư vào cơ sở hạ tầng và trang thiết bị phục vụ thu hoạch, sơ chế và đóng gói trái cây, đảm bảo giảm thiểu tổn thất và duy trì chất lượng sản phẩm. Đào tạo đội ngũ lao động chuyên nghiệp, có kỹ năng thu hoạch, sơ chế và đóng gói theo tiêu chuẩn quốc tế.

4.2. Phát Triển Hệ Thống Logistics Lạnh Vận Chuyển Hiệu Quả

Xây dựng hệ thống logistics lạnh hiện đại, đảm bảo nhiệt độ và độ ẩm phù hợp trong quá trình vận chuyển, giúp kéo dài thời gian bảo quản và duy trì chất lượng trái cây. Tối ưu hóa quy trình vận chuyển, giảm thiểu chi phí và thời gian giao hàng.

4.3. Xây Dựng Thương Hiệu Marketing Xúc Tiến Thương Mại Quốc Tế

Xây dựng thương hiệu mạnh cho trái cây ĐBSCL, tập trung vào chất lượng, an toàn và nguồn gốc xuất xứ. Tăng cường hoạt động marketing và xúc tiến thương mại quốc tế, giới thiệu sản phẩm và tìm kiếm thị trường tiêu thụ mới.

V. Nghiên Cứu Ứng Dụng Giải Pháp Phát Triển Dịch Vụ Bảo Hiểm Nông Nghiệp

Luận án đề xuất hệ thống giải pháp phát triển dịch vụ “đầu vào” và “đầu ra” phục vụ sản xuất và xuất khẩu trái cây. Các giải pháp được sắp xếp theo hình thức lôgic biện chứng trong đó kết quả của giải pháp trước sẽ là nền tảng chất lượng cho giải pháp kế tiếp. Các giải pháp sẽ tạo thành một chuỗi liên hoàn các giá trị, kết quả cuối cùng là phát triển thành công dịch vụ, tăng tính cạnh tranh và sản lượng trái cây xuất khẩu ĐBSCL. Luận án phân tích thực trạng dịch vụ bảo hiểm cho ngành trái cây, tìm ra nguyên nhân dịch vụ bảo hiểm chưa thâm nhập được vào ngành, từ đó đề xuất giải pháp khắc phục.

5.1. Đánh Giá Rủi Ro Và Xây Dựng Gói Bảo Hiểm Phù Hợp Cho Trái Cây

Nghiên cứu và đánh giá các rủi ro thường gặp trong quá trình sản xuất trái cây, như thiên tai, dịch bệnh, biến động giá cả. Xây dựng các gói bảo hiểm phù hợp với từng loại cây trồng và từng giai đoạn sản xuất, đảm bảo quyền lợi cho người nông dân khi gặp rủi ro.

5.2. Tăng Cường Tuyên Truyền Nâng Cao Nhận Thức Về Bảo Hiểm

Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của người nông dân về vai trò và lợi ích của bảo hiểm nông nghiệp. Cung cấp thông tin đầy đủ, minh bạch về các gói bảo hiểm và quy trình bồi thường.

5.3. Cơ Chế Hỗ Trợ Từ Nhà Nước Doanh Nghiệp Bảo Hiểm

Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ phí bảo hiểm cho người nông dân, đặc biệt là đối với các hộ nghèo và các vùng sản xuất trọng điểm. Doanh nghiệp bảo hiểm cần chủ động phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức nông nghiệp và các doanh nghiệp kinh doanh trái cây để triển khai các chương trình bảo hiểm hiệu quả.

VI. Kết Luận Định Hướng Phát Triển Dịch Vụ Trái Cây ĐBSCL Tới 2030

Luận án đề xuất những giải pháp hoàn thiện dịch vụ liên quan đến trái cây ĐBSCL, đưa hoạt động dịch vụ lên tầm cao mới với sự chuyên nghiệp và chuyên môn hóa cao, có sự liên kết mang tính hệ thống. Các giải pháp hình thành theo hướng công nghiệp hóa và chuyên môn hóa cao. Các giải pháp được đưa ra trong hệ thống có liên kết chặt chẽ từ đầu vào đến đầu ra, dịch vụ đi trước tạo nền chất lượng cho dịch vụ sau và kết quả cuối cùng là vì sự phát triển của ngành trái cây, nâng cao chất lượng nhằm tăng mạnh sản lượng hàng hóa trái cây xuất khẩu. Luận án đề xuất những giải pháp hoàn thiện các hoạt động dịch vụ có liên quan đến trái cây Đồng Bằng Sông Cửu Long, nhằm đưa hoạt động các dịch vụ liên quan lên một tầm cao mới với sự chuyên nghiệp và chuyên môn hóa cao và có sự liên kết mang tính hệ thống. Đồng thời, các giải pháp được hình thành theo hướng công nghiệp hóa và chuyên môn hóa cao.

