Nghiên cứu ảnh hởng của liều lợng chế phẩm bima trichoderma đến sinh trởng phát triển năng suất và bệnh héo rũ trên cây lạc trong vụ đông xuân 2018 2019 tại tỉnh quảng nam

Khóa luận tốt nghiệp Hiệu quả chế phẩm bima trichoderma: sinh trưởng, năng suất lạc & phòng phân tích chuyên sâu các khía cạnh quan trọng trong lĩnh vực

• Tác giả: Dương Thị Yến
• Người hướng dẫn: ThS. Trần Văn Thắng
• Trường học: Trường Đại học Quảng Nam
• Chuyên ngành: Sư phạm Sinh-KTNN
• Đề tài: Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Liều Lượng Chế Phẩm BIMA Trichoderma Đến Sinh Trưởng, Phát Triển, Năng Suất Và Bệnh Héo Rũ Trên Cây Lạc Trong Vụ Đông Xuân 2018 - 2019 Tại Tỉnh Quảng Nam
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Quảng Nam

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Giới thiệu chung về cây lạc
• 1.2. Đặc điểm thực vật học của cây lạc
• 1.3. Giá trị kinh tế của cây lạc
• 1.4. Giá trị thực phẩm. Giá trị trong nông nghiệp
• 1.5. Giá trị trồng trọt
• 1.6. Nhu cầu dinh dưỡng của cây lạc
• 1.7. Tình hình sản xuất lạc
• 1.7.1. Trên thế giới
• 1.7.2. Tại Quảng Nam
• 1.8. Giới thiệu chung về bệnh héo rũ hại cây trồng
• 1.9. Giới thiệu chung về nấm Trichoderma
• 1.9.1. Đặc điểm của nấm Trichoderma
• 1.9.2. Vai trò của nấm Trichoderma
• 1.9.3. Cơ chế tác dụng của nấm Trichoderma
• 1.9.4. Tình hình nghiên cứu chế phẩm Trichoderma trong phòng trừ bệnh héo rũ trong trồng trọt
• 1.9.4.1. Nghiên cứu chế phẩm Trichoderma trong phòng trừ bệnh héo rũ trên các cây họ đậu
• 1.9.4.2. Nghiên cứu chế phẩm Trichoderma trong phòng trừ bệnh héo rũ trên một số cây trồng khác
• 1.10. Điều kiện tự nhiên ở Điện Bàn- Quảng Nam
• 2. CHƯƠNG 2: VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Vật liệu và điều kiện thí nghiệm
• 2.1.1. Vật liệu nghiên cứu
• 2.1.2. Điều kiện thí nghiệm
• 2.1.2.1. Đất thí nghiệm
• 2.1.2.2. Địa điểm thí nghiệm
• 2.1.2.3. Một số yếu tố thời tiết, khí hậu
• 2.2. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Phương pháp thu thập thông tin
• 2.2.2. Phương pháp bố trí thí nghiệm
• 2.2.3. Phương pháp theo dõi các chỉ tiêu
• 2.2.3.1. Các chỉ tiêu sinh trưởng, phát triển
• 2.2.3.2. Các chỉ tiêu bệnh xuất hiện
• 2.2.3.3. Các chỉ tiêu về yếu tố cấu thành năng suất và năng suất
• 2.2.4. Phương pháp xử lí số liệu
• 2.3. Quy trình kỹ thuật
• 2.3.1. Yêu cầu về đất
• 2.3.2. Thời vụ gieo
• 2.3.3. Mật độ và khoảng cách
• 2.3.4. Tưới tiêu nước
• 2.3.5. Phòng trừ sâu bệnh và thu hoạch
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Ảnh hưởng của chế phẩm sinh học BIMA Trichoderma đến sinh trưởng, phát triển trên giống lạc L23
• 3.1.1. Tỷ lệ mọc mầm và thời gian hoàn thành các giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây lạc
• 3.1.2. Chiều cao thân chính của cây lạc
• 3.1.3. Sự phát triển cành cấp 1 của cây lạc
• 3.1.4. Sự ra hoa của cây lạc
• 3.2. Ảnh hưởng của chế phẩm sinh học Trichoderma đến bệnh héo rũ trên giống lạc L23
• 3.2.1. Bệnh héo rũ gốc mốc đen trên cây lạc
• 3.2.2. Bệnh héo rũ gốc mốc trắng trên cây lạc
• 3.3. Ảnh hưởng của chế phẩm sinh học Trichoderma đến một số bệnh hại khác trên giống lạc L23
• 3.4. Ảnh hưởng của chế phẩm Trichoderma đến các yếu tố cấu thành năng suất của giống lạc L23
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Bima Trichoderma Đến Lạc

Nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá tác động của chế phẩm Bima Trichoderma đến sự sinh trưởng, phát triển, năng suất và khả năng kháng bệnh héo rũ trên cây lạc trong điều kiện thực tế tại tỉnh Quảng Nam trong vụ Đông Xuân 2018-2019. Lạc là cây trồng quan trọng, có giá trị kinh tế cao, nhưng thường xuyên chịu ảnh hưởng của các bệnh hại, đặc biệt là bệnh héo rũ. Việc sử dụng chế phẩm sinh học như Bima Trichoderma được kỳ vọng sẽ là giải pháp nông nghiệp bền vững, giảm thiểu sử dụng thuốc hóa học, cải thiện chất lượng đất và nâng cao năng suất. Theo nghiên cứu, cây lạc có vai trò tích cực trong cải tạo đất và phát triển kinh tế [5]. Vấn đề sâu bệnh, đặc biệt là bệnh héo rũ, ảnh hưởng lớn đến năng suất và chất lượng. Nghiên cứu này nhằm tìm ra liều lượng phù hợp, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất lạc tại Quảng Nam.

1.1. Giới Thiệu Về Chế Phẩm Bima Trichoderma Trong Nông Nghiệp

Chế phẩm Bima Trichoderma chứa nấm Trichoderma, một loại nấm đối kháng có khả năng kiểm soát các loại nấm gây bệnh cho cây trồng. Ứng dụng Trichoderma trong nông nghiệp giúp cải thiện sức khỏe cây trồng, tăng cường khả năng hấp thụ dinh dưỡng và giảm thiểu sự phát triển của các bệnh hại trong đất. Chế phẩm này được xem là giải pháp nông nghiệp hữu cơ, thân thiện với môi trường và an toàn cho người sử dụng. Trichoderma có tác dụng cải tạo đất, tăng độ phì nhiêu [6].

