Luận văn thạc sĩ về hành vi nhà đầu tư và kinh doanh theo cảm tính trên thị trường chứng khoán ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu kinh doanh theo cảm tính và hành vi nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc.

• Tác giả: Trần Ngọc Thủy Tiên
• Người hướng dẫn: PGS. TS. Phan Thị Bích Nguyệt
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Kinh doanh theo cảm tính và hành vi nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. PHẦN 1: GIỚI THIỆU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Tổng quan nội dung
• 1.4. Mô hình lý thuyết: Mô hình giao dịch dựa vào thông tin có điều chỉnh yếu tố cảm tính: Bằng chứng thiếu hiệu quả của TTCK Úc
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN VỀ KINH DOANH THEO CẢM TÍNH VÀ HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ
• 2.1. Lý thuyết về kinh doanh theo cảm tính
• 2.1.1. Nhà đầu tư theo cảm tính
• 2.1.2. Rủi ro kinh doanh theo yếu tố cảm tính
• 2.1.3. Các nghiên cứu liên quan từ trước về giao dịch theo cảm tính: nghiên cứu lý thuyết và thực nghiệm
• 2.2. Ứng dụng tâm lý học, yếu tố cảm tính vào tài chính
• 2.2.1. Lý thuyết tài chính hành vi
• 2.2.2. Nguyên lý cơ bản hành vi nhà đầu tư
• 2.2.3. Nghiên cứu thị trường về hành vi của nhà đầu tư Ấn Độ
• 3. PHẦN 3: MÔ HÌNH, DỮ LIỆU PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 4. PHẦN 4: NGHIÊN CỨU VỀ KINH DOANH THEO CẢM TÍNH VÀ HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM
• 4.1. Nhìn lại diễn biến thị trường chứng khoán Việt Nam qua các giai đoạn
• 4.2. Các biểu hiện giao dịch theo cảm tính ở Việt Nam
• 4.2.1. Phản ứng thái quá
• 4.2.2. Phản ứng chậm
• 4.2.3. Kết luận chung
• 4.3. Nghiên cứu thị trường về Hành vi của các nhà đầu tư Việt Nam
• 4.3.1. Phân tích mô tả
• 4.3.2. Phân tích nhân tố - Kết luận
• 4.3.3. Phân tích cụm - Kết luận
• 5. PHẦN 5: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 5.1. Ưu và nhược điểm của các nhóm đầu tư
• 5.2. Các nền tảng, giải pháp thuộc về các cơ quan có thẩm quyền
• 5.3. Nguyên nhân, nguồn gốc của hành động kinh doanh không hợp lý ở thị trường chứng khoán Việt Nam
• 5.4. Giải pháp, nhận diện đầu tư theo cảm tính
• 6. PHẦN 6: KẾT LUẬN
• 6.1. Hướng phát triển của đề tài
• PHỤ LỤC 1: BẢNG CÂU HỎI ĐIỀU TRA TÂM LÝ NHÀ ĐẦU TƯ

Tóm tắt

I. Tổng quan về hành vi nhà đầu tư và kinh doanh theo cảm tính

Nghiên cứu hành vi nhà đầu tư và kinh doanh theo cảm tính trên thị trường chứng khoán Việt Nam là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực tài chính. Thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua nhiều biến động, và việc hiểu rõ hành vi của nhà đầu tư là cần thiết để cải thiện hiệu quả đầu tư. Hành vi nhà đầu tư không chỉ bị ảnh hưởng bởi các yếu tố kinh tế mà còn bởi các yếu tố tâm lý, cảm xúc. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư Việt Nam, từ đó đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư.

1.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu hành vi nhà đầu tư

Nghiên cứu hành vi nhà đầu tư giúp hiểu rõ hơn về cách mà các yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến quyết định đầu tư. Các nhà đầu tư thường xuyên bị chi phối bởi cảm xúc, dẫn đến những quyết định không hợp lý. Việc nhận diện và phân tích những yếu tố này sẽ giúp các nhà đầu tư có cái nhìn rõ hơn về thị trường và từ đó đưa ra quyết định đầu tư chính xác hơn.

