Luận văn nghiên cứu sinh trưởng và bệnh cầu trùng ở gà Mía tại Viện Chăn nuôi

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua nghiên cứu khả năng sinh trưởng và bệnh cầu trùng ở gà mía nuôi tại trung tâm thực nghiệm và, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Phạm Ngọc Hà
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Bá Tiếp
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Nghiên cứu khả năng sinh trưởng và bệnh cầu trùng ở gà Mía nuôi tại Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục các từ viết tắt
• 1.4. Danh mục các bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 2. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 3. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
• 4. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 4.1. MỘT SỐ GIỐNG GÀ BẢN ĐỊA Ở VIỆT NAM
• 4.1.1. Gà Ri
• 4.1.2. Gà Đông Tảo
• 4.1.3. Gà Hồ
• 4.1.4. Gà Tàu Vàng
• 4.1.5. Gà Ác
• 4.1.6. Gà Tre
• 4.1.7. Gà Nòi
• 4.1.8. Gà Lạc Thủy
• 4.1.9. Gà H’Mông
• 4.2. Nguồn gốc
• 4.3. Đặc điểm sinh học của gà Mía
• 4.4. Khả năng sinh trưởng của gà Mía
• 4.4.1. Khả năng sinh trưởng
• 4.4.2. Đánh giá khả năng sinh trưởng
• 4.4.3. Đường cong sinh trưởng
• 4.4.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh trưởng của gà

Tóm tắt

I. Tổng quan về khả năng sinh trưởng và bệnh cầu trùng ở gà Mía

Gà Mía là một giống gà bản địa nổi tiếng tại Việt Nam, đặc biệt là ở vùng Sơn Tây, Hà Nội. Giống gà này không chỉ được biết đến với chất lượng thịt thơm ngon mà còn có khả năng sinh trưởng tốt. Tuy nhiên, trong quá trình nuôi dưỡng, gà Mía thường gặp phải một số bệnh, trong đó bệnh cầu trùng là một trong những vấn đề nghiêm trọng nhất. Nghiên cứu này nhằm đánh giá khả năng sinh trưởng và tình hình bệnh cầu trùng ở gà Mía tại Viện Chăn nuôi.

1.1. Đặc điểm sinh học của gà Mía

Gà Mía có thân hình to, nặng, với lông màu đỏ tiết và cơ ngực nở nang. Khối lượng cơ thể lúc mới sinh là 32 g, và khi trưởng thành, gà trống có thể nặng tới 5 kg. Gà Mía có khả năng tự kiếm ăn tốt và sức đề kháng cao với bệnh tật.

1.2. Tình hình bệnh cầu trùng ở gà Mía

Bệnh cầu trùng là một trong những bệnh phổ biến ở gà Mía, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và khả năng sinh trưởng của đàn gà. Bệnh này thường xảy ra liên tục, làm giảm sức đề kháng của gà, tạo điều kiện cho các bệnh khác xâm nhập.

II. Vấn đề và thách thức trong chăn nuôi gà Mía

Chăn nuôi gà Mía gặp nhiều thách thức, đặc biệt là trong việc kiểm soát bệnh tật. Bệnh cầu trùng không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của gà mà còn làm giảm năng suất và chất lượng thịt. Việc thiếu kiến thức về phòng ngừa và điều trị bệnh cũng là một vấn đề lớn trong chăn nuôi gà Mía.

2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến bệnh cầu trùng

Tuổi gà, nhiệt độ và độ ẩm môi trường là những yếu tố chính làm tăng tỷ lệ mắc bệnh cầu trùng ở gà Mía. Việc quản lý môi trường sống cho gà là rất quan trọng để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.

2.2. Tác động của bệnh cầu trùng đến năng suất

Bệnh cầu trùng làm giảm tỷ lệ nuôi sống và khả năng sinh trưởng của gà Mía. Tỷ lệ sống trong giai đoạn đến 15 tuần tuổi của gà trống là 92,92%, nhưng tỷ lệ này có thể giảm nếu không có biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

III. Phương pháp nghiên cứu khả năng sinh trưởng của gà Mía

Nghiên cứu khả năng sinh trưởng của gà Mía được thực hiện thông qua các phương pháp đánh giá tăng trưởng, thu nhận và tỷ lệ chuyển hóa thức ăn. Các chỉ tiêu này giúp xác định hiệu quả chăn nuôi và tình trạng sức khỏe của đàn gà.

