Luận Án Tiến Sĩ Về Kinh Tế Biển Tỉnh Khánh Hòa (2016)

Chuyên khảo phân tích Luận án hảo 25 4 2016, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo., phục vụ nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

• Tác giả: Bùi Thị Hảo
• Người hướng dẫn: Chu Đức Dũng
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Kinh tế biển
• Đề tài: Kinh Tế Biển Trên Địa Bàn Tỉnh Khánh Hòa Trong Hội Nhập Quốc Tế
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
• 1.1. Những công trình trên thế giới nghiên cứu về kinh tế biển
• 1.2. Những công trình trong nước
• 1.3. Đánh giá tình hình nghiên cứu và những vấn đề đặt ra cho luận án
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ
• 2.1. Quan niệm, vai trò và đặc trưng của kinh tế biển
• 2.2. Hội nhập quốc tế và sự tác động của hội nhập quốc tế đối với kinh tế biển
• 2.3. Kinh nghiệm phát triển kinh tế biển của một số quốc gia trên thế giới và một số tỉnh, thành phố ở Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KINH TẾ BIỂN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KHÁNH HOÀ TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ
• 3.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội và những lợi thế so sánh phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà
• 3.2. Tình hình phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà trong hội nhập quốc tế từ năm 2005 đến năm 2015
• 4. CHƯƠNG 4: PHƯƠNG HƯỚNG, MỤC TIÊU VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KHÁNH HÒA TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ
• 4.1. Phương hướng và mục tiêu phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà đến năm 2020
• 4.2. Giải pháp phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà đến năm 2020, tầm nhìn 2030
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nghiên Cứu Kinh Tế Biển Tỉnh Khánh Hòa

Nghiên cứu kinh tế biển tại tỉnh Khánh Hòa trong bối cảnh hội nhập quốc tế đang trở thành một chủ đề nóng. Tỉnh Khánh Hòa, với vị trí địa lý thuận lợi và tài nguyên biển phong phú, có tiềm năng lớn để phát triển kinh tế biển. Tuy nhiên, việc khai thác và phát triển bền vững kinh tế biển vẫn còn nhiều thách thức. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình nghiên cứu và phát triển kinh tế biển tại Khánh Hòa.

1.1. Tình Hình Nghiên Cứu Kinh Tế Biển Tại Khánh Hòa

Khánh Hòa đã có nhiều nghiên cứu về kinh tế biển từ các nhà khoa học trong và ngoài nước. Những nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá tiềm năng và thực trạng phát triển kinh tế biển, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp.

1.2. Vai Trò Của Kinh Tế Biển Trong Phát Triển Kinh Tế Tỉnh

Kinh tế biển đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế tỉnh Khánh Hòa. Các ngành như ngành thủy sản, du lịch biển và vận tải biển đang tạo ra nhiều cơ hội việc làm và thu nhập cho người dân địa phương.

II. Thách Thức Trong Phát Triển Kinh Tế Biển Tỉnh Khánh Hòa

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng phát triển kinh tế biển tại Khánh Hòa vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như ô nhiễm môi trường, khai thác tài nguyên không bền vững và thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao đang cản trở sự phát triển. Bài viết sẽ phân tích những thách thức này và đề xuất hướng giải quyết.

2.1. Ô Nhiễm Môi Trường Và Tác Động Đến Kinh Tế Biển

Ô nhiễm môi trường biển đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngành thủy sản và du lịch biển. Việc xử lý rác thải và ô nhiễm nước cần được chú trọng để bảo vệ tài nguyên biển.

2.2. Thiếu Hụt Nguồn Nhân Lực Chất Lượng Cao

Nguồn nhân lực trong lĩnh vực kinh tế biển còn yếu, thiếu kỹ năng và kiến thức chuyên môn. Cần có các chương trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực để đáp ứng nhu cầu của ngành.

III. Phương Pháp Phát Triển Kinh Tế Biển Bền Vững Tại Khánh Hòa

Để phát triển kinh tế biển bền vững, Khánh Hòa cần áp dụng các phương pháp và giải pháp hiệu quả. Việc kết hợp giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường là rất cần thiết. Bài viết sẽ trình bày một số phương pháp khả thi.

