Tài liệu: Mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế nhà nước ở khu vực đồng

Khám phá giải pháp mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế nhà nước tại Đồng bằng sông Hồng, nâng cao quyền lợi chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

• Tác giả: Nguyễn Thanh Tùng
• Người hướng dẫn: ThS. Tô Thị Thiên Hương
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Bảo Hiểm
• Đề tài: Mở Rộng Đối Tượng Tham Gia Bảo Hiểm Y Tế Nhà Nước Ở Khu Vực Đồng Bằng Sông Hồng
• Loại tài liệu: Đề Tài Nghiên Cứu Khoa Học
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Khái Niệm Và Tầm Quan Trọng Của Mở Rộng Đối Tượng Tham Gia Bảo Hiểm Y Tế

Mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế là một trong những chính sách quan trọng nhằm nâng cao độ bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân. Theo tài liệu nghiên cứu từ Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, việc mở rộng này tập trung vào khu vực đồng bằng sông Hồng, nơi có đông đúc dân cư nhưng tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế vẫn còn thấp. Chính sách này không chỉ giúp các đối tượng chưa có bảo hiểm y tế nhà nước tiếp cận dịch vụ y tế mà còn giảm gánh nặng tài chính cho các gia đình. Việc bao phủ toàn dân về bảo hiểm y tế đã được xác định là một mục tiêu chiến l略của ngành y tế Việt Nam nhằm đạt được sự công bằng và bền vững trong chăm sóc sức khỏe.

1.1. Định Nghĩa Mở Rộng Đối Tượng Bảo Hiểm Y Tế

Mở rộng đối tượng bảo hiểm y tế bao gồm các biện pháp để tăng số lượng người tham gia bảo hiểm y tế nhà nước, đặc biệt là những nhóm dân số có thu nhập thấp, lao động tự do, và những đối tượng chưa được bảo vệ. Tại khu vực đồng bằng sông Hồng, nghiên cứu cho thấy cần tập trung vào khám chữa bệnh hiệu quả và nâng cao nhận thức cộng đồng về các lợi ích của bảo hiểm bắt buộc.

1.2. Tầm Quan Trọng Chiến Lược Của Chính Sách

Chính sách mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế đóng vai trò quan trọng trong việc hiện thực hóa mục tiêu bao phủ toàn dân. Nghiên cứu khoa học cho thấy các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi của người tiêu dùng trong việc chọn tham gia bảo hiểm tự nguyện cần được xem xét kỹ lưỡng để hình thành các giải pháp chính sách hiệu quả.

II. Tình Hình Hiện Tại Của Bảo Hiểm Y Tế Ở Khu Vực Đồng Bằng Sông Hồng

Khu vực đồng bằng sông Hồng bao gồm các tỉnh thành có mật độ dân số cao nhưng tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế vẫn chưa đạt mục tiêu đề ra. Theo tài liệu nghiên cứu từ nhóm sinh viên Đại học Kinh tế Quốc dân, nhiều đối tượng chưa hiểu rõ về lợi ích của bảo hiểm y tế nhà nước và không nhận thức được tầm quan trọng của việc khám chữa bệnh có bảo hiểm. Các yếu tố như trình độ học vấn, khoảng thu nhập, và độ tuổi có ảnh hưởng đáng kể đến quyết định tham gia. Hơn nữa, nhóm lao động tự do và những người có mua bảo hiểm tự nguyện đang là đối tượng cần được khuyến khích và hỗ trợ để chuyển sang bảo hiểm bắt buộc hoặc các chương trình bảo hiểm có tính bao phủ cao hơn.

2.1. Thực Trạng Tham Gia Bảo Hiểm Y Tế

Hiện nay, tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế ở đồng bằng sông Hồng dao động quanh 70-80%, còn khá thấp so với mục tiêu bao phủ toàn dân là 100%. Những nhóm dân số như lao động tự do, kinh doanh buôn bán nhỏ lẻ chưa được đưa vào bảo hiểm y tế nhà nước một cách hiệu quả, dẫn đến tình trạng không có bảo vệ y tế khi bị bệnh.