6.1. Tầm Nhìn Phát Triển Ngành Dịch Vụ Hỗ Trợ Xuất Khẩu Trái Cây

Xây dựng ngành dịch vụ hỗ trợ xuất khẩu trái cây chuyên nghiệp, hiện đại và bền vững, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế. Tạo ra chuỗi giá trị gia tăng cao cho trái cây ĐBSCL, góp phần nâng cao thu nhập cho người nông dân và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của vùng.

6.2. Giải Pháp Đồng Bộ Chính Sách Hỗ Trợ Từ Nhà Nước

Cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành, địa phương và các thành phần kinh tế để triển khai các giải pháp phát triển dịch vụ hỗ trợ xuất khẩu trái cây. Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ phù hợp về vốn, công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực và xúc tiến thương mại.

6.3. Nghiên Cứu Tiếp Theo Ứng Dụng Công Nghệ Số Blockchain

Nghiên cứu ứng dụng công nghệ số, blockchain và các giải pháp thông minh khác để nâng cao hiệu quả quản lý chuỗi cung ứng, truy xuất nguồn gốc và đảm bảo an toàn thực phẩm. Đồng thời, cần có những nghiên cứu sâu hơn về thị trường và xu hướng tiêu dùng để đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của khách hàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM CAO VIỆT HIẾU NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN MỘT SỐ DỊCH VỤ SẢN XUẤT - XUẤT KHẨU HÀNG HÓA TRÁI CÂY ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ TP.Hồ Chí Minh, năm 2006 -1- MÔÛ ÑAÀU yù nghóa vaø tính caáp thieát cuûa luaän aùn Kinh teá Vieät Nam ñang treân con ñöôøng hoaø nhaäp vôùi neàn kinh teá theá giôùi, nôi maø moïi hoaït ñoäng ñeàu vaän haønh theo nhöõng qui öôùc, ñieàu leä, nhöõng thoâng leä mang taàm voùc toaøn caàu chöù khoâng chæ ñôn thuaàn laø ñòa phöông cuïc boä. Gia nhaäp Toå chöùc thöông maïi toaøn caàu – WTO laø söï löïa choïn ñuùng vaø thích hôïp trong giai ñoaïn hieän nay cho taát caû caùc quoác gia khi muoán hoaø nhaäp vôùi neàn kinh teá theá giôùi. Tröôùc nhöõng thaùch thöùc cuûa quaù trình hoäi nhaäp, ñeå coù theå truï vöõng khi gia nhaäp toå chöùc naøy, ñaõ thuùc ñaåy moïi thaønh phaàn kinh teá, moïi ngaønh ngheà … ñeàu phaûi töï chuyeån mình vaø phaùt trieån nhanh veà moïi maët, cho ñeán khi Vieät Nam chính thöùc ñöôïc coâng nhaän trôû thaønh thaønh vieân cuûa WTO thì caùc doanh nghieäp Vieät Nam coù theå caïnh tranh ñöôïc ôû möùc cô baûn tröôùc caùc doanh nghieäp nöôùc ngoaøi coù nhieàu öu theá vöôït troäi. Cuõng nhöõng moïi ngaønh ngheà khaùc, ngaønh noâng nghieäp Vieät Nam noùi chung, ngaønh traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long, ñang ñöùng tröôùc thaùch thöùc laø vöøa phaûi cuøng hoaø mình vôùi tieán trình hoäi nhaäp kinh teá quoác teá, laïi vöøa phaûi ñaûm baûo söï taêng tröôûng veà chaát löôïng nhaèm naâng cao tính caïnh tranh tröôùc nhöõng haøng hoùa cuøng loaïi cuûa caùc quoác gia khaùc treân theá giôùi.