1.2. Tầm Quan Trọng Của Cây Lạc Trong Kinh Tế Tỉnh Quảng Nam

Cây lạc đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế của nhiều địa phương, đặc biệt là tại tỉnh Quảng Nam, nơi diện tích trồng lạc ngày càng được mở rộng. Lạc không chỉ là nguồn cung cấp thực phẩm giàu dinh dưỡng mà còn là nguồn thu nhập quan trọng cho người nông dân. Việc nâng cao năng suất cây lạc thông qua các biện pháp canh tác hiệu quả, bao gồm cả việc sử dụng chế phẩm sinh học là mục tiêu hàng đầu. Những năm gần đây, diện tích sản xuất cây lạc ở một số địa phương của tỉnh Quảng Nam không ngừng tăng lên [5].

1.3. Bệnh Héo Rũ Thách Thức Lớn Cho Năng Suất Cây Lạc

Bệnh héo rũ là một trong những bệnh hại nghiêm trọng nhất trên cây lạc, gây thiệt hại lớn về năng suất và chất lượng. Bệnh do nhiều loại nấm gây ra, tấn công bộ rễ và thân cây, làm cây héo úa và chết dần. Việc phòng trừ bệnh héo rũ gặp nhiều khó khăn do nấm bệnh tồn tại lâu trong đất và dễ lây lan. Các biện pháp phòng trừ hiện nay chủ yếu dựa vào biện pháp hóa học nhưng vẫn không mang lại hiệu quả [5].

II. Cách Xác Định Liều Lượng Bima Trichoderma Tối Ưu Cho Lạc

Nghiên cứu này tập trung vào việc xác định liều lượng chế phẩm Bima Trichoderma phù hợp nhất để đạt được hiệu quả cao nhất trên cây lạc. Việc sử dụng liều lượng không chính xác có thể không mang lại hiệu quả mong muốn hoặc thậm chí gây hại cho cây trồng. Do đó, các thí nghiệm được thực hiện với nhiều mức liều lượng chế phẩm khác nhau để đánh giá tác động đến các chỉ tiêu sinh trưởng, phát triển, năng suất và khả năng phòng trừ bệnh héo rũ. Việc bổ sung chế phẩm sinh học Trichoderma trong phân hữu cơ vi sinh giúp hỗ trợ cây trồng trong việc phòng trừ bệnh héo rũ trên cây lạc [6].

2.1. Phương Pháp Xác Định Liều Lượng Thông Qua Thí Nghiệm Thực Tế

Các thí nghiệm được thực hiện trên đồng ruộng, với các lô thí nghiệm được bố trí ngẫu nhiên và lặp lại nhiều lần. Phương pháp này đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy của kết quả. Các chỉ tiêu được theo dõi và ghi nhận thường xuyên, bao gồm tỷ lệ nảy mầm, chiều cao cây, số cành, số hoa, số quả, mức độ nhiễm bệnh và năng suất cây lạc. Quy trình kỹ thuật tuân theo yêu cầu về đất, thời vụ gieo, mật độ và khoảng cách [5].

2.2. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Liều Lượng Bima Trichoderma Thích Hợp

Liều lượng Bima Trichoderma thích hợp có thể thay đổi tùy thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm loại đất, điều kiện thời tiết, giống lạc và mức độ nhiễm bệnh. Việc điều chỉnh liều lượng chế phẩm dựa trên các yếu tố này sẽ giúp tối ưu hóa hiệu quả sử dụng và đảm bảo sức khỏe cây trồng. Điều kiện tự nhiên ở Điện Bàn- Quảng Nam [5].

III. Hiệu Quả Bima Trichoderma Tới Sinh Trưởng Phát Triển Cây Lạc

Nghiên cứu đánh giá cụ thể hiệu quả Trichoderma trên lạc thông qua việc theo dõi các chỉ tiêu sinh trưởng và phát triển. Các chỉ tiêu này bao gồm chiều cao cây, số lượng cành, số lượng lá, thời gian ra hoa và số lượng quả trên mỗi cây. So sánh với đối chứng (không sử dụng Bima Trichoderma), các nghiệm thức sử dụng Bima Trichoderma được kỳ vọng sẽ cho thấy sự cải thiện rõ rệt về các chỉ tiêu này. Ảnh hƣởng của chế phẩm sinh học BIMA Trichoderma đến sinh trƣởng, phát triển trên giống lạc L23 [5].

3.1. Tác Động Của Chế Phẩm Bima Trichoderma Đến Chiều Cao Cây Lạc

Chiều cao cây là một trong những chỉ tiêu quan trọng phản ánh sự sinh trưởng của cây lạc. Nghiên cứu ghi nhận chiều cao thân chính của cây lạc ở các nghiệm thức khác nhau để đánh giá ảnh hưởng Trichoderma đến sinh trưởng. Chiều cao thân chính của cây lạc [5].

3.2. Ảnh Hưởng Của Bima Trichoderma Đến Số Lượng Cành Và Lá

Số lượng cành và lá có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng quang hợp và năng suất của cây lạc. Nghiên cứu đo đạc số lượng cành cấp 1 và số lượng lá trên mỗi cây để đánh giá hiệu quả Trichoderma trên lạc. Sự phát triển cành cấp 1 của cây lạc [5].

3.3. Bima Trichoderma và Thời Gian Ra Hoa Số Lượng Quả

Thời gian ra hoa và số lượng quả trên mỗi cây là các yếu tố quyết định đến năng suất của cây lạc. Nghiên cứu theo dõi thời gian ra hoa và đếm số lượng quả trên mỗi cây ở các nghiệm thức khác nhau để đánh giá tác động của Bima Trichoderma đến quá trình sinh sản của cây. Sự ra hoa của cây lạc [5].

