Luận văn thạc sĩ vnua đánh giá thực trạng và giải pháp thích ứng với thiên tai của người dân trong sản xuất nông nghiệp tại thị trấn hòa mạc huyện duy tiên tỉnh hà nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua đánh giá thực trạng và giải pháp thích ứng với thiên tai của người dân trong sản xuất nông, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Đặng Minh Quang
• Người hướng dẫn: PGS. Đoàn Văn Điếm
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Đánh giá thực trạng và giải pháp thích ứng với thiên tai của người dân trong sản xuất nông nghiệp tại thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2. GIẢ THUYẾT KHOA HỌC
• 1.3. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
• 1.4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.5. YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. THỜI TIẾT, KHÍ HẬU VÀ THIÊN TAI
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp thích ứng với thiên tai trong nông nghiệp tại Hòa Mạc

Hòa Mạc, một thị trấn thuộc huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam, đang phải đối mặt với nhiều thách thức từ thiên tai, đặc biệt là mưa lũ. Biến đổi khí hậu đã làm gia tăng tần suất và cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất nông nghiệp. Việc tìm kiếm và áp dụng các giải pháp thích ứng với thiên tai là vô cùng cần thiết để bảo vệ sinh kế của người dân và đảm bảo an ninh lương thực.

1.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội của Hòa Mạc

Hòa Mạc có địa hình thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp với hệ thống kênh mương phát triển. Tuy nhiên, điều kiện khí hậu tại đây đang thay đổi nhanh chóng, dẫn đến nhiều rủi ro cho nông dân. Đánh giá các yếu tố tự nhiên và kinh tế xã hội là bước đầu tiên để hiểu rõ hơn về tình hình sản xuất nông nghiệp tại địa phương.

1.2. Tác động của thiên tai đến sản xuất nông nghiệp

Thiên tai, đặc biệt là mưa lũ, đã gây ra nhiều thiệt hại cho sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc. Năng suất lúa và hoa màu giảm sút, ảnh hưởng đến thu nhập của người dân. Việc nhận thức rõ về tác động của thiên tai là cần thiết để có những biện pháp ứng phó hiệu quả.

II. Vấn đề và thách thức trong sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc

Sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc đang phải đối mặt với nhiều thách thức do thiên tai. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến năng suất mà còn đến đời sống của người dân. Việc đánh giá các thách thức này sẽ giúp tìm ra các giải pháp thích ứng hiệu quả hơn.

2.1. Nhận thức của người dân về thiên tai

Người dân Hòa Mạc đã có những nhận thức nhất định về thiên tai và tác động của nó đến sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên, mức độ nhận thức còn hạn chế, cần có các chương trình tuyên truyền để nâng cao hiểu biết cho cộng đồng.

2.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng thích ứng

Nhiều yếu tố như điều kiện kinh tế, trình độ học vấn và kinh nghiệm sản xuất ảnh hưởng đến khả năng thích ứng của người dân với thiên tai. Việc phân tích các yếu tố này sẽ giúp xây dựng các giải pháp phù hợp hơn.

III. Phương pháp và giải pháp chính để thích ứng với thiên tai

Để thích ứng với thiên tai, người dân Hòa Mạc đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các giải pháp này không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại mà còn nâng cao năng suất sản xuất nông nghiệp.

3.1. Sử dụng giống cây trồng chịu ngập

Việc sử dụng các giống lúa chịu ngập đã giúp nông dân Hòa Mạc giảm thiểu thiệt hại do mưa lũ. Các giống này có khả năng phát triển tốt trong điều kiện ngập úng, từ đó nâng cao năng suất.

3.2. Điều chỉnh lịch thời vụ trồng trọt

Điều chỉnh lịch thời vụ trồng trọt là một trong những giải pháp quan trọng giúp nông dân tránh được thiệt hại do thiên tai. Việc này cần được thực hiện dựa trên dự báo thời tiết chính xác và kịp thời.

