Chương 1: Cơ sở lý luận về hoạt động huy động vốn của Ngân hàng Thương Mại. Chương 2: Thực trạng hoạt động huy động tại Ngân hàng TMCP Phương Nam. Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Phương Nam. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 4 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG A NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Nghiệp vụ huy động vốn của 1.1 Khái niệm HĐV là NHTM tiếp nhận tiền nhàn rỗi từ các TCKT và dân cư dưới nhiều hình thức khác nhau, nhằm bổ sung nguồn vốn cho hoạt động kinh doanh của NHTM.2 Vai trò của huy động vốn * Đối với NHTM - Hoạt động HĐV góp phần mang lại nguồn vốn cho NH để thực hiện các hoạt động kinh doanh khác.
Không có hoạt động HĐV, NHTM sẽ không có đủ nguồn vốn tài trợ cho hoạt động của mình. Do đó, có thể nói hoạt động HĐV góp phần giải quyết đầu vào của NH. - Thông qua hoạt động HĐV NHTM có thể đo lường được uy tín cũng như sự tín nhiệm của khách hàng đối với NH. Từ đó, NH có thể đánh giá và đưa ra các chính sách HĐV ngày càng hiệu quả để giữ vững và mở rộng quan hệ với khách hàng.
- Nhờ vào nghiệp vụ HĐV mà các NH có thể tập trung, huy động các nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi trong nền kinh tế. Từ đó, thông qua hoạt động tín dụng mà các NHTM cung ứng một khối lượng vốn tín dụng rất lớn cho nền kinh tế, nhằm tạo ra lợi nhuận cho NH. * Đối với khách hàng - Cung cấp cho khách hàng một kênh đầu tư và tiết kiệm nhằm làm cho tiền của họ sinh lợi qua việc trả lãi của NH, tạo cơ hội cho họ có thể gia tăng tiêu dùng trong tương lai. - Cung cấp cho khách hàng một nơi an toàn để họ cất giữ và tích lũy vốn tạm thời nhàn rỗi.
Giúp cho khách hàng có cơ hội tiếp cận với các dịch vụ khác của NH, đặc biệt là dịch vụ thanh toán qua NH và dịch vụ tín dụng khi khách hàng cần vốn cho sản LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 5 xuất, kinh doanh hoặc cần tiền cho tiêu dùng. Ngoài ra khách hàng còn có thể được bảo hiểm số tiền gửi của mình. * Đối với nền kinh tế - Điều tiết lượng tiền tệ lưu thông trong nền kinh tế, giúp ổn định thị trường tiền tệ, kiểm soát được lạm phát. - HĐV giúp tăng vốn để phát triển nền kinh tế.
- Giúp phát triển thị trường tài chính, ví dụ như kỳ phiếu, trái phiếu trở thành hàng hóa trên thị trường chứng khoán.3 Các chính sách huy động vốn của * Để thu hút được nhiều tiền gửi từ dân cư và các TCKT, các NHTM không ngừng đa dạng hoá các sản phẩm HĐV của mình. Các NHTM có thể tiến hành phát triển, đa dạng hoá sản phẩm dựa trên nhiều tiêu chí như: - Đa dạng hóa theo kỳ hạn và lãi suất: với các sản phẩm tiền gửi, NHTM thường chia ra nhiều kỳ hạn khác nhau để khách hàng có thể chọn lựa các kỳ hạn gửi tiền phù hợp với nhu cầu của mình gồm loại tiền gửi không kỳ hạn và tiền gửi có kỳ hạn với thời hạn từ 1 tuần đến 60 tháng. Tương ứng với các kỳ hạn tiền gửi là các mức lãi suất khác nhau, tăng dần theo thời gian của kỳ hạn gửi tiền. Mỗi một NHTM đều xây dựng những chiến lược lãi suất riêng dựa trên mặt bằng lãi suất chung.