2.2. Các Rào Cản Trong Quá Trình Mở Rộng

Các nghiên cứu về hành vi của người tiêu dùng cho thấy có nhiều rào cản trong việc mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế như: nhận thức còn yếu, khó khăn trong quản lý và đóng góp, cơ chế hỗ trợ chưa đầy đủ. Phương pháp phân tích các nhân tố ảnh hưởng từ nghiên cứu tại Trà Vinh và Kon Tum cung cấp cơ sở để giải quyết những vấn đề này.

III. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Quyết Định Tham Gia Bảo Hiểm Y Tế

Nghiên cứu khoa học về mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế đã xác định nhiều yếu tố ảnh hưởng đến hành vi của người tiêu dùng. Những yếu tố này bao gồm các biến số cá nhân như độ tuổi, trình độ học vấn, khoảng thu nhập cũng như các biến số xã hội như nhận thức sức khỏe, thái độ đối với bảo hiểm y tế tự nguyện và áp lực từ xã hội. Lý thuyết hành vi được hoạch định (TPB) và lý thuyết hành vi hợp lý (TRA) được áp dụng để giải thích cách thức những yếu tố này tác động đến quyết định mua bảo hiểm y tế. Phương pháp phân tích nhân tố khám phá (EFA) cho phép các nhà nghiên cứu xác định các nhóm biến quan trọng nhất, từ đó hình thành các chính sách và chiến lược marketing phù hợp.

3.1. Các Yếu Tố Kinh Tế Và Xã Hội

Khoảng thu nhập và trình độ học vấn là những yếu tố then chốt ảnh hưởng đến khả năng và ý định tham gia bảo hiểm y tế. Các nhóm dân số có thu nhập cao và học vấn cao hơn dễ dàng chấp nhận bảo hiểm y tế nhà nước hơn. Ngoài ra, mô hình hành vi của người tiêu dùng cũng cho thấy tầng lớp xã hội, nghề nghiệp có ảnh hưởng đáng kể đến quyết định này.

3.2. Nhận Thức Và Thái Độ Đối Với Bảo Hiểm

Nhận thức về lợi ích của bảo hiểm y tế và thái độ tích cực đối với dịch vụ khám chữa bệnh có bảo hiểm là những yếu tố nền tảng. Những người có thái độ tích cực đối với bảo hiểm tự nguyện thường sẵn sàng chuyển sang bảo hiểm y tế nhà nước khi được cải thiện dịch vụ và hỗ trợ về mặt chính sách.

IV. Giải Pháp Và Định Hướng Mở Rộng Đối Tượng Bảo Hiểm Y Tế

Để thực hiện thành công chính sách mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm y tế ở khu vực đồng bằng sông Hồng, cần áp dụng các giải pháp toàn diện dựa trên kết quả phân tích các nhân tố ảnh hưởng từ các nghiên cứu khoa học. Trước tiên, phải nâng cao nhận thức cộng đồng thông qua các chiến dịch truyền thông về lợi ích của bảo hiểm y tế nhà nước và chất lượng khám chữa bệnh. Thứ hai, cần hoàn thiện cơ chế hỗ trợ tài chính cho các nhóm dân số có khoảng thu nhập thấp. Thứ ba, phải nâng cao chất lượng dịch vụ y tế để tăng sự hài lòng của người sử dụng. Cuối cùng, cần xây dựng cơ sở dữ liệu hoàn chỉnh và áp dụng phương pháp phân tích phương sai (ANOVA) trong quản lý để đánh giá hiệu quả của các chương trình mở rộng.

4.1. Chiến Lược Nâng Cao Nhận Thức Và Thay Đổi Hành Vi

Dựa trên mô hình lý thuyết hành vi được hoạch định, cần phát triển các chương trình giáo dục sức khỏe tập trung vào độ tuổi và trình độ học vấn khác nhau. Các hoạt động như hội thảo cộng đồng, hướng dẫn mua bảo hiểm y tế qua các kênh thông tin phổ biến sẽ giúp thay đổi hành vi của người tiêu dùng trong việc chọn bảo hiểm y tế nhà nước.