Vôùi söï hieåu bieát ngaøy caøng nhieàu veà taùc duïng tích cöïc cuûa haøng hoùa traùi caây, rau cuû ñoái vôùi söùc khoûe con ngöôøi, nhu caàu tieâu thuï nhöõng maët haøng naøy ngaøy caøng taêng, nhaát laø taïi caùc thò tröôøng phaùt trieån treân theá giôùi. Tröôùc cô hoäi ñoù, cuøng vôùi naêng löïc saûn xuaát raát coù tieàm naêng cuûa ngaønh traùi caây Vieät Nam, “ Ñeà aùn chieán löôïc xuaát khaåu rau quaû ñeán naêm 2010” cuûa Boä thöông maïi ñöôïc xaây döïng vôùi muïc tieâu ñaït giaù trò xuaát khaåu 1.000 trieäu USD vaøo moät soá thò tröôøng coù chuû ñích ñeán naêm 2010 coù theå ñöôïc xem laø moät noå löïc cuûa ngaønh rau quaû Vieät Nam nhaèm thuùc ñaåy löôïng rau quaû xuaát khaåu. Tuy nhieân, thöïc traïng veà ngaønh rau quaû cuûa Vieät Nam noùi chung, chaát löôïng cuûa haøng hoùa traùi caây -2- Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long vaãn coøn ñang trong tình traïng coøn raát thaáp chöa theå ñaùp öùng ñöôïc yeâu caàu cuûa ngöôøi tieâu duøng. Neáu khoâng coù söï tích cöïc chuyeån bieán naøo keå töø thôøi ñieåm Vieät Nam gia nhaäp WTO, thì raát khoù ñeå toaøn ngaønh noâng nghieäp Vieät Nam ñaït ñöôïc muïc tieâu taêng tröôûng naøy.

Theo nhaän ñònh cuûa caùc chuyeân gia thì haøng hoùa traùi caây Vieät Nam coù nhöõng loaïi ñöôïc xem laø ngon, tuy nhieân thöïc teá laø saûn löôïng haøng hoùa traùi caây Vieät Nam xuaát khaåu laïi coù chieàu höôùng giaûm daàn. Vì sao laïi coù hieän töôïng naøy? Theo nghieân cöùu cuûa taùc giaû vaø thoâng qua moät soá coâng trình nghieân cöùu khaùc veà traùi caây thì söï giaûm suùt naøy laø do yeáu toá coâng ngheä laïc haäu, yeáu toá khoa hoïc kyõ thuaät keùm phaùt trieån, chöa hình thaønh ñöôïc nhöõng vuøng nguyeân lieäu roäng lôùn, vuøng chuyeân canh caây aên traùi chieán löôïc… ñeå coù theå ñuû söùc ñaùp öùng yeâu caàu xuaát khaåu vôùi khoái löôïng lôùn, chaát löôïng oån ñònh, maët haøng ña daïng… Cho ñeán hieän taïi, duø ñaõ coù nhieàu ñeà taøi nghieân cöùu, caùc hoäi thaûo chuyeân ñeà… nhaèm ñöa ra caùc giaûi phaùp naâng cao saûn löôïng, chaát löôïng cho haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu, nhöng vaãn chöa coù nghieân cöùu naøo nhìn nhaän vaán ñeà naøy ôû goùc ñoä dòch vuï. Trong khi ôû caùc nöôùc phaùt trieån, lónh vöïc dòch vuï cung öùng cho ngaønh traùi caây ñoùng vai troø heát söùc quan troïng ñeå taïo ñöôïc söùc caïnh tranh cho haøng hoùa traùi caây treân thò tröôøng. Haøm löôïng giaù trò cuûa dòch vuï luoân ñoùng goùp tæ troïng lôùn trong toång giaù trò haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu.

Ñoàng thôøi moät trong nhöõng ñieàu kieän khi ñaøm phaùn vôùi caùc nöôùc thaønh vieân ñeå gia nhaäp toå chöùc WTO, Vieät Nam Cam keát seõ phaûi môû roäng cöûa ngaønh dòch vuï ñeå thu huùt voán ñaàu tö nöôùc ngoaøi sau ba naêm töø khi gia nhaäp. Taäp trung phaùt trieån caùc hoaït ñoäng dòch vuï phuïc vuï cho haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu laø höôùng ñi ñuùng caáp baùch vaø caàn thieát trong giai ñoaïn hoäi nhaäp nhö hieän nay nhaèm naâng cao söùc caïnh tranh cuûa haøng hoùa traùi caây treân thò tröôøng xuaát khaåu. Ngaønh traùi caây Vieät Nam noùi chung, ngaønh traùi caây -3- Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long noùi rieâng ñang ñöùng tröôùc moät thôøi cô, nhöng cuõng laø moät thöû thaùch laø laøm theá naøo ñeå coù theå hoaøn thieän vaø phaùt trieån maïnh heä thoáng nhöõng dòch vuï ñaàu vaøo vaø dòch vuï ñaàu ra coù lieân quan ñeán haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu vôùi chaát löôïng cao, ñeå haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu ñaùp öùng ñöôïc nhöõng ñieàu kieän khaéc khe cuûa thò tröôøng xuaát khaåu. Vì vaäy luaän aùn “Nghieân Cöùu Phaùt Trieån Moät Soá Dòch Vuï Saûn Xuaát – Xuaát Khaåu Haøng Hoùa Traùi Caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long” maø toâi choïn laø nghieân cöùu caàn thieát vaø caáp baùch trong giai ñoaïn hieän nay cuûa ngaønh traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long tröôùc thôøi cô vaø thöû thaùch môùi.