1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi nhà đầu tư

Hành vi của nhà đầu tư bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như tâm lý cá nhân, thông tin từ thị trường, và sự tác động từ cộng đồng. Các yếu tố này có thể dẫn đến những quyết định đầu tư sai lầm, như giao dịch theo bầy đàn hoặc phản ứng thái quá với thông tin. Nghiên cứu sẽ chỉ ra những yếu tố chính và cách chúng tác động đến hành vi đầu tư.

II. Vấn đề và thách thức trong kinh doanh theo cảm tính

Kinh doanh theo cảm tính trên thị trường chứng khoán Việt Nam đang gặp nhiều thách thức. Các nhà đầu tư thường xuyên phải đối mặt với những rủi ro do quyết định đầu tư không dựa trên thông tin cơ bản. Điều này dẫn đến những biến động lớn trong giá cổ phiếu và tạo ra sự không ổn định cho thị trường. Việc nhận diện và hiểu rõ các vấn đề này là rất quan trọng để cải thiện tình hình.

2.1. Rủi ro từ quyết định đầu tư theo cảm tính

Quyết định đầu tư theo cảm tính có thể dẫn đến những rủi ro lớn cho nhà đầu tư. Khi nhà đầu tư không dựa vào các yếu tố cơ bản mà chỉ dựa vào cảm xúc, họ có thể dễ dàng mắc phải những sai lầm nghiêm trọng. Nghiên cứu sẽ phân tích các rủi ro này và cách mà chúng ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư.

2.2. Tác động của thông tin đến hành vi nhà đầu tư

Thông tin từ thị trường có thể tác động mạnh mẽ đến hành vi của nhà đầu tư. Những tin tức tích cực hoặc tiêu cực có thể khiến nhà đầu tư phản ứng thái quá, dẫn đến những quyết định không hợp lý. Nghiên cứu sẽ chỉ ra cách mà thông tin ảnh hưởng đến tâm lý và hành vi của nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

III. Phương pháp nghiên cứu hành vi nhà đầu tư

Để nghiên cứu hành vi nhà đầu tư và kinh doanh theo cảm tính, một phương pháp nghiên cứu khoa học là cần thiết. Phương pháp này sẽ bao gồm việc thu thập dữ liệu từ các nhà đầu tư, phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư và đánh giá kết quả. Việc áp dụng các phương pháp phân tích định lượng và định tính sẽ giúp đưa ra những kết luận chính xác.

3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu

Dữ liệu sẽ được thu thập thông qua các bảng hỏi khảo sát và phỏng vấn trực tiếp với các nhà đầu tư. Việc này giúp thu thập thông tin chi tiết về hành vi và tâm lý của nhà đầu tư, từ đó có cái nhìn tổng quan về thị trường chứng khoán Việt Nam.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả

Sau khi thu thập dữ liệu, các phương pháp phân tích như phân tích mô tả, phân tích nhân tố và phân tích cụm sẽ được áp dụng. Những kết quả này sẽ giúp nhận diện rõ hơn về hành vi của nhà đầu tư và các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của họ.

IV. Ứng dụng thực tiễn từ nghiên cứu hành vi nhà đầu tư

Nghiên cứu hành vi nhà đầu tư không chỉ mang lại giá trị lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn quan trọng. Các nhà đầu tư có thể áp dụng những kiến thức từ nghiên cứu để cải thiện quyết định đầu tư của mình. Đồng thời, các cơ quan quản lý cũng có thể sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng các chính sách phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả của thị trường chứng khoán.

4.1. Cải thiện quyết định đầu tư

Nhà đầu tư có thể áp dụng những kiến thức từ nghiên cứu để nhận diện và kiểm soát cảm xúc của mình. Việc này giúp họ đưa ra những quyết định đầu tư hợp lý hơn, giảm thiểu rủi ro và tăng cường hiệu quả đầu tư.

