TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VÀN - ĐHQGHN KHOA LỊCH SỬ

Tìm hiểu về Làng Việt Nam đa nguyên và chặt chẽ: Nghiên cứu lịch sử, văn hóa và cấu trúc xã hội đặc trưng của làng Việt truyền thống.

• Tác giả: Nguyễn Quang Ngọc
• Người hướng dẫn: Gs. Phan Đại Doãn
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - ĐHQGHN
• Chuyên ngành: Lịch sử
• Đề tài: Nghiên cứu Làng Việt Nam: Đa nguyên và Chặt chẽ - Góc nhìn Lịch sử
• Loại tài liệu: Nghiên cứu
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Làng Việt Nam Dưới Góc Độ Lịch Sử 55 ký tự

Nghiên cứu về làng Việt Nam luôn là một chủ đề quan trọng, thu hút sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu trong và ngoài nước. Làng không chỉ là đơn vị hành chính cơ sở mà còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa, lịch sử lâu đời của dân tộc. Bài viết này sẽ đi sâu vào nghiên cứu làng xã Việt Nam dưới góc độ lịch sử, tập trung vào tính đa nguyên trong làng Việt Nam và sự chặt chẽ trong làng Việt Nam. Những quan niệm như “làng là cái chìa khóa để giải mã bí mật Việt Nam” khẳng định vị trí quan trọng của làng xã Việt Nam. Các chiến lược cai quản, xây dựng và phát triển đất nước của các nhà nước, vương triều phụ thuộc vào sự hiểu biết và chính sách đối với làng xã. Do đó, làng Việt Nam được quan tâm lâu dài trên nhiều lĩnh vực bởi các học giả trong và ngoài nước, với nhiều công trình chuyên khảo đạt đến độ chuẩn mực. Giáo sư Phan Đại Doãn là một trong những người có đóng góp nổi bật trong nghiên cứu và đào tạo về làng xã Việt Nam, tập trung vào cái làng “đa nguyên và chặt chẽ”.

1.1. Tầm quan trọng của Nghiên cứu Lịch sử Làng Việt Nam

Nghiên cứu lịch sử làng Việt Nam có vai trò quan trọng trong việc tìm hiểu cội nguồn văn hóa dân tộc, góp phần xây dựng và phát triển đất nước. Như vua Gia Long đã nói: “Nước là họp các làng mà thành...”. Nghiên cứu giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cấu trúc làng Việt Nam, văn hóa làng Việt Nam, và xã hội làng Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử khác nhau. Các yếu tố đa nguyên và chặt chẽ trong làng xã ảnh hưởng sâu sắc đến đời sống kinh tế, chính trị, và xã hội của người dân. Việc nắm bắt được bản chất của làng Việt Nam giúp đưa ra những chính sách phát triển phù hợp, bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống.

1.2. Tổng quan về các công trình nghiên cứu Làng Xã Việt Nam

Đã có nhiều công trình nghiên cứu về làng xã Việt Nam, từ những nghiên cứu mang tính mô tả đến những phân tích chuyên sâu về kinh tế làng Việt Nam, phong tục tập quán làng Việt Nam, và hệ thống chính trị làng Việt Nam. Các công trình này sử dụng nhiều phương pháp tiếp cận khác nhau, từ nghiên cứu định tính về làng đến nghiên cứu định lượng về làng, và thường kết hợp với nghiên cứu lịch sử địa phương. Giáo sư Phan Đại Doãn là một trong những người có đóng góp quan trọng, với nhiều công trình có tính tổng kết khoa học cao và khả năng dẫn dắt nghiên cứu ứng dụng phục vụ cho nhu cầu thực tiễn.

II. Thách Thức Nghiên Cứu Tính Đa Nguyên và Chặt Chẽ ở Làng 59 ký tự

Nghiên cứu về tính đa nguyên và chặt chẽ trong làng Việt Nam không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Sự đa nguyên thể hiện ở sự phong phú về văn hóa, tín ngưỡng, và các mối quan hệ xã hội, trong khi sự chặt chẽ lại nằm ở cấu trúc tổ chức, quy tắc ứng xử, và sự gắn kết cộng đồng. Để hiểu rõ bản chất của làng Việt Nam, cần phải có cái nhìn toàn diện, khách quan, tránh những định kiến và cách tiếp cận phiến diện. Cần đi sâu vào nghiên cứu địa bạ làng Việt Nam, hương ước làng Việt Nam, và các nguồn sử liệu khác để có được những thông tin chính xác và đầy đủ.