4.2. Cải Tiến Chính Sách Và Cơ Chế Hỗ Trợ

Xây dựng các chính sách hỗ trợ tài chính cho các đối tượng có khoảng thu nhập thấp, mở rộng các chương trình bảo hiểm y tế tự nguyện có tính bao phủ cao. Ngoài ra, cần hoàn thiện quy trình quản lý và nâng cao chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh để khuyến khích tham gia bảo hiểm y tế lâu dài từ các nhóm dân cư ở đồng bằng sông Hồng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu bài viết tác giả đã đưa ra những nhân tố bên trong và bên ngoài ảnh hưởng đến nhận thức của người dân về BHYT. Nó bao gồm như trình độ học vấn, nghề nghiệp, độ tuổi, nhận thức cũng như hiểu biết của người dân về chính sách của BHYT và những lợi ích của nó đem lại trong việc chăm sóc sức khỏe. Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra rằng, trong những năm gần đây số lượng người tham gia BHYT tăng nhanh nhưng họ đa số nằm trong độ tuổi từ 25 trở lên. Những nguyên nhân được kể đến để lý giải tại sao số lượng người tham gia BHYT không phủ được trên diện rộng.

Thứ nhất, do chính bản thân của người dân nhận thức về BHYT chưa được tốt. Họ đã nghĩ đến thu nhập của mình làm ra có đủ để trang trải thêm một khoản phí đóng BHYT hay không? Và không hiểu hết được lợi ích to lớn mà BHYT đem lại nên đã chần chừ và không mua nó. Thứ hai, về công tác truyền thông của Nhà nước chưa được bao quát, hời hợt, thiếu trách nhiệm để mỗi cá nhân khó tiếp cận với những thông tin quan trọng là BHYT mang đến…v. Tuy nhiên với công trình nghiên cứu này nhóm tác giả NN Thúy mới chỉ đánh giá thực trạng sau khi phân tích mẫu số liệu nhỏ gồm 236 đối tượng trên địa bàn Hà Nội chứ chưa có cái nhìn tổng thể nhiều đối tượng trên phạm vi toàn miền Bắc.

Không những mo.hong 10 download by : [e-mail] thể tác giả đã không làm nổi bật lên được biện pháp mà chúng ta cần làm ngay để người dân có nhận thức đúng đắn về BHYT. Ông Huỳnh Thanh Liêm trong luận văn thạc sĩ của mình hoàn thành năm 2014 ở trường đại học Đà Nẵng đã viết về đề tài “Nghiên cứu hành vi khách hàng sử dụng bảo hiểm y tế tự nguyện trên địa bàn tỉnh Kon Tum” với mục đích chính là kiểm định và đo lường các yếu tố tác động đến ý định sử dụng và hành vi của khách hàng đối với dịch vụ BHYT tự nguyện trên địa bàn tỉnh. Với số mẫu là 370 người với độ tuổi 18 trở lên, nghiên cứu chỉ có độ chính xác tương đối cao trên địa bàn tỉnh Kon Tum. Kết quả nghiên cứu cho thấy 2 nhân tố Thái độ và Chuẩn chủ quan ảnh hưởng lớn đến “Ý định hành vi sử dụng dịch vụ BHYT tự nguyện”.

Tuy nhiên, thang đo lường được xây dựng từ các lý thuyết đã cũ, đối tượng được phỏng vấn không có trẻ em và trẻ vị thành niên mà 2 đối tượng này lại đặc biệt cần BHYT. Tác giả Nghiêm Xuân Nam đã viết luận văn thạc sĩ về đề tài “Thực trạng và nhu cầu tham gia BHYT của người dân nông thôn hiện nay” vào năm 2008-2009 trên địa bàn xã Yên Thường, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Công trình này được công nhận bởi đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thuộc trường Đại học Quốc gia Hà Nội. Khi đất nước hòa bình, độc lập và ngày một phát triển thì vấn đề an sinh xã hội càng được quan tâm.

Để củng cố được vấn đề đó có sự góp mặt to lớn của BHYT. BHYT được ví như một kim chỉ nam soi sáng đến sức khỏe con người trong mọi quá trình từ lúc mới sinh ra đến khi khuất bóng. Ở công trình này tác giả đã đưa ra thực trạng tham gia BHYT của người dân sinh sống ở xã Yên Thường. Tuy nhiên, con số này chỉ dừng lại ở 30-40% trên tổng số người dân.