3.1. Đánh giá chỉ tiêu sinh trưởng

Khối lượng cơ thể được đo lường theo từng tuần tuổi để đánh giá khả năng sinh trưởng. Sinh trưởng tuyệt đối và sinh trưởng tương đối là hai chỉ tiêu quan trọng trong nghiên cứu này.

3.2. Phương pháp chẩn đoán bệnh cầu trùng

Các phương pháp chẩn đoán bệnh cầu trùng bao gồm việc quan sát triệu chứng lâm sàng và phân tích bệnh tích. Điều này giúp xác định mức độ nghiêm trọng của bệnh và đưa ra biện pháp điều trị kịp thời.

IV. Kết quả nghiên cứu khả năng sinh trưởng của gà Mía

Kết quả nghiên cứu cho thấy gà Mía có khả năng sinh trưởng tốt với tỷ lệ nuôi sống cao và hiệu quả sử dụng thức ăn tốt. Tuy nhiên, bệnh cầu trùng vẫn là một thách thức lớn cần được giải quyết.

4.1. Tỷ lệ nuôi sống và khả năng sinh trưởng

Tỷ lệ nuôi sống của gà Mía trong giai đoạn 15 tuần tuổi đạt 92,92%. Khả năng sinh trưởng tuyệt đối tăng dần từ tuần 1 đến tuần 9, sau đó giảm dần trong giai đoạn 10 đến 15 tuần tuổi.

4.2. Hiệu quả sử dụng thức ăn

Gà Mía có khả năng thu nhận thức ăn trung bình 32 g/ngày và tỷ lệ chuyển hóa thức ăn đạt 3,45 kg/kg. Điều này cho thấy giống gà này có khả năng sử dụng thức ăn hiệu quả.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của gà Mía

Nghiên cứu khả năng sinh trưởng và bệnh cầu trùng ở gà Mía tại Viện Chăn nuôi đã chỉ ra rằng giống gà này có nhiều tiềm năng trong chăn nuôi. Tuy nhiên, cần có các biện pháp phòng ngừa và điều trị bệnh hiệu quả để nâng cao năng suất.

5.1. Đề xuất biện pháp phòng ngừa bệnh cầu trùng

Cần áp dụng các biện pháp phòng ngừa như tiêm phòng và quản lý môi trường sống cho gà để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh cầu trùng.

5.2. Tương lai của giống gà Mía trong chăn nuôi

Gà Mía có tiềm năng lớn trong việc cung cấp thực phẩm chất lượng cao. Việc bảo tồn và phát triển giống gà này cần được chú trọng để đáp ứng nhu cầu thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành chăn nuôi gia cầm tại Việt Nam ghi nhận sự phát triển vượt bậc với tổng đàn gà tăng từ 234,509 triệu con năm 2013 lên 259,295 triệu con vào năm 2015, đạt mức tăng trưởng sản lượng thịt hơi bình quân 9,43% và sản lượng trứng 21,52%. Trong chiến lược phát triển hướng tới mục tiêu 392,39 triệu con vào năm 2020, việc bảo tồn và khai thác các nguồn gen bản địa đóng vai trò then chốt. Gà Mía có nguồn gốc từ vùng Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, thành phố Hà Nội, là giống gia cầm đặc sản quý hiếm với chất lượng thịt thơm ngon, săn chắc và khả năng thích nghi cao. Tuy nhiên, việc chăn nuôi phân tán và quy mô nhỏ lẻ đang đối mặt với nhiều thách thức dịch bệnh, đặc biệt là bệnh cầu trùng do ký sinh trùng đường ruột gây ra.

Bệnh cầu trùng thường xuyên bùng phát, làm tổn thương niêm mạc tiêu hóa, giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng và mở đường cho các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như Newcastle, Gumboro hoặc nhiễm khuẩn đường ruột. Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá toàn diện các chỉ tiêu sản xuất, tốc độ tăng trọng, hiệu quả sử dụng thức ăn và đặc điểm dịch tễ học của bệnh cầu trùng trên đàn gà Mía. Đề tài được triển khai trực tiếp tại Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi thuộc Viện Chăn nuôi trong thời gian từ tháng 9 năm 2015 đến tháng 6 năm 2016. Kết quả nghiên cứu mang lại hệ thống dữ liệu thực nghiệm chuẩn xác, hỗ trợ đắc lực cho công tác xây dựng quy trình thú y phòng bệnh và nhân thuần đàn giống bản địa đạt giá trị kinh tế cao.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết sinh trưởng gia cầm kinh điển kết hợp các tiêu chuẩn ngành của Việt Nam. Sinh trưởng được xác định là quá trình tích lũy protein và các chất hữu cơ thông qua hoạt động đồng hóa và dị hóa, phản ánh tương tác giữa tiềm năng di truyền và điều kiện ngoại cảnh. Đường cong sinh trưởng của gia cầm tuân theo 4 pha phát triển gồm: pha tăng tốc nhanh sau nở, điểm uốn đạt tốc độ tăng trọng cực đại, pha giảm tốc sau điểm uốn và pha tiệm cận khi trưởng thành.

Về mặt bệnh học ký sinh trùng, nghiên cứu dựa trên học thuyết sinh bệnh học giống cầu trùng Eimeria thuộc lớp Sporozoa. Vòng đời của cầu trùng trải qua 3 giai đoạn liên hoàn: sinh sản vô tính trong tế bào niêm mạc ruột non và manh tràng, sinh sản hữu tính tạo giao tử và sinh sản bào tử ngoài môi trường. Nghiên cứu tập trung vào 4 khái niệm đo lường cốt lõi:

• Khối lượng cơ thể tích lũy theo tuần tuổi
• Tốc độ sinh trưởng tuyệt đối tính bằng gam trên con mỗi ngày
• Hệ số tiêu tốn thức ăn trên 1 kg tăng khối lượng
• Tỷ lệ và cường độ cảm nhiễm noãn nang trong đường tiêu hóa

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu được thiết kế theo phương pháp phân lô so sánh trên cỡ mẫu 100 con gà Mía theo dõi liên tục từ 1 ngày tuổi đến 15 tuần tuổi, lặp lại 3 lần để đảm bảo tính đại diện và kiểm soát sai số ngẫu nhiên. Chế độ dinh dưỡng được xây dựng đồng bộ theo 3 giai đoạn tuổi:

• Giai đoạn 0 đến 4 tuần: Năng lượng trao đổi đạt 2950 kcal/kg, hàm lượng protein thô 20%
• Giai đoạn 5 đến 9 tuần: Năng lượng trao đổi đạt 3000 kcal/kg, hàm lượng protein thô 18%
• Giai đoạn 10 đến 15 tuần: Năng lượng trao đổi đạt 3050 kcal/kg, hàm lượng protein thô 16%

Công tác giám sát dịch tễ cầu trùng thu thập 360 mẫu phân theo dõi từ 1 đến 8 tuần tuổi, 375 mẫu phân theo dõi biến động 10 tháng và 219 mẫu phân tích theo trạng thái phân. Phương pháp phù nổi Fulleborn bằng dung dịch muối bão hòa và phương pháp lắng đọng ly tâm Darling với tốc độ 3000 vòng/phút trong 3 phút được sử dụng đồng thời để phát hiện noãn nang dưới kính hiển vi quang học. Cường độ nhiễm được phân cấp rõ ràng từ mức nhẹ 1 đến 3 noãn nang trên một vi trường đến mức nặng trên 10 noãn nang trên một vi trường. Dữ liệu thực nghiệm được xử lý bằng phương pháp thống kê sinh học trên phần mềm chuyên dụng để tính giá trị trung bình, độ lệch chuẩn và kiểm định sai khác.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khối lượng sơ sinh của gà Mía đạt trung bình 32,28 g. Khối lượng tăng đều qua các tuần tuổi, đạt 1192,96 g ở 12 tuần tuổi và chạm mốc 1510,32 g tại thời điểm 15 tuần tuổi. Tỷ lệ nuôi sống tích lũy toàn giai đoạn từ 1 đến 15 tuần tuổi đạt mức 92,92% ở gà trống và 92,71% ở gà mái.

Sinh trưởng tuyệt đối tăng nhanh từ 3,99 g/con/ngày ở tuần thứ nhất lên đỉnh điểm 20,02 g/con/ngày ở tuần thứ 9, tương đương mức tăng hơn 500%, sau đó giảm dần về 13,78 g/con/ngày ở tuần thứ 15. Lượng thức ăn thu nhận bình quân đạt 51,31 g/con/ngày, dẫn đến hệ số tiêu tốn thức ăn trung bình toàn kỳ là 3,45 kg thức ăn/kg tăng khối lượng.

Tỷ lệ nhiễm cầu trùng ở tuần 1 là 0%, bắt đầu xuất hiện ở tuần 2 với 8,89%, đạt đỉnh cao nhất ở 5 tuần tuổi với 42,22% kèm cường độ nhiễm nặng, sau đó giảm còn 4,44% ở tuần thứ 8. Tỷ lệ nhiễm trung bình giai đoạn 1 đến 8 tuần tuổi là 18,61%.

Biến động theo thời gian cho thấy tỷ lệ nhiễm tăng cao vào các tháng mùa hè, chạm đỉnh vào tháng 4 năm 2016 với 51,35%, trong khi mùa đông khô lạnh vào tháng 12 năm 2015 ghi nhận mức thấp nhất là 16,22%. Đáng chú ý, phân sáp có tỷ lệ nhiễm noãn nang lên tới 81,67%, trong khi phân bình thường chỉ chiếm 10,71%.

Thảo luận kết quả

Khối lượng tích lũy của đàn gà Mía tại 12 tuần tuổi đạt 1192,96 g, tương đồng với các công bố khoa học trước đây đối với giống thuần chủng, dù thấp hơn đáng kể so với các giống gà lai thương phẩm như con lai Mía nhân Lương Phượng đạt khoảng 1852 g. Sự sụt giảm sinh trưởng tuyệt đối sau tuần thứ 9 phản ánh chính xác quy luật sinh lý khi gia cầm chuyển dần từ pha phát triển cơ xương sang pha tích lũy mỡ.

Hiện tượng tỷ lệ nhiễm cầu trùng gia tăng đột biến từ tuần thứ 3 đến tuần thứ 5 được lý giải do hệ miễn dịch bảo hộ truyền từ mẹ suy giảm, kết hợp với tập tính bới tìm thức ăn khiến gà dễ tiếp xúc với chất độn chuồng chứa mầm bệnh. Thời tiết nóng ẩm miền Bắc vào tháng 4 và tháng 5 với nhiệt độ từ 15 đến 30 độ C và ẩm độ trên 80% tạo điều kiện thuận lợi nhất cho quá trình sinh sản bào tử của noãn nang ngoài môi trường.

Khi tổng hợp dữ liệu, việc biểu diễn động thái tăng trọng tuyệt đối bằng biểu đồ dạng parabol giúp xác định chính xác điểm uốn sinh trưởng tại tuần thứ 9. Đồng thời, bảng số liệu đối chiếu tỷ lệ nhiễm cầu trùng theo tháng phản ánh mối tương quan chặt chẽ giữa nhiệt độ chuồng nuôi và sự phát tán dịch bệnh.

Đề xuất và khuyến nghị

• Triển khai phác đồ phòng bệnh cầu trùng bằng hóa dược định kỳ: Sử dụng các hoạt chất thuộc nhóm Pyrimidin điển hình như Rigecoccin với liều phòng 2,5 g trên 10 kg thức ăn cho đàn gà từ 15 đến 45 ngày tuổi, nhằm kéo giảm tỷ lệ nhiễm bệnh xuống dưới mức 5% trong giai đoạn nhạy cảm nhất. Trách nhiệm thực hiện thuộc về bác sĩ thú y và cán bộ quản lý trang trại.
• Tối ưu hóa thời điểm xuất bán thương phẩm: Áp dụng mốc thời gian xuất chuồng hợp lý ở giai đoạn 14 đến 15 tuần tuổi khi gà đạt khối lượng trên 1,5 kg và hoàn thiện bộ lông, giúp kiểm soát hệ số tiêu tốn thức ăn dưới 3,5 kg/kg nhằm mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất cho người chăn nuôi.
• Kiểm soát nghiêm ngặt vệ sinh chuồng trại và quản lý chất độn: Định kỳ quét dọn cơ học, tiêu độc bằng dung dịch sát trùng chuyên dụng trước khi nuôi, đảo trấu độn chuồng thường xuyên và duy trì thời gian trống chuồng tối thiểu 2 ngày giữa các lứa nuôi để triệt tiêu nguồn noãn nang lưu cữu. Trách nhiệm thuộc về nhân viên kỹ thuật chuồng trại.
• Tăng cường bảo tồn và chọn lọc đàn hạt nhân: Thực hiện quy trình chọn giống nghiêm ngặt từ giai đoạn 1 ngày tuổi đến trưởng thành, ưu tiên chọn lọc những cá thể trống đạt khối lượng trên 3,5 kg và mái trên 2,5 kg có ngoại hình chuẩn để làm giống sinh sản. Trách nhiệm thuộc về các trung tâm bảo tồn nguồn gen vật nuôi quốc gia.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Chủ trang trại và người chăn nuôi gia cầm bản địa: Nắm bắt các chỉ tiêu sinh trưởng và lịch dùng thuốc phòng cầu trùng chuẩn xác để giảm tỷ lệ hao hụt đàn từ 10% xuống mức thấp nhất, tối ưu hóa chi phí thức ăn trong từng giai đoạn phát triển.
• Bác sĩ thú y và kỹ thuật viên trang trại: Khai thác hệ thống triệu chứng lâm sàng và bệnh tích đường tiêu hóa điển hình để chẩn đoán phân biệt nhanh bệnh cầu trùng với các bệnh tiêu chảy khác ngay tại thực địa.
• Cán bộ nghiên cứu và chuyên gia chọn tạo giống vật nuôi: Sử dụng hệ thống dữ liệu gốc về khối lượng sơ sinh, tốc độ tăng trọng và tỷ lệ nuôi sống để làm chuẩn đối sánh trong các chương trình lai tạo hoặc bảo tồn gen gà Mía thuần chủng.
• Học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Chăn nuôi - Thú y: Tham khảo phương pháp bố trí thí nghiệm phân lô so sánh, kỹ thuật xét nghiệm ký sinh trùng Fulleborn, Darling và mô hình xử lý số liệu thống kê sinh học trong nghiên cứu nông nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

• Gà Mía đạt khối lượng xuất bán bao nhiêu sau 15 tuần nuôi? Kết quả nghiên cứu thực nghiệm cho thấy đàn gà Mía nuôi tại trung tâm đạt khối lượng trung bình 1510,32 g ở thời điểm 15 tuần tuổi. Khối lượng này hoàn toàn phù hợp với thị hiếu tiêu dùng gia cầm thịt chất lượng cao tại thị trường Việt Nam.

• Giai đoạn nào gà Mía dễ mắc bệnh cầu trùng nhất? Gà Mía mẫn cảm nhất với bệnh cầu trùng ở giai đoạn từ 4 đến 5 tuần tuổi với tỷ lệ nhiễm cao nhất đạt 42,22%. Đây là giai đoạn chuyển đổi sinh lý quan trọng, đòi hỏi người chăn nuôi phải chủ động can thiệp bằng các biện pháp phòng thuốc thú y.

• Dấu hiệu phân nào cảnh báo nguy cơ nhiễm cầu trùng nặng? Phân sáp và phân có lẫn màng nhầy màu hồng là hai trạng thái cảnh báo nguy cơ nhiễm cầu trùng cao nhất, với tỷ lệ dương tính lần lượt là 81,67% và 57,33%. Khi quan sát thấy dấu hiệu này, đàn gà cần được lấy mẫu kiểm tra noãn nang ngay lập tức.

• Hiệu quả sử dụng thức ăn trung bình của gà Mía là bao nhiêu? Hệ số tiêu tốn thức ăn trung bình trong suốt 15 tuần tuổi của gà Mía là 3,45 kg thức ăn trên 1 kg tăng trọng. Chỉ số này tăng dần theo lứa tuổi, từ 2,04 kg/kg ở tuần đầu lên 5,82 kg/kg ở tuần thứ 15.