2.1. Vấn đề về nguồn sử liệu và phương pháp tiếp cận

Một trong những thách thức lớn nhất trong nghiên cứu làng xã Việt Nam là vấn đề về nguồn sử liệu. Nhiều tài liệu quan trọng đã bị thất lạc hoặc hư hỏng do chiến tranh và thời gian. Bên cạnh đó, việc lựa chọn phương pháp tiếp cận phù hợp cũng là một vấn đề nan giải. Cần kết hợp nhiều phương pháp khác nhau, như tiếp cận đa ngành trong nghiên cứu làng, để có được cái nhìn toàn diện và sâu sắc về đối tượng nghiên cứu.

2.2. Sự biến đổi của Làng Việt Nam và ảnh hưởng đến nghiên cứu

Quá trình biến đổi làng Việt Nam dưới tác động của đô thị hóa, công nghiệp hóa, và toàn cầu hóa đã làm thay đổi nhiều giá trị văn hóa truyền thống và cấu trúc xã hội của làng. Điều này đặt ra những thách thức mới cho các nhà nghiên cứu, đòi hỏi họ phải có những phương pháp tiếp cận mới và khả năng phân tích, tổng hợp thông tin một cách linh hoạt và sáng tạo.

2.3. Khó khăn trong việc lượng hóa các yếu tố văn hóa và xã hội

Nhiều yếu tố quan trọng trong đời sống làng Việt Nam, như tín ngưỡng làng Việt Nam, quan hệ dòng họ trong làng, và sự gắn kết cộng đồng làng, khó có thể lượng hóa một cách chính xác. Điều này gây khó khăn cho việc sử dụng các phương pháp nghiên cứu định lượng và đòi hỏi các nhà nghiên cứu phải dựa vào các phương pháp nghiên cứu định tính về làng để có được những hiểu biết sâu sắc hơn.

III. Cách Phân Tích Đa Nguyên Chặt Chẽ Làng Việt Nam 53 ký tự

Để phân tích một cách hiệu quả tính đa nguyên và chặt chẽ của làng Việt Nam, cần có một phương pháp tiếp cận toàn diện, kết hợp giữa phân tích lịch sử, văn hóa, xã hội, và kinh tế. Phương pháp này cần chú trọng đến việc tìm hiểu ảnh hưởng của lịch sử đến làng xã, thay đổi xã hội ở làng Việt Nam, và nghiên cứu về quyền lực trong làng. Cần phải xem xét làng Việt Nam dưới góc độ lịch sử để hiểu rõ quá trình hình thành và phát triển của nó.

3.1. Nghiên cứu Hương ước Địa bạ và Gia phả dòng họ

Hương ước làng Việt Nam là một nguồn tài liệu vô giá để hiểu rõ các quy tắc ứng xử, luật lệ, và giá trị văn hóa của làng. Địa bạ làng Việt Nam cung cấp thông tin chi tiết về đất đai, tài sản, và các hoạt động kinh tế của làng. Gia phả dòng họ giúp ta hiểu rõ hơn về quan hệ gia đình, dòng tộc, và vai trò của chúng trong đời sống làng xã. Việc phân tích các tài liệu này giúp ta khám phá ra những yếu tố tạo nên tính chặt chẽ trong làng Việt Nam.

3.2. Phân tích các hoạt động văn hóa và tín ngưỡng địa phương

Các hoạt động văn hóa và tín ngưỡng địa phương, như lễ hội, ca hát, và các nghi lễ tôn giáo, là những biểu hiện sinh động của tính đa nguyên trong làng Việt Nam. Việc phân tích các hoạt động này giúp ta hiểu rõ hơn về hệ thống giá trị, niềm tin, và cách thức mà người dân trong làng tương tác với nhau. Cần chú ý đến tín ngưỡng làng Việt Nam và vai trò của nó trong việc duy trì sự gắn kết cộng đồng.

