CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG CHO VAY KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN CỦA CÔNG TY TÀI CHÍNH.1 Khái quát về công ty tài chính và hoạt động cho vay 1.1 Công ty tài chính và các hoạt động cơ bản Công ty tài chính là loại hình tổ chức tín dụng phi ngân hàng, với chức năng là sử dụng vốn tự có, vốn huy động và các nguồn vốn khác để cho vay, đầu tư, cung ứng các dịch vụ tư vấn về tài chính , tiền tệ và thực hiện một số nghiệp vụ khác theo quy định của pháp luật, nhưng không được làm dịch vụ thanh toán , không được nhận tiền gửi dưới một năm. Công ty tài chính tồn tại để cung cấp dịch vụ cho các cá nhân và doanh nghiệp. Các dịch vụ do công ty tài chính cung cấp bao gồm cho vay tiêu dùng, cho vay kinh doanh và cho vay có đảm bảo Các khoản vay của công ty tài chính thường tương tự như các khoản vay của ngân hàng thương mại, nhưng có các khoản vay được chuyên môn hóa cao hơn. Công ty tài chính thường cho vay với những khách hàng mà Ngân hàng thương mại thấy rằng quá rủi ro.
Công ty tài chính khác với Ngân hàng thương mại ở chỗ không nhận tiền gửi mà nguồn vốn huy động dựa chủ yếu vào nợ ngắn hạn (thông qua việc phát hành thương phiếu trực tiếp tới quỹ đầu tư hoặc tổ chức tín dụng khác), số còn lại là nợ vay dài hạn (thông qua việc phát hành kỳ phiếu, trái phiếu). Căn cứ vào hoạt động kinh doanh các loại hình công tài chính được chia thành: Công ty tài chính thương mại, Công ty tài chính tiêu dùng, Công ty tài chính doanh số. Các hoạt động cơ bản của Công ty tài chính: Huy động vốn Công ty Tài chính được huy động vốn từ các nguồn: - Nhận tiền gửi có kỳ hạn từ một năm trở lên của tổ chức, cá nhân theo qui định Ngân hàng Nhà nước. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 5 - Phát hành kỳ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi và các loại giấy tờ có giá khác để huy động vốn của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước theo qui định của pháp luật hiện hành.
- Vay các tổ chức tài chính, tín dụng trong nước, ngoài nước và các tổ chức tài chính quốc tế. - Tiếp nhận vốn uỷ thác của chính phủ, các tổ chức và cá nhân trong và ngoài nước. Hoạt động Cho vay Công ty Tài chính được cho vay dưới các hình thức: Cho vay ngắn hạn, cho vay trung và dài hạn Cho vay theo uỷ thác của chính phủ, của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước theo qui định hiện hành và hợp đồng uỷ thác. Cho vay tiêu dùng bằng hình thức cho vay mua trả góp Hoạt động Chiết khấu, tái chiết khấu, cầm cố thương phiếu và các giấy tờ có giá khác.
Công ty Tài chính cấp tín dụng dưới hình thức chiết khấu, cầm cố thương phiếu, trái phiếu và các giấy tờ có giá khác đối với các tổ chức và cá nhân. Công ty Tài chính và các tổ chức tín dụng khác tái chiết khấu, cầm cố thương phiếu, trái phiếu và các giấy tờ khác cho nhau. Hoạt động bảo lãnh Công ty Tài chính được bảo lãnh bằng uy tín và khả năng tài chính tài chính của mình đối với người nhận bảo lãnh. Các hoạt động khác Góp vốn, mua cổ phần của các doanh nghiệp và các Tổ chức Tín dụng khác.
Đầu tư cho các dự án theo hợp đồng Tham gia thị trường tiền tệ. Kinh doanh vàng. Làm đại lý phát hành trái phiếu, cổ phiếu và các loại giấy tờ có giá cho các doanh nghiệp. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 Nhận uỷ thác, làm đại lý trong các lĩnh vực liên quan đến tài chính, ngân hàng, bảo hiểm và đầu tư, kể cả việc quản lý tài sản, vốn đầu tư của các tổ chức, cá nhân theo hợp đồng.
Cung ứng các dịch vụ tư vấn về ngân hàng, tài chính, tiền tệ, đầu tư cho khách hàng. Cung ứng dịch vụ bảo quản hiện vật quí, giấy tờ có giá, cho thuê tủ két, cầm đồ.2 Hoạt động cho vay của công ty tài chính Hoạt động cho vay là hoạt động quan trọng nhất của công ty tài chính. Đây là hoạt động kinh tế, là quan hệ chuyển nhượng tạm thời quyền sử dụng vốn, là quan hệ bình đẳng giữa hai bên cùng có lợi. Cho vay là hoạt động giao dịch bằng tiền giữa bên cho vay (Công ty tài chính) và bên đi vay (là doanh nghiệp, cá nhân) trong đó theo thỏa thuận bên cho vay sẽ chuyển giao tiền cho bên đi vay sử dụng trong một thời gian nhất định, còn bên đi vay phải có trách nhiệm hoàn trả vô điều kiện toàn bộ phần gốc và lãi cho bên vay khi đến hạn thanh toán.
Nó là một vũ khí cạnh tranh nhạy bén và có hiều quả trong việc nâng cao uy tín mở rộng thị phần và cải thiện khả năng thu lợi nhuận của CTTC. Hoạt động cho vay không những là nguồn chính mang lại thu nhập cho các CTTC, mà nó còn đonhs vai trò quan trọng với các doanh nghiệp và cá nhân có nhu cầu vay vốn. Nó thúc đẩy sự tăng trưởng của các doanh nghiệp, tạo ra sức sống cho nền kinh tế, vì vậy nó phải có mối quan hệ mật thiết với tình hình phát triển kinh tế tại nơi mà công ty phục vụ. Các hình thức cho vay trong CTTC Việc phân loại các hình thức cho vay nhằm mục đích quản lí các khoản vay mang lại hiệu quả nhất.