3.3. Xây dựng hệ thống kênh mương và thoát nước

Hệ thống kênh mương và thoát nước được xây dựng và cải thiện sẽ giúp giảm thiểu tình trạng ngập úng trong mùa mưa. Điều này không chỉ bảo vệ mùa màng mà còn cải thiện điều kiện sản xuất nông nghiệp.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Hòa Mạc

Các giải pháp thích ứng với thiên tai đã được áp dụng tại Hòa Mạc và mang lại nhiều kết quả tích cực. Việc đánh giá hiệu quả của các giải pháp này là cần thiết để có thể nhân rộng mô hình.

4.1. Kết quả từ việc áp dụng giống cây trồng mới

Việc áp dụng giống cây trồng mới đã giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Nông dân đã nhận thấy sự khác biệt rõ rệt trong sản xuất sau khi chuyển đổi giống.

4.2. Tác động của việc điều chỉnh lịch thời vụ

Điều chỉnh lịch thời vụ đã giúp nông dân tránh được thiệt hại do thiên tai. Năng suất lúa và hoa màu đã được cải thiện đáng kể, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy việc thích ứng với thiên tai trong sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc là cần thiết và khả thi. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc nâng cao nhận thức và áp dụng các công nghệ mới.

5.1. Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả thích ứng

Cần có các giải pháp đồng bộ từ chính quyền và cộng đồng để nâng cao hiệu quả thích ứng với thiên tai. Việc này bao gồm cả việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng và nâng cao nhận thức cho người dân.

5.2. Tương lai của sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc

Tương lai của sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc phụ thuộc vào khả năng thích ứng với thiên tai. Việc áp dụng công nghệ mới và cải thiện kỹ thuật canh tác sẽ là chìa khóa để phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐẶNG MINH QUANG ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THÍCH ỨNG VỚI THIÊN TAI CỦA NGƯỜI DÂN TRONG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP TẠI THỊ TRẤN HÒA MẠC, HUYỆN DUY TIÊN, TỈNH HÀ NAM Chuyên ngành: Khoa ho ̣c môi trường Mã số: 8440301 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Đoàn Văn Điếm NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa hề được sử dụng cho một học vị nào Tôi cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn tốt nghiệp này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong khóa luận đều đã được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, Ngày ……. Tháng 11 Năm 2018 Tác giả luận văn Đặng Minh Quang i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc PGS.TS Đoàn Văn Điếm đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Khoa Môi trường - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn Xin cảm ơn các cán bộ trạm Khí tượng tỉnh Hà Nam, Ủy ban nhân dân thị trấn Hòa Mạc, cán bộ và cộng đồng dân cư tại các Khu về sự hợp tác nhiệt tình đồng thời đã tạo điều kiện cho tôi hoàn thành đề ở địa phương trong thời gian qua. Cuối cùng mình xin chân thành cảm ơn bạn bè và người thân đã nhiệt tình giúp đỡ, động viên khích lệ mình trong suốt thời gian học tập, rèn luyện tại trường Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, Ngày …….

Tháng 11 Năm 2018 Tác giả luận văn Đặng Minh Quang ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT. vi DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU .vii DANH MỤC CÁC HÌNH VÀ ĐỒ THỊ .viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN.

TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. GIẢ THUYẾT KHOA HỌC. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU. PHẠM VI NGHIÊN CỨU.

YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI. TỔNG QUAN TÀI LIỆU. THỜI TIẾT, KHÍ HẬU VÀ THIÊN TAI. Một số loại thiên tai thường gặp.

THIÊN TAI LŨ LỤT VÀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU. Lũ lụt là một biểu hiện của biến đổi khí hậu. Thiên tai gia tăng do biến đổi khí hậu. THIÊN TAI VỚI SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP VÀ ĐỜI SỐNG.