IV. Ứng Dụng Kết Quả Nghiên Cứu Phát Triển Làng Xã 58 ký tự

Kết quả nghiên cứu làng Việt Nam có thể được ứng dụng vào nhiều lĩnh vực khác nhau, từ việc xây dựng chính sách phát triển nông thôn đến việc bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống. Việc hiểu rõ cấu trúc làng Việt Nam, xã hội làng Việt Nam, và kinh tế làng Việt Nam giúp các nhà hoạch định chính sách đưa ra những quyết định đúng đắn, phù hợp với đặc điểm của từng vùng miền. Đặc biệt, cần chú trọng đến việc phát triển làng Việt Nam một cách bền vững, hài hòa giữa yếu tố kinh tế, xã hội, và môi trường.

4.1. Đề xuất chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế nông thôn

Nghiên cứu cần đưa ra những đề xuất cụ thể về chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế nông thôn, như chính sách tín dụng ưu đãi, chính sách khuyến khích sản xuất nông nghiệp sạch, và chính sách hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm nông sản. Cần chú trọng đến việc tạo ra những cơ hội việc làm mới cho người dân nông thôn, giảm thiểu tình trạng di cư từ nông thôn ra thành thị.

4.2. Giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa làng xã

Nghiên cứu cần đề xuất những giải pháp hiệu quả để bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của làng xã, như bảo tồn các di tích lịch sử, khôi phục các lễ hội truyền thống, và hỗ trợ các nghệ nhân địa phương. Cần nâng cao nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của việc bảo tồn văn hóa, khuyến khích sự tham gia của người dân vào các hoạt động bảo tồn.

4.3. Xây dựng mô hình Làng Việt Nam hiện đại trên cơ sở truyền thống

Cần nghiên cứu để xây dựng các mô hình làng Việt Nam hiện đại trên cơ sở kế thừa và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp. Mô hình này cần đảm bảo sự phát triển kinh tế, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân, đồng thời bảo vệ môi trường và duy trì bản sắc văn hóa dân tộc.

V. Tương Lai Nghiên Cứu Làng Việt Nam Đa Nguyên 55 ký tự

Nghiên cứu về làng Việt Nam trong tương lai cần tiếp tục đi sâu vào những vấn đề mới, những thách thức mà làng xã đang phải đối mặt trong bối cảnh toàn cầu hóa và biến đổi khí hậu. Cần chú trọng đến việc nghiên cứu biến đổi làng Việt Nam và những tác động của nó đến đời sống của người dân. Đồng thời, cần phát triển những phương pháp nghiên cứu mới, sáng tạo, phù hợp với đặc điểm của làng Việt Nam hiện đại.

5.1. Ứng dụng công nghệ trong nghiên cứu và bảo tồn văn hóa làng

Cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong nghiên cứu và bảo tồn văn hóa làng. Việc số hóa các tài liệu cổ, xây dựng các bảo tàng ảo, và phát triển các ứng dụng du lịch thông minh có thể giúp lan tỏa những giá trị văn hóa của làng đến với đông đảo công chúng.

5.2. Nghiên cứu vai trò của cộng đồng trong phát triển làng bền vững

Cần tăng cường nghiên cứu về vai trò của cộng đồng trong quá trình phát triển làng bền vững. Khuyến khích sự tham gia của người dân vào việc xây dựng kế hoạch phát triển, giám sát các dự án, và bảo vệ môi trường. Đảm bảo rằng những lợi ích từ quá trình phát triển được chia sẻ một cách công bằng cho tất cả mọi người.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC Xà HỘI VÀ NHÂN VÀN - ĐHQGHN KHOA LỊCH sử Lang Viết Nam — ĐA NGUYEN ■ 1 §¹i häc Quèc gia Hµ Néi Tr−êng §¹i häc khoa häc x∙ héi vµ nh©n v¨n Lµng viÖt nam ®a nguyªn vµ chÆt Nhµ xuÊt b¶n ®¹i häc quèc gia Hµ Néi, 2006 2 Tæ chøc b¶n th¶o: NguyÔn Quang Ngäc, NguyÔn H¶i KÕ, Vò V¨n Qu©n, NguyÔn Ngäc Phóc 3 Gi¸o S− Phan §¹i Do∙n vµ lµng ViÖt Nam “N−íc lµ häp c¸c lµng mµ thµnh. Tõ lµng ®Õn n−íc, d¹y d©n nªn tôc, v−¬ng chÝnh lÊy lµng lµm tr−íc”1. “Lµng ViÖt Nam lµ c¸i ch×a kho¸ ®Ó gi¶i m· bÝ mËt ViÖt Nam, thÇn kú ViÖt Nam”2. “Muèn t×m hiÓu lÞch sö h×nh thµnh d©n téc ViÖt Nam th× ph¶i t×m hiÓu céng ®ång lµng x· vµ muèn x©y dùng l¹i ®Êt n−íc ViÖt Nam th× còng ph¶i b¾t ®Çu tõ viÖc x©y dùng l¹i céng ®ång lµng x·, v× kh«ng cã lµng x· ViÖt Nam th× kh«ng cã quèc gia ViÖt Nam”3.

