CHƯƠNG 1: Trong chương này, Luận văn đã đề cập đến lý luận cơ bản về NLCT của NHTM, bao gồm các khái niệm về cạnh tranh, các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp; các tiêu chí đánh giá NLCT của NHTM và tầm quan trọng của việc nâng cao NLCT của NHTM trong bối cảnh hiện nay. Những tìm hiểu và nhận định của tác giả từ chương này đã tạo cơ sở về mặt lý luận cho tác giả trong quá trình nghiên cứu và phát triển đề tài này ở chương 2 và chương 3. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 12 CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN Á CHÂU 2.
GIỚI THIỆU CHUNG VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN Á CHÂU 2.1 Lịch sử hình thành và phát triển Tên gọi : Ngân hàng Thương mại cổ phần Á Châu Tên giao dịch quốc tế: Asia Commercial Bank (ACB) Trụ sở chính : 442 Nguyễn Thị Minh Khai, Q. Hồ Chí Minh Ngân hàng Thương mại cổ phần (NHTMCP) Á Châu được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) VN cấp giấy phép hoạt động số 0032/NH-GP ngày 24 tháng 04 năm 1993 và bắt đầu hoạt động vào ngày 04/06/1993 với thời hạn hoạt động 50 năm. Vốn điều lệ ban đầu là 20 tỷ đồng VN. Từ đó cho đến nay, ACB đã không ngừng mở rộng quy mô vốn tự có của mình; đến ngày 31/12/2010, vốn điều lệ của ACB đã đạt 9.
Ngày 20/11/2006 cổ phiếu của ACB đã chính thức lưu thông trên thị trường CK VN (Sàn giao dịch Hà Nội), với tổng số lượng cổ phiếu lưu hành là 110 triệu cổ phiếu. Ngoài cổ đông trong nước, ACB còn có sự tham gia của các cổ đông nước ngoài. Đó là Connaught Investors Ltd (Jardine Matheson Group); Dragon Financial Holdings Ltd.Co; International Finance Campany (IFC) và Standard Chartered Bank sở hữu 30% cổ phần. Đây là một bước nhảy vọt của ACB trong quá trình phát triển và khẳng định vị thế của mình trong hệ thống NHTMCP VN.
Trong hơn 18 năm hoạt động, ACB đã từng bước khẳng định vị thế của mình và luôn là một trong những NH dẫn đầu trong hệ thống NHTMCP của VN. Tốc độ tăng tổng tài sản năm sau luôn cao hơn năm trước, điều đó thể hiện sự phát triển vượt bậc về quy mô hoạt động của ACB. Tính đến ngày 31/12/2010, tổng tài sản của ACB đạt 205.103 tỷ đồng và đạt 3.102 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế. Bên cạnh đó, HĐ vốn và CV của ACB cũng tăng trưởng mạnh.
Tính đến 31/12/2010, HĐ vốn của ACB đạt 175.462 tỷ đồng, tăng hơn 40.960 tỷ đồng so với cả năm 2009. Dư nợ CV của ACB đến 31/12/1010 cũng đạt 87.195 tỷ đồng, tăng 24.837 tỷ đồng so với năm 2009, trong đó CV KH là các DN ngoài quốc doanh và cá nhân chiếm đến 94% LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.178 tỷ đồng) tổng dư nợ CV, riêng khối KH cá nhân chiếm 37,4%, và đây là tỷ lệ cao nhất trong toàn hệ thống NHTMCP VN. Chức năng - nhiệm vụ - quyền hạn của ACB ACB có các chức năng nhiệm vụ quyền hạn như sau: - HĐ vốn ngắn, trung và dài hạn theo các hình thức tiền gửi tiết kiệm, tiền gửi thanh toán, chứng chỉ tiền gửi; - Tiếp nhận vốn ủy thác đầu tư; nhận vốn từ các tổ chức TD trong và ngoài nước; - CV ngắn, trung và dài hạn; - Chiết khấu thương phiếu, công trái và giấy tờ có giá; - Đầu tư vào CK và các tổ chức kinh tế; - Làm DV thanh toán giữa các KH; - Kinh doanh ngoại tệ, vàng bạc; - Thanh toán quốc tế, bao thanh toán, môi giới và tư vấn đầu tư CK; - Lưu ký, tư vấn tài chính DN và bảo lãnh phát hành; - Cung cấp các DV về đầu tư, quản lý nợ và khai thác tài sản, cho thuê tài chính và các DV NH khác. Cơ cấu tổ chức quản lý Gồm khối, ban, phòng và trung tâm.