• Thời tiết các mùa trong năm ảnh hưởng như thế nào đến bệnh cầu trùng? Bệnh cầu trùng phát triển mạnh nhất vào các tháng mùa hè từ tháng 4 đến tháng 6 với tỷ lệ nhiễm vượt trên 40%, đạt đỉnh 51,35% vào tháng 4. Ngược lại, vào mùa đông khô hanh tháng 12, tỷ lệ nhiễm giảm xuống mức thấp nhất là 16,22%.

Kết luận

• Xác lập hệ số sinh trưởng chi tiết của giống gà Mía với khối lượng sơ sinh đạt 32,28 g và đạt 1510,32 g khi kết thúc 15 tuần tuổi.
• Khẳng định tỷ lệ nuôi sống cao của giống gà bản địa, đạt 92,92% ở gà trống và 92,71% ở gà mái trong điều kiện chăm sóc chuẩn.
• Xác định điểm uốn tăng trọng tuyệt đối đạt mức tối đa 20,02 g/con/ngày tại tuần thứ 9 cùng mức tiêu tốn thức ăn trung bình 3,45 kg/kg.
• Làm rõ quy luật dịch tễ bệnh cầu trùng với đỉnh điểm cảm nhiễm ở 5 tuần tuổi đạt 42,22% và tỷ lệ lưu hành cao nhất vào mùa hè.
• Cung cấp cơ sở khoa học thực tiễn phục vụ hoàn thiện quy trình thú y phòng trị và bảo tồn bền vững nguồn gen gà Mía đặc sản.

Người chăn nuôi và các đơn vị nghiên cứu cần áp dụng ngay quy trình kiểm soát tiểu khí hậu chuồng nuôi và lịch can thiệp hóa dược trước tuần thứ 3 để nâng cao năng suất đàn giống trong các chu kỳ sản xuất tiếp theo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM PHẠM NGỌC HÀ NGHIÊN CỨU KHẢ NĂNG SINH TRƯỞNG VÀ BỆNH CẦU TRÙNG Ở GÀ MÍA NUÔI TẠI TRUNG TÂM THỰC NGHIỆM VÀ BẢO TỒN VẬT NUÔI – VIỆN CHĂN NUÔI Chuyên ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Bá Tiếp NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi với sự giúp đỡ của tập thể trong và ngoài cơ quan. Các kết quả nêu trong luận văn là trung thực và tôi xin chịu trách nhiệm về những số liệu trong bản luận văn này. Hà Nội, ngày tháng 11 năm 2016 Tác giả luận văn Phạm Ngọc Hà i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Có được công trình nghiên cứu này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng sâu sắc tới các thầy cô giáo trong bộ môn Giải phẫu - Tổ chức - Phôi thai, Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam đã giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập và thực hiện đề tài.

Tôi xin chân thành cảm ơn TS. Nguyễn Bá Tiếp đã đầu tư nhiều công sức và thời gian chỉ bảo tận tình giúp tôi thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới sự giúp đỡ nhiệt tình của Ban Giám Đốc cùng toàn thể cán bộ công nhân viên Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi. Nhân dịp này, cho phép tôi được bày tỏ lời cảm ơn chân thành tới các nhà khoa học, các thầy cô giáo và các bạn đồng nghiệp đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi nâng cao kiến thức, hoàn thành bản luận văn này.

Tôi xin cảm ơn gia đình đã tạo mọi điều kiện, động viên tôi trong quá trình thực hiện và hoàn thành luận văn. Xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng 11 năm 2016 Tác giả luận văn Phạm Ngọc Hà ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục các từ viết tắt.

vi Danh mục các bảng. vii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích nghiên cứu. Tổng quan tài liệu. Một số giống gà bản địa ở việt nam.

Gà Đông Tảo. Gà Tàu Vàng. Gà Lạc Thủy. Đặc điểm sinh học của gà Mía.

Khả năng sinh trưởng của gà Mía. Các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh trưởng của gà .6 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Hiệu quả sử dụng thức ăn. Nghiên cứu về khả năng sinh trưởng của gà Mía.