IV. Bima Trichoderma Giúp Phòng Bệnh Héo Rũ Trên Cây Lạc

Một trong những mục tiêu quan trọng của nghiên cứu là đánh giá khả năng phòng bệnh héo rũ cho lạc của chế phẩm Bima Trichoderma. Bệnh héo rũ là một trong những bệnh hại nghiêm trọng nhất trên cây lạc, gây thiệt hại lớn về năng suất và chất lượng. Việc sử dụng Bima Trichoderma được kỳ vọng sẽ giúp kiểm soát bệnh hại này một cách hiệu quả và bền vững. Nhƣ vậy sử dụng Trichoderma trong ủ phân hữu cơ không những có tác dụng cải tạo đất, tăng độ phì nhiêu mà còn có tác dụng phòng trừ bệnh héo rũ trên cây lạc [6].

4.1. Giám Sát Tỷ Lệ Nhiễm Bệnh Héo Rũ Ở Các Nghiệm Thức

Nghiên cứu theo dõi và ghi nhận tỷ lệ nhiễm bệnh héo rũ ở các nghiệm thức khác nhau, bao gồm cả đối chứng (không sử dụng Bima Trichoderma). So sánh tỷ lệ nhiễm bệnh giữa các nghiệm thức sẽ giúp đánh giá hiệu quả của Bima Trichoderma trong việc phòng ngừa và kiểm soát bệnh hại này. Bệnh héo rũ gốc mốc đen trên cây lạc [5].

4.2. Đánh Giá Mức Độ Thiệt Hại Do Bệnh Héo Rũ Gây Ra

Ngoài việc theo dõi tỷ lệ nhiễm bệnh, nghiên cứu cũng đánh giá mức độ thiệt hại do bệnh héo rũ gây ra, bao gồm số cây chết, mức độ héo úa và ảnh hưởng đến năng suất. Đánh giá này giúp xác định mức độ hiệu quả của Bima Trichoderma trong việc giảm thiểu thiệt hại do bệnh hại này gây ra. Bệnh héo rũ gốc mốc trắng trên cây lạc [5].

4.3. Các bệnh hại khác và tác động của Bima Trichoderma

Nghiên cứu cũng ghi nhận và đánh giá tác động của Bima Trichoderma đến các bệnh hại khác như đốm lá, gỉ sắt. So sánh với đối chứng, các nghiệm thức sử dụng Bima Trichoderma được kỳ vọng sẽ cho thấy sự cải thiện rõ rệt về các chỉ tiêu này. Ảnh hƣởng của chế phẩm sinh học Trichoderma đến một số bệnh hại khác trên giống lạc L23 [5].

V. Chế Phẩm Bima Trichoderma Ảnh Hưởng Năng Suất Lạc Quảng Nam

Mục tiêu cuối cùng của nghiên cứu là đánh giá ảnh hưởng Trichoderma đến năng suất của cây lạc tại tỉnh Quảng Nam. Năng suất là chỉ tiêu quan trọng nhất phản ánh hiệu quả của các biện pháp canh tác, bao gồm cả việc sử dụng chế phẩm Bima Trichoderma. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp thông tin hữu ích cho người nông dân trong việc lựa chọn và áp dụng các biện pháp canh tác hiệu quả để nâng cao năng suất và thu nhập. Xuất phát từ những vấn đề nêu trên, đề tài “Nghiên cứu ảnh hƣởng của liều lƣợng chế phẩm BIMA Trichoderma đến sinh trƣởng, phát triển, năng suất và bệnh héo rũ trên cây lạc trong vụ Đông Xuân 2018 - 2019 tại tỉnh Quảng Nam” đƣợc thực hiện nhằm chọn đƣợc công thức phân bón có khả năng cung cấp chất dinh dƣỡng cho đất và cây trồng, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất lạc tại tỉnh Quảng Nam.

5.1. Phân Tích Các Yếu Tố Cấu Thành Năng Suất Cây Lạc

Nghiên cứu phân tích các yếu tố cấu thành năng suất cây lạc, bao gồm số lượng quả trên mỗi cây, số lượng hạt trên mỗi quả, khối lượng 100 hạt và tỷ lệ hạt chắc. Phân tích này giúp xác định yếu tố nào bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi Bima Trichoderma và từ đó đưa ra các giải pháp cải thiện. Ảnh hƣởng của chế phẩm Trichoderma đến các yếu tố cấu thành năng suất của giống lạc L23 [5].

5.2. So Sánh Năng Suất Thực Tế Giữa Các Nghiệm Thức

Nghiên cứu so sánh năng suất cây lạc thực tế giữa các nghiệm thức khác nhau, bao gồm cả đối chứng (không sử dụng Bima Trichoderma). So sánh này giúp đánh giá một cách khách quan và chính xác hiệu quả của Bima Trichoderma trong việc nâng cao năng suất cây lạc. NSLT: Năng suất lí thuyết, NSTT: Năng suất thực thu [5].

VI. Kết Luận Hướng Dẫn Ứng Dụng Bima Trichoderma Hiệu Quả

Nghiên cứu này cung cấp những bằng chứng khoa học về hiệu quả của chế phẩm Bima Trichoderma trong việc cải thiện sinh trưởng, phát triển, năng suất và khả năng phòng trừ bệnh héo rũ trên cây lạc tại tỉnh Quảng Nam. Dựa trên kết quả nghiên cứu, các khuyến nghị cụ thể về liều lượng chế phẩm, phương pháp ứng dụng và thời điểm sử dụng sẽ được đưa ra để người nông dân có thể áp dụng một cách hiệu quả và bền vững. Mục tiêu của đề tài: Tìm ra liều lƣợng chế phẩm Trichoderma hợp lí để cây lạc sinh trƣởng, phát triển, phòng trừ bệnh héo rũ và cho năng suất tốt [5].

6.1. Khuyến Nghị Về Liều Lượng Và Cách Sử Dụng Bima Trichoderma

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các khuyến nghị cụ thể về liều lượng chế phẩm Bima Trichoderma phù hợp với từng điều kiện cụ thể (loại đất, thời tiết, giống lạc) sẽ được đưa ra. Ngoài ra, các hướng dẫn chi tiết về cách sử dụng chế phẩm (phun, tưới, trộn vào đất) và thời điểm sử dụng (trước khi gieo, sau khi gieo, trong quá trình sinh trưởng) cũng sẽ được cung cấp. CT1 (ĐC): Công thức 1 (Đối chứng), CT2: Công thức 2 [5].

6.2. Ứng Dụng Thực Tế Và Kinh Nghiệm Canh Tác Lạc Hiệu Quả

Nghiên cứu sẽ chia sẻ các kinh nghiệm thực tế từ những người nông dân đã áp dụng thành công chế phẩm Bima Trichoderma trong canh tác lạc. Các kinh nghiệm này sẽ giúp người nông dân khác có thể áp dụng một cách dễ dàng và hiệu quả hơn. Nghiên cứu sự thay đổi hệ vi sinh vật đất khi sử dụng chế phẩm bima trichoderma cho cây lạc.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Cây lạc (Arachis hypogaea) là cây công nghiệp ngắn ngày và cây thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, giữ vị trí quan trọng trong cơ cấu cây trồng nông nghiệp tại Việt Nam nhờ khả năng cộng sinh cố định đạm khí trời và cải tạo đất. Tại tỉnh Quảng Nam, việc phát triển diện tích trồng lạc gắn liền với đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới. Tiêu biểu tại thị xã Điện Bàn, chính quyền địa phương đã quy hoạch 24 cánh đồng chuyên canh quy mô lớn tại vùng Gò Nổi với tổng diện tích 689 ha giai đoạn 2017 – 2019, trong đó mô hình cánh đồng 30 ha cơ cấu 10 ha chuyên canh cây lạc.

Mặc dù diện tích thâm canh liên tục mở rộng, sản xuất lạc tại địa phương phải đối mặt với áp lực dịch hại nghiêm trọng, đặc biệt là nhóm bệnh héo rũ hại rễ và cổ rễ do nấm đất và vi khuẩn gây ra. Các biện pháp bảo vệ thực vật truyền thống chủ yếu dựa vào thuốc hóa học nhưng hiệu quả phòng trừ thấp do mầm bệnh lưu tồn sâu trong đất và hệ thống bó mạch, đồng thời việc lạm dụng hóa chất làm chai cứng đất canh tác, ô nhiễm nguồn nước và ảnh hưởng xấu đến hệ sinh thái đồng ruộng.

Xuất phát từ thực tiễn canh tác hữu cơ bền vững, việc sử dụng phân hữu cơ ủ bổ sung chế phẩm vi sinh đối kháng được xác định là hướng đi phù hợp. Trong đó, nấm đối kháng Trichoderma có khả năng đối kháng nấm bệnh rễ, phân giải chất hữu cơ và kích thích cây trồng phát triển. Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Dương Thị Yến (chuyên ngành Sư phạm Sinh - Kỹ thuật Nông nghiệp, Khoa Lý-Hóa-Sinh, Trường Đại học Quảng Nam, dưới sự hướng dẫn của ThS. Trần Văn Thắng) được thực hiện nhằm giải quyết bài toán trên.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài:

1. Xác định được liều lượng chế phẩm sinh học BIMA Trichoderma hợp lý bón kết hợp với phân hữu cơ nhằm thúc đẩy quá trình sinh trưởng và phát triển của cây lạc.
2. Đánh giá hiệu quả hạn chế tỷ lệ phát sinh và gây hại của bệnh héo rũ (héo rũ gốc mốc đen, héo rũ gốc mốc trắng) và bệnh đốm lá trên đồng ruộng.
3. Xác định công thức phân bón tối ưu các yếu tố cấu thành năng suất và nâng cao năng suất thực thu của giống lạc L23 trong điều kiện vụ Đông Xuân tại địa phương.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Chế phẩm sinh học BIMA Trichoderma (do Trung tâm Công nghệ sinh học Thành phố Hồ Chí Minh sản xuất) và giống lạc L23.
• Phạm vi không gian: Thí nghiệm đồng ruộng được triển khai tại xã Điện Phong, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam.
• Phạm vi thời gian: Vụ Đông Xuân 2018 – 2019, theo dõi liên tục từ tháng 1/2019 đến tháng 4/2019.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Cơ sở khoa học của đề tài dựa trên mối tương tác sinh thái giữa cây bộ đậu, hệ vi sinh vật đất và nấm đối kháng sinh học:

• Đặc tính sinh học và nhu cầu dinh dưỡng của cây lạc: Cây lạc có bộ rễ cộng sinh với vi khuẩn nốt sần Rhizobium leguminosarum (hoặc Rhizobium vigna) để cố định đạm tự do. Cây đòi hỏi chế độ dinh dưỡng cân đối, đặc biệt cần đạm lót sớm để phát triển nốt sần, lân kích thích phát triển rễ và tạo củ, kali tăng tích lũy chất khô và tỷ lệ hạt chắc, cùng vôi bột (Ca) để nâng cao pH đất và thúc đẩy đâm tia.
• Tác nhân gây bệnh héo rũ: Bệnh héo rũ hại lạc chủ yếu do nấm tồn tại trong đất xâm nhiễm vào hệ thống bó mạch dẫn của rễ, gốc thân như Aspergillus niger (gây héo rũ gốc mốc đen), Sclerotium rolfsii (gây héo rũ gốc mốc trắng/lở cổ rễ), hoặc Fusarium oxysporum và vi khuẩn Ralstonia solanacearum. Mầm bệnh làm tắc nghẽn quá trình dẫn truyền nước và dinh dưỡng, đồng thời tiết độc tố gây hoại tử tế bào, làm cây héo rũ nhanh và chết.
• Cơ chế tác động của nấm Trichoderma: Nấm Trichoderma thuộc nhóm nấm bất toàn (Deuteromycetes) kiểm soát sinh học qua ba cơ chế chính: (1) Cơ chế ký sinh: phát hiện, quấn quanh sợi nấm ký chủ và tạo giác bám đâm xuyên vách tế bào mầm bệnh; (2) Cơ chế cạnh tranh: cạnh tranh không gian sống, oxy, cơ chất và dinh dưỡng trong đất; (3) Cơ chế tiết enzyme thủy phân: tiết các enzyme cellulase, chitinase, protease, pectinase, amylase làm tan vách tế bào nấm hại và xúc tiến quá trình phân hủy xenlulo trong phân chuồng, rơm rạ thành khoáng hòa tan cây dễ hấp thụ.

Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm được thiết kế theo quy chuẩn nông học:

• Phương pháp bố trí thí nghiệm: Bố trí theo khối ngẫu nhiên hoàn toàn (RCBD) gồm 4 công thức và 3 lần nhắc lại:
  • Công thức 1 (Đối chứng - ĐC): 1000 kg phân chuồng + 30 kg super lân/ha (không bổ sung chế phẩm BIMA Trichoderma).
  • Công thức 2 (CT2): 1 kg chế phẩm BIMA Trichoderma + 1000 kg phân chuồng + 30 kg super lân/ha.
  • Công thức 3 (CT3): 2 kg chế phẩm BIMA Trichoderma + 1000 kg phân chuồng + 30 kg super lân/ha.
  • Công thức 4 (CT4): 3 kg chế phẩm BIMA Trichoderma + 1000 kg phân chuồng + 30 kg super lân/ha.
• Quy mô diện tích: Diện tích ô thí nghiệm là 6 m² (kích thước 2 m x 3 m). Tổng diện tích 4 công thức qua 3 lần nhắc lại là 72 m², cộng dải cách ly 6,6 m² và dải bảo vệ 20 m², tổng diện tích thí nghiệm đạt 98,6 m². Chế phẩm được tính toán theo tỷ lệ diện tích ô, ủ cùng phân bò và rơm rạ để bón lót. Mật độ gieo trồng đạt 30 cây/m² (khoảng cách 33 cm x 10 cm x 1 cây).
• Phương pháp thu thập và theo dõi chỉ tiêu:
  • Chỉ tiêu sinh trưởng: Tỷ lệ mọc mầm (%); thời gian hoàn thành các giai đoạn sinh trưởng (mọc mầm 50%, phân cành cấp 1, bắt đầu ra hoa, ra hoa rộ, kết thúc ra hoa, thu hoạch); động thái tăng trưởng chiều cao thân chính định kỳ 10 ngày/lần trên 10 cây mẫu/ô (10, 20, 30, 40 và 60 ngày sau gieo); số cành cấp 1; tổng thời gian ra hoa; tổng số hoa và tỷ lệ hoa hữu hiệu (%).
  • Chỉ tiêu bệnh hại: Đối với bệnh héo rũ mốc đen và mốc trắng (bệnh thân, rễ), điều tra ít nhất 10 cây đại diện theo phương pháp 5 điểm chéo góc để tính tỷ lệ bệnh (TLB, %). Đối với bệnh đốm lá, điều tra 5 điểm/ô, lấy 10 lá kép ngẫu nhiên/điểm, phân theo thang 6 cấp (0, 1, 3, 5, 7, 9) để tính TLB (%) và chỉ số bệnh (CSB, %).
  • Chỉ tiêu năng suất: Đếm số quả/cây, số quả chắc/cây (10 cây mẫu/ô), khối lượng 100 quả khô (P100), tính năng suất lý thuyết (NSLT, tạ/ha) và cân đo năng suất thực thu (NSTT, tạ/ha) sau khi phơi khô độ ẩm khoảng 12%.
• Phương pháp xử lý số liệu: Số liệu được nhập và tính toán các tham số thống kê gồm hệ số biến động (CV%) và độ sai khác nhỏ nhất có ý nghĩa ở mức xác suất 95% (LSD₀,₀₅) bằng phần mềm Microsoft Excel 2013.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan tài liệu

Chương này hệ thống hóa các tài liệu khoa học liên quan đến đối tượng nghiên cứu:

• Đặc điểm thực vật học của cây lạc: Mô tả giải phẫu các cơ quan rễ (ăn sâu trung bình 40 – 50 cm, nốt sần xuất hiện sau 2 – 3 tuần), thân đứng hoặc bò mang 15 – 25 đốt, lá kép lông chim 4 lá chét, hoa lưỡng tính thụ phấn chéo thấp (0,25%) với tia củ hướng địa dương đâm sâu 2 – 7 cm dưới mặt đất để tạo quả.
• Giá trị kinh tế và nhu cầu dinh dưỡng: Hạt lạc cung cấp năng lượng cao (100 g hạt cung cấp 590 cal), thân lá đạt sinh khối 5 – 10 tấn/ha làm thức ăn gia súc. Nhu cầu phân bón đòi hỏi đầy đủ đa lượng N-P-K và vi lượng (Canxi, Bo, Molipden) cho từng thời kỳ phát triển củ.
• Tình hình sản xuất lạc: Giai đoạn 2014 – 2016 trên thế giới, diện tích trồng lạc lớn nhất ở Ấn Độ (5,52 triệu ha năm 2015) nhưng năng suất thấp (9,82 – 18,00 tạ/ha); Mỹ có năng suất cao nhất (44,07 – 47,20 tạ/ha); Trung Quốc dẫn đầu về sản lượng (15,78 – 17,02 triệu tấn). Tại Việt Nam giai đoạn 2004 – 2016, diện tích có xu hướng giảm từ 269,60 nghìn ha (năm 2005) xuống 191,30 nghìn ha (năm 2016), nhưng năng suất tăng từ 17,80 tạ/ha lên 23,10 tạ/ha. Tại Quảng Nam, thị xã Điện Bàn chủ động triển khai cánh đồng chuyên canh tập trung nhằm kết nối chuỗi giá trị nông sản.
• Nhóm bệnh héo rũ và chủng nấm đối kháng Trichoderma: Trình bày tác hại vít tắc bó mạch của nấm và vi khuẩn gây bệnh; cơ chế đối kháng của Trichoderma; lược sử nghiên cứu trong và ngoài nước (Elad, Dutta & Das, Nguyễn Văn Viên, Lê Đình Đôn, Trần Kim Loang).
• Điều kiện tự nhiên thị xã Điện Bàn: Địa hình đồng bằng phù sa ven sông chiếm 69,67% diện tích tự nhiên, hệ thống sông Thu Bồn, Vu Gia, Vĩnh Điện bồi đắp nguồn nước dồi dào; nhiệt độ trung bình 25,5°C, lượng mưa 2000 – 2500 mm tập trung vào các tháng cuối năm, thích hợp cho cây vụ đông xuân.

