TRƢỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG KHOA NÔNG NGHIỆP VÀ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC NGHIÊN CỨU CHẾ BIẾN BỘT DINH DƢỠNG GIÀU CHẤT CHỐNG OXY HÓA PHẠM THỊ BÍCH AN GIANG, 6-2021 TRƢỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG KHOA NÔNG NGHIỆP VÀ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC NGHIÊN CỨU CHẾ BIẾN BỘT DINH DƢỠNG GIÀU CHẤT CHỐNG OXY HÓA PHẠM THỊ BÍCH DTP173527 CÁN BỘ HƢỚNG DẪN ThS. LÊ NGỌC HIỆP AN GIANG, 6-2021 Chuyên đề “ Bột dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa” do sinh viên Phạm Thị Bích thực hiện dưới sự hướng dẫn của ThS. Lê Ngọc Hiệp. Tác giả đã báo kết quả nghiên cứu và được Hội đồng chấm điểm thông qua ngày 21 tháng 6 năm 2021 Phản biện 1 Phản biện 2 TS.
Trần Nghĩa Khang TS. Nguyễn Duy Tân Cán bộ hƣớng dẫn, Thƣ ký ThS. Lê Ngọc Hiệp i LỜI CẢM TẠ Trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu để hoàn thành đề tài này, ngoài sự phấn đấu nổ lực của bản thân, em còn nhận được rất nhiều sự giúp đỡ hỗ trợ từ gia đình, các thầy cô và bạn bè. Nay em xin trân trọng gửi lời cám ơn chân thành và sâu sắc đến: Thầy Lê Ngọc Hiệp đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ và truyền đạt kiến thức quý báu cho em trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Toàn thể quý thầy cô trong Bộ môn Công nghệ Thực phẩm – Trường Đại học An Giang đã giúp đỡ, truyền cho em nhiều kiến thức trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu tại trường. Đặc biệt em xin được cảm ơn thầy Trần Nghĩa Khang và cô Lê Thị Thúy Loan đã tận tình chỉ dạy em rất nhiều trong quá trình thực hiện đề tài cũng như hỗ trợ, tạo điều kiện tốt nhất cho em thực hiện các thí nghiệm. Ban giám Hiệu cùng quý thầy cô, cán bộ phụ trách phòng thí nghiệm đã giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho em trong suốt quá trình tiến hành thí nghiệm. Tập thể lớp DH18TP đã tận tình hỗ trợ, giúp đỡ và có nhiều đóng góp bổ ích trong quá trình học tập và nghiên cứu.
Cảm ơn tập thể phòng 319 đã luôn hỗ trợ nhau trong suốt ba tháng làm bài vừa qua. Cảm ơn cô út Hương, tiểu thương chợ Hòa Phú-Châu Thành đã hỗ trợ cho con nguyên liệu khoai lang tím. Cảm ơn thầy Hoa Sĩ Hiền, chủ nhiệm tại viện lúa Tân Châu đã hỗ trợ con loại gạo lứt tím. Con cũng gửi lời cảm ơn đến gia đình đã hỗ trợ, động viên con rất nhiều trong quá trình thực hiện đề tài.
Xin chân thành biết ơn! Long Xuyên, ngày 21 tháng 6 năm 2021 Ngƣời thực hiện Phạm Thị Bích ii TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU Chuyên đề “Nghiên cứu chế biến bột dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa” được thực hiện ở quy mô phòng thí nghiệm với mục tiêu là tạo ra sản phẩm mới lạ, an toàn, mở rộng đối tượng sử dụng và xây dựng quy trình chế biến bột dinh dưỡng nhằm đa dạng hóa sản phẩm từ các loại nông sản. Để đạt được những mục tiêu đề ra, nghiên cứu sẽ được thực hiện bằng cách tiến hành khảo các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm nhằm tìm ra các thông số tối ưu nhất cho quy trình chế biến như: khảo sát ảnh hưởng của nhiệt độ sấy nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm, khảo sát ảnh hưởng của tỷ lệ phối trộn nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm, khảo sát ảnh hưởng của tỷ lệ phối trộn bột đường và lượng nước hòa tan đến chất lượng sản phẩm, khảo sát ảnh hưởng của thời gian bảo quản đến chất lượng sản phẩm và khảo sát mức độ chấp nhận của người tiêu dùng đối với sản phẩm. Kết quả nghiên cứu có được: nhiệt độ sấy khoai lang tím nhật, gạo lứt tím và hoa đậu biếc là 70oC cho sản phẩm có giá trị cảm quan cao nhất. Tỷ lệ phối trộn khoai lang tím : gạo là 2:1 và bổ sung 5% bột hoa đậu biếc sẽ cho sản phẩm có trạng thái, màu sắc, mùi vị hài hòa nhất.