Bệnh cầu trùng gà. Các yếu tố ảnh hưởng tới nhiễm cầu trùng ở gia cầm. Sinh bệnh học bệnh cầu trùng ở gà. Triệu chứng bệnh cầu trùng ở gà.

Bệnh tích bệnh cầu trùng. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Đối tượng, địa điểm và thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu.

Nguyên liệu nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.

Đánh giá một số chỉ tiêu sản xuất của gà Mía. Một số đặc điểm bệnh lý chủ yếu của bệnh cầu trùng ở gà Mía. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp xác định các chỉ tiêu sinh trưởng của đàn gà.

Phương pháp nghiên cứu đặc điểm bệnh lý chủ yếu của bệnh cầu trùng ở gà Mía. Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Khả năng sinh trưởng của đàn gà mía.

Đặc điểm ngoại hình của giống. Tỷ lệ nuôi sống đàn gà Mía. Khả năng sinh trưởng đàn gà Mía. Hiệu quả sử dụng thức ăn của gà Mía .31 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Một số đặc điểm bệnh lý của bệnh cầu trùng ở gà mía. Tình hình nhiễm cầu trùng ở đàn gà Mía. Tỷ lệ nhiễm cầu trùng ở gà Mía theo thời gian. Tỷ lệ và cường độ nhiễm cầu trùng ở gà Mía theo trạng thái phân.

Triệu chứng lâm sàng của gà mắc bệnh cầu trùng. Bệnh tích đại thể chủ yếu ở gà Mía mắc bệnh cầu trùng. Kết luận và kiến nghị .43 Tài liệu tham khảo .44 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt KL Khối lượng TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TKL Tăng khối lượng TLNS/GĐ Tỷ lệ nuôi sống theo giai đoạn TLNS/T Tỷ lệ nuôi sống theo tuần TTTA Tiêu tốn thức ăn VS Vệ sinh vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 3. Chế độ dinh dưỡng gà Mía.

Tỷ lệ nuôi sống của đàn gà thí nghiệm (n = 100). Khả năng sinh trưởng của gà Mía (n = 100). Khả năng thu nhận thức ăn và tiêu tốn thức ăn của gà Mía (n = 100). Tỷ lệ nhiễm và cường độ nhiễm cầu trùng theo lứa tuổi của gà Mía.

Tỷ lệ nhiễm và cường độ nhiễm cầu trùng ở gà Mía theo thời gian. Tỷ lệ và cường độ nhiễm cầu trùng ở gà Mía theo trạng thái phân. Triệu chứng lâm sàng của gà Mía bị bệnh cầu trùng. Bệnh tích đại thể chủ yếu ở gà Mía mắc bệnh cầu trùng .41 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 2.

Vòng đời phát triển của cầu trùng giống Eimeria. Sinh trưởng tích lũy của gà Mía. Sinh trưởng tuyệt đối của gà Mía. Hiệu quả sử dụng thức ăn của gà Mía.

Tỷ lệ nhiễm cầu trùng ở gà Mía theo tuần tuổi. Biến động tỷ lệ nhiễm cầu trùng ở gà Mía theo thời gian .37 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Phạm Ngọc Hà Tên luận văn: Nghiên cứu khả năng sinh trưởng và bệnh cầu trùng ở gà Mía nuôi tại Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi. Chuyên ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Đánh giá được các đặc điểm về sức sản xuất và bệnh cầu trùng trên đàn gà Mía tại Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi, cung cấp cơ sở dữ liệu cho các chương trình bản tồn và nhân giống gà Mía. Phương pháp nghiên cứu - Các phương pháp thường quy đánh giá tăng trưởng, thu nhận và tỷ lệ chuyển hóa thức ăn.

- Các phương pháp thường quy chẩn đoán bệnh cầu trùng. - Phương pháp phân tích số liệu. Kết quả nghiên cứu chính. - Tỷ lệ sống trong giai đoạn đến 15 tuần tuổi của gà trống là 92,92% , cao hơn của gà mái.