Nh÷ng quan niÖm nh− thÕ ®· x¸c nhËn mét thùc tÕ hiÓn nhiªn lµ lµng ViÖt Nam tõ x−a cho ®Õn nay lu«n gi÷ mét vÞ trÝ hÕt søc quan träng cho tÊt c¶ c¸c nhµ n−íc, v−¬ng triÒu ho¹ch ®Þnh c¸c chiÕn l−îc cai qu¶n, x©y dùng vµ ph¸t triÓn ®Êt n−íc. Thµnh c«ng hay kh«ng thµnh c«ng cña c¸c nhµ n−íc, v−¬ng triÒu hay thÓ chÕ chÝnh trÞ ®ã nhiÒu khi tuú thuéc vµo sù hiÓu biÕt vµ c¸c chÝnh s¸ch ®èi víi lµng x· d−íi quyÒn cña m×nh. Lµng ViÖt Nam v× thÕ ®· ®−îc sù quan t©m l©u dµi trªn hÇu hÕt c¸c lÜnh vùc cña c¸c häc gi¶ trong n−íc vµ ngoµi n−íc tõ hµng tr¨m n¨m nay. Cã kh¸ nhiÒu c«ng tr×nh chuyªn kh¶o vÒ lµng ViÖt Nam ®· ®¹t ®Õn ®é chuÈn mùc.

Còng cã kh«ng Ýt nh÷ng t¸c gi¶ ®· trë thµnh häc gi¶ xuÊt chóng cña thÕ kû XX v× nh÷ng cèng hiÕn næi bËt trong nghiªn cøu vµ ®µo t¹o vÒ lµng x· ViÖt Nam. Gi¸o s−, Nhµ gi¸o Nh©n d©n Phan §¹i Do·n lµ mét trong nh÷ng ng−êi nh− thÕ. ¤ng sinh n¨m 1936 t¹i x· DiÔn Qu¶ng, huyÖn DiÔn Ch©u tØnh NghÖ An vµ sèng trän tuæi th¬ ë lµng quª nghÌo khã “nh−ng ý chÝ l¹i rÊt kiªn c−êng m¹nh mÏ lu«n cã ý thøc céng ®ång vµ cëi më, v÷ng ch¾c mµ nh©n hËu, s½n sµng hy sinh v× nghÜa c¶” cho ®Õn khi trë thµnh sinh viªn ngµnh Sö, tr−êng §¹i häc Tæng hîp Hµ Néi kho¸ ®Çu tiªn. ¤ng tèt nghiÖp n¨m 1959 vµ lµm c¸n bé gi¶ng d¹y khoa LÞch sö cho ®Õn lóc nghØ h−u (n¨m 2001).

D−êng nh− «ng 1 Vua Gia Long, vÞ vua më ®Çu v−¬ng triÒu NguyÔn, 1804 2 P.Mus - häc gi¶, sÜ quan qu©n ®éi Ph¸p, ®Çu thÕ kû XX 3 Vò §×nh HoÌ, Bé tr−ëng Bé T− ph¸p n−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ 4 ®−îc sinh ra lµ ®Ó nghiªn cøu vµ ®µo t¹o vÒ lµng x· ViÖt Nam. ¤ng quanh n¨m, suèt ®êi chØ cÆm côi víi c¸i lµng “®a nguyªn vµ chÆt” cña m×nh, bëi v× theo «ng, “lµng quª lµ mét ®iÓm tùa trong cuéc sèng cña tÊt c¶ mäi ng−êi tõ khi chµo ®êi cho ®Õn lóc t¹ thÕ”. Tõ ®Çu nh÷ng n¨m 1960 cho ®Õn gi÷a nh÷ng n¨m 1970, lµ thêi kú «ng chuyªn t©m häc hái, tù t×m, tù b¬i, tù x¸c ®Þnh ph−¬ng h−íng cho riªng m×nh gi÷a biÓn c¶ lµng x· mªnh m«ng cña c¸c vïng Xø §«ng, Xø §oµi, Xø Nam, Xø B¾c, Xø Thanh, Xø NghÖ. Lo¹t bµi viÕt ®Çu tiªn cña «ng vµo nh÷ng n¨m 1977, 1978 còng míi chØ lµ nh÷ng lµng chiÕn ®Êu trong kh¸ng chiÕn chèng Minh, nh÷ng lµng gèm miÒn B¾c, nh÷ng lµng khai hoang ë Kim S¬n, TiÒn H¶i.

Ph¶i ®Õn ®Çu nh÷ng n¨m 1980, «ng b¾t ®Çu xuÊt hiÖn víi t− c¸ch lµ mét chuyªn gia ®Ých thùc vÒ lµng x· ViÖt Nam. ¤ng dån t©m dån søc, thÓ nghiÖm, suy t−, t×m chän cho m×nh mét lèi ®i riªng, mét ph−¬ng ph¸p tiÕp cËn lµng x· riªng, thËt d©n d·, chÊt ph¸c, mµ s©u s¾c vµ ®éc ®¸o ®Õn bÊt ngê. §©y còng lµ nh÷ng n¨m th¸ng «ng tù hoµn thiÖn c¸c m« h×nh lý thuyÕt víi nh÷ng kh¸i niÖm vµ thuËt ng÷ khoa häc, cã thuËt ng÷ ®· trë thµnh tµi s¶n chung cña giíi nghiªn cøu lµng x· ViÖt Nam vµ thÕ giíi, mµ vÉn cßn rÊt ®Ëm phong c¸ch Phan §¹i Do·n. Tõ cuèi thËp kû 80 vµ thËp kû 90 cña thÕ kû XX, «ng viÕt hèi h¶, viÕt nh− ®ang ch¹y ®ua víi thêi gian ®Ó thÓ hiÖn hÕt m×nh.

¤ng “bao s©n” tõ nh÷ng vÊn ®Ò vÒ lý luËn chung, nh÷ng kh¸i qu¸t m« h×nh lµng ViÖt cæ truyÒn cho ®Õn c¸c vÊn ®Ò cô thÓ. ¤ng say mª víi c¬ cÊu tæ chøc, qu¶n lý, kinh tÕ, v¨n ho¸ lµng x· nh−ng vÉn kh«ng bá qua chØ mét gãc s©n riªng. Lóc ®Çu «ng ®Þnh khoanh ph¹m vi nghiªn cøu cña m×nh ë lµng ViÖt cæ truyÒn miÒn B¾c, råi sau «ng më ra c¶ khu vùc c¸c d©n téc thiÓu sè ë miÒn nói, lµng x· thêi kú cËn ®¹i vµ hiÖn ®¹i, lµng x· ë c¸c khu vùc miÒn Trung, miÒn Nam. ¤ng tr¨n trë víi nh÷ng vÊn ®Ò hÕt søc bøc xóc cña n«ng th«n, n«ng nghiÖp nh− lao ®éng, viÖc lµm, ph©n ho¸ giµu nghÌo, c«ng b»ng x· héi, thiÕt chÕ d©n chñ.

¤ng ®Æc biÖt quan t©m ®Õn thÓ chÕ kinh tÕ vµ x· héi n«ng th«n, cÊp th«n b¶n, bé m¸y quyÒn lùc cÊp x·, qu¶n lý n«ng th«n vïng d©n téc thiÓu sè. Tõ nh÷ng n¨m 1990, nhiÒu c«ng tr×nh cña Gi¸o s− Phan §¹i Do·n kh«ng chØ cã tÝnh tæng kÕt khoa häc cao mµ cßn cã kh¶ n¨ng dÉn d¾t nghiªn cøu øng dông phôc vô cho nhu cÇu cña cuéc sèng thùc tiÔn. Thêi kú nµy còng lµ thêi kú «ng ®−îc giao Chñ nhiÖm nhiÒu ®Ò tµi khoa häc cÊp quèc gia nh− ThiÕt chÕ chÝnh trÞ- x· héi n«ng th«n, ChÝnh s¸ch x· héi n«ng th«n, Qu¶n lý n«ng th«n. ¤ng h−íng dÉn cã ®Õn 5-6 chôc häc trß lµm luËn v¨n, luËn ¸n Cö nh©n, Th¹c sÜ, TiÕn sÜ (trong ®ã cã 10 Th¹c sÜ, 12 TiÕn sÜ) vÒ ®Ò tµi lµng x·.

Cã nh÷ng vÞ gi¸o s− lÉy lõng uy danh, bãng trïm thÕ kû, mµ häc trß ®iÓm mÆt kh«ng ®−îc mÊy ai. Gi¸o s− Nhµ gi¸o Nh©n d©n Phan §¹i Do·n ch¾c h¼n ®· m·n nguyÖn v× ®øng bªn c¹nh «ng, theo s¸t sau «ng cã líp líp c¸c häc trß. ¤ng kh«ng chØ chia cho häc trß ®ång xu cuèi cïng, ®Êu g¹o cuèi cïng tr−íc 5 khi ®i ®iÒn d· n«ng th«n thêi bao cÊp, mµ cßn muèn truyÒn trao cho hä hÕt thÈy, c¶ ®Õn nh÷ng ý t−ëng khoa häc võa chît loÐ lªn trªn gi−êng bÖnh. ¤ng chÝnh lµ ng−êi khai mµo, thóc ®Èy vµ gãp phÇn t¹o nªn sù ph¸t triÓn v−ît bËc cña m«n häc vÒ lµng x· ViÖt Nam ë trong n−íc vµ nhiÒu n−íc trªn thÕ giíi, tÝnh tõ ®Çu nh÷ng n¨m 90 cña thÕ kû XX trë l¹i ®©y.

Tõ gi÷a n¨m 2000, sau nh÷ng n¨m th¸ng gång lªn lµm viÖc hÕt m×nh, ®· cã lóc t−ëng nh− «ng kh«ng cßn kh¶ n¨ng tiÕp tôc c«ng viÖc m×nh yªu ®−îc n÷a. Nh−ng may sao, chÝnh tiÕng gäi cña lµng x· ®· trë thµnh nguån lùc diÖu kú, vùc «ng dËy, hèi thóc «ng viÕt tiÕp nh÷ng trang vµng vÒ lµng x· ViÖt Nam. §©y lµ tæng kÕt khoa häc ®−îc diÔn gi¶i nh− nh÷ng lêi t©m sù: “Ph¶i nh×n mét c¸ch hÖ thèng trong tæng thÓ c¸c quan hÖ kinh tÕ - x· héi, tõ c¸i kinh tÕ vµ phi kinh tÕ, c¸i quyÒn lùc vµ siªu quyÒn lùc, chuyÓn ho¸ lÉn nhau. §iÒu næi bËt lµ c¸i céng ®ång - mét gi¸ trÞ ®−îc t¹o lËp, duy tr× vµ cñng cè qua nhiÒu thÕ hÖ.

§ã lµ søc m¹nh truyÒn thèng võa cã tÝnh quèc gia l¹i võa cã tÝnh ®Þa ph−¬ng, ®−îc s¶n sinh tõ lµng x·. Ngµy nay, lµng quª ®ang ë trong mét giai ®o¹n thö th¸ch quyÕt liÖt, truyÒn thèng vµ ®æi míi, d©n téc vµ hiÖn ®¹i, quèc gia vµ quèc tÕ. Mµ lµng vèn lµ c¬ së cña c¸c x· héi tiÒn t− b¶n chñ nghÜa, cña phong kiÕn tÊt nhiªn ph¶i ®æi míi, ph¶i c«ng nghiÖp hãa, nh−ng ®ång thêi ph¶i gi÷ ®−îc b¶n s¾c vµ truyÒn thèng tèt ®Ñp cña nÒn v¨n ho¸ d©n téc. HiÖn ®¹i hãa, ®« thÞ ho¸ lµ quy luËt tÊt yÕu cña ph¸t triÓn, lµng quª sÏ bÞ thu hÑp l¹i nh−ng chÝnh nã sÏ lµ ®iÓm xuÊt ph¸t cña ®« thÞ ho¸.