4.2. Chính sách quản lý thị trường chứng khoán

Các cơ quan quản lý có thể dựa vào kết quả nghiên cứu để xây dựng các chính sách nhằm nâng cao tính minh bạch và hiệu quả của thị trường. Việc này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư mà còn tạo ra một môi trường đầu tư ổn định và bền vững.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Nghiên cứu hành vi nhà đầu tư và kinh doanh theo cảm tính trên thị trường chứng khoán Việt Nam đã chỉ ra nhiều vấn đề quan trọng. Việc hiểu rõ hành vi của nhà đầu tư sẽ giúp cải thiện hiệu quả đầu tư và nâng cao tính ổn định của thị trường. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi nhà đầu tư để có những giải pháp phù hợp.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra rằng hành vi nhà đầu tư bị ảnh hưởng mạnh mẽ bởi các yếu tố tâm lý và cảm xúc. Những quyết định đầu tư không hợp lý thường dẫn đến những rủi ro lớn cho nhà đầu tư. Việc nhận diện và hiểu rõ các yếu tố này là rất quan trọng.

5.2. Hướng phát triển nghiên cứu trong tương lai

Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về hành vi nhà đầu tư và các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư. Việc này sẽ giúp cải thiện hiệu quả đầu tư và nâng cao tính ổn định của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH TRẦN NGỌC THỦY TIÊN KINH DOANH THEO CẢM TÍNH VÀ HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ------- TRẦN NGỌC THỦY TIÊN KINH DOANH THEO CẢM TÍNH VÀ HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC PGS. TS Phan Thị Bích Nguyệt TP. Hồ Chí Minh – Năm 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] KINH DOANH THEO CẢM TÍNH & HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM TÓM TẮT . 1 PHẦN 1: GIỚI THIỆU.1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu .2 Mục tiêu nghiên cứu .3 Tổng quan nội dung . 4 PHẦN 2: TỔNG QUAN VỀ KINH DOANH THEO CẢM TÍNH VÀ HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ .1 Lý thuyết về kinh doanh theo cảm tính .1 Nhà đầu tư theo cảm tính .2 Rủi ro kinh doanh theo yếu tố cảm tính .3 Các nghiên cứu liên quan từ trước về giao dịch theo cảm tính: nghiên cứu lý thuyết và thực nghiệm.4 Mô hình giao dịch dựa vào thông tin có điều chỉnh yếu tố cảm tính: Bằng chứng thiếu hiệu quả của TTCK Úc .2 Ứng dụng tâm lý học, yếu tố cảm tính vào tài chính .1 Lý thuyết tài chính hành vi .2 Nguyên lý cơ bản hành vi nhà đầu tư .3 Nghiên cứu thị trường về hành vi của nhà đầu tư Ấn Độ . 24 PHẦN 3: MÔ HÌNH, DỮ LIỆU PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .3 Phương pháp nghiên cứu. 32 PHẦN 4: NGHIÊN CỨU VỀ KINH DOANH THEO CẢM TÍNH VÀ HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM .1 Nhìn lại diễn biến thị trường chứng khoán Việt Nam qua các giai đoạn .2 Các biểu hiện giao dịch theo cảm tính ở Việt Nam .1 Phản ứng thái quá . 36 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Phản ứng chậm .3 Kết luận chung .3 Nghiên cứu thị trường về Hành vi của các nhà đầu tư Việt Nam .1 Phân tích mô tả.2 Phân tích nhân tố - Kết luận .3 Phân tích cụm - Kết luận . 47 PHẦN 5: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN .1 Ưu và nhược điểm của các nhóm đầu tư.2 Các nền tảng, giải pháp thuộc về các cơ quan có thẩm quyền .3 Nguyên nhân, nguồn gốc của hành động kinh doanh không hợp lý ở thị trường chứng khoán Việt Nam .4 Giải pháp, nhận diện đầu tư theo cảm tính . 61 PHẦN 6: KẾT LUẬN .2 Hướng phát triển của đề tài . 