Thiên tai đối với đời sống của người dân. Thiên tai đối với sản xuất nông nghiệp. NHẬN THỨC CỦA NGƯỜI DÂN VỀ THIÊN TAI VÀ THÍCH ỨNG. Nhận thức của người dân về thiên tai khí hậu.

Nhận thức của người dân về ảnh hưởng của thiên tai đến sản xuất. Vấn đề thích ứng với thiên tai khí hậu. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU.

26 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội trên địa bàn thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam. Đánh giá những biểu hiện của biến đổi khí hậu và thiên tai mưa lụt trong nửa thế kỷ qua trên địa bàn thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam.

Đánh giá nhận thức của người dân về thiên tai mưa lụt và ảnh hưởng của thiên tai mưa lụt tới sản xuất nông nghiệp tại thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam. Các giải pháp thích ứng trong sản xuất nông nghiệp tại thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên. Đề xuất giải pháp thích ứng với thiên tai mưa lụt chủ động và có hiệu quả cao trong sản xuất nông nghiệp tại thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN – KINH TẾ XÃ HỘI THỊ TRẤN HÒA MẠC, HUYỆN DUY TIÊN, TỈNH HÀ NAM.

Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội. BIỂU HIỆN THIÊN TAI MƯA LỤT VÀ BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TẠI ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU.

Xu hướng biến đổi nhiệt độ. Xu hướng thay đổi lượng mưa. NHẬN THỨC CỦA NGƯỜI DÂN VỀ THIÊN TAI MƯA LỤT TẠI THỊ TRẤN HÒA MẠC, HUYỆN DUY TIÊN, TỈNH HÀ NAM. Nhận thức của người dân về thiên tai khí hậu.

Nhận thức của người dân về xu hướng mưa lụt trên địa bàn thị trấn. ẢNH HƯỞNG CỦA MƯA LỤT ĐẾN SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP. Nhận thức của người dân về ảnh hưởng của mưa lụt đến năng suất. Nhận thức của người dân về ảnh hưởng của mưa lụt đến diện tích.

54 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Nhận thức của người dân về ảnh hưởng mưa lụt đến sâu bệnh. Sơ đồ các vùng bị ảnh hưởng của thiên tai mưa lụt đến nông nghiệp. Lịch thời vụ và thiên tai mưa lụt tại thị trấn Hòa Mạc.

CÁC BIỆN PHÁP THÍCH ỨNG CỦA NGƯỜI DÂN VỚI THIÊN TAI MƯA LỤT TRONG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP TẠI HÒA MẠC. ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ THÍCH ỨNG VỚI THIÊN TAI MƯA LỤT TRONG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP .1 Đánh giá điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức khi thực hiện các giải pháp thích ứng của người dân với thiên tai mưa lụt. Vai trò của các tổ chức tham gia vào thích ứng với thiên tai mưa lụt. Đề xuất giải pháp thích ứng với thiên tai mưa lụt có hiệu quả cao.

KẾT LUẬN & KIẾN NGHỊ. 68 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 69 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ATTP An toàn thực phẩm BĐKH Biến đổi khí hậu BNNPTNT Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn BTNMT Bộ Tài Nguyên và Môi Trường BVTV Bảo vệ thực vật CN – TTCN Công Nghiệp và Tiểu thủ Công nghiệp ĐBSCL Đồng bằng sôn Cửu Long GDP Tổng sản phẩm quốc nội. IMHEN Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn và Biến đổi khí hậu IPB Phòng trừ sâu bệnh IPCC Ủy ban liên chính phủ về biến đổi khí hậu.

SWOT Mô hình phân tích Điểm mạnh, Điểm yếu, Cơ hội, Thách thức SXNN Sản xuất nông nghiệp TTC Nhiệt độ tối cao TTT Nhiệt độ tối thấp TW Trung ương UBND Ủy ban nhân dân UNDP Chương trình Phát triển Liên Hiệp Quốc UNICEF Quỹ Nhi đồng Liên Hiệp Quốc WB Ngân hàng thế giới XTNĐ Xoáy thuận nhiệt đới vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 2. Bão, áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng trực tiếp (*) hoặc gián tiếp (**). Tần số bão và áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến Việt Nam. Mức thay đổi lượng mưa ngày lớn nhất (%) vào cuối thế kỷ 21 so với thời kỳ 1980-1999 theo kịch bản phát thải trung bình.

