phần Mở đầu, Kết luận, Tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn đƣợc phân chia thành các chƣơng sau: Chƣơng 1. Nguyễn Ngọc Tƣ và thiên tính nữ trong văn học Việt Nam đƣơng đại Chƣơng 2. Thiên tính nữ trong truyện ngắn Nguyễn Ngọc Tƣ nhìn từ đề tài và nhân vật Chƣơng 3. Thiên tính nữ trong truyện ngắn Nguyễn Ngọc Tƣ nhìn từ hình thức thể hiện 11 CHƢƠNG 1: NGUYỄN NGỌC TƢ VÀ THIÊN TÍNH NỮ TRONG VĂN HỌC VIỆT NAM ĐƢƠNG ĐẠI 1.
Nguyễn Ngọc Tƣ và hành trình nghệ thuật 1. Cuộc đời và sự nghiệp Nguyễn Ngọc Tƣ sinh năm 1976 tại xã Tân Duyệt, huyện Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau trong một gia đình nông dân. Vốn là ngƣời ham học hỏi, có năng khiếu văn chƣơng từ nhỏ nhƣng vì hoàn cảnh gia đình nên Nguyễn Ngọc Tƣ đã nghỉ học sớm. Dù hoàn cảnh có khó khăn thế nào nhƣng chất văn chƣơng vẫn không ngừng chảy và thôi thúc trong con ngƣời của Nguyễn Ngọc Tƣ.
Điều này, chị may mắn đƣợc thừa hƣởng chất văn chƣơng nghệ thuật từ ba. Chính ba là ngƣời động viên và giúp chị viết tiếp ƣớc mơ trở thành nhà văn chuyên nghiệp nhƣ ngày hôm nay. Nguyễn Ngọc Tƣ luôn chăm chỉ viết văn nhƣ một đam mê và để vơi bớt những khó khăn trong cuộc sống. Những sáng tác đầu tay của Nguyễn Ngọc Tƣ đƣợc ngƣời ba của mình gởi đến tạp chí “Văn nghệ bán đảo Cà Mau”.
Tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tƣ đƣợc chọn đăng. Sau đó, chị đƣợc làm cộng tác viên, rồi làm văn thƣ, học làm phóng viên tại báo này. Từ đây, ngòi bút văn chƣơng của Nguyễn Ngọc Tƣ có cơ hội thuận tiện phát triển khả năng sáng tạo mãnh liệt và đã tạo đƣợc nhiều dấu ấn qua hàng loạt giải thƣởng trong và ngoài nƣớc. Nguyễn Ngọc Tƣ sinh ra và lớn lên ở Nam Bộ nên sáng tác nghệ thuật luôn gắn bó chặt chẽ với cuộc sống sinh hoạt vùng sông nƣớc Đồng bằng sông Cửu Long.
Văn chƣơng của Nguyễn Ngọc Tƣ luôn thể hiện đƣợc bản chất mộc mạc, chân chất, giản dị và phóng khoáng của ngƣời dân Nam Bộ bao đời. Do đó, đọc tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tƣ, ngƣời đọc thấy gần gũi, thân quen vì nó phản ánh đƣợc hiện thực đời sống và tâm hồn ngƣời dân quê chứ không phải cố lấy chất liệu từ những điều xa lạ, hoa mĩ. Đó là một trong những yếu tố làm nên thành công của nhà văn. Nếu chỉ có sự am hiểu và chất liệu hiện thực cuộc sống ngƣời dân Nam Bộ thì chƣa đủ tạo nên giá trị của tác phẩm cũng nhƣ tên tuổi nhà văn.
Chính tài năng cùng với sự lao động miệt mài, tâm huyết của Nguyễn Ngọc Tƣ hòa nhịp cùng trái tim mang tâm hồn và lẽ sống tốt đẹp đã làm nên dấu ấn phong cách riêng trong sáng tác của chị. 12 Nguyễn Ngọc Tƣ thuộc thế hệ nhà văn trẻ tài năng của nền văn học Việt Nam sau năm 1986. Nguyễn Ngọc Tƣ có bút lực dồi dào và cho ra đời nhiều tác phẩm đã tạo đƣợc ấn tƣợng trong lòng công chúng bạn đọc. Trong sự nghiệp của mình, Nguyễn Ngọc Tƣ đã cho xuất bản và gởi đến bạn đọc hàng loạt tác phẩm hay tiêu biểu trong đó gồm: 15 truyện ngắn, 8 tản văn, 2 tạp bút (Biển của mỗi người và Tạp văn Nguyễn Ngọc Tư), 2 tiểu thuyết (Sông và Biển sử nước) và 2 tập thơ (Chấm và Gọi xa xôi).
Với những tác phẩm có giá trị và gây tiếng vang trong giới văn học Nguyễn Ngọc Tƣ cũng vinh dự gặt hái nhiều giải thƣởng cao quý. Giải thƣởng đầu tiên đánh dấu tên tuổi Nguyễn Ngọc Tƣ rẽ hƣớng từ một tay ngang sang con đƣờng viết văn chuyên nghiệp là giải Ba báo chí toàn quốc năm 1997 với tập kí sự Nỗi niềm sau cơn bão dữ. Sự ra đời của tập truyện ngắn Ngọn đèn không tắt (năm 2000) đã một lần nữa khẳng định tài năng của một cây bút trẻ tuổi giàu khả năng sáng tạo Nguyễn Ngọc Tƣ. Tác phẩm ra đời đã vinh dự Giải I trong Cuộc vận động sáng tác Văn học tuổi 20 lần II và giải Mai Vàng cho Nhà văn xuất sắc vào năm 2000.
Tập truyện ngắn này còn giúp tác giả đoạt Giải B ở Hội nhà văn Việt Nam vào năm 2001. Năm 2003, nhà văn trẻ Nguyễn Ngọc Tƣ vinh dự là một trong Mười nhân vật trẻ xuất sắc tiêu biểu của năm 2002. Đến năm 2005, sự ra đời của truyện ngắn Cánh đồng bất tận đã khẳng định vị trí vững chắc và tên tuổi của Nguyễn Ngọc Tƣ trong lòng công chúng và giới phê bình văn học. Khi vừa mới ra đời, tác phẩm này đã gây ra nhiều luồng ý kiến khác nhau trong dƣ luận.
Tuy nhiên, giá trị tác phẩm Cánh đồng bất tận không thể phủ nhận đƣợc vì truyện ngắn đã thổi một làn gió mới trong văn học nƣớc nhà. Năm 2006, tác phẩm Cánh đồng bất tận đoạt giải thƣởng Hội nhà văn Việt Nam. Tài năng và tên tuổi của Nguyễn Ngọc Tƣ đƣợc công nhận kể cả trong và ngoài nƣớc khi tác phẩm Cánh đồng bất tận vinh dự đoạt giải thƣởng LiBeraturpreis 2018 do Hiệp hội Quảng bá văn học châu Á, châu Phi, Mỹ Latin tại Đức (Litprom) bình chọn. Với khả năng sáng tạo và bút lực tài năng của mình, Nguyễn Ngọc Tƣ xứng đáng lọt vào Top 50 ngƣời phụ nữ có ảnh hƣởng nhất tại Việt Nam 2018 do tạp chí Forbes bình chọn vào năm 2019.
Những giải thƣởng trong suốt sự nghiệp sáng tác của Nguyễn Ngọc Tƣ chính 13 là sự công nhận tài năng và sức ảnh hƣởng của văn chƣơng mà nhà văn mang lại cho đời. Tuy nhiên, giải thƣởng cao quý nhất mà Nguyễn Ngọc Tƣ nhận đƣợc chính là sự yêu mến, đón đợi của bạn đọc với từng tác phẩm của ngòi bút sâu sắc, bình dị đậm chất Nam Bộ này mang lại. Có thể khẳng định, Nguyễn Ngọc Tƣ chính là một cây bút nữ tài năng hiếm có của nền văn học Việt Nam đƣơng đại. Nguyễn Ngọc Tư trong dòng chảy văn học Việt Nam đương đại Sau năm 1986, văn xuôi Việt Nam đã chứng kiến nhiều sự bứt phá mạnh mẽ trên nhiều phƣơng diện trƣớc hết là về lực lƣợng đội ngũ đặc biệt là các nhà văn nữ.
Có thể nói chƣa bao giờ các nhà văn nữ lại xuất hiện đông đảo nhƣ giai đoạn này khiến “cán cân” văn chƣơng nghiêng hẳn về các cây bút nữ. Những cái tên làm nên một nền văn chƣơng mang “gương mặt nữ” có thể kể đến nhƣ: Phạm Thị Hoài, Lê Minh Khuê, Trần Thùy Mai, Nguyễn Thị Thu Huệ, Y Ban, Võ Thị Hảo,Phan Thị Vàng Anh,Võ Thị Xuân Hà ,… Mỗi nhà văn đều có một dấu ấn riêng biệt và nhà văn Nguyễn Ngọc Tƣ cũng vậy. Chị đã tạo dấu ấn trong dòng chảy văn học Việt Nam đƣơng đại bởi màu sắc Nam Bộ đặc sắc. Hiện thực đời sống và con ngƣời Nam Bộ đƣợc thể hiện đậm nét qua từng truyện ngắn của nữ nhà văn.