- Khối: KH cá nhân, KH DN, Ngân quỹ, Phát triển kinh doanh, Vận hành và Quản trị nguồn lực. - Ban: Chiến lược, Đảm bảo chất lượng và Chính sách và Quản lý rủi ro TD. - Phòng: Quản lý rủi ro, Đầu tư và Kế toán. - Trung tâm: Công nghệ thông tin.
Ngoài ra, ACB còn có các Công ty trực thuộc (Công ty CK ACB – ACBS; Công ty Quản lý nợ và khai thác tài sản NH Á Châu – ACBA và Công ty cho thuê tài chính NH Á Châu - ACBL), Công ty liên kết (Công ty Cổ phần DV Bảo vệ NH Á Châu – ACBD và Công ty Cổ phần Địa ốc ACB - ACBR) và Công ty liên doanh (Công ty Cổ phần Sài Gòn Kim hoàn ACB - SJC). LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1: Cơ cấu bộ máy tổ chức quản lý của ACB - Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) là cơ quan quyết định cao nhất của NH gồm tất cả các cổ đông có quyền biểu quyết, họp ít nhất mỗi năm một lần. ĐHĐCĐ quyết định những vấn đề được Luật pháp và Điều lệ NH quy định. ĐHĐCĐ thông qua các báo cáo tài chính hàng năm của NH và ngân sách tài chính cho năm tiếp theo, bầu miễn nhiệm, bãi nhiệm thành viên Hội đồng quản trị (HĐQT), thành viên Ban kiểm soát của NH.
- HĐQT do ĐHĐCĐ bầu ra, là cơ quan quản trị NH, có toàn quyền nhân danh NH để quyết định mọi vấn đề liên quan đến mục đích và quyền lợi của NH trừ những LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 15 vấn đề thuộc thẩm quyền của ĐHĐCĐ mà không được ủy quyền. HĐQT có nhiệm vụ quyết định chiến lược phát triển NH, xây dựng các kế hoạch sản xuất kinh doanh, xây dựng cơ cấu tổ chức, quy chế quản lý NH, đưa ra các biện pháp, các quyết định nhằm đạt được các mục tiêu do ĐHĐCĐ đề ra. - Ban kiểm soát: do ĐHĐCĐ bầu ra, có nhiệm vụ kiểm tra hoạt động tài chính của NH; giám sát việc chấp hành chế độ hạch toán, kế toán; hoạt động của hệ thống kiểm tra kiểm toán nội bộ của NH; thẩm định báo cáo tài chính hàng năm; báo cáo cho ĐHĐCĐ tính chính xác, trung thực, hợp pháp về báo cáo tài chính của NH. - Các hội đồng: do HĐQT thành lập, làm tham mưu cho HĐQT trong việc quản trị NH, thực hiện chiến lược, kế hoạch kinh doanh; đảm bảo sự phát triển, an toàn và đúng mục tiêu đã đề ra.
Hiện nay, NH có bốn hội đồng gồm: + Hội đồng nhân sự: có chức năng tư vấn cho HĐQT các vấn đề về chiến lược quản lý và phát triển nguồn nhân lực của NH để phát huy coa nhất sức mạnh của nguồn nhân lực, phục vụ hiệu quả cho nhu cầu phát triển của NH. + Hội đồng TD: có chức năng xét cấp TD, phê duyệt hạn mức tiền gửi của NH tại các tổ chức TD khác, phê duyệt việc áp dụng biện pháp xử lý nợ và miễn giảm lãi; quyết định về chính sách TD và quản lý TD trên toàn hệ thống. + Hội đồng đầu tư: có chức năng thẩm định các dự án đầu tư và đề xuất ý kiến cho cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư. + Hội đồng ALCO: có chức năng quản lý cấu trúc bảng tổng kết tài sản của NH, xây dựng và giám sát các chỉ tiêu tài chính, TD phù hợp với chiến lược kinh doanh của NH.