Chênh lệch lãi suất giữa các NHTM luôn ảnh hưởng tới tâm lý của người gửi tiền, dù khoảng cách đó nhiều khi không lớn. Nhiều khách hàng luôn thích gửi tiền ở những NH có lãi suất cao nhất để được hưởng tiền lãi nhiều hơn. Bên cạnh đó, các NHTM cũng phát triển các chứng chỉ tiền gửi tương ứng với nhiều lượng tiền gửi khác nhau và áp dụng biểu lãi suất bậc thang cho các chứng chỉ tiền gửi loại này để khuyến khích khách hàng gửi nhiều tiền vì càng gửi nhiều càng được hưởng lãi cao. - Đa dạng hóa dịch vụ, sản phẩm phục vụ khách hàng: đa số những sản phẩm LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 HĐV đều giống nhau về bản chất nên để tạo sự khác biệt các NHTM thường tăng thêm nhiều dịch vụ, tiện ích cho các sản phẩm khiến cho khách hàng ưa thích chúng hơn.
Việc làm này đòi hỏi sự sáng tạo của bộ phận phát triển sản phẩm trong mỗi NH. Các NH thường đa dạng hoá các sản phẩm HĐV của họ dựa trên 2 cách: + Gia tăng các dịch vụ, tiện ích mới vào các sản phẩm huy động truyền thống. Chẳng hạn như đối với thẻ ATM, thẻ ghi nợ, thẻ tín dụng ngoài chức năng chính là cho phép khách hàng rút tiền mặt tại máy ATM, thanh toán hoá đơn qua các máy POS, NH có thể đưa thêm một số tiện ích mới như: thanh toán các loại cước phí (điện, nước, điện thoại.), trả lương, được ưu đãi ở một số cửa hàng. Đối với các loại tiền gửi có kỳ hạn, NH có thể cho phép người gửi rút tiền trước kỳ hạn, dễ dàng chuyển đổi kỳ hạn theo ý mình.Chi phí cho việc tăng thêm các tiện ích mới cho các sản phẩm cũng chiếm một phần đáng kể trong chi phí HĐV chung.
Do đó, tuỳ thuộc vào khả năng của từng NH mà số tiện tích mới của các sản phẩm HĐV của chúng ít hay nhiều. + Phát triển sản phẩm hoàn toàn mới với những tiện ích nổi trội. Hiện nay, các loại sản phẩm HĐV được phát triển đã khá đầy đủ, đa dạng, việc tạo ra một sản phẩm mới hoàn toàn khác biệt những sản phẩm cũ là công việc rất khó khăn đối với các NH, mà hầu hết họ đều đa dạng các sản phẩm HĐV dựa trên nền tảng các sản phẩm cũ. * Chính sách quảng cáo, khuyến mại sản phẩm Đây là chiến lược HĐV rất hiệu quả trong điều kiện cạnh tranh gay gắt giữa các NH.
Các NH tiếp thị sản phẩm bằng nhiều phương thức khác nhau, chủ yếu là thông qua các phương tiện thông tin đại chúng như: truyền hình, báo chí, tờ rơi,. Nội dung của các chương trình quảng cáo này cũng được các NH thiết kế sao cho sản phẩm hình ảnh của NH mình thật hấp dẫn người xem nhất. Bên cạnh hoạt động tiếp thị sản phẩm, các NH cũng tổ chức các đợt khuyến mại lớn bằng các đợt HĐV dự thưởng với tổng giá trị giải thưởng khá lớn, thu hút được sự tham gia của khách hàng. Ngoài những đợt huy động dự thưởng lớn đó, các NH cũng triển khai xen kẽ các đợt khuyến mại nhỏ như: tặng quà khách hàng thân thiết, khách hàng gửi tiền với số lượng lớn.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 Tuy nhiên chi phí cho hoạt động tiếp thị và khuyến mại này cũng chiếm phần khá lớn trong chi phí HĐV, đòi hỏi các NH phải tính toán, cân nhắc kỹ lưỡng trước khi triển khai, để tránh việc số lượng vốn huy động được nhiều nhưng chi phí huy động lại quá lớn, thì hiệu quả không cao. * Mở rộng mạng lƣới chi nhánh Các NH không ngừng mở rộng mạng lưới chi nhánh của mình để thu hút được nhiều vốn từ dân cư. Quy mô, khả năng tài chính của NH nào càng lớn thì số lượng chi nhánh của nó càng nhiều và trải rộng nhiều nơi, khả năng thu hút càng lớn. Tuy nhiên trước khi lập thêm chi nhánh các NH phải tìm hiểu rõ địa bàn đặt chi nhánh, dự đoán được khả năng phát triển của chi nhánh trong tương lai, nếu không việc lập thêm chi nhánh sẽ không có tác dụng thu hút vốn mà còn làm tăng chi phí hoạt động cho NH.