Đó là một con số ở mức khá thấp. Qua phân tích số liệu, phỏng vấn theo bảng hỏi và phỏng vấn sâu, cá nhân tác giả Nghiêm Xuân Nam đã đưa ra những ý kiến về nhận thức của người dân về tầm quan trọng của BHYT, chính sách mà BHYT đem lại,… Thật vậy, ở công trình nghiên cứu này tác giả chưa chỉ rõ được những nguyên nhân, lý do vì sao số lượng người dân tham gia BHYT chỉ dừng lại ở mức 30-40%. Và cách khắc phục cũng như mở rộng nhu cầu tham gia của người dân là gì. Ngoài ra, khi đề xuất các phương án để mở rộng nhu cầu tham gia BHYT thì liệu khả năng đạt được ở ngưỡng nào và hiệu quả ra sao vẫn chưa được làm rõ.hong 11 download by : skknchat@gmail.

Những công trình nghiên cứu nước ngoài Trung Quốc là một đất nước vô cùng rộng lớn với nhu cầu BHYT cao. Nhận thấy tình huống đó, nghiên cứu của tác giả YuanLi Liu vào năm 2004 về đề tài “Development of the rural health insurance system in China” (Phát triển hệ thống BHYT tại nông thôn ở Trung Quốc) đã được đưa ra trên tạp chí Oxford số 19, xuất bản vào tháng 1 năm 2004. Đặt trong bối cảnh nghiên cứu: Hệ thống Y tế hợp tác nông thôn – Rural Cooperative Medical System (RCMS) thành công vào những năm 80, Trung Quốc chuyển đổi hệ thống sản xuất nông nghiệp tập thể sang sản xuất tư nhân, nhiều vùng nông thôn, đặc biệt là cư dân nghèo, đối mặt với các vấn đề lớn. Năm 1993, bảo hiểm ở nông thôn chỉ ở mức 12,8%.

Đến năm 1998, chỉ có 9,5% dân số nông thôn được bảo hiểm. Thuế đã làm một số người dân nông thôn thiếu tiền để mua đồ chăm sóc sức khỏe khi cần thiết. Sự bần cùng hóa cho chi phí y tế cao cũng dẫn đến việc thiếu BHYT ở nông thôn. Bài phân tích lí do cơ bản cho việc thiếu bảo hiểm ở nông thôn: Chính sách của chính phủ còn yếu kém, thiếu nhu cầu cho các chương trình tài chính cộng đồng tự nguyện và đưa ra giải pháp “Xây dựng mô hình nông thôn mới dựa trên quỹ phù hợp với chính quyền Trung ương và địa phương, tương ứng với đóng góp của các hộ gia đình.” Vào năm 2016, nhóm tác giả Mittal, Chirag, Griskevicius, Vladas cùng với NXB Oxford University Press đã cho ra mắt nghiên cứu của mình về đề tài “How Childhood Environmental Affects Adult Health Care Decisions” (Tuổi thơ ảnh hưởng tới quyết định mua BHYT của người lớn như thế nào) tại tập 43, Số 4, trang 636 tới 656 trong tạp chí “Journal of Consumer Research” (Tạp chí nghiên cứu người tiêu dùng).

Nghiên cứu phát triển và thử nghiệm một mô hình mang lại 2 phát hiện chính qua 5 thí nghiệm khác nhau. Mô hình thứ nhất là về những người có tuổi thơ khó khăn về kinh tế ít quan tâm đến BHYT hơn so với những người có tuổi thơ khá giả. Hiệu ứng này không phụ thuộc vào tình trạng kinh tế xã hội hiện tại, đặc biệt khi người trưởng thành gặp phải mối đe dọa lớn về tài chính và phân biệt bởi sự sẵn sàng chấp nhận rủi ro. Ngược lại, hiệu ứng này bị đảo ngược khi đối tượng được cung cấp các thông tin cơ bản về khả năng mắc bệnh.