Chương 2: Vật liệu, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Chương này mô tả chi tiết phương thức thiết lập mô hình thực nghiệm ngoài đồng:

• Vật liệu thí nghiệm: Giống lạc L23 có thời gian sinh trưởng 95 – 100 ngày trong vụ Đông Xuân, có khả năng kháng nhẹ bệnh héo xanh vi khuẩn và bệnh đốm lá; chế phẩm sinh học BIMA Trichoderma của Trung tâm Công nghệ sinh học TP. Hồ Chí Minh.
• Điều kiện đất và thời tiết: Đất cát pha ven sông tại xã Điện Phong, địa hình bằng phẳng, tưới tiêu chủ động. Khí hậu vụ Đông Xuân: tháng 1 nhiều mưa, hạt gieo gặp ngày nắng nhiệt độ 27 – 28°C; các tháng 2, 3, 4 khô hạn, nhiệt độ dao động 28 – 33°C.
• Kỹ thuật thâm canh áp dụng: Đất cày bừa kỹ, lên luống; bón lót toàn bộ phân chuồng ủ vi sinh theo công thức, toàn bộ phân lân, 1/2 vôi, 1/2 đạm và 1/2 kali; bón thúc đợt 1 khi cây có 2 – 3 lá thật (1/2 đạm + 1/2 kali); bón thúc đợt 2 khi cây ra hoa rộ (1/2 vôi còn lại). Độ ẩm đồng ruộng duy trì thường xuyên ở mức 65 – 70%. Xới vun thực hiện 3 lần: lần 1 khi cây có 1 – 2 lá thật, lần 2 khi cây có 6 – 8 lá thật (sau mọc 30 – 35 ngày), lần 3 sau khi hoa rộ 7 – 10 ngày kết hợp vun cao gốc.

Chương 3: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương này trình bày và phân tích các số liệu thực nghiệm qua 4 nội dung trọng tâm:

1. Ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển: Chế phẩm nâng cao rõ rệt tỷ lệ mọc mầm của giống lạc L23. Tỷ lệ nảy mầm đạt cao nhất ở CT3 (87,9%), kế tiếp là CT2 (84,8%), CT4 (72,7%), thấp nhất ở CT1 đối chứng (69,7%) với LSD₀,₀₅ = 2,26. Thời gian sinh trưởng từ gieo đến thu hoạch của cả 4 công thức đều đồng nhất là 97 ngày, cho thấy chế phẩm không làm biến đổi chu kỳ sinh thái của giống.
2. Động thái tăng trưởng thân cành và sự ra hoa: Chiều cao thân chính tại thời điểm kết thúc ra hoa (60 ngày sau gieo) ở các công thức bón chế phẩm đạt từ 32,80 cm đến 34,20 cm, cao hơn đối chứng (29,75 cm). Số cành cấp 1 trên cây biến động từ 4,33 đến 4,67 cành và chiều dài cành cấp 1 đầu tiên biến động 39,56 – 41,08 cm (sai khác không có ý nghĩa thống kê). Tỷ lệ hoa hữu hiệu đạt cao nhất ở CT3 (38,66%), vượt trội so với CT1 đối chứng (33,05%) với LSD₀,₀₅ = 2,21.
3. Diễn biến bệnh héo rũ và bệnh đốm lá:
   • Bệnh héo rũ gốc mốc đen (Aspergillus niger): Tỷ lệ bệnh cao nhất ở giai đoạn cây con và giảm dần về cuối vụ. Ở giai đoạn cây con, CT1 có TLB cao nhất (8,35%), trong khi CT3 giảm xuống mức 3,33%. Đến giai đoạn kết thúc ra hoa, CT3 hoàn toàn không xuất hiện bệnh (0%), CT4 là 1,00%, CT2 là 1,67% và CT1 là 2,33%.
   • Bệnh héo rũ gốc mốc trắng (Sclerotium rolfsii): Bệnh bùng phát mạnh nhất vào giai đoạn bắt đầu ra hoa; CT1 đạt đỉnh 8,35%, CT2 là 5,33%, trong khi CT3 chỉ ở mức 1,67% và CT4 là 1,33%.
   • Bệnh đốm lá (Cercospora sp.): Bệnh tăng dần theo tuổi cây, gây hại mạnh ở giai đoạn kết thúc ra hoa (TLB 35,32 – 36,89%, CSB 14,90 – 15,80%). Tuy nhiên, sai khác giữa các công thức không có ý nghĩa thống kê, chứng minh chế phẩm BIMA Trichoderma xử lý qua đất không có tác dụng ức chế nấm bệnh hại lá trên tán cây.
4. Các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất: Chế phẩm tác động tích cực đến số quả chắc và khối lượng quả. Năng suất thực thu đạt cao nhất tại CT3 (28,73 tạ/ha), kế tiếp là CT2 (22,61 tạ/ha) và thấp nhất ở CT1 đối chứng (16,56 tạ/ha).

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã thu thập hệ thống số liệu thực nghiệm đầy đủ, phản ánh sự biến đổi của các chỉ tiêu nông học dưới tác động của liều lượng chế phẩm vi sinh BIMA Trichoderma:

Công thức thí nghiệm	Tỷ lệ mọc mầm (%)	Chiều cao cây 60 NSG (cm)	Tỷ lệ hoa hữu hiệu (%)	TLB mốc đen cây con (%)	TLB mốc trắng ra hoa (%)	Số quả chắc / cây (quả)	NSLT (tạ/ha)	NSTT (tạ/ha)
CT1 (Đối chứng)	69,70	29,75	33,05	8,35	8,35	15,39	17,17	16,56
CT2 (1 kg chế phẩm)	84,80	32,85	36,53	6,54	5,33	17,65	24,39	22,61
CT3 (2 kg chế phẩm)	87,90	34,20	38,66	3,33	1,67	18,54	32,63	28,73
CT4 (3 kg chế phẩm)	72,70	32,80	36,35	5,33	1,33	17,39	-	-
LSD₀,₀₅	2,26	2,40	2,21	1,68	0,42	-	-	-
CV%	1,80	5,80	3,82	5,82	7,96	-	-	-

(Ghi chú: NSG = Ngày sau gieo; TLB = Tỷ lệ bệnh; NSLT = Năng suất lý thuyết; NSTT = Năng suất thực thu).