66 PHỤ LỤC 1: BẢNG CÂU HỎI ĐIỀU TRA TÂM LÝ NHÀ ĐẦU TƯ LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 DANH MỤC BẢNG BIỂU VÀ HÌNH VẼ DANH MỤC BẢNG BIỂU Trang Bảng 1: Bảng tóm tắt ảnh hưởng thị trường 18 Bảng 2: Bảng KMO và Bartlett's Test 25 Bảng 3: Tổng phương sai được giải thích 26 Bảng 4: Các yếu tố chính ảnh hưởng đến hành vi nhà đầu tư Ấn Độ 26 Bảng 5: Tuổi mã hóa của mẫu nghiên cứu 39 Bảng 6: Bảng hệ số tương quan của mẫu nghiên cứu 42 Bảng 7: Bảng KMO và Bartlett's Test của mẫu nghiên cứu 43 Bảng 8: Tổng phương sai được giải thích (Total Variance Explained) 43 Bảng 9: Ma trận nhân tố (Component Matrix)a 45 Bảng 10: Chỉ số trung bình theo từng phần 49 Bảng 11: Tỷ lệ giới tính của mỗi nhóm 50 Bảng 12: Tỷ lệ kinh nghiệm của mỗi nhóm 50 Bảng 13: Tỷ lệ độ tuổi của mỗi nhóm 50 DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 1: Tỷ lệ giới tính của mẫu nghiên cứu 40 Hình 2: Tỷ lệ kinh nghiệm của mẫu nghiên cứu 40 Hình 3: Điểm trung bình 4 nhóm nghiên cứu của mẫu nghiên cứu 41 Hình 4: Biểu đồ Scree Plot 44 Hình 5: Kết quả phân tích cụm của mẫu nghiên cứu 48 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 KINH DOANH THEO CẢM TÍNH & HÀNH VI NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM TÓM TẮT Nghiên cứu này được thực hiện nhằm tìm kiếm bằng chứng về giao dịch theo cảm tính trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Đồng thời, bài viết vừa nghiên cứu hành vi nhà đầu tư, nhà đầu tư Việt Nam bị ảnh hưởng bởi những yếu tố nào. Theo kết quả nghiên cứu, tác giả tìm thấy những giao dịch theo cảm tính của nhà đầu tư Việt Nam, có những biểu hiện giao dịch theo bầy đàn, quá tự tin, quá lạc quan, hay phản ứng thái quá, phản ứng chậm với nguồn thông tin. Dựa vào kết quả khảo sát hành vi nhà đầu tư, tác giả cũng tìm thấy nhà đầu tư Việt Nam ngoài việc ảnh hưởng bởi yếu tố cơ bản, họ còn bị ảnh hưởng bởi những yếu tố tâm lý: tác động của người thân quen (Chồng/vợ, bố mẹ, bạn bè), ảnh hưởng bởi cộng đồng (Tâm lý phổ biến trên thị trường, cổ phiếu nổi bật trên báo chí, bình luận chuyên môn) và yếu tố cá nhân. Những nhà đầu tư nữ thường bị ảnh hưởng bởi yếu tố cá nhân hơn những nhà đầu tư nam. Và những nhà đầu tư nam thường bị ảnh hưởng bởi quy tắc cơ bản hơn. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 2 PHẦN 1: GIỚI THIỆU 1.1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Thị trường chứng khoán phát triển mạnh, bền vững luôn là sự mong mỏi của cả nước, nhờ đó có thể tăng trưởng nền kinh tế; phát huy, huy động được nguồn vốn đầu tư của trong và ngoài nước; các doanh nghiệp phát triển mạnh; các nhà đầu tư có lợi nhuận cao, nền kinh tế ngày càng phát triển. Để chỉ báo thị trường phản ánh đúng động thái của nền kinh tế. Do vậy, các cấp quản lý nhà nước, các doanh nghiệp, các nhà đầu tư,…đều mong muốn thị trường chứng khoán phát triển mạnh, bền vững, hoạt động thị trường ngày càng sôi động, quy mô thị trường ngày càng tăng tạo niềm tin và sự hứng khởi cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Thị trường chứng khoán đã sôi động trong một thời gian, khoảng thời năm 2007, đánh dấu bước phát triển mạnh. Tuy nhiên, từ năm 2008 đến nay, sự phát triển dường như chững lại, thị trường chứng khoán không có bước bứt phá, hồi sinh. Điều này có nhiều nguyên nhân. Nhiều nhà đầu tư thấy rằng thị trường dịch chuyển không theo quy tắc nào, không có cơ sở nào, và cho rằng đầu tư chứng khoán như một canh bạc lớn, như trò chơi mạo hiểm, họ e dè với thị trường, mất dần niềm