- Tổng Giám đốc: do HĐQT bổ nhiệm, là người chịu trách nhiệm trước HĐQT và trước pháp luật về hoạt động hàng ngày của NH. Giúp việc cho Tổng giám đốc là các Phó Tổng giám đốc, các Giám đốc khối, kế toán trưởng và bộ máy chuyên môn nghiệp vụ.4 Cơ sở vật chất kỹ thuật của ACB - Về vốn: tính đến 31/12/2010, vốn điều lệ của ACB đạt 9.377 tỷ đồng, thuộc hàng lớn nhất nhóm TMCP (không kể các NHTMCP nhưng có vốn Nhà nước chiếm từ LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 16 90% như CTG, VCB). - Về lao động: tính đến 31/12/2010, tổng số nhân sự của ACB là 7.255 người; trong đó có 369 cán bộ quản lý và 6.771 nhân viên; tỷ lệ nhân sự có trình độ học vấn đại học và trên đại học là 87,9%. - Về mạng lưới phân phối: tính đến 31/12/2010, ACB có 280 chi nhánh và phòng giao dịch (CN-PGD) tại những vùng kinh tế phát triển trên toàn quốc: + Tại TP Hồ Chí Minh: 1 Sở giao dịch, 30 CN và 92 PGD; + Tại khu vực phía Bắc (Hà Nội, Hải Phòng, Thanh Hóa, Hưng Yên, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Vĩnh Phúc…): 17 CN và 56 PGD; + Tại khu vực miền Trung (Thanh Hóa, Đà Nẵng, Daklak, Gia Lai, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Hội An, Huế, Nghệ An, Lâm Đồng…): 13 CN và 22 PGD; + Tại khu vực miền Tây (Long An, Tiền Giang, Vĩnh Long, Cần Thơ, Đồng Tháp, An Giang, Kiên Giang và Cà Mau…): 10 CN, 16 PGD; + Tại khu vực miền Đông (Đồng Nai, Tây Ninh, Bình Dương, Vũng Tàu…): 5 CN và 18 PGD.
Ngoài ra, ACB còn có: + Trên 2.000 đại lý chấp nhận thanh toán thẻ của Trung tâm thẻ ACB đang hoạt động. + 812 đại lý chi trả của Trung tâm chuyển tiền nhanh ACB-Western Union. Tất cả các CN-PGD nối mạng với nhau, giao dịch tức thời, dùng chung cơ sở dữ liệu tập trung trên cơ sở hệ thống công nghệ NH lõi là TCBS (The Complete Banking Solution: Giải pháp NH toàn diện). LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Kết quả hoạt động kinh doanh của ACB Bảng 2.1: Tình hình thực hiện một số chỉ tiêu trong hoạt động kinh doanh của ACB giai đoạn từ năm 2008 đến năm 2010 Năm Năm Năm So sánh (%) Chỉ tiêu 2008 2009 2010 09/08 2010/09 Lợi nhuận trước thuế 2.462 47,5 30,45 Tổng dư nợ TD 34.195 79,02 39,83 (tỷ đồng) Tổng giá trị CK đang 24.171 31,61 43,54 đầu tư (tỷ đồng) Doanh số của hoạt động kinh doanh ngoại tệ 349.749 767,20 -25,69 (tỷ đồng) Doanh số của hoạt động thanh toán quốc tế 58.587 6,01 38,96 (tỷ đồng) Doanh số của hoạt động chuyển tiền nhanh W.617 19,50 40,80 (tỷ đồng) Số lượng thẻ phát hành 89.359 23,96 48,89 mới (thẻ) Nguồn: Báo cáo thường niên của ACB năm 2008, 2009 và 2010. - Lợi nhuận trước thuế của ACB năm 2010 đạt 3.102 tỷ đồng, cao hơn năm 2009 là 264 tỷ đồng. Mức tăng lợi nhuận trước thuế giai đoạn từ năm 2008 – 2010 đạt trung bình khoảng 10%. - Tổng tài sản của ACB năm 2010 đạt 205.103 tỷ đồng, tăng 37.222 tỷ đồng (tương LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 18 ứng tăng 22,17%) so với năm 2009.
- Trong các năm qua, nguồn vốn HĐ của ACB liên tục tăng. Số dư HĐ tính đến 31/12/2010 là 175.462 tỷ đồng, tăng 30,45% so với năm 2009, cao hơn nhiều so với trung bình ngành (23%).