Tỷ lệ phối trộn đường 15% so với hỗn hợp nguyên liệu cho cảm quan tốt nhất. Sản phẩm bột dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa có giá trị dinh dưỡng tương đối cao với 17.6% protein; 2,79% lipid và 45,16% đường; hàm lượng tro tổng 4%; hàm lượng ẩm 5.19% trong sản phẩm tương đối thấp giúp quá trình bảo quản sản phẩm được lâu hơn. Tóm lại, sản phẩm bột dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa đảm bảo về mặt cảm quan, chất lượng dinh dưỡng và được sự chấp nhận của người tiêu dùng. iii LỜI CAM KẾT Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi.
Các số liệu trong công trình nghiên cứu này có xuất xứ rõ ràng. Những kết luận mới về khoa học của công trình nghiên cứu này chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Long Xuyên, ngày 21 tháng 6 năm 2021 Người thực hiện Phạm Thị Bích iv MỤC LỤC Trang chấp nhận của Hội đồng .i Lời cảm tạ. ii Tóm tắt kết quả nghiên cứu.
iii Lời cam kết .iv Mục lục. v Danh sách bảng. xii Danh sách hình. xii Chƣơng 1: GIỚI THIỆU .1 Tính cấp thiết của đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu .3 Đối tượng nghiên cứu .4 Nội dung nghiên cứu.5 Những đóng góp của đề tài.
2 Chƣơng 2: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU .1 Tổng quan về nguyên liệu.1 Nguyên liệu khoai lang tím.2 Đặc điểm sinh học.4 Thành phần dinh dưỡng .2 Nguyên liệu gạo lứt tím .2 Đặc điểm sinh học.4 Thành phần dinh dưỡng. Nguyên liệu hoa đậu biếc .2 Đặc điểm sinh học.3 Thành phần dinh dưỡng .2 Tổng quan về các hợp chất sinh học .2 Cấu trúc hóa học .3 Các quá trình công nghệ ảnh hưởng đến kỹ thuật chế biến .1 Quá trình sấy .1 Động lực học của quá trình sấy .2 Bản chất đặc trưng của quá trình sấy .3 Các yếu tố ảnh hưởng đến vận tốc sấy .4 Biến đổi nguyên liệu trong quá trình sấy .2 Quá trình phối trộn.1 Bản chất quá trình phối trộn .2 Mục đích công nghệ và phạm vi thực hiện quá trình .3 Biến đổi trong quá trình phối trộn .3 Quá trình nghiền .1 Bản chất của quá trình nghiền .2 Mục đích công nghệ của quá trình nghiền .3 Các biến đổi của nguyên liệu trong quá trình nghiền .4 Các yêu cầu về chất lượng sản phẩm bột dinh dưỡng .1 Yêu cầu cảm quan .2 Yêu cầu cảm quan .3 Yêu cầu về vi sinh vật và vệ sinh .5 Tổng quan về các loại bao bì .6 Một biến đổi của sản phẩm có thể xảy ra trong quá trình bảo quản .1 Sự oxy hóa lipid. Sự thay đổi màu của sản phẩm. Sự giảm hàm lượng các vitamin .7 Các đề tài nghiên cứu trước đây.
27 Chƣơng 3: PHƢƠNG TIỆN VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.1 Phương tiện nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu .2 Thời gian thực hiện .3 Nguyên vật liệu sử dụng trong nghiên cứu .4 Dụng cụ và thiết bị sử dụng .5 Phương pháp thí nghiệm .6 Phương pháp xử lí số liệu .2 Thuyết minh quy trình .3 Nội dung nghiên cứu.1 Thí nghiệm 1: Khảo sát ảnh hưởng của nhiệt độ sấy nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm .1 Thí nghiệm 1a: Khảo sát ảnh hưởng nhiệt độ sấy khoai lang tím đối với chất lượng sản phẩm .2 Thí nghiệm 1b: Khảo sát ảnh hưởng thời gian sấy gạo lứt tím đối với chất lượng sản phẩm .3 Thí nghiệm 1c: Khảo sát ảnh hưởng nhiệt độ sấy hoa đậu biếc đối với chất lượng sản phẩm .2 Thí nghiệm 2: Khảo sát ảnh hưởng của quá trình phối trộn các nguyên liệu đối với chất lượng sản phẩm .1 Thí nghiệm 2a: Khảo sát ảnh hưởng của hàm lượng bột hoa đậu biếc và tỷ lệ bột khoai lang tím/bột gạo lứt tím đối với chất lượng sản phẩm .2 Thí nghiệm 2b: Khảo sát ảnh hưởng của hàm lượng đường đối với chất lượng sản phẩm .3 Thí nghiệm 3: Khảo sát mức độ chấp nhận của người tiêu dùng đối với sản phẩm .4 Phân tích thành phần chất lượng của sản phẩm. 39 Chƣơng 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN .1 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm .1 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy đến sự thoát ẩm đối với nguyên liệu.1 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy của khoai lang tím đến sự thoát ẩm .2 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy của gạo lứt tím đến sự thoát ẩm .3 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy của hoa đậu biếc đến sự thoát ẩm .2 Ảnh hưởng nhiệt độ sấy khoai lang tím đến chất lượng của sản phẩm .1 Ảnh hưởng nhiệt độ sấy khoai lang tím đến chỉ tiêu hóa lý của sản phẩm.2 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy khoai lang tím đến các chỉ tiêu cảm quan của sản phẩm .3 Ảnh hưởng nhiệt độ sấy gạo lứt tím đến chất lượng sản phẩm .1 Ảnh hưởng nhiệt độ sấy gạo lứt tím đến chỉ tiêu hóa lý của sản phẩm .2 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy gạo lứt tím đến các chỉ tiêu cảm quan của sản phẩm .4 Ảnh hưởng nhiệt độ sấy hoa đậu biếc đến chất lượng sản phẩm .1 Ảnh hưởng nhiệt độ sấy hoa đậu biếc đến chỉ tiêu hóa lý của sản phẩm .2 Ảnh hưởng của nhiệt độ sấy hoa đậu biếc đến các chỉ tiêu cảm quan của sản phẩm .2 Ảnh hưởng của các loại nguyên liệu đến chất lượng sản phẩm .1 Ảnh hưởng của hàm lượng bột hoa đậu biếc và tỷ lệ giữa khoai lang tím/gạo lứt tím đến chất lượng sản phẩm .1 Ảnh hưởng của hàm lượng bột hoa đậu biếc và tỷ lệ khoai lang tím/gạo lứt tím đến chỉ tiêu hóa lý của sản phẩm .2 Ảnh hưởng của hàm lượng bột hoa đậu biếc và tỷ lệ khoai lang tím:gạo lứt tím đến các chỉ tiêu cảm quan của sản phẩm .2 Khảo sát sự ảnh hưởng của hàm lượng đường đến chất lượng sản phẩm .1 Ảnh hưởng của hàm lượng đường đến chỉ tiêu hóa lý của sản phẩm.2 Ảnh hưởng của hàm lượng đường đến các chỉ tiêu cảm quan của sản phẩm.3 Mức độ chấp nhận của người tiêu dùng đối với sản phẩm .1 Kết quả khảo sát sản phẩm bột dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa về thông tin chung của người tiêu dùng .2 Kết quả khảo sát thông tin sản phẩm bột dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa về thông tin sản phẩm của người tiêu dùng .1 Mức độ thường xuyên sử dụng các loại sản phẩm bột dinh dưỡng đã có trên thị trường .2 Tính chất chính quyết định đến việc lựa chọn sử dụng một số sản phẩm bột dinh dưỡng mới.3 Các yếu tố quyết định trong việc lựa chọn một sản phẩm bột dinh dưỡng trên thị trường .