tin vào thị trường, và rút khỏi thị trường. Nhiều nhà đầu tư còn thấy rằng thật không công bằng và minh bạch cho bản thân họ. Chính sách phát triển, công tác quản lý của nhà nước còn lơi lỏng. Môi trường thông tin chưa nghiêm. Trong khi đó, kiến thức của nhà đầu tư còn non kém. Do đó, họ không tự chủ được bản thân, đầu tư chứng khoán dựa theo cảm tính, bầy đàn, bị chi phối và những tin đồn thổi bất chấp những kiến thức và những dự báo cần thiết của các nhà chuyên môn và nhà quản lý. Khi thị trường chứng khoán đang lên, có rất nhiều nhà tham gia mua chứng khoán, và khi thị trường sụt giảm thì các nhà đầu tư cứ tranh nhau LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 bán tháo cổ phiếu. Vì thế, trong một số thời điểm, giá của chứng khoán gấp hàng chục lần so với giá trị thực, hoặc thấp hơn rất nhiều so với giá trị thực. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến thị trường không phản ánh đúng nền kinh tế. Nhà đầu tư nói rằng do thông tin không minh bạch, quản lý nhà nước không rõ ràng. Ngược lại, các cấp quản lý lại cho rằng nhà đầu tư không chịu nghiên cứu, đầu tư theo lối cảm tính.2 Mục tiêu nghiên cứu Giả thuyết thị trường hiệu quả tin rằng các nhà đầu tư đưa ra quyết định hợp lý, hoàn toàn dựa trên yếu tố cơ bản, yếu tố kinh tế của cổ phiếu. Những yếu tố cơ bản bao gồm như: chỉ số EPS, giá trị sổ sách Book value, chỉ số PE, dòng tiền tương lai, dự án của công ty và mục tiêu chung, sự phát triển của ngành. Với lý thuyết này, không có sự khác biệt giữa cổ phần của hai công ty có các yếu tố cơ bản giống nhau. Tuy nhiên, lý thuyết cổ điển này không giải thích đủ hoặc không giải trình được sự kinh doanh thực tế và sự thay đổi của chỉ số chứng khoán. Do đó, đối với khái niệm Tài chính hành vi, họ tin rằng những nhà đầu tư kinh doanh không hợp lý, họ bị ảnh hưởng bởi yếu tố cảm xúc và tâm lý. Họ cho rằng trong khi mua và bán cổ phiếu, nhà đầu tư đưa ra quyết định dựa trên quan điểm và niềm tin của họ hơn yếu tố cơ bản. Do đó, họ đã phạm một sai lầm bởi vì nhận thức giới hạn, tự tin thái quá, ảnh hưởng bởi những áp lực từ những người xung quanh. Nghiên cứu này được thực hiện nhằm tìm kiếm bằng chứng về giao dịch theo cảm tính trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Đồng thời, bài viết vừa nghiên cứu hành vi nhà đầu tư, nhà đầu tư Việt Nam bị ảnh hưởng bởi những yếu tố nào. Quan hệ giữa kinh doanh theo cảm tính và hành vi nhà đầu tư. Từ đó thấy được điều gì tác động giao dịch theo cảm tính của những nhà đầu tư. Thị trường chứng khoán có ảnh hưởng hay không, mức độ ảnh hưởng như thế nào bởi những rủi ro do các giao dịch theo cảm tính. Chính những nhà đầu tư theo cảm tính và những nhà đầu tư lý trí, nhà đầu tư dựa trên thông tin bị ảnh hưởng như thế nào. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 Mô hình cũng làm rõ thêm những bất thường của thị trường chứng khoán Việt Nam, đầu cơ bong bóng, giá cả cao thái quá, hay thấp bất thường. Thực trạng những nhà giao dịch theo cảm tính và lý trí, dựa trên thông tin hiện tại và hành vi của họ. Thông qua bài nghiên cứu, tác giả cũng mong muốn phần nào nhà đầu tư hiểu rõ hơn, làm chủ hơn trên thị trường chứng khoán và nhận diện được phần nào liệu kinh doanh theo cách thức nào có hiệu quả hơn do sự ảnh hưởng của giao dịch theo cảm tính. Tác giả cũng mong muốn những nhà đầu tư, những nhà quản lý có thể khắc phục được phần nào những nguyên nhân gây nên thị trường không phản ánh đúng giá trị.