* Nâng cao trình độ, nghiệp vụ cho cán bộ Cán bộ HĐV là những người trực tiếp xây dựng và triển khai các chương trình HĐV của NH. Trình độ và nghiệp vụ của những người này sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới hiệu quả HĐV của các NH. Hiện nay các NH đều cố gắng lựa chọn cũng như đào tạo các cán bộ của mình thành thạo về nghiệp vụ, bồi dưỡng nâng cao các kiến thức về marketing và NH. Bên cạnh việc đào tạo trực tiếp cán bộ tại nơi làm việc, các NHTM thường tổ chức các khoá bồi dưỡng, nâng cao kiến thức nghiệp vụ cho cán bộ ở các cơ sở trong nước và nước ngoài.
Đây là việc làm có ý nghĩa khá quan trọng cho công tác HĐV trong hiện tại cũng như tương lai của NH. * Chính sách khách hàng Trong công tác khách hàng, NH thường chia khách hàng ra làm nhiều loại để có cách thức chăm sóc khách hàng phù hợp, với những khách hàng lâu năm giao dịch thường xuyên, có số dư tiền gửi lớn được NH tín nhiệm, thì NH sẽ có một chính sách ưu đãi. Các chính sách này có thể là những chương trình khuyến mãi, tặng quà sinh nhật, quay số trúng thưởng hoặc cung cấp cho khách hàng những tiện ích hấp dẫn,… Nếu NH áp dụng chính sách tốt và hiệu quả đối với khách hàng, NH sẽ thu hút LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 được một lượng khách hàng lớn đến giao dịch, sử dụng các sản phẩm dịch vụ và gửi tiền tại NH. Có thể nói khi thực hiện tốt chính sách khách hàng không chỉ thu hút được khách hàng mới mà còn giữ được khách hàng cũ (khách hàng trung thành) và tạo ưu thế cạnh tranh giữa các NH.
Khi đã là khách hàng trung thành thì NH vẫn sẽ giữ chân được khách hàng dù đối thủ có lợi thế hơn về lãi suất, phí và chính họ trở thành người tiếp thị hữu hiệu nhất cho NH. * Công nghệ ngân hàng Trong cạnh tranh, các NH không ngừng đổi mới công nghệ, bởi lẽ, các dịch vụ, đặc biệt các dịch vụ về chuyên môn NH sẽ không được đa dạng nếu NH không áp dụng những công nghệ NH tiên tiến. Quá trình hiện đại hoá công nghệ NH sẽ giúp NH xây dựng được kết cấu hạ tầng hiện đại, phát triển hệ thống giao dịch trực tuyến, đưa vào ứng dụng các kênh phân phối hiện đại. Hiện nay, việc hiện đại hóa công nghệ NH giúp từng bước triển khai mô hình NH tại nhà, đáp ứng nhu cầu giao dịch mọi lúc, mọi nơi của khách hàng (đặt lệnh, thực hiện thanh toán, truy vấn thông tin), phát triển sản phẩm HĐV, sản phẩm dịch vụ tiện ít.