3.1. Khai Thác Tài Nguyên Biển Một Cách Bền Vững

Cần có các chính sách và quy định rõ ràng về khai thác tài nguyên biển, đảm bảo rằng các hoạt động không gây hại đến môi trường và hệ sinh thái biển.

3.2. Đầu Tư Vào Công Nghệ Và Nghiên Cứu

Đầu tư vào công nghệ mới và nghiên cứu khoa học sẽ giúp nâng cao hiệu quả trong khai thác và chế biến sản phẩm từ biển, từ đó tăng cường giá trị kinh tế biển.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Nghiên Cứu Kinh Tế Biển Tại Khánh Hòa

Nghiên cứu kinh tế biển không chỉ dừng lại ở lý thuyết mà còn cần được áp dụng vào thực tiễn. Các kết quả nghiên cứu có thể giúp chính quyền và doanh nghiệp đưa ra các quyết định đúng đắn trong phát triển kinh tế biển.

4.1. Các Dự Án Phát Triển Kinh Tế Biển Hiện Nay

Nhiều dự án phát triển du lịch biển và ngành thủy sản đang được triển khai tại Khánh Hòa, tạo ra nhiều cơ hội việc làm và thu nhập cho người dân.

4.2. Kết Quả Đạt Được Từ Các Nghiên Cứu

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc phát triển bền vững kinh tế biển có thể giúp Khánh Hòa trở thành trung tâm kinh tế biển của khu vực, nâng cao vị thế trong nền kinh tế quốc gia.

V. Kết Luận Về Tương Lai Kinh Tế Biển Tỉnh Khánh Hòa

Tương lai của kinh tế biển tại Khánh Hòa phụ thuộc vào việc áp dụng các giải pháp phát triển bền vững. Cần có sự phối hợp giữa các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng để đạt được mục tiêu này. Bài viết sẽ tóm tắt những điểm chính và đưa ra khuyến nghị cho tương lai.

5.1. Tầm Quan Trọng Của Kinh Tế Biển Trong Tương Lai

Kinh tế biển sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế tỉnh Khánh Hòa, góp phần vào sự phát triển chung của đất nước.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Chính Sách Phát Triển Kinh Tế Biển

Cần có các chính sách hỗ trợ cho ngành thủy sản, du lịch biển và đầu tư nước ngoài để phát triển kinh tế biển một cách bền vững và hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI BÙI THỊ HẢO KINH TẾ BIỂN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KHÁNH HÒA TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ HÀ NỘI - 2016 VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI BÙI THỊ HẢO KINH TẾ BIỂN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KHÁNH HÒA TRONG HỘI NHẬP QUỐC TÊ LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Mã số: 62.02 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC 1. Chu Đức Dũng 2. Trần Thị Nam Trân HÀ NỘI - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu nêu trong luận án là trung thực. Những kết luận khoa học của luận án chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tác giả luận án Bùi Thị Hảo MỤC LỤC Trang phụ bìa LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG BIỂU VÀ HÌNH ẢNH MỞ ĐẦU.1 Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN. Những công trình trên thế giới nghiên cứu về kinh tế biển51. Những công trình trong nước n 1. Đánh giá tình hình nghiên cứu và những vấn đề đặt ra cho luận án.16 Chương 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN| TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ. Quan niệm, vai trò và đặc trưng của kinh tế biển. Hội nhập quốc tế và sự tác động của hội nhập quốc tế đối với kinh tế biển. Kinh nghiệm phát triển kinh tế biển của một số quốc gia trên thế giới và một số tỉnh, thành phố ở Việt Nam.46 Chương 3 THỰC TRẠNG KINH TẾ BIỂN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KHÁNH HOÀ TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ. Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội và những lợi thế so sánh phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà. Tình hình phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà trong hội nhập quốc tế từ năm 2005 đến năm 2015.71 Chương 4 PHƯƠNG HƯỚNG, MỤC TIÊU VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KHÁNH HÒA TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ. Phương hướng và mục tiêu phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà đến năm 2020. Giải pháp phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà đến năm 2020, tầm nhìn 2030. 122 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.141 DANH MỤC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ.145 TÀI LIỆU THAM KHẢO.146 PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt CNH,HĐH Công nghiệp hoá, hiện đại hoá CV Mã lực hay sức ngựa. Horse Power (Đơn vị đo công suất tàu biển) DWT Tấn. Deadweight tonnage (Đơn vị đo năng lực vận tải an toàn của tàu biển) FDI Foreign Direct Investment Đầu tư trực tiếp nước ngoài ODA Official Development Assistance Viện trợ phát triển chính thức WTO World Trade Organization Tổ chức Thương mại Thế giới GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm quốc nội EU European Union Liên minh châu Âu UNWTO United Nation World Tourism Tổ chức du lịch thế giới Organization KCN Khu công nghiệp CCN Cụm công nghiệp KKT Khu kinh tế Đơn vị tương đương 20 foot TEU Twenty Foot Equivalent Units (Đơn vị đo hàng hoá được container hoá) DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 3.1: Lượng khách du lịch đến Khánh Hoà giai đoạn từ năm 2005-2015. 2: Một số kết quả chủ yếu về kinh doanh du lịch trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà.3: Số chuyến tàu biển chở khách du lịch đến Khánh Hoà qua các năm.4: Kết quả xuất khẩu thuỷ sản trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà giai đoạn 2006 - 2014.5: Phương tiện vận tải biển Khánh Hoà có đến 31/12/2014.6: Khối lượng vận tải biển Khánh Hoà giai đoạn 2005 - 2015.7: Năng lực tàu thuyền, phương tiện đánh bắt hải sản tỉnh Khánh Hoà giai đoạn 2005 - 2015. 87 Bảng 4: Năng lực tàu thuyền, phương tiện khai thác xa bờ tỉnh Khánh Hoà giai đoạn 2005 - 2015. 88 Bảng 5: Sản lượng thuỷ sản trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà giai đoạn 2006-2015.90 Bảng 6: Giá trị sản xuất thuỷ sản tỉnh Khánh Hoà.91 Bảng 7: Quy mô GDP tỉnh, GDP của kinh tế biển và tỷ lệ đóng góp của kinh tế biển trong GDP của tỉnh Khánh Hoà.95 Bảng 8 : Các lĩnh vực và cộng đồng dân cư dễ bị tác động do biến đổi khí hậu.115 DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 3. Lao động trong ngành du lịch tỉnh Khánh Hoà giai đoạn 2005 - 2015.2: Sản lượng muối xuất khẩu ở tỉnh Khánh Hoà giai đoạn 2006 - 2015. Tính cấp thiết của đề tài Trong tiến trình hội nhập quốc tế, Việt Nam tham gia vào các tổ chức kinh tế như Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC); Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO); Hiệp định đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) là bước đột phá, tạo cơ hội cho các lĩnh vực kinh tế trong nước mở rộng thị trường, học hỏi kinh nghiệm. Trong quá trình hội nhập, các doanh nghiệp, chính quyền và người dân phải khắc phục khó khăn, phát huy thế mạnh, tránh tình trạng lệ thuộc bên ngoài trong điều kiện cạnh tranh khốc liệt là thách thức to lớn đối với kinh tế cả nước nói chung, tỉnh Khánh Hoà nói riêng. Khánh Hòa là tỉnh thuộc khu vực duyên hải Nam Trung bộ, địa hình đa dạng bao gồm núi, đồng bằng và biển đảo. Khánh Hoà cách thành phố Hồ Chí Minh 447 km và cách thủ đô Hà Nội 1.278 km, giao thương thuận lợi cả đường bộ, đường biển, đường sắt và đường hàng không. Khánh Hoà có trên 300 km bờ biển và gần 200 hòn đảo lớn nhỏ cùng nhiều vịnh đẹp như Vân Phong, Nha Trang, Cam Ranh. Lợi thế đó tạo điều kiện để Khánh Hoà có thể trở thành trung tâm kinh tế biển khu vực Nam Trung bộ và cả nước. Nhận thức rõ lợi thế và tiềm năng của tỉnh, Đại hội các khoá của tỉnh Đảng bộ Khánh Hòa xác định phương hướng tỉnh trở thành trung tâm kinh tế - văn hóa - du lịch của cả nước. Thực hiện chủ trương này, Khánh Hòa chú trọng khai thác tiềm năng, thế mạnh kinh tế biển của tỉnh đi đôi với đảm bảo an ninh quốc phòng. Cơ cấu kinh tế có sự thay đổi lớn hướng vào khai thác kinh tế biển. Các lĩnh vực như du lịch, dịch vụ; cảng biển; nuôi trồng và khai thác hải sản; đóng tàu… được chú trọng và đã tạo được vị thế kinh tế biển trong bản đồ kinh tế tỉnh. Tuy nhiên, bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, đến nay, trong báo cáo tại Đại hội Đảng bộ tỉnh Khánh Hoà nhiệm kỳ 2016 - 2020 khẳng định: mặc dù có sự chuyển biến lớn trong nhận thức và thực tiễn nhưng kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa vẫn còn nhỏ về quy mô, đầu tư chưa hợp lí; trình độ nuôi trồng, đánh bắt và chế biến thủy sản còn thấp; trình độ của người lao động ở khu vực kinh tế biển chưa cao; tình trạng khai thác, đánh bắt bừa bãi, ô nhiễm môi trường còn chưa khắc phục 2 kịp thời. Thực trạng này làm cho Khánh Hòa lãng phí lợi thế biển, không bắt kịp xu thế phát triển của các trung tâm kinh tế biển trong nước cũng như trên thế giới. Nghiên cứu khắc phục khó khăn, phát huy tiềm năng, lợi thế phát triển kinh tế biển trong điều kiện hội nhập quốc tế đã và đang là đối tượng của các đề tài, dự án được các nhà khoa học, các nhà quản lý trong và ngoài nước quan tâm. Các nghiên cứu đã cung cấp những luận chứng, luận cứ khoa học có giá trị làm cơ sở để khai thác, phát triển kinh tế biển phù hợp. Tuy nhiên, đối với kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà, các công trình mới chỉ dừng lại ở góc độ phản ánh, tuyên truyền chủ trương, đường lối phát triển kinh tế biển; chưa có công trình nào nghiên cứu một cách toàn diện, hệ thống dưới góc nhìn của khoa học kinh tế chính trị trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Do đó, tác giả lựa chọn đề tài “Kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà trong hội nhập quốc tế” làm đề tài nghiên cứu nhằm cung cấp thông tin về tiềm năng lợi thế, chỉ rõ cơ sở khoa học trong việc đánh giá thực trạng, trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp phù hợp phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án 2. Mục đích: Nghiên cứu của luận án nhằm góp phần làm rõ thêm cơ sở lý luận, thực tiễn về phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà. Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà giai đoạn hội nhập quốc tế. Nhiệm vụ nghiên cứu: Làm rõ cơ sở lý luận về phát triển kinh tế biển trong hội nhập quốc tế. Đánh giá tiềm năng, lợi thế và các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà giai đoạn hiện nay. Đánh giá thực trạng phát triển kinh tế biển, từ đó chỉ ra những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà. Phân tích phương hướng, mục tiêu và đề xuất giải pháp phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa trong điều kiện hội nhập quốc tế. Với nhiệm vụ đó, câu hỏi nghiên cứu của luận án được đặt ra là: Thứ nhất, nhân tố nào có khả năng tác động đến phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà? 3 Thứ hai, vấn đề của phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà là gì? Thứ ba, giải pháp nào cho phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà trong điều kiện hội nhập quốc tế? Để trả lời những câu hỏi trên, luận án nghiên cứu trên giả thuyết: Một là, Khánh Hoà chỉ có thể phát triển nhanh, bền vững nếu tập trung phát triển kinh tế biển. Hai là, liên kết khai thác giữa các ngành kinh tế là điều kiện sống còn của kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà. Nội dung luận án căn cứ vào câu hỏi, giả thuyết để phân tích, đánh giá làm cơ sở khoa học cho việc lựa chọn các giải pháp phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa trong thời gian tới. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3. Đối tượng: Đối tượng nghiên cứu của luận án là vấn đề phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà trong điều kiện hội nhập quốc tế dưới góc độ khoa học kinh tế chính trị. Phạm vi nghiên cứu: Phạm vi nội dung: Luận án tập trung làm rõ vấn đề phát triển kinh tế biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hoà.