Kết quả cho thấy: Những người lớn lên mo.hong 12 download by : [e-mail] với kinh tế khó khăn có khả năng tìm kiếm BHYT cao hơn những người giàu có. Hiệu ứng một lần nữa mạnh nhất khi đối tượng gặp phải mối đe dọa lớn về tài chính. Bài viết chỉ ra sự ảnh hưởng của tình trạng kinh tế xã hội tuổi thơ đến mong muốn BHYT khi trưởng thành của đối tượng. Đây là một phát hiện thú vị, tuy nhiên mẫu nghiên cứu còn ít, tiêu chí đưa ra chưa đủ bao quát, chỉ là một phần nhỏ trong số các yếu tố ảnh hưởng đến các quyết định mua BHYT của đối tượng.

Vào năm 2016, thư viện số Havard đã công bố nghiên cứu của tác giả Gal Wettstein về đề tài tiểu luận “Essays on Public Health Insurance” (Tiểu luận về BHYT công cộng). Nghiên cứu đề cập đến 3 vấn đề chính: Thứ nhất là BHYT giúp người bệnh tránh khỏi các nguy cơ mua phải thuốc giả hay với giá không mong muốn. Đây là một vấn đề hết sức quan trọng cần được mọi người lưu ý. Bởi lẽ, sức khỏe con người là vấn đề quan trọng.

Khi bị bệnh, chúng ta cần phải sử dụng đến thuốc – hỗ trợ các giác quan thần kinh và tăng sức đề kháng, … làm cho con người nhanh chóng khỏe mạnh hơn. Tuy nhiên nếu không may mắn, đã mua phải loại thuốc giả dẫn đến hậu quả khó thể lường trước được. Bệnh tình của bệnh nhân có thể suy giảm trầm trọng. Tiếp đến là mối tương quan của sự ác cảm với rủi ro và ngành Bảo hiểm tư nhân.

Cuối cùng là ảnh hưởng của chính sách BHYT đến việc phủ sóng bảo hiểm. Cụ thể hơn, tác giả nghiên cứu bằng cách đo lường sức ảnh hưởng của chương trình phúc lợi Medical part D (Bảo hiểm thuốc) và Đạo luật chăm sóc Giá cả phải chăng lên các khóa hưu trí cho người cao tuổi, cũng là những đối tượng chính của nghiên cứu. Từ đó, đánh giá xem những chính sách này đã có ảnh hưởng tốt thế nào tới mục tiêu của ngành Y tế, cũng như đưa ra những ý tưởng mới với tiềm năng giải quyết được những vấn đề kinh tế cơ bản. Trải qua nhiều năm tháng với tư duy suy luận và logic, đã có nhiều công trình nghiên cứu trong và ngoài nước đem lại thành công to lớn xoay quanh các vấn đề liên quan đến BHYT.

Điểm mạnh mà các tác giả đem đến cho người đọc được thể hiện ở việc đưa ra thực trạng người dân tham gia BHYT như thế nào. Bằng các phương pháp nghiên cứu rõ ràng, cụ thể như phân tích số liệu, lập bảng hỏi, các tác giả đã nghiên cứu đối tượng của mình với những độ tuổi, giới tính, nơi sinh sống khác nhau,… để mo.hong 13 download by : [e-mail] giải thích cho lý do vì sao việc tham gia BHYT không được phổ biến rộng rãi trên cả nước. Đa phần các lý do đó được xuất phát từ chính nhận thức chưa đúng đắn của người dân về BHYT. Họ đã chần chừ về việc đưa ra quyết định sử dụng bảo hiểm sớm khi không may bản thân mình gặp rủi ro về vấn đề có liên quan đến sức khỏe.

Bởi lẽ, BHYT như một lá bùa chắn đem đến sự an toàn cho người dân về tính mạng, sức lực khi họ không may gặp phải ốm đau, bệnh tật, tai nạn. Không những thế, tham gia BHYT còn giúp an sinh xã hội của đất nước ngày một ổn định, vững vàng hơn và nhờ có vậy mà đất nước được phát triển toàn diện, từng bước đi lên. Tuy nhiên, các công trình nghiên cứu này có quy mô chỉ trong một số tỉnh như Bình Định, Trà Vinh, Kon Tum, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Bình hoặc là các công trình nghiên cứu ở phạm vi nước ngoài. Chưa có công trình nghiên cứu nào trong phạm vi đồng bằng sông Hồng.

Do vậy nhóm chúng em chọn nghiên cứu ở trong phạm vi này.