- Tỷ lệ tăng trưởng tuyết đối tăng dần từ tuần tuổi 1 đến 9 sau đó giảm dần trong giai đoạn 10 đến 15 tuần tuổi. - Từ 1 đến 15 tuần tuổi, thu nhận thức ăn của gà Mía đạt trung bình 32 g/ngày và tỷ lệ chuyển hóa thức ăn đạt 3,45 kg/kg. - Tuổi gà, nhiệt độ và độ ẩm môi trường là các yếu tố chính làm tăng tỷ lệ mắc cầu trùng. - Bệnh tích bệnh cầu trùng ở manh tràng chiếm tỷ lệ cao nhất, tiếp đến là biểu hiện bệnh tích ở ruột non và thấp nhất là tỷ lệ biểu hiện ở trực tràng.

Kết luận - Gà Mía nuôi tại trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi có các chỉ số sinh trưởng, chỉ số thu nhận và chuyển hóa thức ăn tốt. - Tuổi gà và các yếu tố môi trường ảnh hưởng đến tỷ lệ mắc cầu trùng ở gà Mía. - Các kết quả nghiên cứu này có thể đóng góp cho các chương trình bảo tồn và nhân giống gà Mía. ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] THESIS ABSTRACT Author name: Pham Ngoc Ha Thesis title: Assessment of growth performance and coccidiosis in Mia chicken breed at the Center of Animal Experiments and Conservation Major: Veterinary Medicine Code: 60 64 01 01 Institution: Vietnam National University of Agriculture Aims of the research Assessment of productivity of and coccidiosis in Mia chicken breed at the Center of Animal Experiments and Conservation to provide basic data for conservation and breeding programs of the breed.

Methods - Routine methods for evaluation of growth rate, feed intakem feed conversion ratio. - Clinial and pathological diagnostic routine methods - Data analysis Results - Average survival rate of male Mia chicken from 1 to 15 weeks of age was 92.92%, higher that that of female counterparts. - Absolute growth rate increased from one to 9 weeeks of age then decreased within the period from 10 to 15 weeks of age. - During the period between 1 and 15 weeks of age, feed intake and feed conversion ratio were 32 g/day and 3.45 kg/kg, respectively.

- Age of chicken, environmental temperature and humidity were main factors accelerating prevalence of coccidiosis in Mia chicken. - Lesion presence of coccidiosis was highly observed in caecal, followed by in small intestine and rectum. Conclusions - Mia chickens at the Center of Animal Experiments and Conservation show good growth and feed consumption parameters. - The chicken age and environment affect prevalence and severity of coccidiosis in this chicken breed.

- The results might be useful for the conservation and breeding programs of the breed. x LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Những năm gần đây, chăn nuôi gia cầm nói chung, gà nói riêng tiếp tục duy trì tăng trưởng cả về số lượng và sản lượng, góp phần đáp ứng cơ bản thực phẩm cho nhu cầu trong nước. Số lượng gà tăng từ 234,509 triệu con năm 2013 lên 246,208 triệu con năm 2014 và đạt 259,295 triệu con năm 2015.

Sản lượng thịt hơi và trứng gà tăng bình quân lân lượt là 9,43% và 21,52% trong giai đoạn 2013 - 2015 (Tổng cục thống kê tháng 3/2016). Để hoàn thành mục tiêu đến 2020, số lượng đầu gà đạt khoảng 392,39 triệu con thì các giải pháp về con giống đóng một vai trò rất quan trọng. Tuy nhiên để chăn nuôi đạt hiệu quả cao, ngoài những nghiên cứu về giống, thức ăn, những nghiên cứu về thú y cũng có ý nghĩa rất lớn để tạo ra những sản phẩm đạt về hiệu quả kinh tế và đáp ứng các tiêu chí về vệ sinh an toàn thực phẩm. Gà Mía là giống vật nuôi bản địa có từ lâu đời, nổi tiếng bởi chất lượng thịt và trứng thơm ngon.

Giống gà này có khả năng tự tìm kiếm thức ăn, đề kháng cao với bệnh tật. Gà Mía có nguồn gốc ở vùng Sơn Tây - Hà Nội và hiện nay do chăn nuôi nhỏ lẻ, tự phát nên số lượng gà Mía thuần chủng còn khá ít. Trong quá trình nuôi gà Mía cũng hay mắc một số bệnh thông thường như: Đậu, bệnh do E.