Muèn thÕ ph¶i hiÓu cô thÓ b¶n chÊt cña Lµng ViÖt. T×m hiÓu lµng x· lµ t×m hiÓu mét mÆt quan träng, thËm chÝ lµ chñ yÕu cña con ng−êi vµ x· héi ViÖt Nam hiÖn nay”. §o¹n trÝch dÉn trªn n»m trong cuèn s¸ch Lµng ViÖt Nam: Mét sè vÊn ®Ò kinh tÕ- v¨n ho¸- x· héi. C«ng tr×nh nµy võa míi ®−îc Chñ tÞch n−íc Céng hoµ X· héi chñ nghÜa ViÖt Nam tÆng Gi¶i th−ëng Nhµ n−íc vÒ Khoa häc C«ng nghÖ.

§©y lµ ®Ønh cao vinh quang trong cuéc ®êi lµm khoa häc cña nhµ gi¸o, nhµ khoa häc. Cuèi cïng th× kh«ng chØ cã ®ång nghiÖp vµ häc trß mµ c¶ ®Êt n−íc, nh©n d©n vµ n«ng d©n ®Òu ®· tr©n träng ghi tªn «ng vµo hµng nh÷ng nhµ khoa häc cã cèng hiÕn lín nhÊt cho sù nghiÖp nghiªn cøu n«ng th«n, n«ng nghiÖp, n«ng d©n vµ lµng x· ViÖt Nam. N¨m nay khoa LÞch sö Anh hïng, n¬i Gi¸o s− Phan §¹i Do·n g¾n bã trän vÑn sù nghiÖp khoa häc vµ ®µo t¹o cña m×nh, võa trßn nöa thÕ kû x©y dùng vµ tr−ëng thµnh. Gi¸o s− Phan §¹i Do·n, mét trong nh÷ng sinh viªn tiªu biÓu cña kho¸ häc ®Çu tiªn Êy còng b¾t ®Çu ®−îc ®Æt ch©n vµo hµng nh÷ng ng−êi “x−a nay hiÕm”.

Tuy kh«ng cßn søc ®Ó ®i ®iÒn d·, kh«ng cßn ®Õn ®−îc gi¶ng ®−êng, nh−ng «ng vÉn sôc s«i nguyÖn väng ®−îc viÕt tiÕp, ®−îc bµn giao toµn bé nh÷ng g× «ng ®· dÇy c«ng tÝch luü. Chóng t«i, cã nh÷ng ng−êi lµ häc trß, cã nh÷ng ng−êi lµ b¹n bÌ ®ång nghiÖp trong n−íc vµ quèc tÕ, v× kÝnh yªu vµ c¶m phôc «ng, xin ®−îc ®øng c¹nh «ng, gãp cïng «ng nh÷ng c©u chuyÖn nhá vÒ 6 lµng quª ®Ó lµm phong phó thªm cho bøc ch©n dung lµng ViÖt Nam ®a nguyªn vµ chÆt cña «ng. Lµng ViÖt Nam ®ang ngµy mét ®æi thay, nh−ng nh÷ng ý t−ëng cao s©u, nh÷ng tinh tuý ®−îc ch¾t läc suèt mét cuéc ®êi nghiªn cøu vµ ®µo t¹o vÒ lµng ViÖt Nam cña Gi¸o s−, Nhµ gi¸o Nh©n d©n Phan §¹i Do·n th× ch¾c h¼n kh«ng bao giê thay ®æi. NguyÔn Quang Ngäc ViÖn tr−ëng ViÖn ViÖt Nam häc vµ Khoa häc ph¸t triÓn 7 Lµng ViÖt Nam - céng ®ång ®a chøc n¨ng liªn kÕt chÆt chÏ GS.

VÒ dßng hä Lµng ViÖt Nam lµ mét phøc hîp cña nhiÒu tæ chøc x· héi mµ tr−íc hÕt lµ dßng hä. C¸c mèi liªn kÕt trong lµng cã nghÒ nghiÖp, tÝn ng−ìng t«n gi¸o, ®Þa vùc l¸ng giÒng, xãm, gi¸p, ®¬n vÞ hµnh chÝnh lµng x· vµ hä hµng dßng m¸u, nh−ng mèi liªn kÕt hä hµng vÉn lµ bÒn v÷ng nhÊt. Cã thÓ coi céng ®ång lµng tr−íc tiªn lµ tËp hîp cña nh÷ng dßng hä.