Tùy theo yêu cầu của khách hàng và mục tiêu quản lí của công ty hoạt động cho vay trong CTTC được phân loại theo những cách khác nhau: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 Căn cứ vào thời hạn cho vay Phân chia các khoản cho vay theo thời hạn giúp cho công ty đảm bảo hơn về tính an toàn và sinh lời của hoạt động cho vay cũng như khả năng hoàn trả của khách hàng. Theo căn cứ này cho vay được chia làm ba loại: - Cho vay ngắn hạn: là tín dụng có thời hạn đến 1 năm. Với tín dụng cho doanh nghiệp, nguồn vốn này được sử dụng để bù đắp thiếu hụt vốn lưu động tạm thời. Còn với tín dụng cá nhân nói riêng, tín dụng ngắn hạn là hình thức tín dụng chủ yếu, vì nó thường phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng cần thiết của cá nhân và hộ gia đình.
Rủi ro là khá nhỏ khi cho vay ngắn hạn, vì trong thời gian ngắn ít có biến động xảy ra và nếu có cũng có thể dự tính được. - Cho vay trung hạn: là loại hình tín dụng có thời hạn từ trên 1 năm đến 5 năm. Với các doanh nghiệp đây là loại hình quan trọng hình thành nguồn vốn lưu động. Đối với các nhân, tín dụng trung hạn phục vụ cho các nhu cầu vốn có thời hạn tương đối dài hơn như mua ô tô, xây dựng nhà cửa,.
- Cho vay dài hạn: là loại tín dụng có thời hạn trên 5 năm. Các doanh nghiệp thường sử dụng nguồn TD này chủ yếu đáp ứng nhu cầu đầu tư dài hạn: xây dựng cơ bản (nhà xưởng, dây truyền sản xuất.), xây dựng cơ sở hạ tầng (đường xá, cảng biển, sân bay.) hay cải tiến và mở rộng sản xuất có quy mô lớn, chủ yếu phục vụ cho nhu cầu mua sắm đất đai, nhà cửa. Nhìn chung, tín dụng dài hạn tiềm ẩn rủi ro lớn. Căn cứ vào đối tượng cho vay bao gồm cho vay khách hàng doanh nghiệp và cho vay khách hàng cá nhân.
- Cho vay khách hàng cá nhân: Công ty tài chính cho đối tượng khách hàng cá nhân là thể nhân bao gồm hộ gia đình, hộ kinh doanh, người lao động …. Căn cứ vao mục đích sử dụng vốn vay, cho vay khách hàng cá nhân bao gồm: cho vay tiêu dung , cho vay hỗ trợ phương án kinh doanh. Đối với cho vay tiêu dung công ty tài chính cho vay tiêu dung để mua những vật dụng có giá trị lớn và thời gian sử dụng lâu dài như bất động sản,động sản hoặc cho vay trang trải chi phí cá nhân LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 - Cho vay khách hàng doanh nghiệp: đối tượng cho vay của công ty tài chính là thể nhân nhằm đáp ứng nhu cầu vốn đầu tư cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Đối với công ty tài chính thuộc tập đoàn kinh tế cho vay doanh nghiệp bao gồm cho vay doanh nghiệp thành viên tập đoàn và cho vay donah nghiệp ngoài tập đoàn kinh tế.
Căn cứ vào phương thức cho vay , công ty tài chính cho vay dưới các hình thức: cho vay theo món, cho vay theo hạn mức tín dụng, cho vay theo dự án đầu tư , cho vay hợp vốn , thấu chi…. - Cho vay theo món là phương thức àm công ty tài cính cho kahchs hàng vay trên cơ sở hạn mức tín dụng trong một thời gian nhất định. Công ty tài chính cho vay theo hạn mức thông thường triển khai gói dịch vụ tín dụng ứng trước. Tín dụng ứng trước là phương thức cho vay được thực hiện trên cơ sở hợp đồng tín dụng trong đó khách hàng được sử dụng một hạn mức cho vay trong một thời gian nhất định.
Tín dụng ứng trước có hai loại là ứng trước có đảm bảo và ứng trước không đảm bảo. - Cho vay theo dự án đầu tư là phương thức mà công ty tài chính tài trợ vốn cho các tổ chức cá nhân vay vốn để thực hiện các dự án đàu tư phát triển sản xuất kinh doanh. - Cho vay trả góp là phương thức cho vay mà công ty tài chính thảo thuận với khách hàng số tiền hoàn trả nợ vay định kỳ trong thời gian cho vay đã thỏa thuận. Cho vay trả góp được đa dạng háo thành các gói dịch vụ tín dụng tiêu dùng , khai thác lợi thế của công ty tài chính.
- Thấu chi là hình thức cấp tín dụng ứng trước đặc biệt được thực hiện trên cơ sở hợp đồng tín dụng , trong đó khách hàng được phép sử dụng dư nợ trong thời gian và giới hạn nhất định. Khác với tín dụng ứng trước, mức tín dụng trong hợp đồng thấu chi chưa phải là khoản tiền công ty tài chính vay, chỉ khi nào khách hàng sử dụng mới phát sinh dư nợ tín dụng và tính lãi. Thấu chi được áp dụng với khách hàng có uy tín và có tiềm lực tài chính. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Hoạt động cho vay khách hàng cá nhân của CTTC 1.1 Khái niệm và đặc điểm cho vay KHCN của CTTC.