Phải thực sự là ngƣời gắn bó, am hiểu, dành tình cảm lớn cho quê hƣơng thì Nguyễn Ngọc Tƣ mới có thể viết đƣợc những tác phẩm xuất sắc nhƣ vậy. Do đó, Nguyễn Ngọc Tƣ đã khiến ngƣời đọc cảm mến, dành tình cảm đối với miền sông nƣớc Nam Bộ bằng những câu văn mộc mạc, giản dị. Viết về đề tài miền tây sông nƣớc Nam Bộ đã có rất nhiều cây bút thâm niên cả về tuổi nghề lẫn tuổi đời khai thác nhƣ: Đoàn Giỏi, Anh Đức, Sơn Nam. Mỗi nhà văn sẽ cho ngƣời đọc một trải nghiệm, một cảm xúc riêng.
Đến nay, sự xuất hiện của cây bút trẻ tài năng Nguyễn Ngọc Tƣ nhƣ thổi một luồng gió mát trong lành với nét đẹp rất riêng, bình dị, đằm thắm trong những tác phẩm viết cùng đề tài này. Khác với các nhà văn nữ đƣơng thời, Nguyễn Ngọc Tƣ không chọn cách phản ánh hiện thực đời sống với những gai góc, trần trụi nhƣ Phạm Thị Hoài hay với giọng văn lạnh lùng nhƣ Nguyễn Thị Thu Huệ mà rất nhẹ nhàng, đằm thắm. Đọc văn Nguyễn Ngọc Tƣ, ngƣời đọc cảm thấy đƣợc xoa dịu tâm hồn, sống lại những kí ức tuổi thơ vùng quê sông nƣớc hay những nét văn hóa đặc trƣng của ngƣời Nam Bộ đa 14 dạng và phong phú. Điều kì diệu, đọc trang văn Nguyễn Ngọc Tƣ ai chƣa đến Nam Bộ cũng hiểu và yêu nơi đây, còn ai xa quê hƣơng nhƣ đƣợc sống lại giữa tình quê.
Tác giả Trần Hữu Dũng là ngƣời đã có nhiều bài viết, sƣu tầm nghiên cứu về Nguyễn Ngọc Tƣ đã nhận định: “Nguyễn Ngọc Tư - đặc sản Nam Bộ”. Bên cạnh đó, Trần Hữu Dũng còn đƣa ra nhận định: “Trong văn chương Nguyễn Ngọc Tư, chúng ta ở khắp mọi phương trời tìm lại được quê hương đích thực trong tâm tưởng, những tình tự ngủ quên trong lòng mình, những kỉ niệm mà không ai chia sẻ. Thật vậy, từ tập “Giao thừa” đến “Ngọn đèn không tắt” đến “Cánh đồng bất tận” mới xuất bản gần đây - chúng ta thấy đó là những truyện ngắn viết về cuộc sống bình thường của người dân Đồng bằng sông Cửu Long” [10]. Nhà nghiên cứu Bùi Đức Hào đã từng nhận xét: “Văn chương của Nguyễn Ngọc Tư là văn chương của thân phận.
Nếu nghệ thuật, nói như Andre Malraux là một “phản định mệnh”, thì nghệ thuật của Nguyễn Ngọc Tư đã kết tinh được dũng khí sắc bén với bao dung hồn hậu, thống khổ với hi vọng, nước mắt với nụ cười. Tác phẩm của chị có khi được nhìn như một sự cảnh báo hoặc một liều thuốc cứu rỗi. Nó chính là lời mời dừng lại để đến với sự thật, với yêu thương để trở về nguồn nhân ái của con người giữa một thế giới lây lan vô cảm, phân ly và ngày càng có khuynh hướng chạy trốn về phía trước”[59]. Nhà văn Nguyễn Ngọc Tƣ luôn đƣa những chất liệu cuộc sống đời thực Nam Bộ, đặc biệt là phƣơng ngữ địa phƣơng vào văn chƣơng.
Nhà văn Dạ Ngân có rất nhiều bài báo trả lời phỏng vấn nhận xét về phong cách truyện ngắn Nguyễn Ngọc Tƣ. Khi trả lời phỏng vấn nhà báo Kim Anh, nhà văn Dạ Ngân từng nhận xét nhƣ sau: “Cái cách tu từ của Tư là tuyệt vời. Tôi thấy phương ngữ mà Nguyễn Ngọc Tư đưa vào truyện bao giờ cũng có sự cân nhắc cho sự đóng góp vào vốn liếng chung của ngôn ngữ quốc gia [29, tr. Trong bài viết Bất tận với Nguyễn Ngọc Tư, tác giả Văn Công Hùng cũng đƣa ra những nhận xét đề cập về phƣơng diện ngôn ngữ nhƣ sau: “Các câu thoại cũng thế.
Đầy bất ngờ và lí thú, đậm bản sắc Nam Bộ. Đậm đặc đến mức dẫu chưa một lần đến Nam Bộ cũng thấy rõ nó hiện ra mồn một khi đọc văn Nguyễn Ngọc Tư” [22, tr.