Các phát hiện và đóng góp chính của đề tài:

• Xác định liều lượng tối ưu: Công thức CT3 (tương đương 2 kg chế phẩm BIMA Trichoderma kết hợp 1000 kg phân chuồng và 30 kg super lân bón lót) mang lại hiệu quả vượt trội toàn diện trên giống lạc L23. Tỷ lệ mọc mầm đạt 87,90% (cao hơn đối chứng 18,20%), tỷ lệ hoa hữu hiệu đạt 38,66% (cao hơn đối chứng 5,61%), số quả chắc đạt 18,54 quả/cây, năng suất thực thu đạt 28,73 tạ/ha (vượt 12,17 tạ/ha, tương ứng mức tăng 73,49% so với đối chứng).
• Hiệu lực phòng trừ nấm bệnh trong đất: Khẳng định vai trò của việc ủ chế phẩm vi sinh với phân chuồng bón lót giúp kiểm soát hiệu quả bệnh héo rũ gốc mốc đen và gốc mốc trắng. Tại công thức 3, tỷ lệ bệnh mốc đen ở giai đoạn cây con giảm xuống 3,33% (đối chứng 8,35%) và triệt tiêu hoàn toàn (0%) ở giai đoạn kết thúc ra hoa; tỷ lệ bệnh mốc trắng ở giai đoạn bắt đầu ra hoa giảm mạnh còn 1,67% (so với 8,35% ở đối chứng).
• Phân định rõ phạm vi tác động sinh học: Kết quả thực nghiệm chứng minh chế phẩm BIMA Trichoderma bón qua đất chỉ có hiệu lực với nhóm nấm bệnh lưu tồn tại rễ và cổ rễ, hoàn toàn không có khả năng kiềm chế bệnh đốm lá (Cercospora sp.) gây hại trên tầng tán.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự chỉ ra các giới hạn nghiên cứu xuất phát từ điều kiện thực hiện:

• Hạn chế: Thí nghiệm chỉ được tiến hành trong phạm vi một vụ sản xuất duy nhất (vụ Đông Xuân 2018 – 2019) tại một tiểu vùng sinh thái (xã Điện Phong, thị xã Điện Bàn); đối tượng khảo nghiệm chỉ giới hạn trên giống lạc L23; đề tài chưa phân tích các chỉ tiêu sinh hóa phẩm chất hạt sau thu hoạch (hàm lượng lipit, hàm lượng protein thô) và chưa hạch toán chi tiết cán cân kinh tế (tổng chi phí đầu tư, tổng thu, lợi nhuận thuần và tỷ suất lãi).
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Tiếp tục bố trí các thí nghiệm đồng ruộng trên các chân đất và tiểu vùng khí hậu khác nhau tại Quảng Nam, đồng thời mở rộng khảo nghiệm trên các giống lạc phổ biến khác ngoài giống L23.
  • Tiến hành phân tích sâu hơn về ảnh hưởng của việc phối trộn chế phẩm vi sinh Trichoderma với các loại phân hữu cơ khác nhau đến chất lượng thương phẩm của củ và hạt lạc.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận cung cấp nguồn dữ liệu thực nghiệm giá trị cho:

• Đào tạo và học tập: Sinh viên, học viên chuyên ngành Sư phạm Sinh học, Nông học, Bảo vệ Thực vật và Khoa học Cây trồng có thể sử dụng đề tài như một tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp bố trí thí nghiệm đồng ruộng theo khối ngẫu nhiên hoàn toàn (RCBD), phương pháp phân cấp điều tra bệnh hại lá (thang 6 cấp của bệnh đốm lá) và kỹ thuật tính toán các chỉ số nông học (tỷ lệ hoa hữu hiệu, năng suất lý thuyết, năng suất thực thu).
• Ứng dụng thực tiễn: Cán bộ khuyến nông và nông dân tại khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ có thể tham khảo quy trình phối trộn chế phẩm BIMA Trichoderma với liều lượng 2 kg/ha vào phân hữu cơ bón lót để cải tạo đất cát pha, hạn chế bệnh chết ẻo/héo rũ trên cây họ đậu và nâng cao năng suất mùa vụ mà không phụ thuộc vào hóa chất trừ nấm độc hại.

Câu hỏi thường gặp

1. Giống lạc nào được sử dụng trong mô hình thí nghiệm và có những đặc tính nông học gì?
Nghiên cứu sử dụng giống lạc L23. Đây là giống có thời gian sinh trưởng trong vụ Đông Xuân kéo dài từ 95 đến 100 ngày (thực tế thí nghiệm đạt 97 ngày), có đặc tính kháng nhẹ đối với bệnh héo xanh vi khuẩn và bệnh đốm lá.

2. Công thức bón phân nào mang lại năng suất thực thu và hiệu quả kiểm soát bệnh cao nhất?
Công thức 3 (bón lót 2 kg chế phẩm BIMA Trichoderma kết hợp 1000 kg phân chuồng và 30 kg super lân tính trên quy mô quy đổi) cho kết quả tốt nhất: tỷ lệ mọc mầm đạt 87,90%, tỷ lệ hoa hữu hiệu đạt 38,66%, số quả chắc đạt 18,54 quả/cây, năng suất thực thu đạt 28,73 tạ/ha và kiềm chế bệnh héo rũ mốc đen về mức 0% ở giai đoạn cuối vụ.

3. Chế phẩm BIMA Trichoderma có khả năng phòng ngừa bệnh đốm lá trên cây lạc không?
Không. Số liệu theo dõi xuyên suốt 4 giai đoạn sinh trưởng cho thấy tỷ lệ bệnh và chỉ số bệnh đốm lá giữa các công thức có bón chế phẩm và công thức đối chứng không có sự sai khác mang ý nghĩa thống kê (ở giai đoạn kết thúc ra hoa, TLB dao động 35,32 – 36,89% và CSB dao động 14,90 – 15,80%). Chế phẩm Trichoderma ủ trong đất chỉ có tác dụng đối kháng vi sinh vật hại vùng rễ và thân ngầm, không kiểm soát được nấm đốm lá trên tán lá.

4. Bệnh héo rũ gốc mốc đen và mốc trắng phát sinh gây hại nặng nhất vào giai đoạn sinh trưởng nào?
Bệnh héo rũ gốc mốc đen phát triển mạnh nhất ở giai đoạn cây con (tỷ lệ bệnh ở công thức đối chứng lên tới 8,35%) rồi giảm dần ở giai đoạn ra hoa. Ngược lại, bệnh héo rũ gốc mốc trắng xuất hiện ít ở giai đoạn cây con nhưng phát triển gây hại mạnh nhất ở giai đoạn bắt đầu ra hoa (tỷ lệ bệnh đối chứng đạt 8,35%).