Tác động của thiên tai đến hoạt động sản xuất trồng trọt. Quy mô hộ, số hộ và dân số thị trấn Hòa Mạc năm 2017. Nguy cơ mưa lụt do có mưa lớn (R>100mm/ngày) tại Duy Tiên. Nguy cơ mưa lụt do mưa vừa (R>20 mm/ngày) kéo dài 3 ngày liên tục tại Hà Nam qua các tháng.

Dòng lịch sử về khí hậu cực đoan và thiên tai đã xảy ra, gây hại đối với sản xuất nông nghiệp tại Hòa Mạc. Nhận thức của người dân về biểu hiện của mưa lụt tại thị trấn Hòa Mạc. Lịch thời vụ gắn với thiên tai mưa lụt trong năm. Chiến lược thích ứng với mưa lụt tại khu A và khu B trồng lúa.

Chiến lược thích ứng với mưa lụt tại khu C trồng hoa màu. Phân tích SWOT một số biện pháp thích ứng với thiên tai mưa lụt. 61 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC HÌNH VÀ ĐỒ THỊ Hình 2. Ảnh vệ tinh chụp một cơn bão hoạt động trên biển Đông.

Đường đi của các cơn bão vào Việt Nam qua các tháng. Xu thế của lượng mưa năm tại một số trạm khí tượng. Xu hướng nhiệt độ trung bình năm trên toàn cầu và ở Việt Nam. Biến đổi của nhiệt độ trung bình năm ở Việt Nam (oC).

Sơ đồ vị trí thị trấn Hòa mạc. Xu hướng thay đổi nhiệt độ trung bình giai đoạn 1970-2017. Xu hướng thay đổi nhiệt độ tối cao giai đoạn 1970-2017. Xu hướng thay đổi nhiệt độ tối thấp giai đoạn 1970-2017.

Xu hướng thay đổi số giờ nắng tại địa phương giai đoạn 1970-2017. Diễn biến lượng mưa trung bình các năm giai đoạn từ 1970-2017. Tần suất các cấp nguy cơ mưa lụt do có mưa lớn (>100mm/ngày) các tháng tại Duy Tiên (%). Tần suất các cấp nguy cơ mưa lụt do mưa vừa kéo dài >3 ngày/tháng (R>20mm/ngày) tại Duy Tiên (%).

Nhận biết về thiên tai khí hậu của người dân (%). Nhận biết của người dân về các loại thiên tai khí hậu. Nhận thức của người dân về xu hướng mưa lớn và lụt cục bộ. Nhận thức của người dân về ảnh hưởng của thiên tai mưa lụt đến sản lượng.

Nhận thức về ảnh hưởng của mưa lụt đến diện tích gieo trồng. Nhận thức của người dân về ảnh hưởng của mưa lụt đến sâu bệnh hại cây trồng. Sơ đồ các vùng bị ảnh hưởng của mưa lụt tại khu B. Sơ đồ các vùng bị ảnh hưởng bởi mưa lụt tại khu C.

Sơ đồ các vùng bị ảnh hưởng bởi mưa lụt tại khu A. Sơ đồ Venn về vai trò của chủ thể thích ứng với thiên tai mưa lụt. 65 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Đặng Minh Quang Tên Luận văn: “Đánh giá thực trạng và giải pháp thích ứng với thiên tai của người dân trong sản xuất nông nghiệp tại thị trấn Hòa Mạc, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam” Ngành: Khoa học Môi trường Mã số: 8440301 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Đánh giá thực trạng thiên tai khí hậu tại huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam.