Luận văn thạc sĩ về sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam - Nghiên ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên ttck việt nam, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện trong lĩnh vực .

• Tác giả: Vũ Thị Minh Thêu
• Người hướng dẫn: TS. Lê Đạt Chí
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính - Ngân Hàng
• Đề tài: Sự Tồn Tại Của Hành Vi Bầy Đàn Trên Thị Trường Chứng Khoán Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Kết cấu luận văn
• 1.7. Ý nghĩa của việc nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: SƠ LƯỢC VỀ TÀI CHÍNH HÀNH VI
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên ttck Việt Nam

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua nhiều biến động lớn trong những năm qua. Hành vi bầy đàn, một hiện tượng tâm lý phổ biến trong đầu tư, đã thu hút sự chú ý của nhiều nhà nghiên cứu. Nghiên cứu này nhằm làm rõ sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam, đặc biệt là trong bối cảnh thị trường đang phát triển mạnh mẽ.

1.1. Định nghĩa hành vi bầy đàn trong thị trường chứng khoán

Hành vi bầy đàn được hiểu là xu hướng của các nhà đầu tư trong việc bắt chước hành động của nhau. Điều này có thể dẫn đến những quyết định đầu tư không hợp lý, gây ra sự biến động lớn trên thị trường.

1.2. Tầm quan trọng của nghiên cứu hành vi bầy đàn

Nghiên cứu hành vi bầy đàn không chỉ giúp hiểu rõ hơn về tâm lý nhà đầu tư mà còn cung cấp thông tin quý giá cho các chiến lược đầu tư hiệu quả hơn trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam.

II. Những thách thức trong việc xác định hành vi bầy đàn trên ttck Việt Nam

Việc xác định hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam gặp nhiều thách thức. Các yếu tố như tâm lý nhà đầu tư, thông tin thị trường và các yếu tố kinh tế vĩ mô đều có thể ảnh hưởng đến hành vi này.

2.1. Tâm lý nhà đầu tư và hành vi bầy đàn

Tâm lý nhà đầu tư thường bị chi phối bởi cảm xúc như lòng tham và sợ hãi, dẫn đến hành vi bầy đàn. Sự thiếu hiểu biết và thông tin không đầy đủ cũng góp phần làm gia tăng hiện tượng này.

2.2. Ảnh hưởng của thông tin thị trường đến hành vi bầy đàn

Thông tin thị trường có thể tác động mạnh mẽ đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư. Khi thông tin tích cực xuất hiện, nhà đầu tư có xu hướng mua vào, trong khi thông tin tiêu cực có thể dẫn đến bán tháo.

III. Phương pháp nghiên cứu hành vi bầy đàn trên ttck Việt Nam

Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp định lượng để kiểm chứng sự tồn tại của hành vi bầy đàn. Các mô hình hồi quy và phân tích dữ liệu được áp dụng để đánh giá mối quan hệ giữa tỷ suất sinh lợi của cổ phiếu và tỷ suất sinh lợi của thị trường.

3.1. Mô hình hồi quy dữ liệu chéo

Mô hình hồi quy dữ liệu chéo giúp xác định mối quan hệ giữa các biến nghiên cứu. Phương pháp này cho phép phân tích sự ảnh hưởng của hành vi bầy đàn đến tỷ suất sinh lợi của cổ phiếu.

3.2. Phân tích dữ liệu từ thị trường HOSE và HNX

Dữ liệu từ hai thị trường chứng khoán lớn nhất Việt Nam, HOSE và HNX, sẽ được sử dụng để kiểm chứng hành vi bầy đàn. Việc so sánh giữa hai thị trường sẽ giúp làm rõ hơn về sự tồn tại của hiện tượng này.

IV. Kết quả nghiên cứu về hành vi bầy đàn trên ttck Việt Nam

Kết quả nghiên cứu cho thấy hành vi bầy đàn thực sự tồn tại trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Các nhà đầu tư có xu hướng bắt chước nhau, dẫn đến những biến động lớn trong giá cổ phiếu.

4.1. Hành vi bầy đàn trong thị trường tăng

Trong giai đoạn thị trường tăng, hành vi bầy đàn thể hiện rõ rệt khi nhà đầu tư đổ xô mua vào, tạo ra những cơn sốt giá cổ phiếu.

4.2. Hành vi bầy đàn trong thị trường giảm

Ngược lại, trong giai đoạn thị trường giảm, nhà đầu tư lại có xu hướng bán tháo, dẫn đến sự sụt giảm mạnh của giá cổ phiếu.

V. Kết luận và triển vọng nghiên cứu hành vi bầy đàn trên ttck Việt Nam

Nghiên cứu này khẳng định sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Việc hiểu rõ hành vi này sẽ giúp các nhà đầu tư đưa ra quyết định đầu tư hợp lý hơn trong tương lai.

5.1. Ý nghĩa của nghiên cứu đối với nhà đầu tư

Nghiên cứu cung cấp cái nhìn sâu sắc về hành vi bầy đàn, giúp nhà đầu tư nhận diện và điều chỉnh chiến lược đầu tư của mình.

5.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo

Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng ra các thị trường khác hoặc áp dụng các phương pháp nghiên cứu mới để làm rõ hơn về hành vi bầy đàn trong đầu tư.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán Việt Nam, bao gồm hai sàn giao dịch chính là HOSE và HNX, đã trải qua nhiều biến động mạnh mẽ trong giai đoạn từ năm 2000 đến 2014. Chỉ số VN-Index từng tăng từ 100 điểm năm 2000 lên 571 điểm vào giữa năm 2001, sau đó giảm xuống dưới 100 điểm vào năm 2003, rồi lại tăng trưởng mạnh mẽ với mức tăng 15% năm 2006, cao nhất khu vực Châu Á - Thái Bình Dương. Tuy nhiên, thị trường cũng chứng kiến những đợt lao dốc sâu, như mức 236 điểm vào đầu năm 2009. Những biến động này đặt ra câu hỏi về tính hiệu quả của thị trường và vai trò của hành vi nhà đầu tư, đặc biệt là hiện tượng hành vi bầy đàn – khi nhà đầu tư bắt chước hành động của số đông thay vì dựa trên thông tin cá nhân.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm kiểm chứng sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn từ 02/01/2009 đến 31/03/2014, tập trung trên hai sàn HOSE và HNX. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu giá đóng cửa đã điều chỉnh hàng ngày và hàng tuần của 303 cổ phiếu trên HOSE và 371 cổ phiếu trên HNX, cùng các chỉ số VN-Index và HN-Index. Qua đó, nghiên cứu không chỉ xác định sự tồn tại của hành vi bầy đàn mà còn phân tích sự khác biệt hành vi này khi thị trường tăng hoặc giảm, tính bền vững của hành vi theo tần suất dữ liệu, và ảnh hưởng của quy mô công ty đến hành vi bầy đàn.

Việc hiểu rõ hành vi bầy đàn có ý nghĩa quan trọng trong việc đánh giá hiệu quả thị trường, giúp nhà quản lý và nhà đầu tư nhận diện rủi ro tiềm ẩn, từ đó đưa ra các chiến lược phù hợp nhằm hạn chế các hiện tượng bong bóng và sụp đổ thị trường.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên nền tảng lý thuyết tài chính hành vi, phản bác giả thuyết thị trường hiệu quả truyền thống của Fama (1970) – theo đó giá cổ phiếu phản ánh đầy đủ thông tin và nhà đầu tư hành động hợp lý. Tài chính hành vi cho rằng nhà đầu tư thường bị chi phối bởi cảm xúc, tâm lý bầy đàn, dẫn đến giá cổ phiếu không phản ánh đúng giá trị thực. Hành vi bầy đàn được định nghĩa là xu hướng nhà đầu tư bắt chước hành động của số đông thay vì dựa trên thông tin cá nhân (Banerjee, 1992).

Hai mô hình chính được áp dụng để phát hiện hành vi bầy đàn là:

• Mô hình độ lệch chuẩn dữ liệu chéo (CSSD) của Christie và Huang (1995): đo lường sự phân tán tỷ suất sinh lợi cổ phiếu so với tỷ suất sinh lợi thị trường, tập trung vào giai đoạn thị trường biến động mạnh.
• Mô hình độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo (CSAD) của Chang, Cheng và Khorana (2000): mở rộng mô hình CSSD, cho phép phát hiện hành vi bầy đàn trong cả giai đoạn thị trường bình thường và biến động, thông qua mối quan hệ phi tuyến giữa độ phân tán lợi suất cổ phiếu và lợi suất thị trường.

Các khái niệm chính bao gồm: tỷ suất sinh lợi cổ phiếu, tỷ suất sinh lợi thị trường, độ lệch chuẩn dữ liệu chéo (CSSD), độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo (CSAD), biến giả thị trường biến động mạnh (DLt, DUt), và phân nhóm cổ phiếu theo quy mô vốn hóa.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hồi quy tuyến tính dữ liệu chéo với mẫu gồm 303 cổ phiếu trên HOSE và 371 cổ phiếu trên HNX trong giai đoạn 02/01/2009 – 31/03/2014. Dữ liệu được thu thập từ các trang thông tin chứng khoán uy tín, bao gồm giá đóng cửa đã điều chỉnh hàng ngày và hàng tuần, cùng các chỉ số VN-Index và HN-Index.

Quy trình nghiên cứu gồm các bước: xác định mô hình và biến nghiên cứu, lựa chọn mẫu, thống kê mô tả, kiểm định các giả định kinh tế lượng (tính dừng, tự tương quan, đa cộng tuyến, phương sai thay đổi), phân tích hồi quy theo hai mô hình CSSD và CSAD, kiểm định sự tương đồng hành vi bầy đàn khi thị trường tăng và giảm, và phân tích ảnh hưởng của quy mô công ty.

Phần mềm Microsoft Excel 2007 và Stata 11 được sử dụng để xử lý và phân tích dữ liệu. Cỡ mẫu lớn với hơn 1300 quan sát theo ngày và 268 quan sát theo tuần đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy của kết quả.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam
   Kết quả hồi quy theo phương pháp CSAD cho thấy hành vi bầy đàn tồn tại rõ ràng trên cả hai sàn HOSE và HNX với dữ liệu ngày và tuần. Các hệ số β1 và β2 trong mô hình CSAD đều âm và có ý nghĩa thống kê, chứng tỏ độ phân tán tỷ suất sinh lợi cổ phiếu giảm khi tỷ suất sinh lợi thị trường tăng hoặc giảm, phù hợp với hiện tượng bầy đàn. Ngược lại, phương pháp CSSD không tìm thấy bằng chứng rõ ràng về hành vi bầy đàn trên cả hai sàn.

2. Hành vi bầy đàn khi thị trường tăng và giảm tương đồng nhau
   Kiểm định χ2 cho thấy không có sự khác biệt đáng kể giữa hành vi bầy đàn trong giai đoạn thị trường tăng và giảm trên cả hai sàn và các nhóm cổ phiếu, đặc biệt với dữ liệu ngày. Điều này cho thấy nhà đầu tư có xu hướng bắt chước nhau bất kể xu hướng thị trường.

3. Hành vi bầy đàn tồn tại trong cả dữ liệu ngày và tuần
   Kết quả cho thấy hành vi bầy đàn không chỉ là hiện tượng ngắn hạn mà còn kéo dài trong khoảng thời gian dài hơn, thể hiện qua dữ liệu tuần. Điều này cho thấy ảnh hưởng của hành vi bầy đàn có tính bền vững và không chỉ xảy ra trong các phiên giao dịch ngắn hạn.

4. Ảnh hưởng của quy mô công ty đến hành vi bầy đàn
   Trên sàn HOSE, mức độ bầy đàn giữa nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn và nhỏ tương đồng nhau. Tuy nhiên, trên sàn HNX, nhóm cổ phiếu vốn hóa nhỏ có mức độ bầy đàn cao hơn đáng kể so với nhóm vốn hóa lớn. Điều này phản ánh sự khác biệt về tính thanh khoản và thông tin giữa các nhóm cổ phiếu trên hai sàn.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phù hợp với các nghiên cứu quốc tế và trong nước trước đây, khẳng định hành vi bầy đàn là một hiện tượng phổ biến trên các thị trường mới nổi như Việt Nam. Việc phương pháp CSAD phát hiện hành vi bầy đàn rõ ràng hơn CSSD có thể do CSAD không chỉ tập trung vào giai đoạn thị trường biến động mạnh mà còn phát hiện hành vi trong giai đoạn bình thường.

Sự tương đồng hành vi bầy đàn khi thị trường tăng và giảm cho thấy nhà đầu tư dễ bị chi phối bởi tâm lý đám đông, bất kể xu hướng thị trường, điều này có thể làm tăng rủi ro bong bóng và sụp đổ thị trường. Mức độ bầy đàn cao hơn ở nhóm cổ phiếu vốn hóa nhỏ trên sàn HNX phản ánh đặc điểm thanh khoản thấp và thông tin hạn chế, khiến nhà đầu tư dễ bị ảnh hưởng bởi hành vi bắt chước.

Dữ liệu tuần cho thấy hành vi bầy đàn có tính bền vững, không chỉ là hiện tượng nhất thời, điều này có thể được minh họa qua biểu đồ phân tán độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo theo thời gian, cho thấy sự giảm dần độ phân tán khi thị trường biến động.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường minh bạch thông tin và cải thiện hệ thống công bố thông tin
   Động từ hành động: Cải thiện
   Target metric: Giảm mức độ bất cân xứng thông tin
   Timeline: 1-2 năm
   Chủ thể thực hiện: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các sở giao dịch chứng khoán

2. Đẩy mạnh giáo dục và nâng cao nhận thức nhà đầu tư về rủi ro hành vi bầy đàn
   Động từ hành động: Tổ chức các chương trình đào tạo
   Target metric: Tăng tỷ lệ nhà đầu tư hiểu biết về tài chính hành vi lên 50%
   Timeline: 1 năm
   Chủ thể thực hiện: Các tổ chức đào tạo, công ty chứng khoán

3. Phát triển các công cụ phân tích và cảnh báo sớm hành vi bầy đàn trên thị trường
   Động từ hành động: Xây dựng và ứng dụng
   Target metric: Giảm thiểu các đợt biến động bất thường do bầy đàn
   Timeline: 2 năm
   Chủ thể thực hiện: Các công ty công nghệ tài chính, sở giao dịch chứng khoán

4. Khuyến khích sự tham gia của nhà đầu tư tổ chức có kinh nghiệm để cân bằng thị trường
   Động từ hành động: Thu hút và hỗ trợ
   Target metric: Tăng tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư tổ chức lên 40%
   Timeline: 3 năm
   Chủ thể thực hiện: Chính phủ, các quỹ đầu tư, công ty chứng khoán

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý thị trường chứng khoán
   Lợi ích: Hiểu rõ về hành vi bầy đàn để xây dựng chính sách điều tiết phù hợp, giảm thiểu rủi ro bong bóng và sụp đổ thị trường.

2. Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức
   Lợi ích: Nâng cao nhận thức về tâm lý thị trường, tránh bị chi phối bởi hành vi bầy đàn, từ đó đưa ra quyết định đầu tư hiệu quả hơn.

3. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực tài chính hành vi
   Lợi ích: Cung cấp dữ liệu thực nghiệm và phương pháp luận để phát triển nghiên cứu sâu hơn về hành vi bầy đàn tại thị trường mới nổi.

4. Các công ty chứng khoán và tổ chức đào tạo tài chính
   Lợi ích: Sử dụng kết quả nghiên cứu để thiết kế các chương trình đào tạo, tư vấn đầu tư và phát triển công cụ phân tích thị trường.

Câu hỏi thường gặp

1. Hành vi bầy đàn là gì và tại sao nó quan trọng trên thị trường chứng khoán?
   Hành vi bầy đàn là xu hướng nhà đầu tư bắt chước hành động của số đông thay vì dựa trên thông tin cá nhân. Nó quan trọng vì có thể dẫn đến biến động giá không hợp lý, tạo bong bóng và rủi ro sụp đổ thị trường.

2. Phương pháp CSSD và CSAD khác nhau như thế nào trong việc phát hiện hành vi bầy đàn?
   CSSD tập trung vào giai đoạn thị trường biến động mạnh và đo lường độ phân tán tỷ suất sinh lợi, trong khi CSAD mở rộng phát hiện hành vi bầy đàn trong cả giai đoạn bình thường và biến động, thông qua mối quan hệ phi tuyến giữa độ phân tán và lợi suất thị trường.

3. Hành vi bầy đàn có tồn tại lâu dài hay chỉ là hiện tượng ngắn hạn?
   Nghiên cứu cho thấy hành vi bầy đàn tồn tại không chỉ trong dữ liệu ngày mà còn kéo dài trong dữ liệu tuần, chứng tỏ tính bền vững của hiện tượng này trên thị trường.

4. Quy mô công ty ảnh hưởng thế nào đến hành vi bầy đàn?
   Trên sàn HOSE, mức độ bầy đàn tương đồng giữa cổ phiếu vốn hóa lớn và nhỏ, nhưng trên sàn HNX, cổ phiếu vốn hóa nhỏ có mức độ bầy đàn cao hơn, do đặc điểm thanh khoản và thông tin khác biệt.

5. Làm thế nào để nhà đầu tư tránh bị ảnh hưởng bởi hành vi bầy đàn?
   Nhà đầu tư nên nâng cao kiến thức tài chính, dựa vào phân tích thông tin độc lập, tránh quyết định theo cảm xúc và phong trào thị trường, đồng thời sử dụng các công cụ cảnh báo rủi ro.

Kết luận

• Hành vi bầy đàn tồn tại rõ ràng trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2009-2014, được phát hiện qua phương pháp CSAD với dữ liệu ngày và tuần.
• Hành vi này không chỉ xuất hiện trong ngắn hạn mà còn kéo dài, ảnh hưởng đến cả nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn và nhỏ.
• Mức độ bầy đàn tương đồng khi thị trường tăng và giảm, cho thấy nhà đầu tư dễ bị chi phối bởi tâm lý đám đông.
• Quy mô công ty ảnh hưởng đến mức độ bầy đàn, đặc biệt trên sàn HNX với cổ phiếu vốn hóa nhỏ có mức độ bầy đàn cao hơn.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để các nhà quản lý, nhà đầu tư và học giả phát triển các giải pháp hạn chế rủi ro do hành vi bầy đàn gây ra.

Next steps: Triển khai các giải pháp nâng cao minh bạch thông tin, giáo dục nhà đầu tư và phát triển công cụ cảnh báo hành vi bầy đàn.

Các nhà quản lý và tổ chức tài chính nên áp dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách và công cụ hỗ trợ nhằm ổn định thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH VŨ THỊ MINH THÊU SỰ TỒN TẠI CỦA HÀNH VI BẦY ĐÀN TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2014 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH VŨ THỊ MINH THÊU SỰ TỒN TẠI CỦA HÀNH VI BẦY ĐÀN TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên ngành : TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG Mã số : 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS.LÊ ĐẠT CHÍ TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2014 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi có sự hướng dẫn hỗ trợ của người hướng dẫn khoa học là Tiến sĩ Lê Đạt Chí. Các số liệu sử dụng trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng, được trích dẫn có tính kế thừa, được tổng hợp và phát triển từ các báo cáo, tạp chí, các công trình nghiên cứu khoa học đã được công bố trên thư viện điện tử, các website… Nếu có bất kì sai sót gian lận nào tôi xin chịu trách nhiệm trước Hội đồng cũng như kết quả luận văn của mình. Hồ Chí Minh, Tháng 05 năm 2013 Tác giả Vũ Thị Minh Thêu TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC HÌNH TÓM TẮT CHƯƠNG 1. GIỚI THIỆU CHUNG . Lý do chọn đề tài . Mục tiêu nghiên cứu . Đối tượng và phạm vi nghiên cứu . Câu hỏi nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Kết cấu luận văn . Ý nghĩa của việc nghiên cứu . Sơ lược về tài chính hành vi . Hành vi bầy đàn trên thị trường tài chính . Định nghĩa về hành vi bầy đàn trên thị trường tài chính . Nguồn gốc hình thành nên hành vi bầy đàn trên thị trường tài chính . Các nghiên cứu thực nghiệm về hành vi bầy đàn . Các nghiên cứu trên thế giới . Những nghiên cứu ở Việt Nam . DỮ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . 17 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Mẫu nghiên cứu . Dữ liệu quan sát . Nguyên tắc lựa chọn dữ liệu . Mẫu nghiên cứu . Quá trình xử lý dữ liệu . Mô hình nghiên cứu và xác định các biến nghiên cứu . Quy trình nghiên cứu . Mô hình nghiên cứu . Phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi (CSSD) 23 3. Phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi (CSAD) . Xác định các biến nghiên cứu . Các kiểm định và các giả thuyết . Kiểm định tính dừng. Kiểm định tự tương quan. Kiểm định đa cộng tuyến. Kiểm định phương sai thay đổi . Các giả thiết liên quan đến câu hỏi nghiên cứu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Thống kê mô tả: . Các kiểm định sơ bộ . Kiểm định tính dừng. Kiểm định hiện tượng tự tương quan . Kiểm định hiện tượng đa cộng tuyến . Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi: . Kết quả phân tích hồi quy . 51 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Phân tích hồi quy theo phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi CSSD . Phân tích hồi quy tỷ suất sinh lợi theo mô hình độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo. ạn chế của luận văn và hướng nghiên cứu tiếp theo . ạn chế của luận văn. Kiến nghị hướng nghiên cứu trong tương lai . 63 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC VIẾ Ắ HOSE Thị trường chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh HNX Thị trường chứng khoán Hà Nội CSSD Phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo CSAD Phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo VN-index Chỉ số chứng khoán trên thị trường chứng khoán TP.HCM HN-index Chỉ số chứng khoán trên thị trường chứng khoán Hà Nội TTCK Thị trường chứng khoán HO_large Nhóm cổ phiếu VN30 HO_small Nhóm cổ phiếu VN_small HN_large Nhóm cổ phiếu HNX_large cap HN_small Nhóm cổ phiếu HNX Mid/Small cap TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CÁC ẢNG Bảng 3.1: Tổng hợp mẫu quan sát bị loại .2: Thống kê lựa chọn mẫu nghiên cứu .3: Mô tả dữ liệu nghiên cứu . Tổng hợp các biến nghiên cứu thực nghiệm .1: Thống kê mô tả Rmt, CSSD và CSAD của thị trường HOSE và HNX theo dữ liệu ngày: .2: Thống kê mô tả Rmt, CSSD và CSAD của thị trường HOSE và HNX theo dữ liệu tuần: .3: Thống kê mô tả Rmt, CSSD và CSAD của nhóm HO_large và HO_small theo dữ liệu ngày: .4: Thống kê mô tả Rmt, CSSD và CSAD của nhóm HO_large và HO_small theo dữ liệu tuần: .5: Thống kê mô tả Rmt, CSSD và CSAD của nhóm HN_large và HN_small theo dữ liệu ngày: .6: Thống kê mô tả Rmt, CSSD và CSAD của nhóm HN_large và HN_small theo dữ liệu tuần: .7: Kiểm định Dickey Fuller về tính dừng theo dữ liệu ngày: .8: Kiểm định Dickey Fuller về tính dừng theo dữ liệu tuần: .9: Kiểm định Durbin Watson về hiện tượng tự tương quan theo dữ liệu ngày: 46 Bảng 4.10: Kiểm định Durbin Watson về hiện tượng tự tương quan theo dữ liệu tuần: .11: Kiểm định hệ số VIF về hiện tượng đa cộng tuyến theo dữ liệu ngày: .12: Kiểm định hệ số VIF về hiện tượng đa cộng tuyến theo dữ liệu tuần:.13: Kiểm định White về hiện tượng tự phương sai thay đổi theo dữ liệu ngày: . 50 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.14: Kiểm định White về hiện tượng tự phương sai thay đổi theo dữ liệu tuần: 51 Bảng 4.15: Kết quả hồi quy theo phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi với dữ liệu ngày và tuần của hai thị trường HOSE và HNX .16: Kết quả hồi quy theo phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi với dữ liệu ngày và tuần của hai nhóm HO_large và HO_small .17: Kết quả hồi quy theo phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi với dữ liệu ngày và tuần của hai nhóm HN_large và HN_small .18: Kết quả hồi quy theo phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi với dữ liệu ngày và tuần của hai thị trường HOSE và HNX .19: Kết quả hồi quy theo phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi với dữ liệu ngày và tuần của hai nhóm HO_large và HO_small .20: Kết quả hồi quy theo phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi với dữ liệu ngày và tuần của hai nhóm HN_large và HN_small . 60 DANH MỤC CÁC H NH Hình 3.1: Cấu trúc biến giả . 25 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TÓM TẮT Bài nghiên cứu nhằm mục đích kiểm chứng hành vi bầy đàn trên thị trường chứng khoán Việt Nam theo hướng tiếp cận thị trường rộng trong giai đoạn từ ngày 02/01/2009 đến ngày 31/03/2014. Việc phát hiện hành vi bầy đàn được kiểm định qua 2 mô hình, một là mô hình của Christie và Huang (1995) sử dụng phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo của tỷ suất sinh lợi (CSSD) và hai là mô hình của Chang, Cheng và Khorana (2000) sử dụng phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo (CSAD). Dựa trên dữ liệu giá đóng cửa điều chỉnh hàng ngày, hàng tuần của 303 cổ phiếu niêm yết trên sở giao dịch chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh (HOSE) và 371 cổ phiếu niêm yết trên sở giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX); chỉ số VN-index và HN-index đóng cửa hàng ngày, hàng tuần và dữ liệu giá trị vốn hóa, tính thanh khoản của các cổ phiếu trong giai đoạn nghiên cứu. Bài luận đã đi vào làm rõ các vấn đề: thứ nhất, hành vi bầy đàn có thực sự tồn tại trên thị trường chứng khoán Việt Nam mà cụ thể là trên hai thị trường HOSE và HNX hay không?; thứ hai, hành vi bầy đàn trong hai trường hợp khi thị trường tăng và khi thị trường giảm có tương đồng nhau; thứ ba; kiểm định hành vi bầy đàn với dữ liệu ngày và dữ liệu tuần nhằm xác định hành vi bầy đàn kéo dài trong bao lâu; thứ tư, hành vi bầy đàn có bị ảnh hưởng bởi quy mô công ty hay không? Các kết quả thực nghiệm cho thấy, hành vi bầy đàn thực sự tồn tại trên thị trường chứng khoán Việt Nam khi thị trường tăng cũng như khi thị trường giảm theo cả dữ liệu ngày và tuần với phương pháp độ lệch tuyệt đối dữ liệu chéo. Tuy nhiên, với phương pháp độ lệch chuẩn dữ liệu chéo lại không tìm thấy chứng cứ cho thấy sự tồn tại của hành vi bầy đàn trên cả hai sàn giao dịch. Hành vi bầy đàn không chỉ tổn tại trong chốc lát mà nó còn tồn tại trong khoảng thời gian lâu hơn như tuần, dữ liệu với tần suất thấp hơn. Kết quả nghiên cứu với dữ liệu ngày cho thấy hành vi bầy đàn khi thị trường đi xuống tương đồng với khi thị trường đi lên. Hành vi bầy đàn tồn tại trong cả nhóm cổ phiếu có giá trị vốn hóa lớn, tính thanh khoản cao và nhóm cổ phiếu có giá TIEU LUAN MOI download : [e-mail] trị vốn hóa nhỏ, tính thanh khoản thấp. Mức độ bầy đàn giữa nhóm cổ phiếu có giá trị vốn hoá lớn và nhóm cổ phiếu vốn hoá nhỏ trên thị trường OSE tương đồng nhau. Nhưng dữ liệu trên thị trường HNX cho thấy mức độ bầy đàn của nhóm cổ phiếu có giá trị vốn hoá nhỏ lớn hơn đáng kể so với nhóm cổ phiếu có giá trị vốn hoá lớn. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 1 CHƯƠNG 1. GIỚI THIỆU CHUNG 1. Lý do chọn đề tài Thị trường chứng khoán Việt Nam gồm hai thị trường: HOSE và HNX. Thị trường HOSE gồm những cổ phiếu niêm yết tại sở giao dịch chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh, tiền thân là trung tâm giao dịch chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh, được hình thành từ tháng 07/2000. Thị trường HNX gồm những cổ phiếu niêm yết tại sở giao dịch chứng khoán Hà Nội, tiền thân là trung tâm giao dịch chứng khoán Hà Nội, được chính thức đi vào hoạt động từ năm 2005. Kể từ khi bắt đầu được thành lập và đi vào hoạt động, trong một thời gian ngắn thị trường chứng khoán Việt Nam đã có sự phát triển nóng bỏng và không ổn định gây nên các cơn sốt chứng khoán ảo. Nếu năm 2000 chỉ số VN-Index là 100 điểm thì đến ngày 25/06/2001 là 571 điểm. Điều này đã làm cho các chuyên gia kinh tế hết sức ngạc nhiên và bất ngờ, song nó không tồn tại được lâu và nhanh chóng giảm xuống dưới mức 1 0 điểm vào năm 2003, 150-200 điểm năm 200 .