CAÙC COÂNG TRÌNH NGHIEÂN CÖÙU COÙ LIEÂN QUAN ÑEÁN LUAÄN AÙN Coù nhieàu coâng trình khoa hoïc cuûa caùc taùc giaû veà vaán ñeà traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long vaø caùc vaán ñeà veà dòch vuï: ƒ Ñeà taøi “Nhöõng giaûi phaùp ñaàu ra cho saûn phaåm traùi caây töôi cuûa Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long” do PGS.TS Voõ Thanh Thu laø chuû nhieäm ñeà taøi (naêm 2001) ñaõ ñeà caäp ñeán nhöõng taùc nhaân taùc ñoäng ñeán khaû naêng tieâu thuï traùi caây töôi Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long ñoái vôùi thò tröôøng trong vaø ngoaøi nöôùc, thöïc traïng caùc keânh phaân phoái truyeàn thoáng. Qua ñoù ñeà xuaát caùc giaûi phaùp nhaèm ñaåy maïnh saûn löôïng tieâu thuï traùi caây töôi. Ñeà taøi khoâng ñeà caäp vaán ñeà döôùi goùc ñoä dòch vuï. ƒ Ñeà taøi nhaùnh naêm 2001 cuûa Tieán só Nguyeãn Vaên Lòch veà “ Thò tröôøng traùi caây theá giôùi vaø trieån voïng xuaát khaåu cuûa Vieät Nam ñeán naêm 2010” ñaõ ñeà caäp ñeán khaû naêng tieâu thuï 6 loaïi traùi caây tieàm naêng chuû yeáu cuûa Vieät Nam.

Qua ñeà taøi naøy ñaõ cuûng coá theâm cô sôû veà söï thaønh coâng cuûa ngaønh saûn xuaát traùi caây Vieät Nam neáu choïn höôùng ñi ñuùng ñaén. ƒ Ñeà taøi “Moät soá giaûi phaùp naâng cao söùc caïnh tranh cho haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu cuûa Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long trong ñieàu kieän hoäi nhaäp kinh teá -4- quoác teá” – do nghieân cöùu sinh Haø Thò Ngoïc Oanh (naêm 2004) ñaõ ñeà caäp ñeán yeáu toá söùc caïnh tranh cuûa saûn phaåm traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long. Trong ñoù taùc giaû ñaõ ñöa ra coâng thöùc tính söùc caïnh tranh cuûa saûn phaåm traùi caây giöõa caùc Vuøng vaø caùc quoác gia. Ngoaøi ra luaän aùn coøn ñeà caäp ñeán caùc chæ tieâu veà maët ñònh tính vaø ñònh löôïng nhaèm ñaùnh giaù söùc caïnh tranh.

Ñeà taøi chöa nghieân cöùu toaøn dieän caùc dòch vuï coù lieân quan ñeán haøng hoùa traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long theo trình töï heä thoáng. ƒ Ñeà taøi “ÖÙng duïng lyù thuyeát caàu, cung trong vieäc löïa choïn giaûi phaùp phaùt trieån vuøng caây aên traùi Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long“ cuûa Ñoaøn Thò Myõ Haïnh, naêm 2004 ñaõ vaän duïng lyù thuyeát cung caàu nhaèm ñaåy maïnh cung caàu veà traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long. ƒ Ñeà taøi “Ñònh höôùng phaùt trieån ngaønh cheá bieán traùi caây tænh vónh long ñeán naêm 2010” cuûa Tröông Thò Beù Hai, naêm 2004 ñaõ ñeà caäp ñeán tình hình cheá bieán, vuøng nguyeân lieäu tænh Vónh Long, treân cô sôû ñoù ñeà xuaát giaûi phaùp phaùt trieån ngaønh cheá bieán ñeán naêm 2010. ƒ Ñeà taøi “Nhöõng giaûi phaùp phaùt trieån caùc hoaït ñoäng dòch vuï nhaèm hoã trôï cho ñaåy maïnh xuaát khaåu treân ñòa baøn Thaønh phoá Hoà Chí Minh” cuûa GSTS Voõ Thanh Thu, naêm 2004 ñaõ ñeà caäp ñeán vaán ñeà dòch vuï.