5. Thí nghiệm đồng ruộng được thiết kế theo sơ đồ và quy mô diện tích như thế nào?
Thí nghiệm được bố trí theo kiểu khối ngẫu nhiên hoàn toàn (RCBD) gồm 4 công thức và 3 lần nhắc lại. Kích thước mỗi ô thí nghiệm là 2 m x 3 m (diện tích 6 m²). Tổng diện tích các ô thí nghiệm là 72 m², dải cách ly chiếm 6,6 m², dải bảo vệ chiếm 20 m², tạo nên tổng diện tích mặt bằng thực nghiệm là 98,6 m² trên đất cát pha ven sông tại xã Điện Phong, thị xã Điện Bàn.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Dương Thị Yến đã chứng minh vai trò tích cực của chế phẩm sinh học BIMA Trichoderma trong việc thúc đẩy nảy mầm, gia tăng tỷ lệ hoa hữu hiệu và nâng cao năng suất giống lạc L23 tại Quảng Nam. Việc bổ sung chế phẩm với liều lượng 2 kg phối trộn phân chuồng và super lân bón lót giúp kiểm soát hữu hiệu nấm bệnh gây héo rũ gốc mốc đen và mốc trắng, đưa năng suất thực thu đạt 28,73 tạ/ha (tăng 73,49% so với đối chứng). Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở thực nghiệm tin cậy cho việc áp dụng phân bón vi sinh bảo vệ cây lạc và định hướng mở rộng thâm canh bền vững tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu thời kỳ dùng lạc đầu tiên trên quy mô lớn. Công nghiệp ép dầu đƣợc xây dựng với tốc độ nhanh ở các nƣớc Châu Âu và trên toàn thế giới [5]. * Trong những năm gần đây, ngƣời ta chú ý nhiều đến prôtêin trong hạt lạc, nhân loại đặt nhiều hy vọng vào các loại cây bộ đậu để giải quyết nạn đói prôtêin trƣớc mắt và trong tƣơng lai.Trong các cây bộ đậu của thế giới, lạc có diện tích và sản lƣợng đứng thứ 2 .Nhƣ vậy, hƣớng sản suất lạc trên thế giới trong những năm tới tốc độ phát triển sẽ chậm hơn so với những năm trƣớc. Diện tích trồng lạc sẽ có thay đổi nhiều do các chính sách quản lý, thƣơng mại.

Năng suất là chỉ tiêu để phản ánh tiến bộ nghiên cứu về cây lạc và cây , và chính sách là yếu tố quan trọng quyết định tƣơng lai của cây trồng này. Những yếu tố quan trọng quyết định năng suất cao là: - Cải tiến kỹ thuật canh tác và mở rộng diện tích ở các nƣớc nhiệt đới và Á nhiệt đới, đặc biệt các nƣớc đang phát triển. - Chú trọng đến công tác chọn tạo giống mới có năng suất cao hơn, phẩm chất tốt, giống phải phù hợp với từng điều kiện sinh thái, hình thành vùng sản suất hàng hoá, cơ giới hoá sản suất. Thuốc trừ sâu, trừ cỏ, bệnh tốt hơn.

- Chế biến, đi sâu vào lĩnh vực chế biến dầu thực vật, hỗ trợ và giúp đỡ các nƣớc đang phát triển về xuất khẩu và nhập khẩu lạc nhân.Trong tƣơng lai, sự tác động của công nghệ sinh học, di truyền học phân tử đối với cây trồng có thể mở ra 1 tiềm năng mới trong tƣơng lai phát triển cây lạc, cây ccó thể làm tăng năng suất cây lạc, cây lên nhiều thông qua các giống năng suất cao, chống chịu sâu bệnh tốt. Công nghệ sinh học cũng là yếu tố quan trọng để cải tiến chất lƣợng cây lạc. Những tiến bộ kỹ thuật này cũng có thể cải tiến hiệu quả sản suất và tiêu dùng sản phẩm lạc [6]. Ở Việt Nam Lạc là một trong những cây trồng chính ở nƣớc ta, đƣợc ngƣời nông dân trồng từ lâu đời và có thể trồng trên nhiều loại hình sinh thái khác nhau.

Diện tích chiếm khoảng 28% tổng diện tích cây công nghiệp hàng năm (đậu tƣơng, thuốc lá, đay, cói). Tuy nhiên có 6 vùng sản xuất lạc chính là vùng đồng bằng sông Hồng, vùng Đông Bắc, vùng duyên hải Bắc Trung Bộ, vùng duyên hải Nam Trung Bộ, vùng Tây Nguyên, vùng Đông Nam Bộ. Trong những năm trở lại đây việc thực hiện các chính sách chuyển đổi cơ chế quản lý trong sản xuất nông nghiệp đã giải quyết đƣợc vấn đề lƣơng thực. Vì vậy ngƣời dân có điều kiện chủ động để chuyển dần một phần diện tích trồng lúa sang trồng các loại cây có giá trị kinh tế.

Trong đó lạc có vị trí quan trọng trong nền sản xuất nông nghiệp hàng hóa, cũng góp phần cải tạo và sử dụng tài nguyên đất đai, nhằm khai thác lợi thế của vùng khí hậu nhiệt đới. Diện tích, năng suất và sản lƣợng lạc ở Việt Nam đƣợc thể hiện ở bảng 1. Diện tích, năng suất và sản lƣợng ở Việt Nam từ năm 2004 – 2016 Năm Diện tích Năng suất Sản lƣợng ngh n ha tạ ha ngh n tấn 2004 263,70 17,80 469,00 2005 269,60 18,10 489,30 2006 246,70 18,70 462,50 2007 254,50 20,00 510,00 2008 255,30 20,80 530,20 2009 245,00 20,90 510,90 2010 231,40 21,10 487,20 2011 223,80 20,90 468,70 2012 220,50 21,30 470,60 2013 216,40 22,70 491,90 2014 208,70 21,70 453,30 2015 200,32 22,60 451,80 2016 191,30 23,10 441,40 (Nguồn: Tổng cục thống kê, 2017) 11 - Về diện tích: Cây lạc đƣợc trồng trên tất cả các vùng sinh thái nông nghiệp của Việt Nam.