Lyù thuyeát veà dòch vuï taäp trung saâu vaøo hoaït ñoäng ngoaïi thöông. Caùc giaûi phaùp phaùt trieån hoaït ñoäng dòch vuï ngoaïi thöông nhö veà kho baõi, thanh toaùn, thuû tuïc haûi quan… coù giaù trò tham khaûo cao. Tuy nhieân ñeà taøi cuõng chöa ñeà caäp ñeán nhöõng dòch vuï coù lieân quan ñeán haøng hoùa traùi caây xuaát khaåu. ƒ Ñeà taøi “Ñònh höôùng vaø giaûi phaùp phaùt trieån caùc ngaønh dòch vuï treân ñòa baøn TP.HCM ñaùp öùng yeâu caàu Hieäp ñònh thöông maïi Vieät Myõ” cuûa GS.TS Hoaøng Vaên Chaâu ñaõ cung caáp töông ñoái ñaày ñuû veà cô sôû lyù luaän veà dòch vuï theo Hieäp ñònh thöông maïi Vieät Myõ.

Caùc giaûi phaùp cuûa ñeà taøi taäp trung vaøo caùc giaûi phaùp chung cho caùc loaïi hình dòch vuï taïi Tp. -5- ƒ Ñeà taøi “Phaân tích tình hình tieâu thuï noâng saûn traùi caây, caùc giaûi phaùp phaùt trieån saûn xuaát, ñaåy maïnh tieâu thuï vaø xuaát khaåu” Nguyeãn Thanh Nguyeät (ÑH Caàn Thô, ñeà taøi caáp Boä), 2005 ñaõ ñeà caäp ñeán thöïc traïng nhöõng vaán ñeà khoù khaên cuûa traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long khi thöïc hieän mua baùn thoâng qua keânh phaân phoái vaø tieâu thuï. Ñeà taøi ñaõ phaân tích roõ ñöôïc nhöõng toàn taïi cuûa heä thoáng keânh phaân phoái. Caùc giaûi phaùp ñeà xuaát khoâng ñeà caäp ôû goùc ñoä dòch vuï.

ƒ Nhöõng ñeà taøi mang tính kyõ thuaät nhö “Tìm hieåu saûn xuaát vaø thò tröôøng Thanh long Nam Boä” cuûa Ñoaøn Höõu Tieán vaø Taï Minh Tuaán, ñeà taøi “ Saûn xuaát vaø thò tröôøng Vuù söõa Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long” cuûa Löông Trung Laäp vaø Taï Minh Tuaán ñaõ cho thaáy veà khaû naêng vaø trình ñoä chuyeân moân cuûa caùc kyõ sö Vieät Nam trong vieäc taïo neân nhöõng saûn phaåm coù chaát löôïng. Ñoàng thôøi thò tröôøng tieàm naêng cuûa caùc haøng hoùa traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long. Vaán ñeà laø laøm theá naøo ñeå coù theå ñaåy maïnh thò tröôøng cuûa haøng hoùa traùi caây Ñoàng Baèøng Soâng Cöûu Long. ƒ Hoäi thaûo veà chôï traùi caây ñaàu moái ñöôïc toå chöùc taïi Vuøng Caàn Thô naêm 2001 ñaõ coù moät soá tham luaän kinh nghieäm veà vieäc xaây döïng heä thoáng chôï ñaàu moái taïi moät soá quoác gia trong khu vöïc.

ƒ Döï aùn naâng cao söùc caïnh tranh cuûa Vieät Nam do cô quan phaùt trieån quoác teá Hoa Kyø – USDA taøi trôï naêm 2003 trong ñoù coù ñeà caäp ñeán chieán löôïc lieân keát ngaønh traùi caây Vieät Nam ñaõ neâu leân nhöõng haïn cheá trong vieäc lieân keát giöõa caùc ngaønh ñeå taïo neân saûn phaåm haøng hoùa traùi caây Vieät Nam, qua ñoù döï aùn naøy cuõng ñaõ ñöa ra nhöõng giaûi phaùp ñeå khaéc phuïc tình traïng naøy.